Bakırköy 7. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2023/889 K.2024/577

Mahkememizde görülmekte olan davanın yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle. Davacı vekili dava dilekçesinde "Davalılardan ... A.Ş. Unvanlı bayi ile davacı şirket arasında ek-1 de yer alan 16/03/2023 tarihli sözleşme akdedilmiş, bu sözleşme gereği ... kamyon tipi aracın 5 adet olacak şekilde, bunlardan 3 adedini 2023 yılı Nisan ayında geriye kalan 2 adedini ise 2023 temmuz ayında teslim edilmesi taahhüt edilmiştir.

Söz konusu sözleşmenin akdedilmesi ile birlikte davacı şirket davalı bayi hesabına 750.000,00 TL peşinat bedeli ödemiş ve nisan ayı içinde teslim edilmesi taahhüt edilen 3 aracın teslimi davacı şirket tarafından beklenmeye başlanmıştır.

Davalı bayi tarafından nisan ayı içinde 3 adet aracın teslimi beklenmekte iken, iki aracın teslime hazır olduğu diğer aracın ise teslime hazır olmadığı bilgisi verilmiş, teslime hazır hale getirilen iki aracın kararlaştırılan bedeli ivedi olarak 10-11/05/2023 tarihlerinde bayi hesabına aktarılmış olmasına rağmen, bu iki araçta ödeme tarihinden sonra 17/06/2023 tarihinde bir tanesi İzmir Bayisinde diğeri ise Aksaray Bayisinde (sözleşmede kararlaştırılmadığı halde) davacı şirkete teslim edilmiştir.

Diğer son araç ise hiç bir aşamada teslim edilmemiştir. Sözleşme yükümlülüklerine uygun hareket edilmemesinden ötürü davacı şirket bu satış sözleşmesi dolayısıyla büyük bir mağduriyet yaşamıştır.

Öncelikle nisan ayında teslim taahhüdünde bulunulan ve hiç bir aşamada davacı şirkete teslim edilmeyen 1 adet .... kamyon tipi araç, davacı şirketin tüm iş planlamasını bozmuş, davacı şirket tarafından bu araçların zamanında teslim edileceği düşünülerek alınan siparişler davacı şirketin satış yaptığı ilgililere sevk edilmemiş ve bu suretle büyük bir gelir kaydı oluşmuştır. Bu gelir kaydı dava tarihi itibariyle de devam etmektedir.

2023 Nisan ayı içersinde teslim taahhüdünde bulunulan hiç bir aşamada teslim edilmeyen 1 adet .... kamyon tipi araçla ve 10-11/05/2023 tarihinde ödeme yapılmış olmasına rağmen 17/06/2023 tarihinde teslim edilen 2 araçla ilgili olarak konusunda uzman bilirkişilerce tespiti mümkün hale geldiğinde tekrardan arttırılmak üzere şimdilik teslim edilmesi gerekli olan tarihten bugüne kadar geçen süreye ilişkin araç başına aylık 150.000,00 TL +KDV olarak şekilde gelir kaybının davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili gerekmektedir.

Sözleşmede yer almadığı halde İzmir Şubede teslim alınması gereken aracın Aksaray şubede davacı şirkete teslim edilmesi ile ilgili olarak konusunda uzman bilirkişilerce tespiti mümkün hale geldiğinde tekrardan arttırılmak üzere şimdilik sevkiyat, nakliye vb. Gibi zarar kalemlerine karşılık olarak 50.000,00 TL zarar bedelinin davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili gerekmektedir.

İki aracın hazır olduğu ve ödemesinin beklendiği belirtilmiş, davacı şirket tarafından bu iki araçla ilgili olarak 10-11/05/2023 tarihlerinde olacak şekilde toplam 7.720.000,00 TL ödeme yapılmış, ancak bu iki araç 17/06/2023 tarihinde teslim edilmiştir.

Sözleşmeye aykırı hareket edilmesinden ötürü söz konusu araç satışları euro kuru üzerinden TL ye çevrilerek yapılmakta, kurda meydana gelen değişiklik müşteriye kur farkı olarak yansıtılmakla ve araç satış bedeline eklenmekte olduğu sabit olduğundan, sözleşmenin feshi ve devamının mümkün olmaması nedeniyle bu geçen sürede kur farkından kaynaklı olarak davacı şirketin zararı oluşmuştur.

Bu aradan geçen sürede ise davacı şirket tarafından yatırılan 7.720.000,00 TL davalı bayi tarafından bekletilmiş ve bu bedel bayi tarafından kullanılmıştır.2 aracın 17/06/2023 tarihinde teslim edildiği ortada iken, 10-11/05/2023 tarihleri ile 17/06/2023 tarihleri arasında geçen sürede davacı şirket tarafından ödenen 7.720.000,00 TL nin 11/05/2023-17/06/2023 tarihleri arasında konusunda uzman bilirkişilerce tespiti mümkün hale geldiğinde tekrardan arttırılmak üzere şimdilik 75.000,00 TL oluşan kur farkından kaynaklı zararın davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili gerekmektedir.

