Bakırköy 7. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2020/77 K.2021/882

Mahkememizde görülmekte olan davanın yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkilinin hamili olduğu ....... şubesinin 20/12/2018 keşide tarihli ....... nolu 5.017,00.-TL bedelli çekin müvekkilinin işyerinde hırsızlık yoluyla çalındığını, çek hakkında Bakırköy .......

ATM'de zayi davası açtıklarını, ancak çekin davalı tarafından bankaya ibraz edildiğinden davalı aleyhine istirdat davasını açtıklarını, davalı hakkında savcılık soruşturmasının devam ettiğini, çekin halen davalıda olduğunu, fazlaya ilişkin talep ve dava hakları saklı kalmak kaydıyla, davanın kabulü ile dava konusu edilen çekin davalıdan istirdadına ve müvekkiline iadesine, davalı tarafından çekin tahsil edilmesi halinde çek bedelinin ve çeke bağlı olarak tahsil edilen ferilerin davalıdan tahsiline müvekkiline verilmesini,

çekle ilgili tüm ilgilileri de kapsayacak şekilde dava sonuna kadar dava konusu çekle ilgili icra takibi yapılmamasına ve çekle ilgili açılmış takip var ise de takibin durdurulmasına ilişkin tedbir kararı verilmesini, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davalı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı ... cevap dilekçesinde özetle: ....... isimli şahsa ....... plakalı aracı sattığını, karşılığında bu çeki ve başkaca bir kaç tane çek aldığını, ancak şahsın kendisini de dolandırdığını, aracının elinden gittiğini çeklerle ilgili bu sorunları yaşadığını, çekleri almadan önce findeks ve banka şahsın problemli olmadığını beyan etmesi üzerine çeki kabul ettiğini ve satış için cevap dilekçesinin ekinde sunduğu vekaletnameyi .......'e verdiği, olayda iyi niyetli 3. Şahıs konumunda olduğunu, senedin önceki hamilin elinden rızası hilafına çıktığını bilecek durumda olmadığını, bu nedenlerle davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

Bakırköy ...... Asliye Ticaret Mahkemesinin ....... esas sayılı dosyası mahkemenin 23/03/2020 tarihli ....... K. sayılı birleştirme kararı ile Mahkememiz iş bu dosyası ile birleştirilmiştir.

Davacı vekili birleşen Bakırköy ...... Asliye Ticaret Mahkemesinin ...... esas sayılı dosyasında dava dilekçesinde özetle: müvekkilinin hamili olduğu 10.000 TL bedelli çekin müvekkilinin işyerinde hırsızlık yoluyla çalındığını, çek hakkında Bakırköy ......

ATM de zayi davası açtıklarını, ancak çekin davalı tarafından bankaya ibraz edildiğinden davalı aleyhine istirdat davasını açtıklarını, davalı hakkında savcılık soruşturmasının devam ettiğini, çekin halen davalıda olduğunu, fazlaya ilişkin talep ve dava hakları saklı kalmak kaydıyla, davanın kabulü ile dava konusu edilen çekin davalıdan istirdadına ve müvekkiline iadesine, davalı tarafından çekin tahsil edilmesi halinde çek bedelinin ve çeke bağlı olarak tahsil edilen ferilerin davalıdan tahsiline müvekkiline verilmesini,

çekle ilgili tüm ilgilileri de kapsayacak şekilde dava sonuna kadar dava konusu çekle ilgili icra takibi yapılmamasına ve çekle ilgili açılmış takip var ise de takibin durdurulmasına ilişkin tedbir kararı verilmesini, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davalı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

DELİLLER

Bakırköy ....... Asliye Ticaret Mahkemesinin ...... esas sayılı dosyası, Bakırköy ...... Asliye Ticaret Mahkemesinin ...... esas sayılı dosyası,, Bakırköy Cumhuriyet Başsavcılığı'nın ,...... E. Sayılı dosyası, Banka müzekkere cevabı.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava, çekin istirdatı istemine ilişkindir.

