Bakırköy 6. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2020/392 K.2022/92

Mahkememizde görülmekte olan Alacak (Taşıma Sözleşmesi Kaynaklı) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA

Davacı vekili tarafından sunulan dava dilekçesinde ÖZETLE; müvekkillerinin şirketin gümüş takı eşyası imalatı ve ihracatı yaptığını, yutiçi ve yurt dışı müşterilerine taleplerine uygun hazırladığı takıları kargo şirketleri ile müşterilerine gönderdiğini, 30.05.2017 tarihli sözleşme ile davalı şirketle ürünlerin gönderimi için anlaştığını, davalı şirkete teslim edilen gönderiler içinde gümüş takı olduğunu, 15.10.2019 tarihinde ...... numaralı 19.532,28 USD bedelli fatura ile ABD'de yerleşik ....... işletmesine ürün sattığını, bu ürünlere dair dava dışı ....... evinden ayar raporu alınmış olduğu, 32.020,60 gr.

925 ayar gümüş emtianın taşımaya konu olduğu, ürünlerin gönderime hazırlanarak davalıya haber verildiğini, davalıya emtianın teslim edildiğini, davalı şirketin ürünleri teslim edemediğini, ürünlerin zararından sorumlu olduğunu, yapılan tüm gümrük ve taşıma masrafları ile ürün bedelinden doğan zararın davalı yanca ödenmesi gerektiğini belirterek dava tarihi itibari ile 2.000 USD ve 500 TL'nin davalıdan tahsilini talep etmiştir.

CEVAP

Davalı vekili tarafından sunulan cevap dilekçesinde ÖZETLE; davacı yanın kapalı ambalaj içerisinde müvekillerine verdiği yüklerin içeriğinin taşıyıcı tarafından bilinemeyeceğini, 30.05.2017 tarihli sözleşme ile davacının taşıma koşullarını kabul ettiğini, bu doğrultuda gönderi içerisindeki gümüş takı değerinin 500 USD limitini geçemeyeceğini, davanın konusunun uluslararası hava taşıması olup ihtilafın taraflar arasındaki taşıma sözleşmesi hükümleri ile Türkiye'nin taraf olduğu Montreal Sözleşmesi hükümlerinin uygulanacağını,

Montreal Sözleşmesinin 22/3 maddesi uyarınca özel bir fayda beyanı bulunmadığı veya durumun gerektirmesi halinde ilave bir ödeme yapmadığı müddetçe taşıyıcının sorumluluğunun taşınan eşyanın brüt ağırlığının kilogramı başına 19 SDR olduğunun hüküm altına alındığını...belirterek davanın reddini talep etmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava, taraflar arasındaki taşıma sözleşmesi uyarınca davalı tarafça taşınan emtiaların kaybedilmesi nedeni ile maddi tazminat ve kargo gönderim bedelinin iadesi talebidir.

Taraflarca dayanılan ve uyuşmazlığın çözümünde etkili olabilecek nitelikte görülen tüm deliller toplanmış ve mahkememizce değerlendirilmiştir.

Dava konusu emtiaların taşınmak üzere davacı tarafça davalıya telim edildiği ve taşıma esnasında kaybedilerek alıcısına ulaştırılamadığı hususunda bir uyuşmazlık bulunmamakta olup, taraflar arasındaki uyuşmazlık; davalı tarafça yapılan taşıma hizmeti sırasında kaybolan emtialardan dolayı davacının davalıdan tazminat ve kargo gönderim bedeli iadesi talebinin yerinde olup olmadığı, sınırlı sorumluluk ilkesinin uygulanıp uygulanamayacağı ve sonuç itibariyle davacının talep edebileceği tazminat miktarı hususunda toplanmaktadır.

Davacı tarafça bildirilen tanığın beyanı alınmıştır.

Mahkememizce taşıma uzmanı bilirkişiden 19/05/2021 tarihli kök rapor ve davacı vekilinin itirazları üzerine 15/09/2021 tarihli ek raporlar alınmıştır.

Davacı tarafça davalıya taşınmak üzere teslim edilen emtiaların hava taşıma konşimentosundan anlaşıldığı üzere 35 kg ağırlığında olduğu, davacı tarafça bu emtiaların ABD'de bulunan şirkete gönderilmek üzere davalıya teslim edildiği, emtiaların kapalı ambalaj şeklinde davalıya teslim edildiği, ancak davacı tarafça haricen ...... isimli firmaya yaptırılmış bulunan tespite göre emtiaların 32.020,60 gr ağırlığında 925 ayar gümüş cinsli emtia olduğu anlaşılmıştır.

