Bakırköy 7. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2023/934 K.2026/163

Mahkememizde görülmekte olan davanın yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dilekçesinde özetle. 05.09.2023 tarihinde, İstanbul’un Başakşehir ve İkitelli bölgesinde gerçekleşen yağış sebebiyle işyerlerini su bastığını, 3 vatandaşın da hayatını kaybettiğini, müvekkilinin faaliyet gösterdiği ve şirketin merkezi olan ‘’... Mah. ....

Sk. ...Sanayi Sitesi G2 Blok No: 35 Başakşehir / İstanbul’’ adresinin de anılan yağıştan nasibini aldığını, bu kapsamda şirketin tümüyle su baskınına uğradığını, müvekkili şirketin tüm ham maddelerini kaybettiğini, ticari kamyoneti bu su baskını sebebiyle kullanılamaz hale geldiğini, anılan enkaz kaldırma çalışmalarından sonra yani 14.09.2023 tarihinde müvekkillerin ticari defterlerinin de su baskınında gittiğini, evraklarının bulunmadığını fark ettiklerini, duruma ilişkin olarak itfaiye tutanağı halen sonuçlanmadığından dolayı sunulamadığını, müvekkili şirket Kafkas Alüminyum ...

Şahıs şirketinin 24.12.2012 tarihinde kurulduğunu, devamında ise 21.12.2021 tarihinde tür değişikliğine giderek ... olarak ticari hayatına devam ettiğini, bu sebeple, 2013,2014,2015,2016,2017,2018,2019,2020 yıllarına ilişkin Yevmiye Defterleri, Kebir ve Envanter defterleri ile alış ve satış faturaları ödeme ve tahsilat makbuzlarının zayi olduğunu, anılan dönemler ....

Alüminyum ... şahıs şirketine tekabül eden yıllar olduğunu, bu defterlere ilişkin noter yevmiye tasdik bilgileri kendilerinde bulunmamakla beraber. Beşiktaş .... Noterliği ve Bakırköy ... Noterliğinde gerekli tüm defterler tasdikli yevmiye numaralarıyla birlikte bulunduğunu, ... Şahıs firması için 2021 yılı defterleri İstanbul ... Noterliğinde bulunduğunu, anılan şahış firmasından tür değişikliğine gidildiğinden ...

Alüminyum Sanayi ve Ticaret şirketi bakımından da 20.12.2021 tarihi ile 31.12.2022 tarihi arasındaki Yevmiye, Kebir ve Envanter defteri, alış ve satış faturaları, ödeme ve tahsilat makbuzlarının da zayii olduğunu, İstanbul Ticaret sicil Memurluğunca 20.12.2021 tarihinde bahsi geçen Limited Şirketi için defter tasdiki yapıldığını, bu kapsamda, Yevmiye Defterinin yevmiye numarası ..., Kebir Defterinin yevmiye numarası ..., Envanter Defterinin yevmiye numarası .... ile tasdik edildiğini yine Limited Şirket 31.12.2021 tasdik tarihli.

Yevmiye Defterinin yevmiye numarası ...., Kebir Defterinin yevmiye numarası ....9, Envanter Defterinin yevmiye numarası ...... ile tasdik edildiğinden İstanbul ....

Noterliğinden celp edilmesi gerektiğini, TTK 64 ve devamı maddeleri uyarınca her tacirin defter tutma yükümlülüğü bulunduğunu, nitekim bu doğrultuda müvekkillerinin açılış ve kapanış onaylarını aksatmadan tüm yükümlülüklerini yerine getirerek defterlerini tuttuklarını, izah olunan sebeplerden dolayı; davanın kabulüne ...

T.C. ... adına olan dönem bakımından (2013,2014,2015,2016,2017,2018,2019,2020,2021) yıllarına ait Yevmiye Defterleri, Kebir ve Envanter defterleri ile alış ve satış faturaları ödeme ve tahsilat makbuzları ve sair belgeler için zayi belgesi verilmesine, tür değişikliği sebebiyle ...