Uzman bilirkişilerce tespiti mümkün hale geldiğinde arttırılmak üzere şimdilik 226.549,14 TL zararımızın dava tarihinden itibaren işleyecek reeskont iskonto faiziyle birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tazminine, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin de davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline" şeklinde beyanda bulunmuştur.

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; dava konusu araca ilişkin olarak davacı şirket ile müvekkili şirket arasında herhangi bir alım satım ilişkisi bulunmadığını, müvekkili şirketin dava konusu sözleşmenin tarafı olmadığını, yalnızca aracın üreticisi konumunda olduğunu, huzurdaki ihtilafın ticari araç satımına dayandığı nazara alındığında TBK uyarınca satıcı konumunda olmayan müvekkili şirketin sorumluluğunun bulunmadığını, davacının talep sonucunun netleştirilmesi ve akabinde taleplerine göre eksik harç bulunması halinde bu harcın tamamlattırılması gerektiğini,

davacının dava dilekçesinin içeriğinde talep sonucunun açık bir şekilde belirtilmediğini, davacının taleplerinin çelişkili olduğunu, hem menfi hem müspet zararın talep edilebilmesinin mümkün olmadığını, davacı tarafın ödemesini dahi yapmadığı bir araç için gelir kaybı talebinde bulunmasında hukuka uyarlık bulunmadığını, sipariş formunda araçların teslim yeri olarak Aksaray/Fabrika olarak kararlaştırılmışken davacının araçlardan birini Aksaray'da teslim almasına ilişkin sevkiyat, nakliyat vb. zarar kalemlerine karşılık 50.000,00 TL talep etmesinde hukuka uyarlık bulunmadığını beyan ederek;

öncelikle dava konusu araçların sadece üreticisi konumunda bulunan ve davacı şirket ve diğer davalı şirket arasındaki sözleşmenin tarafı olmayan müvekkili şirket bakımından davanın husumet yokluğu nedeniyle usulden reddini, talep sonucu açık olmayan davacıya talep sonucunu açıklamak üzere süre verilmesini, ayrıca gerekirse eksik harcın tamamlattırılmasını, verilen süre içinde bu eksikliklerin giderilmemesi halinde davanın reddini, her halükarda haksız ve hukuka aykırı olduğu iddiasıyla davanın reddini talep etmiştir.

DELİLLER

16/03/2023 tarihli sözleşme, ödeme dekontları ve banka kayıtları, ulaşım, sevkiyat ve nakliye giderlerini gösterir kayıtlar, Salihli ... Noterliği'nin 25/07/2023 tarih ve ... yevmiye nolu ihtarnamesi, taraflar arasındaki mail yazışmaları, faturalar, ticari defterler ve belgeler, muavin defter kayıtları, bilirkişi incelemesi, tüm dosya kapsamında toplanan deliller.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava, ticari satımdan kaynaklanan maddi tazminat istemine ilişkin ilişkindir. Tarafların aktif ve pasif dava ehliyetleri denetlenip uyuşmazlık konuları re'sen belirlenerek taraflarca gösterilen deliller toplanmış ve dava sonuçlandırılmıştır.

Mahkemenin sıfat yokluğunu kendiliğinden (resen) gözetmesi gerekir. Çünkü sıfat yokluğu, bir defi değil, davada taraf olarak gözüken kişiler arasında dava konusu hakkın doğumuna engel olan bir itirazdır. Hâkim, kendisine sunulan dava malzemesinden (davalı veya davacının bildirdikleri vakıalardan, yani dava dosyasından) bir itiraz sebebinin varlığını (sıfat yokluğunu) öğrenirse, bunu kendiliğinden (resen) gözetir.

Taraf sıfatı, usul hukukuna değil maddî hukuka ilişkin bir sorundur; diğer bütün maddi hukuk sorunlarında olduğu gibi, dava şartı değildir. Taraf sıfatının yokluğu, davada taraf olarak gözüken kişiler arasında dava konusu hakkın doğumuna engel olduğu için (defi değil) bir itirazdır. Diğer bütün itiraz hâllerinde olduğu gibi, sıfat yokluğu da, ancak dava dosyasından anlaşılabildiği ölçüde hâkim tarafından kendiliğinden (resen) gözetilir (Kuru/Arslan/Yılmaz, s. 234- 237).

Dava konusu somut olayda, davacı şirket ile dava dışı ... A.Ş. Unvanlı bayi arasında .... kamyon tipi 5 adet aracın 3 adedini 2023 yılı Nisan ayında geriye kalan 2 adedini ise 2023 temmuz ayında teslim edilmesine dair sözleşme yapıldığı, nisan ayı için taaahüt edilen araçlardan birisinin hiç teslim edilmediği, iki aracın ise geç teslim ve farklı şehirlerde teslim edildiğinden bahisle oluşan zararın tazmini istemiyle dava açıldığı, itilafın davacı ile davadışı ...

A.Ş.şirketi arasında akdedilen sözleşmeden kaynaklandığı sabit olup iş bu davada davalıdan kaynaklanan bir ihtilafın söz konusu olmadığı, söz konusu tazminat davasının sözleşme akdedilen ve taahhütü veren tarafa karşı açılabileceği hususu göz önüne alındığında davanın pasif husumet yokluğu nedeniyle reddine dair karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.

Katip ... · e-imzalıdır Hakim ... · e-imzalıdır