Bursa 2. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2016/1331 K.2020/929

2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Türk Milleti Adına " Karar"

ESAS NO : 2016/1331

KARAR NO : 2020/929

HAKİM : ... ... KATİP : ... ...

DAVACI :... -

VEKİLİ : Av. ... - DAVALI : ... - ... VEKİLİ : Av. ... - DAVA İHBAR OLUNAN : 1- ...

VEKİLLERİ

Av. ... - ... Av. ... -

DAVA İHBAR OLUNAN : 2- ... -

VEKİLİ

Av. ... - Bursa Su Ve Kanalizasyon İdaresi 1. Hukuk Müşavirliği Acemler 16190 Osmangazi/ BURSA

DAVA

Tazminat (Ticari Nitelikteki Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan)

DAVA TARİHİ : 26/11/2015

KARAR TARİHİ : 25/12/2020

KARAR YAZIM TARİHİ : 12/01/2021

Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Ticari Nitelikteki Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle.

Demirtaş Organize Sanayi Bölgesi Mustafa Karaer Cad N:2/3 Osmangazi Bursa adresinde bulunan taşınmazın Bileşik Ürün Sigorta Poliçesi ile İpeks Teks San ve Tic AŞ adına sigortalı olduğunu, 07/08/2014 tarihinde meydana gelen sağanak yağış nedeniyle caddeden fabrika sahasına, binanın giriş katına ve merdivenlerden zemin kata ulaşan yağmur/ sel suyunun fabrikanın boya- badana, makine tesisat, emtia, 3 şahıslara ait boyanmak üzere bulunan iplik emtiası ve çeşitli demirbaşlarına ağır hasar verdiğini, meydana gelen hasar sebebiyle müvekkilince sigortalısına 133.922,00 TL tazminat ödendiğini,

meydana gelen hasardan davalıların müştereken ve müteselsilen sorumlu olduklarını, sağanak yağmur yağışı nedeniyle meydana gelebilecek su baskınlarına ilişkin önlemleri alma sorumluluğunun davalılara ait olduğunu, gerekli alt yapıl, bakım, onarım çalışmalarını yapmaları gerektiğini belirterek, ödenen tazminatın ödeme tarihi olan 18/11/2014 tarihinden itibaren işleyecek faizi ile davalılardan tahsiline, yargılama gideri ve vekalet ücretinin davalılara yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı DOSAB vekilinin 29/04/2015 tarihli cevap dilekçesinde; davaya bakma görevinin Asliye Ticaret Mahkemesine ait olduğunu, olayda müvekkilinin kusuru bulunmadığını, sel baskının aşırı yağıştan meydana geldiğinin ispat edilmediğini, su baskının DOSAB' ın havzasında yer alan sulardan kaynaklanmadığını, bölgenin Osmangazi Belediyesinin görev alanında olduğunu, Demirtaş Mahallesinin alt yapısının yetersiz olması,

dere ıslah çalışmalarının ilgili idarelerce yapılmamasının, dere yataklarının kapatılmasının dava konusu olaya sebep olduğunu, sayılanlardan hiçbirinin müvekkilinin sorumluluğunda olmadığını, müvekkilince büyük miktarda harcama yapılarak yağmur suyu ve kanalizasyon alt yapı yatırımının gerçekleştirildiğini, müvekkili açısından temerrüt ve gerekli ihtar koşulunun gerçekleşmediğini, faizin başlangıç tarihinin dava tarihi olabileceğini belirterek davanın reddi ile yargılama gideri ve vekalet ücretinin davacı üzerinde bırakılmasına karar verilmesini istemiştir.