V.N. ... şirket adına 2021 ve 2022 dönemleri için Yevmiye Defterleri, Kebir ve Envanter defterleri ile alış ve satış faturaları, ödeme ve tahsilat makbuzları ve sair belgeler için zayi belgesi verilmesine karar verilmesi talep ve dava etmiştir.

Mahkememiz dosyasının 29/09/2023 tarihinde Küçükçekmece .... Asliye Hukuk Mahkemesinin ... esasını alarak açıldığı, 29/09/2023 tarihinde 2023/367 karar numarası alarak mahkememize görevsizlik kararı verildiği, 02/10/2023 tarihinde mahkememizin yukarıdaki esasına tevzi olmuştur.

DELİLLER

Beşiktaş .... Noterliği, Bakırköy .... Noterliği, Ticaret Sicil Müdürlüğü, İstanbul ... Noterliği, ... Ofset Matbaacılık Kağıt ve Ambalaj San. Tic. Ltd. Şti., İkitelli Vergi Dairesi, Avcılar Sosyal Güvenlik Müdürlüğü yazı cevapları, bilirkişi incelemesi, tüm dosya kapsamında toplanan deliller.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava, hukuki niteliği itibariyle 6102 sayılı TTK'nun 82/7.maddesinde belirtilen tacirin saklamakla yükümlü olduğu defterler ve belgelerin zayi olması sebebiyle kendisine bir belge verilmesi istemine ilişkindir.

Bilirkişi 06/05/2025 havale tarihli raporunda;

Dosyada mübrez davacılar tarafından ibraz edilmiş incelenen evrakların 6102 sayılı TTK 82/7 m. anlamında talebe konu belgelerin her biri hakkında değerlendirmeler yapılmış olup, davacı ... iddiasının değerlendirilmesi ile zayii belgesi verilmesi istenen evraklardan 2013,2014,2015,2016,2017,2018 yıllarının V.U.K. gereğince saklama sürelerinin dolmuş olduğu ve V.U.K. açısından zayii belgesi verilmesine gerek olmayacağı,

2019-2020-2021 yılları alış faturaları ve ödeme ve tahsilat makbuzları için zayi belgesi verilemeyeceği, yardımcı belgeler, tahsilat makbuzu, banka kayıtları, makbuz karşılığı çek çıkış kayıtları vs. gibi belelere zayi belgesi verilemeyeceği, çünkü zayii/kaybolduğu belirtilen tahsilat makbuzu ve/veya banka kaydı veya çek giriş çıkış kaydı ile ilgili davacı aleyhine bir dava açıldığında, davacının bu ödemeleri yine yardımcı kayıtları ile ispat etmesi gerekeceği ve mahkemizden alacağı zayi belgesi ile yine mahkemelerde aleyhine açılacak alacak davaları nedeniyle zayi belgesi ile berat edemeyeceği, borçlu olmadığını yine diğer yardımcı belgelerle kanıtlaması gerekeceği,

Davacıların talep ettiği satış faturalarının 2. kopyalarının davacılara ait bilgisayar kayıtlarında bulunduğu gibi, davacıların dosyaya ibraz ettikleri (391 Hesaplanan KDV Hesabı) muavin özetlerinde tüm faturaların hangi firmaya kesildiğine ilişkin bilgiler bulunduğundan zayi belgesi verilemeyeceği,

Ancak sayın mahkemece zayi belgesi verileceğine ilişkin kanati halinde;

... Açısından;

2019 yılında 2227 ve devamı, .... seri numaralı kullanılmış faturaların;

.... tarafından basılan 8451- ve devamı .... seri numaralı kullanılmış faturaların,

2020 yılında ... ve devamı, ... arası kullanılmış 165 adet e-arşiv faturanın;

2021 yılında ... ve devamı, ..... arası kullanılmış 183 adet e-arşiv faturanın, zayi olduğunun kabul edilmesi gereceği,

... Açısından;

2021 yılında .... ve devamı, ...... arası kullanılmış 4 adet e-arşiv faturanın;

