Bakırköy 6. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2024/305 K.2024/413

Mahkememizde görülmekte olan Alacak (Ticari Nitelikteki Vekaletsiz İş Görmeden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı dava dilekçesi özetle; davacı şirket İstanbul Merkez olmak üzere Havalimanları, Deniz Limanları ve Kara Gümrüklerindeki ofisleri ile Bursa, Mersin, Tekirdağ, İzmir ve Ankara şubeleri ile yurtdışında Katar ve Tunus şubelerinde taşımacılık ve lojistik hizmetleri vermekte olup aynı zamanda davacı şirket yurt dışı deniz taşımacılıklarında taşıyan ile taşıtan arasında aracılık hizmeti de vermekte olup, bu kapsamda davalı tarafından 2022 yılının mayıs ayında yüklerinin Tunus'a taşınmasına aracılık etmesi için davacı ile iletişime geçilmiş davacı şirket tarafından ivedilikle ...

A.Ş. firması ile iletişime geçildiğini ve davalının talimatları doğrultusunda Tunus'a giden ... isimli gemiden rezervasyon yapıldığını, 26.05.2022 tarihli mailde yükün taşınacağı gemiye ilişkin bilgilerin davalı tarafa iletilmiş olduğunu, yine davacı şirket tarafından ... şirketi ile anlaşılarak iç nakliye işlemleri de organize edildiğini, 27.05.2022 tarihli mailde de ... şirketinin konişmentoya ilişkin bilgileri davalı şirkete iletilmiş olup kontrol ve onayının istendiğini, davalı tarafından tüm onaylar verilmiş olup herhangi bir itirazda bulunulmadığını, davalı tarafından onaylanan konşimento kuralları arasında.

"Konşimento kurallari gereği; malınızın karşı tarafta alıcı tarafından çekilmemesi durumunda, oluşacak bütün masraflardan yükleyici firma (davalı) sorumludur.

Ürünlerin varış limanında boşaltılması halinde de, boş konteynerler ... acentesine bağlı depo veya limana teslim edilene kadar, yükleyici firma oluşabilecek tüm masraflardan alıcı kadar ortak sorumludur. " maddesi bulunmakta olduğunu, taşınan malların ... limanında teslim alınmaması halinde alıcı ile davalı birlikte sorumlu tutulmuş olduğunu dosya ekindeki mail yazışmalarından da anlaşılacağını belirtmiş olup,

bu doğrultuda 07.06.2022 tarihinde davalıya ait yükleri taşıyan ... isimli gemi limandan ayrılarak Tunus'a doğru yola çıktığını ve geminin taraflar arasındaki anlaşmaya uygun olarak 01.07.2022 tarihinde .... limanına varmasına rağmen yüklerin alıcı tarafından teslim alınmadığını davalıya ait yükler, ... şirketine ait konteynerlerde dolu olarak beklemekte olup bu nedenle ardiye/demuraj/depo gibi masrafların oluştuğunu ve masraflar yükün çekilmediği her geçen gün artmaya devam ettiğini, söz konusu durum davacı tarafından davalı şirkete iletilmiş olup davalı tarafından alıcıya ulaşılamadığı,

alıcı firmanın iflas ettiği ve 3 orijinal konişmentonun da alıcıda olduğu bilgisi davacıya ulaştığını, davalıya ait ürünlerin taşınmasında ... şirketine ait konteynerlerin kullanıldığını.

01.07.2022 tarihinde gemi ... limanına varmış olup alıcıya ihbar yapılmış olduğunu ve yüklerin gemiden tahliye edilmiş olmasına rağmen teslim alınmadığını, taraflar arasında 07.06.2022 tarihinde .... numaralı konşimento düzenlenmiş olup demuraj/ardiye/depo ücretinden davalının sorumlu olduğu düzenlendiğini yine konişmento üzerinde demuraj klozu bulunmakta olup 12 günlük serbest süre belirlenmiş, bu sürede malın teslim alınmaması halinde davalının ödemesi gereken tutara ilişkin hesaplamaların belirlendiğini, bu süreçte davacı şirketin davalı şirket ve ... şirketi arasında aracılık işlemlerini yürütmeye devam ettiğini,

... tarafından 23/02/2023 tarihli mail ile yüklerin beklenmesi nedeniyle yeni masrafların oluştuğunu bu durum üzerine davacı şirketin davalı şirkete olayı bildirdiği, bu süreçte davalı tarafından yükün teslimi için başka bir alıcı arayışı içine girilmişse de tüm orijinal konişmentoların ...’ye teslim edilmeden yüklerin teslim edilmesi mümkün olmadığından bu işlemin sonuçsuz kaldığı,

bunun üzerine davacı tarafından davalıya yük çekilmediğinden booking acentesi olarak ...'nin oluşan masrafları davacıya faturalandıracağı ve yükleyen olarak masrafların davalıya yansıtmak durumunda kalınacağı 04.04.2023 tarihli mail ile bildirildiğini belirtmiştir.

