Bursa 1. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2023/1344 K.2025/1130

Av. Av. Av.

DAVA

İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan)

DAVA TARİHİ : 20/12/2023

KARAR TARİHİ : 21/10/2025

GEREKÇELİ KARARIN

YAZILDIĞI TARİH : 27/11/2025

Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Müvekkilimiz davalıya un satışı yapmış olup işbu ticari ilişki nedeniyle bakiye 115.592.00 TL alacaklı bulunduğunu, davalı söz konusu borcunu ödemediğinden hakkında ... İcra Müdürlüğünün 2023/... Esas sayılı dosyası ile icra takibine girişildiğini, davalı borca ve takibe itiraz ettiğini, davalının ... İcra Müdürlüğünün 2023/... E sayılı İcra takibine vaki itirazının iptalini ve takibin devamını, Haksız yere itiraz eden davalının %20 icra inkar tazminatına, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalı yana yükletilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle.

Davacı taraf, faturaya istinaden müvekkilinden 21.360,00 TL alacaklı olduğunu ileri sürdüğünü, Ödeme emrinde de alacağa dayanak olarak yalnızca fatura sunulduğunu, müvekkilinin alacaklı gözüken tarafa karşı böyle bir borcu bulunmadığını, fatura içeriğinde belirtilen mallar müvekkiline teslim edilmediğini ve bu mallar ile alakalı olarak müvekkili ile davacı arasında hiçbir anlaşma yapılmadığını, söz konusu malların teslimini ve taraflar arasında sözleşmesel ilişki bulunduğunu davacı taraf ispat etmekle yükümlü olduğunu, faturaya dayalı takibe itirazın iptali davalarında davalı taraf sözleşmesel ilişkiyi açıkça kabul etmediğini,

taraflar arasında sözleşmesel bir ilişkinin bulunduğunu ispat külfeti faturayı düzenleyen alacaklı tarafa düştüğünü, Davacı tarafın cari hesaplarıyla müvekkilinin cari hesapları birbiriyle uyuşmadığını, davanın ve davacının tüm taleplerinin reddini, takibinde haksız ve kötü niyetli olan davacı hakkında -takip konusu alacağın %20'sinden az olmamak üzere- müvekkili lehine kötüniyet tazminatına hükmedilmesini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacı yana yükletilmesini karar verilmesiyle davanın reddini talep etmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Mahkememizde açılan işbu dava ... İcra Dairesi'nin 2023/... esas sayılı dosyasına yapılan itirazın iptali talebine ilişkindir. Alacağın tespiti amacıyla dosya bilirkişiye tevdi edilmiş ve rapor düzenlenmiştir.

Düzenlenen 11/11/2024 tarihli raporda "Davalı Ticari Defterleri Davalı ...'ne ticari defter ve belgelerinin savcılık dosyalarında fiziken incelenmesini talep edilmesi üzerine, 13.09.2024 tarihli yazı ile tarafıma verilen yerinde inceleme yetkisi ile 08.11.2024 tarih ve saat 14:35 itibariyle ...

1. Ağır Ceza Mahkemesi'ne gidilmiş ve 2024/ E. sayılı dosyasında kalem memuru tarafından sunulan Emanet Eşya Makbuzu ve dosya kapsamında yapılan kontrolde bahse konu davalı ...'ne ait ticari defter, bilgi ve belgelerine rastlanmadığı, Davacı Ticari defter kayıtlarına göre; davalı ile davacının ticari iş ilişkilerinin 2023 yılı Şubat ayında başladığı, dönem içinde satış faturaları, tahsilatlar ile devam ettiği, 16.11.2023 tarihli takip talebi ile 233.592,00 TL.

(B) bakiyesinin 120.98.İ.040 ... Ekmekçi Unlu Mamuller San ve Ticaret Limited Şirketi icra takip hesabına virmanının yapıldığı, Davacı Ticari defter incelemesinde; takip bakiyenin 233.592,00 TL. (B) olarak görüldüğü, takip tarihinden sonra 119.133,71 TL, icra dosyasında tahsilat yapılması sonucu bakiyenin 114.458,29 TL. (B) olarak tespit edildiği, 23.12.2023 tarihi itibariyle davacının davalıdan 114.458,29 TL. alacaklı olduğu "tespit edilmiştir.