İhbar olunan Buski vekili cevap dilekçesinde özetle: davanın haksız ve dayanaktan yoksun olduğunu, iddiaya konu olayda Buski'nin her hangi bir kusur ve sorumluğunun olmadığını, davanın husumetten reddinin gerektiğini, zamanaşımı itirazlarının bulunduğunu, dava konusu olayda 2560 sayılı yasanın 25. Maddesi ve 5393 sayılı Belediye Kanunu 15/e maddesi gereği yağmursularının uzaklaştırılmasıyla ilgili tesislerin yapmasından sorumluluğun müvekkil Buski'de değil sigortalı şirketin bulunduğu Osmangazi Belediyesinin sorumluğunda olduğunu,

5393 sayılı belediye yasası gereği Osmangazi Belediyesinin sorumluluğun ise yasanın 14 vd. Maddelerinde düzenlendiğini 5393 sayılı yasanın 15. Maddesinde "atıkssu ve yağmur suyunun uzaklaştırılmasını sağlamak gerekli tesisleri kurmak işletmek" ilgili belediyenin görevi olarak düzenlendiğini, Buski kuruluş ve görevlerini düzenleyen 2560 sayılı yasanın 25. Maddesinde ise "yağmur suları ile ilgili tesislerin yapılması ve işletilmesi harcamaların ilgili belediyesince karşılanması şartıyla su ve kanalizasyon idarelerince yerine getirilebileceğinin düzenlendiğini,

bu anlamda belediyesince harcamaların karşılanmasının söz konusu olmadığından müvekkil idarenin sorumluluğunda doğmayacağını, Dosab bölgesinde su kanalizasyon ihtiyaçlarına ilişkin alt yapı tesislerini kurma ve işletme yetki ve sorumluluğu organize sanayi bölgelerinde olduğunu, dere ıslahı sel taşkın önleme vesair görevlerin 6200 sayılı kanun ile devlet su genel müdürlüğüne verildiğini, iddiaları kabul anlamına gelmemekle birlikte hayatı felç edecek derecede düşen yağış miktarının mücbir sebep olarak kabulünün gerektiğini,

expertiz raporu ile ticari defterlerin karşılaştırılması sigortalının ticari defter ve kayıtlarının incelenerek sigortalının iddiaya konu olaydan ne kadar etkilendiğini etkilenip etkilenmediğinin araştırılması gerektiğini, tüm bu nedenlerle haksız ve hukuki mesnetten yoksun davanın zamanaşımı, usul ve esastan reddine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

İhbar olunan ... vekili cevap dilekçesinde özetle; görev ve husumet yönünden itirazlarının bulunduğunu, 4562 sayılı Organize Sanayi Bölgeleri Kanunu'nun alt yapı tesisleri kurma kullanma ve işletme başlıklı 20. Maddesi Osb'lerin ihtiyacı olan elektrik, su, kanalizasyon, doğalgaz, arıtma tesisi, yol, haberleşme, spor tesisleri gibi alt yapı ve genel hizmet tesislerini kurma ve işletme, kamu ve özel kuruluşlardan satın alarak dağıtım ve satışını yapma, üretim tesisleri kurma ve işletme hakkı sadece osb'nin yetki ve sorumluluğunda olduğunu, esasen tespit edilen zarar tazminatının gerçeğin çok üzerinde olduğunu,

tespit edilen zarar miktarının dönemin ekonomik şartları ile bağdaşmayacak derecede yüksek olduğunu, ayrıca davacı şirketin sigortalısı olan şirketin müteafik kusurunun varlığı ve kusur oranın da sorgulanmalı ve tespit edilmesi gerektiğini, bu nedenlerle davanın reddini , yargılama gideri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