04/04/2023 tarihinden itibaren mail ile ihtarlar yapılsa da hiçbir aksiyon alınmaması nedeniyle 29.08.2023 tarihli ihtarname ile konişmento hükümleri gereğince davalının sorumululuğunda olan hususlarda telefon ve mail yolu ile pek çok kez bildirim yapılmış olmasına rağmen bir sonuç alınamadığını, söz konusu hükümler çerçevesinde ortaya çıkan demuraj ve ardiye masraflarının ödenmesini, çekilmeyen ürünler nedeni ile imha-iade sürecine ilişkin gerekli işlemlerin ivedilikle tamamlanmasını,

aksi takdirde taşıyıcı tarafından davacı şirkete yansıtılacak tüm borç tutarının davalı taraftan rücu edileceğini ihtaren bildirilmiş olduğu halde sonuç alınmadığını, davalıya ait yükler 1 yılı aşkın süre boyunca dava dışı ... şirketine ait konteynerlerda bekletildiğini, davalının tüm çaba ve bildirimlerine rağmen davalı tarafından herhangi bir aksiyonun alınmadığını, sorun çözülmemiş ve oluşan demuraj ve ardiye borcunun ödenmediğini ve zaman geçtikçe borcun miktarının arttığını, dosya ekinde sunulan maillerde de belirtilmiş davacı şirket,

... şirketi ile yaptığı pazarlıklar sonucu dava konusu taşıma işlemi gereği oluşan tüm ardiye/demuraj/depo gibi masrafları 29.563,00 USD'ye düşürttüğünü. gerek konişmento gerek davalı tarafından onaylanan taşıma kuralları gereği borç davalının yükümlülüğünde olduğu için davacı tarafından 02.10.2023 tarihli fatura ile -...'ye ödenmek üzere- 29.563,00 USD tutarlı fatura davalı şirket olan ...'e kesilmiş olduğunu ancak davalı tarafından aynı tarihli ihtarname ile faturaya itiraz edilip borcun ödenmediğini, davacı şirket ile ... şirketi arasındaki ticari ilişki gereği yükün teslim alınmamasından kaynaklı olarak navlun, demuraj, depo ücreti,

gecikme giderleri vd. tüm masrafların faizleriyle birlikte ödenmesine ilişkin bir ibraname imzalandığını, ibraname doğrultusunda 09.01.2024 tarihli faturalar ile davalıya ait borç davacıya yansıtılmış ve davacının davalıya ait borcu aracı firma olmasından dolayı ödediğini belirterek,

davacı tarafça zorunlu arabuluculuğun gereği olarak arabulucuya başvurulduğunu ve davalı şirket ile görüşme yapılmış ise de herhangi bir mutabakata varılamadığını, Yargıtay kararlarında da belirtildiği üzere başkasının borcunu ödeyen kişi borçlu kendisine yetki vermemiş olsa bile borçlunun temsilcisi sıfatıyla hareket etmiş olacağından, ... şirketine 3. Kişi sıfatıyla ödemede bulunan davacının davalıya karşı yapılan ödemeyi talep etme hakkı bulunduğundan dolayı dava etmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

6100 sayılı HMK. 114-(1)-c) maddesi uyarınca; görev mahkemeye ilişkin olumlu dava şartıdır. HMK. 1 maddesi uyarınca; mahkemelerin görevi ancak kanunla düzenlenir. Göreve ilişkin kurallar kamu düzenindendir. Mahkeme tarafından dava şartlarının bulunup bulunmadığı, davanın her aşamasında re'sen araştırılır. Dava şartının bulunmaması halinde, HMK.'nın 115/2. maddesi uyarınca; davanın usulden reddine, karar verilir.

Ticari davalar TTK. 4. maddesinde; mutlak ve nispi ticari dava olarak düzenlenmiştir. Uyuşmazlığın Türk Ticaret Kanunu'nda düzenlenen bir hususa ilişkin olması veya davanın ticaret mahkemesinde görüleceğine dair açık bir yasal düzenlemenin bulunması halinde mutlak ticari dava, her iki tarafın da ticari işletmesiyle ilgili hususlardan doğan uyuşmazlıklarda ise; nispi ticari dava sözkoınusu olup, ticaret mahkemesi görev alanı içinde kalacaktır.

TTK.'nın 5. maddesine göre; Asliye Ticaret Mahkemeleri, tüm ticari davalar ile ticari nitelikteki çekişmesiz yargı işleri ile özel kanunlardan doğan özel hükümler uyarınca ticaret mahkemesinde görülecek diğer dava ve işlere bakmakla görevlidir.

TTK’nun 5. Kitap bölümünde ‘Deniz Ticareti’ başlığı altında yapılan düzenlemelere ilişkin davalar ise Denizcilik İhtisas Mahkemesinin görev alanına girmektedir. TTK 5. Maddesinde, deniz ticaretine ve deniz sigortasına ilişkin hukuk davalarına ilişkin olarak asliye ticaret mahkemelerinden biri veya birkaçının münhasıran HSYK tarafından görevlendirilebileceği belirtilmiş ve HSYK nın 09/09/2014 tarihli kararıyla bu davalara bakma görevi İstanbul 17.Asliye Ticaret Mahkemelerine verilmiştir.

Davaya konu uyuşmazlığın; Tunus'a yapılan deniz taşımacılığı alacağına ilişkin olduğu , iş bu davaya deniz ticareti hükümlerinin uygulanması gerektiği, dava konusu uyuşmazlığın Deniz Ticaret Hukukuna göre Özel İhtisas Mahkemesi olan Ticaret Mahkemesinin Deniz İhtisas Dairesinde çözümlenmesi gerektiğinden usul ekonomisi ilkesi gözetilerek tensiben davanın usulden reddi ile dosyasının görevli İstanbul 17. Asliye Ticaret Mahkemesi Denizcilik İhtisas Mahkemesine gönderilmesine dair aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

Katip ... · ¸e-imzalıdır Hakim ... · ¸e-imzalıdır