Alınan 11/03/2025 tarihli ek raporla "Davalıya ait ticari defterlerin tasdiki zorunlu defterlerden olduğu, 2023 yılı ait ticari defter beratlarının, T.T.K'nun 64. ile 213. sayılı V.U.K.'nun 220. ve 222.inci maddelerinde öngörülmüş olan esaslara uygun olarak yaptırılmış olduğu, defterlerin kayıtlama sistemi olarak Tek Düzen Muhasebe Sistemi Uygulama Genel Tebliği'ne ve Muhasebe İlke ve Kurallarına uygun olarak tutulmuş olduğu, tutulması zorunlu diğer defterlerin birbirlerini doğruladığı, Davacı kayıtlarında; takip tarihi olan ( 16.11.2023 ) tarihi itibariyle bakiyenin 233.592,00 TL.

(B) olarak görüldüğü, Davalı kayıtlarında 141.313,80 TL.

(A) olarak görüldüğü, Davacının takip tarihi itibariyle 233.592,00 TL. bakiye görünmesinin nedeni 15.11.2023 tarihinde 118.000,00 TL. bedelli çekin karşılıksız çıktığına dair kayıt yapılmış olması, bu kaydın davalı ticari defterlerinde bulunmaması, Takip sonrası davacı kayıtlarında 119.133,71 TL. tahsilat kaydı olduğu, davalı kayıtlarında 76.500,00 TL. ödeme kaydı görüldüğü, 2023 yılsonu itibariyle davacı kayıtlarına göre; davalıdan 114.458,29 TL. alacaklı olduğu, davalı kayıtlarına göre; davacıya 64.813,80 TL borçlu olduğu" tespit edilmiştir.

Alınan 07/07/2025 tarihli ek raporda "Davacı ve davalının kayıtlarında bulunan 05.11.2023 vade tarihli ... çek numaralı 118.000,00 TL. bedelli çekin arka yüzünde 06.11.2023 tarihinde “iş bu çek hakkından ... Cumhuriyet Başsavcılığı Hazırlık Bürosu Mahkemesinin 25/09/2023 tarih ... sayılı ödeme yasağı kararı bulunduğundan işlem yapılamamıştır.” İbaresi bulunarak karşılıksız olduğu ve ... İcra Dairesi 2023/...

Esas sayılı ödeme emri ile takip başlatıldığı Davalı ticari defterlerinde. 05.11.2023 vade tarihli ... çek numaralı 118.000,00 TL. bedelli karşılıksız çekin, ödenmediğine dair kayıt bulunmadığı, ödenmeye çek kayıtlara alındığında.

Takip tarihi itibariyle davacı ve davalının mutabık olacakları ve takip tarihi olan (16.11.2023 ) tarihi itibariyle bakiyenin 233.592,00 TL. olarak görüldüğü, Takip tarihi sonrasında davacı tarafından kayıtlarında 119.133,71 TL. tahsilat yapıldığı görüldüğünden, davacının davalıda 114.458,29 TL. alacaklı olduğu" tespit edilmiştir. ... İcra Müdürlüğünün 2023/...

Esas sayılı dosyasının incelenmesinde, alacaklı ... tarafından borçlu ... aleyhine 115.592,00-TL asıl alacağın tahsili amacıyla takip başlatıldığı, ödeme emrinin borçluya tebliğ edildiği, borçlunun borca ve ferilerine itiraz ettiği, işbu davanın süresinde açıldığı anlaşılmıştır.HMK 222/2 maddesinde ''Ticari defterlerin, ticari davalarda delil olarak kabul edilebilmesi için, kanuna göre eksiksiz ve usulüne uygun olarak tutulmuş,

açılış ve kapanış onayları yaptırılmış ve defter kayıtlarının birbirini doğrulamış olması şarttır.'' ve HMK 222/3 maddesinde ''...İkinci fıkrada belirtilen şartlara uygun olarak tutulan ticari defter kayıtlarının sahibi ve halefleri lehine delil olarak kabul edilebilmesi için,

diğer tarafın aynı şartlara uygun olarak tutulmuş ticari defterlerindeki kayıtların bunlara aykırı olmaması veya diğer tarafın ticari defterlerini ibraz etmemesi yahut defter kayıtlarının aksinin senet veya diğer kesin delillerle ispatlanmamış olması gerekir....'' şeklinde ticari defterlerin delil olması hakkında düzenleme olup bu düzenleme uyarınca tarafların ticari defterlerindeki kayıtların birbirini doğrulaması, diğer tarafın ticari defterini ibraz etmemesi veya ticari defterde bulunan bir kaydın aksinin senet veya diğer kesin delillerle ispat edilmemiş olması halinde bu kayıtların delil olarak değerlendirileceği anlaşılmaktadır.