2022 yılında .... ve devamı, ...... arası kullanılmış 144 adet e-arşiv faturaya, zayi belgesi verilmesi gerekeceği,

Somut olayda İBB Itfaye Daire Başkanlığı Tarafından 09.09.2023 tarihli itfaye raporu “ olay adresi ... Mah. ... Sokak No. 33-37 “ olarak geçtiği,

Davacıların Istanbul Ticari Sicili Müdürlüğü kayıtlarında da “ .... Mah. .... Çinko Sk. ... Teknik Sanayi Sitesi G2 Blok No:35 Başakşehir-İstanbul” geçtiği,

Dosyaya sunulu resimler sayın mahkemenin takdiri olmakla birlikte yağmur nedeniyle su baskınına uğrayan işyeri davacılara ait işyeri ise;

...’a ait. Beşiktaş ... Noterliği 24.12.2018 tarihinde ... yevmiye numarası ile tasdik edilmiş 2019 yılı yevmiye defteri, ..... yevmiye numarası ile tasdik edilmiş Kebir Defteri, ...... yevmiye numarası ile tasdik edilmiş Envanter Defteri, Beşiktaş ... Noterliği 19.12.2019 tarihinde ... yevmiye numarası ile tasdik edilmiş 2020 yılı yevmiye defteri, ... yevmiye numarası ile tasdik edilmiş Envanter Defteri, İstanbul ...

Noterliği 31.12.2020 tarihinde ... yevmiye numarası ile tasdik edilmiş 2021 yılı yevmiye defteri, .... yevmiye numarası ile tasdik edilmiş Kebir Defteri, .... yevmiye numarası ile tasdik edilmiş Envanter Defterlerine zayi belgesi verilmesi gerekeceği, ... Açısından.

İstanbul Ticaret sicili müdürlüğünce onaylı 2021 yılı, 20.12.2021 tarihinde onaylanmış ... yevmiye numaralı yevmiye defteri, ... numara ile onaylanmış Kebir Defteri, ... numarasıyla onaylanmış Envanter defteri, İstanbul ...

Noterliği 31.12.2021 tarihinde ... yevmiye numarası ile tasdik edilmiş 2022 yılı yevmiye defteri, ... yevmiye numarası ile tasdik edilmiş Kebir Defteri, ... yevmiye numarası ile tasdik edilmiş Envanter Defterlerine zayi belgesi verilmesi gerekeceğini bildirmiştir.

Bilirkişi 18/12/2025 havale tarihli raporunda; Detayı rapor içerisinde izah edilen nedenlerle, dosyaya mübrez belge ve bilgi ile Sınırlı olarak yapılan tespit, inceleme ve değerlendirmeler neticesinde;

... açısından:

Dosyada mübrez davacılar tarafından ibraz edilmiş incelenen evrakların 6102 sayılı TTK 82/7 m. anlamında talebe konu belgelerin her biri hakkında değerlendirmeler yapılmış olup, davacı ... iddiasının değerlendirilmesi ile zayii belgesi verilmesi istenen evraklardan 2013,2014,2015,2016,2017,2018 yıllarının V.U.K. gereğince saklama sürelerinin dolmuş olduğu ve V.U.K. açısından zayii belgesi verilmesine gerek olmayacağı,

2019-2020-2021 yılları alış faturaları ve ödeme ve tahsilat makbuzları için zayi belgesi verilemeyeceği, ( yardımcı belgeler, tahsilat makbuzu, banka kayıtları, makbuz karşılığı çek çıkış kayıtları vs. gibi belelere zayi belgesi verilemeyeceği,)

Davacı ...’ın kullandığı ve zayi belgesi talep ettiği elektronik faturalara,

E-Arşiv faturalar elektronik belge niteliğinde olduğundan, asıl belgenin elektronik kayıt olduğu ve Elektronik ortamda mevcut olan belgeler için zayi belgesi verilemeyeceği,

... matbaası tarafından basılan .... - ve devamı ... seri numaralı kullanılmış faturalara zayi belgesinin verileceği,