BİRLEŞEN MAHKEMEMİZ 2017/1496 E. SAYILI DOSYASINDA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle: Demirtaş Organize Sanayi Bölgesi Mustafa Karaer Cad N:2/3 Osmangazi Bursa adresinde bulunan taşınmazın Bileşik Ürün Sigorta Poliçesi ile İpeks Teks San ve Tic AŞ adına sigortalı olduğunu, 07/08/2014 tarihinde meydana gelen sağanak yağış nedeniyle caddeden fabrika sahasına, binanın giriş katına ve merdivenlerden zemin kata ulaşan yağmur/ sel suyunun fabrikanın boya- badana, makine tesisat, emtia, 3 şahıslara ait boyanmak üzere bulunan iplik emtiası ve çeşitli demirbaşlarına ağır hasar verdiğini, meydana gelen hasar sebebiyle müvekkilince sigortalısına 133.922,00 TL tazminat ödendiğini,

meydana gelen hasardan davalıların müştereken ve müteselsilen sorumlu olduklarını, sağanak yağmur yağışı nedeniyle meydana gelebilecek su baskınlarına ilişkin önlemleri alma sorumluluğunun davalılara ait olduğunu, gerekli alt yapıl, bakım, onarım çalışmalarını yapmaları gerektiğini belirterek, ödenen tazminatın ödeme tarihi olan 18/11/2014 tarihinden itibaren işleyecek faizi ile davalılardan tahsiline, yargılama gideri ve vekalet ücretinin davalılara yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı DOSAB vekili cevap dilekçesinde özetle; davaya bakma görevinin Asliye Ticaret Mahkemesine ait olduğunu, olayda müvekkilinin kusuru bulunmadığını, sel baskının aşırı yağıştan meydana geldiğinin ispat edilmediğini, su baskının DOSAB' ın havzasında yer alan sulardan kaynaklanmadığını, bölgenin Osmangazi Belediyesinin görev alanında olduğunu, Demirtaş Mahallesinin alt yapısının yetersiz olması,

dere ıslah çalışmalarının ilgili idarelerce yapılmamasının, dere yataklarının kapatılmasının dava konusu olaya sebep olduğunu, sayılanlardan hiçbirinin müvekkilinin sorumluluğunda olmadığını, müvekkilince büyük miktarda harcama yapılarak yağmur suyu ve kanalizasyon alt yapı yatırımının gerçekleştirildiğini, müvekkili açısından temerrüt ve gerekli ihtar koşulunun gerçekleşmediğini, faizin başlangıç tarihinin dava tarihi olabileceğini belirterek davanın reddi ile yargılama gideri ve vekalet ücretinin davacı üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı BUSKİ vekili cevap dilekçesinde özetle; müvekkilinin taşkın önleme, bataklık ıslahı, dere ıslahı, yer altı ve yer üstü sularının zararlarını önlemek gibi bir görevinin bulunmadığını, davanın görevli mahkemede açılmadığını ve zamanaşımı itirazında bulunduklarını, bölgenin sorumluluğunun Osmangazi Belediyesinde, sanayi bölgesinin sorumluluğunun da DOSAB' ta olduğunu, daha önce bölgede su baskınları olmasına rağmen davacı ... şirketinin gerekli önlemleri almadığını, davacının da sorumluluğu bulunduğunu, Bursa Su ve Kanalizasyon İdaresince il genelinde yapılan yağmur suyu hatlarının Avrupa normlarında olduğunu,

davacı tarafından tek taraflı hazırlanan hasar tespiti ile zarara ilişkin tutanakları kabul etmediklerini belirterek davanın reddi ile yargılama gideri ve vekalet ücretinin davacı üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı ... Belediyesi vekili cevap dilekçesinde özetle; davanın idari yargıda açılması gerektiğinden görev yönünden reddi gerektiğini, organize sanayi bölgesinin müvekkilinin sorumluluğunun dışında olduğunu, Büyükşehir Belediye Kanunun gereği dere ıslahının Büyükşehir Belediyesinin görevi olduğunu, müvekkili açısından davanın husumet nedeniyle reddi gerektiğini, davacı ... şirketin de sorumluluğu bulunduğundan gerçekçi bir hasar ve kusur tespiti yapılması gerektiğini, tespit edilen zararın gerçek değerinin çok üzerinde olduğunu belirterek davanın reddi ile yargılama gideri ve vekalet ücretinin davacı üzerinde bırakılmasını talep etmiştir.