Somut duruma bakıldığında tarafların ticari defterlerini sunduğu, bu ticari defterlerin incelenmesi ile rapor tanzim edildiği, davacı ve davalı defterlerinin incelenmesi sonucunda davacının ticari defterlerine göre davacının takip tarihi itibari ile davalıdan 114.458,29 TL alacaklı olduğu, davalı ticari defterlerine göre ise davacının davalıdan 64.813,80 TL alacaklı olduğu rapor edilmiş, aradaki farkında karşılıksız çıkan 118.000,00 TL lik çek ve davacı ile davalının ödeme kayıtları arasındaki uyumsuzluktan kaynaklandığı rapor edilmiştir.Dava konusu incelendiğinde, davanın ...

İcra Müdürlüğünün 2023/... E sayılı dosyasına yapılan itirazın iptaline ilişkin olduğu, bunun yanı sıra yukarıda izah edilen ve karşılıksız çıkan çekten kaynaklı olarak da ... İcra Dairesinin 2023/... E sayılı dosyası ile davacı tarafından başlatılan icra takibini olduğu anlaşılmaktadır.

Taraflar arasındaki borç alacak durumu belirlenirken, mükerrerliğe sebebiyet vermemek adına çekten kaynaklı borcun ayrı, cari hesaptan kaynaklı borcun ayrı değerlendirilmesinde fayda bulunmaktadır. Bu durumda davacının ticari defter incelemesi sonucu düzenlenen bilirkişi raporuna göre 119.133,71 TL tahsilat kaydının göründüğü, davalının ticari defter incelemesi sonucu düzenlenen bilirkişi raporuna göre 76.500,00 TL ödeme kaydı görüldüğü anlaşılmıştır.

Davacı tarafça kaydı yapılan 119.133,71 TL tahsilat, 01/12/2023 tarihli ve açıklama kısmında ... İcra Dairesi 2023/... Nakit-Tah açıklaması ile yapılan 60.000,00 TL lik tahsilat ve 23/12/2023 tarihli nakit tahsilat açıklamalı 59.133,71 TL lik tahsilatlara ilişkindir. Bu tahsilatların dava konusu icra dosyası için yapılan tahsilatlar olduğu konusunda bir tereddüt bulunmamaktadır.

Davalı tarafça yapılan 76.500,00 TL lik ödeme ise açıklama kısmında belirtildiği üzere karşılıksız çıkan çeke yönelik başlatılan icra dosyası olan ... İcra Dairesinin 2023/... E sayılı dosyasına yapılan ödemedir ve dava konusu icra dosyası ile bir ilgisi bulunmamaktadır. Son halde mevcut duruma bakılacak olursa; tarafların mutabık kalacakları borç rakamı 233.592,00 TL olup, bu borcun 118.000,00 TL si karşılıksız çıkan çeke yönelik olup, ... İcra Dairesinin 2023/...

E sayılı dosyası ile takiptedir. 233.592,00 TL borçtan 118.000,00 TL borcun çıkarılması ile kalan 115.592,00 TL'lik borç ise iş bu davaya konu ... İcra Müdürlüğü 2023/... dosyasına konu cari hesap borcudur.

Bu borç için ise davacı tarafın ticari defterlerine göre iki adet tahsilat yapılmış olup, bunlardan birincisi icra takibinden sonra davadan önce 01/12/2023 tarihinde yapılan 60.000,00 TL lik ödeme ve ikincisi icra takibinden ve dava tarihinden sonra 23/12/2023 tarihinde yapılan 59.133,71 TL lik ödemedir.

İtirazın iptali davalarında takip tarihi itibari ile taraflar arasındaki borç-alacak miktarının belirlemesi önemli olup, icra takip tarihi itibari ile davacının 115.592,00 TL alacağı vardır ve davadan önce bu bedelin 60.000,00 TL si ödenmiş olduğundan davacının dava ile iptalini talep edebileceği miktar 55.5592,00 TLdir.

Mahkememizce yukarıda detaylı bir şekilde izah edilen borç alacak durumları ile yapılan ödemeler doğrultusunda, davanın kısmen kabulüne karar vermek gerekmiş, borcun likit ve belirlenebilir olduğu hususu da göz önüne alındığında davacı lehine icra inkar tazminatına hükmetmek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

Katip ... · ¸e-imzalıdır Hakim ... · ¸e-imzalıdır