Beşiktaş .... Noterliği 24.12.2018 tarihinde,

... yevmiye numarası ile tasdik edilmiş 2019 yılı yevmiye defteri,

... yevmiye numarası ile tasdik edilmiş Kebir Defteri

... yevmiye numarası ile tasdik edilmiş Envanter Defteri,

Beşiktaş .... Noterliği 19.12.2019 tarihinde,

... yevmiye numarası ile tasdik edilmiş 2020 yılı yevmiye defteri,

... yevmiye numarası ile tasdik edilmiş Envanter Defteri,

... yevmiye numarası ile tasdik edilmiş Kebir Defteri

İstanbul .... Noterliği 31.12.2020 tarihinde,

.... yevmiye numarası ile tasdik edilmiş 2021 yılı yevmiye defteri,

.... yevmiye numarası ile tasdik edilmiş Kebir Defteri

.... yevmiye numarası ile tasdik edilmiş Envanter Defterlerine zayi belgesi verilmesi gerekeceği,

... Açısından;

Davacı ... şirketinin elektronik ortamda kestiği elektronik e-arşiv faturalara zayi belgesi verilemeyeceği,

İstanbul Ticaret sicili müdürlüğünce onaylı 2021 yılı,

20.12.2021 tarihinde onaylanmış ... yevmiye numaralı yevmiye defteri,

.... numara ile onaylanmış Kebir Defteri,

.... numarasıyla onaylanmış Envanter defteri,

İstanbul 6. Noterliği 31.12.2021 tarihinde

.... yevmiye numarası ile tasdik edilmiş 2022 yılı yevmiye defteri,

.... yevmiye numarası ile tasdik edilmiş Kebir Defteri

.... yevmiye numarası ile tasdik edilmiş Envanter Defterlerine zayi belgesi verilmesi gerekeceğini bildirmiştir.

6102 Sayılı Kanunun 82/7. Maddesi "Bir tacirin saklamakla yükümlü olduğu defterler ve belgeler; yangın, su baskını veya yer sarsıntısı gibi bir afet veya hırsızlık sebebiyle ve kanuni saklama süresi içinde zıyaa uğrarsa tacir zıyaı öğrendiği tarihten itibaren otuz gün içinde ticari işletmesinin bulunduğu yer yetkili mahkemesinden kendisine bir belge verilmesini isteyebilir. Bu dava hasımsız açılır. Mahkeme gerekli gördüğü delillerin toplanmasını da emredebilir. " hükmünü düzenlemiştir.

İncelenen tüm dosya kapsamı, tarafların iddia ve savunmaları, bilirkişi raporu içeriğine göre.

TTK.82/7 maddesi kapsamında davacı tarafça 30 günlük hak düşürücü süre geçmeden davanın açıldığı, davacı şirkette 05.09.2023 tarihinde meydana gelen su baskını sonucunda dava konusu ticari defterlerin zayi olduğu anlaşıldığı, zayi belgesi talep edilen fiziki olarak tutulan yevmiye defterleri, kebir defterleri, envanter defterleri, faturaların saklanması zorunlu belgelerden olduğu bu belgeler yönünden talebin kabulü ile davacı tarafa zayi belgesi verilmesine karar verilmiş olup, 2013,2014,2015,2016,2017,2018 yıllarına ait belgelerin V.U.K. gereğince saklama sürelerinin dolmuş olduğu anlaşılmakla,

ayrıca TTK 82 madde uyarınca ispat görevi bakımından 2019-2020-2021 yılları alış faturaları ve ödeme ve tahsilat makbuzları için zayi belgesi verilemeyeceği, yine E-Arşiv faturalar elektronik belge niteliğinde olduğundan, asıl belgenin elektronik kayıtlı bulunması nedeniyle bu belgeler için de zayi belgesi verilemeyeceği anlaşıldığından davanın kısmen kabulü ile aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

Katip ... · ¸e-imzalıdır · Hakim ... · ¸e-imzalıdır