Dava, sigorta şirketi tarafından ödenen hasara ilişkin tazminat bedelinin rücuen davalıdan tahsili istemine ilişkindir.

Mahkememizce yargılama yapılarak tahkikat aşamasına geçilmiş, Bursa Meteoroloji Müdürlüğünden yıllık yağış miktarı hususu, ...ndan işletme belgesinin geçerliği hususu, İl Afet ve Acil Durum Müdürlüğü'nden su baskının afet niteliğinde olup olmadığı hususu sorulmuş, Dsi Bursa Bölge Müdürlüğünden barajın açılıp açılmadığı hususları sorulmuş olup cevabı yazılar dosyamız arasına alınmıştır.

Konusunda uzman bilirkişiler refakatinde dava konusu alanda keşif yapılmış, bilirkişi raporu temin edilmiş, dosyamız arasına alınmıştır.

Sigorta hukuku ve reklam konusunda uzman bilirkişiler tarafından hazırlanan 26/12/2016 tarihli raporda özetle; davacı ve neova sigorta a.ş. arasında yangın sigorta poliçesinin geçerli olarak kurulmuş olduğu, ancak hasar tarihi hususundaki çelişkili beyanlar nedeniyle sayın mahkemenizin takdirlerine göre hasarın 23/09/2014 tarihinde meydana geldiği kabul edilirse bu tarihte meydana gelen rüzgarın 7 bofor ve üzeri şiddetle estiği dolayısıyla hasarın fırtına tanımına giren rüzgar nedeniyle meydana geldiği,

mezkur hasarın sigorta poliçesi genel şartları ve fırtına klozu gereği teminat dahilinde bulunduğu , sadece iki harf değiştirilirse 600.00-TL tabelanın tamamen değiştirilmesi halinde hasar bedeli: 5.000.00-TL hasarın iddia olunan 20/09/2014 ve 08/10/2014 tarihlerinde meydana geldiği kabul edilirse , bu tarihlerde fırtına şiddetinde rüzgar oluşmadığından talebin poliçe teminatı harici bulunduğunu bildirmişlerdir.

05/11/2018 tarihli heyet bilirkişi raporunda özetle; Hukuki durumun ve delillerin takdir ve değerlendirmesi Sayın Mahkemenize ait olmak üzere, dosyadaki delil durumu ve yukarıdaki tespitlere göre;

A-POLİÇE KAPSAMINDA

Dava dışı sigortalı ile aralarında düzenlenen poliçede davacının rizikoya sebep olan olaydan dolayı poliçe kapsamında teminat verdiğine,TTK.nun 472.maddesi gereğince halefiyete dayalı rücu hakkı doğduğuna, Poliçe kapsamında yapılan incelemede davacının ödeme belgesine dayalı açtığı rücu davasmda gerçek zarar ilkesi gereğince aşağıda belirlenen meydana gelen zarann incelendiğine, Muafiyete İlişkin bir hesaplamanın poliçe kapsamı dahilinde kalmadığı tespit edildiğinden muafiyet uygulaması yapılmadığına,

B- KUSUR ORANLARININ TESPİT EDİLMESİ

Davalı idarelerden Osmangazi Belediye'sinin sorumluluğunun %20 olacağına, Davalı BUSKİ Genel Müdürlüğünün sorumluluğunun %20 olacağına, Davalı DOS AB Demirtaş Organize Sanayi Bölge Müdürlüğünün sorumluluğunun %15 olacağına, Sigortalı Şirket yönünden kusur oranının %45 olacağına,