Dosyada mevcut konşimento ve taşıma belgelerinden, dava konusu emtialar konusunda davalıya özel fayda beyanında bulunulmadığı veya emtiaların sigortalanmadığı anlaşılmakta olup, davacı tarafın emtiaların cinsi hususundaki faturanın davalı tarafça bilindiği hususundaki itirazına; teslim edilen kıymetli maden cinsindeki emtianın kapalı paket içerisinde teslim edilmiş bulunması, mevzuat hükümlerine göre taşıyıcının gönderinin içeriğini kontrol etme yetkisinin bulunmaması, bu doğrultuda emtiaya ilişkin faturanın bilinmesinin özel fayda beyanında bulunulduğu anlamına gelmeyecek olması nedeni ile bu itirazına mahkememizce itibar edilmemiştir.

Böylece mahkememizce yapılan yargılama sonucunda toplanan tüm deliller muvacehesinde;

Taşımanın uluslararası havayolu taşıması olması ve taşıma yapılacak güzergah nedeni ile taraflar arasındaki uyuşmazlığın çözümünde ülkemizin de taraf olduğu Montrel Konvansiyonu hükümlerinin uygulanması gerektiği ve bu sözleşme hükümlerine göre davalı taşıyıcının taşınan emtianın zayi edilmesinden sorumlu bulunduğu izahtan varestedir.

Konvansiyonunun 22/3.maddesine göre; yük taşımasında, yükün mahvolması, zıyaı, hasarı veya gecikme halinde taşıyıcının sorumluluğu, gönderen tarafından yükün taşıyıcıya teslim edildiği esnada, gerekirse ek bir ücret ödenerek, yükün varış yerinde tesellümünde menfaati bulunduğuna dair özel bir bildirim yapılmadığı takdirde, kg başına (olay tarihi itibariyle 19) Özel Çekme Hakkı (SDR) tutarıyla sınırlıdır.

Zira Konvansiyonun, pervasızca hareket ve ağır kusur durumunda sınırlı sorumluluk hükümlerinin uygulanmayacağı yönündeki 22/5. maddesi yolcu ve bagaj taşımaları hakkında geçerli olup, somut olayda yük taşıması söz konusu olduğundan davalı tarafça emtianın kaybının pervasızca hareket veya ağır kusurundan kaynaklanmış olması durumu, özel fayda beyanı bulunmadığı takdirde sınırlı sorumluluk uygulanması gerektiği sonucunu değiştirmemektedir (Yargıtay 11.Hukuk Dairesinin 30/04/2013 tarih 2011/6660 Esas 2013/8597 Karar, İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 12.Hukuk Dairesinin 11/11/2021 tarih 2019/1292 Esas 2021/1634 Karar).

Yukarıda belirtildiği üzere, davacı tarafından özel bir değer bildirimi ve bu nedenle ek bir ödeme yapılmadığı yukarıda sabit olup, bu nedenle davalı taşıyıcı davacının zararından sınırlı olarak sorumludur. İşbu nedenlerle bilirkişi tarafından bu konuda yapılan değerlendirmeye mahkememizce itibar edilmemiştir.

Mahkememizce alınan bilirkişi raporu uyarınca, sınırlı sorumluluğa göre 665 SDR X 1.37097 USD = 911,65 USD sorumluluk üst limitini oluşturmakla davanın bu miktar yönünden kabulüne, yine gönderinin kaybedilmesi nedeni ile davalı tarafa ödenenen gönderi ücretinin iadesi gerektiği kanaatine varılarak kargo gönderi bedeli olarak yapılan ödemenin de tahsiline karar vermek gerekmiştir.

Dava dilekçesi ile talep edilen 2.000,00 USD tazminat bedelinin, talep edilebilecek tazminat miktarının 911,65 USD olması neden ile fazlaya ilişkin 1.088,35 USD kısmın esastan reddine, davacı tarafça ıslah yolu ile artırılarak talep edilen 15.532,28 USD talep kısmı yönünden ise, davalı tarafın ıslaha karşı iki haftalık yasal süre içerisinde zamanaşımı definde bulunması, ıslahla artırılan kısım yönünden ıslah tarihi itibariyle Montreal Sözleşmesinin 35.maddesinde yer alan iki yıllık zamanaşımı süresinin geçmiş bulunması nedeni ile zamanaşımı nedeniyle reddine karar vermek gerekmiş ve netice itibariyle aşağıdaki hüküm kurulmuştur.

Katip ...... · ¸e-imzalıdır Hakim ...... · ¸e-imzalıdır