Davacı tarafından, rıza dışında davaya konu çeklerin zayi olduğu gerekçesiyle çekin iptali talebi ile açılan Bakırköy ....... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ..... esas sayılı dosyasında bir kısım çekler yönünden çekin ibraz ile ortaya çıktığından bahisle karar verilmesine yer olmadığına kararı verildiği, ibraz edilmeyen ve 3 aylık ilan süresi içerisinde Mahkemeye müracaat edilmeyen bir kısım bono ve çekler yönünden ise zayi nedeniyle iptal kararı verildiği, İstinaftan feragat üzerine kararın 06/12/2020 tarihinde kesinleştiği anlaşılmıştır. .

İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 14. Hukuk Dairesi'nin 2017/656 esas, 2017/913 karar sayılı içtihadında da belirtildiği üzere çeklerin davacının elinden rızası hilafına çıktığı benimsense bile, TTK'nın 792. maddesi gereğince davalının çekleri kötüniyetli olarak ele geçirdiğini veya ağır kusurunun bulunduğunu, davacının ispat etmesi gerekmektedir. Dosya kapsamında, davalının çekleri kötüniyetli olarak ele geçirdiği veya ağır kusurunun bulunduğuna dair delil sunulamadığından davalının iyiniyetli olduğunun kabulü gerekir. Yargıtay içtihatları da aynı doğrultudadır. (Yargıtay 11. Hukuk Dairesinin Esas No:2014/10768- Karar No:2014/20288 Karar Tarihi. 23.12.2014 )

Çek üzerindeki ciro silsilesi şeklen tam olup, davalının yetkili hamil olduğu anlaşılmaktadır. Çek, herhangi bir suretle hamilin elinden çıkmış bulunursa, ister hamile yazılı, ister ciro yoluyla devredilebilen bir çek söz konusu olup da hamil hakkını 790. maddeye göre ispat etsin, çek eline geçmiş bulunan yeni hamil ancak çeki kötü niyetle iktisap etmiş olduğu veya iktisapta ağır bir kusuru bulunduğu takdirde o çeki geri vermekle yükümlüdür.

Bu madde hükmüne göre, davalının çeki edinme nedenini kanıtlama yükümlülüğü yoktur. Davalının çekin rıza dışında elden çıktığını bilmesi veya bilebilecek durumda olması gerekir. Çekin rızası dışı elden çıkması halinde ispat yükü, çekin yetkili hamili olduğunu ve rızası hilafına elinden çıktığını ileri süren davacıya ait olup, davacının iddiasını kesin ve inandırıcı delillerle kanıtlaması gerekmektedir.

Çekte ciranta cirosu sahte olsa bile, davalı, kendisinden önceki ciroların sıhhatini araştırma yükümlülüğü altında değildir. Davalının bu sahteliği bilerek ya da ağır kusuruyla çeki iktisap ettiğinin kanıtlanması gerekir.

Tüm dosya kapsamı, toplanan deliller birlikte değerlendirildiğinde. Davacı tarafça hamili olduğu ....... şubesinin 20/12/2018 keşide tarihli ....... nolu 5.017,00.-TL bedelli çek ile Mahkememiz dosyası ile birleşen Bakırköy ...... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ...... E. ...... K. sayılı dosyasında ise hamili olduğu .......

Bankası ...... şubesinin 31/12/2018 keşide tarihli ....... seri nolu 10.000.-TL bedelli çekin istirdatının talep edildiği, İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi ......

Hukuk Dairesi'nin ...... esas, ..... karar sayılı içtihadında da belirtildiği üzere çeklerin davacının elinden rızası hilafına çıktığı benimsense bile, TTK'nın 792. maddesi gereğince davalının çekleri kötüniyetli olarak ele geçirdiğini veya ağır kusurunun bulunduğunu davacının ispat etmesi gerekmekte olup, davacı tarafça dosyaya bütün delillerin ibraz edildiği beyan edilmekle, dosya kapsamı itibariyle davalının kötüniyetli ve iktisabında ağır kusurlu olduğu davacı tarafça ispatlanamadığından davanın reddine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

Katip ... · e-imzalıdır Hakim ... · e-imzalıdır