ZARAR AÇISINDAN TESPİTLERİMİZ

Makine emteası açısından KDV hariç Zarar Ziyan Bedeli Toplam : 9.431.63 TL olduğuna, Olay tarihinin üzerinden çok geçmiş olduğundan teknik inceleme yapılamamış, dosyadaki beyan ve evraklara göre hareket edilmiş olup, İpeks Tek.firmasının kendi ürünlerinde dolayı 58.717,57.-T1. ve 3.şahıs mallarından dolayı 101.126,16 Tl. zaran oluş ve bu bedelden yukanda açıkladığımız üzere hurda satışından elde edilen 5.414,08 Tl.düşüldüğünde 154.429,65 TLzaran olduğu sonucuna ulaşıldığını, 9.431,63 Tl.Makina zararı ve 154.429,65 Tl mal zararı neticesinde toplam zararının 163.861,28 Tl.olacağı kusurun %45 sigortalıda olması nedeni ile 90.123,70 Tl.talep edebileceğine,

E-FAİZ TALEBİ AÇISINDAN

Davacının ödeme tarihi olan 18.11.2014 tarihinden itibaren işleyecek faizi ile birlikte tahsil edebileceğini bildirmiştir.

28/09/2020 tarihli ek bilirkişi raporunda özetle; Hukuki durumun ve delillerin taktiri sayın mahkemeye ait olmak üzere, Kusur oranları ile kök rapor ve ek raporumuzda yer alan kanaatlerini aynen muhafaza ettiklerini, dava konusu yerin işletme ruhsatının kontrolünün Demirtaş Organize Sanayi Bölge Müdürlüğünde olduğu ve kanunun Ugili maddesi kapsamında 30 gün süre verilerek denetim ve yaptmm uygulaması gerektiği ve dosya kapsamından bu hususun ilgili davalıca yerine getirilmediğini bildirmişlerdir.

--(Kök dosya) Bursa 1. Asliye Hukuk Mahkemesi'nin 2015/163 Esas sayılı dosyasında davalı DOSAB yönünden Asliye Ticaret Mahkemesine görevsizlik kararı verildiği, diğer davalılar BUSKİ ve Belediye Başkanlığı yönünden idari yargının görev alanına girmesi nedeniyle görev yönünden reddine karar verildiği tespit edilmiştir. Yargıtay 17. Hukuk Dairesi'nin 2016/9933 Esas 2016/10854 Karar sayılı ilamında davalılar DOSAB ve Belediye Başkanlığı yönünden ilk derece mahkemesinin kararının onandığı , diğer davalı BUSKİ yönünden Asliye Ticaret Mahkemelerinin görevsiz olduğundan bahisle ilk derece mahkemesinin kararının bozulduğu anlaşılmıştır.

Bozma ilamı sonrasında (yeni esas alınan) Bursa 1. Asliye Hukuk Mahkemesi'nin 2017/168 Esas 2017/308 Karar sayılı kararı ile Yargıtay bozma ilamı doğrultusunda BUSKİ yönünden Asliye Ticaret Mahkemesine görevsizlik karar verilerek dosya Mahkememizin 2017/1496 Esasını almıştır. Sonrasında Mahkememizin 2017/1496 Esas sayılı dosyası davaya konu edilen olayın aynı olması ve taraflar arasında bağlantı bulunması nedeniyle Mahkememizin işbu 2016/1331 Esas sayılı dosyası ile birleştirilmiştir.

Mahkememizin ana dava dosyası olan 2016/1331 Esas sayılı dosyasının davalısı DOSAB olarak, Mahkememizin birleşen 2017/1496 Esas sayılı dosyasının davalısı BUSKİ olarak yargılama yapılmıştır.

Toplanan tüm deliller ve dosya kapsamı bir bütün olarak değerlendirildiğinde açılan dava, 07/08/2014 tarihinde meydana gelen sağanak yağıştan dolayı emtiaların zarar görmesinden kaynaklı sigortalısına yaptığı ödemenin ödeme tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan tahsil edilmesine ilişkindir.Meydana gelen olayda tarafların kusur durumu, zararın tespit amacıyla dosyalar bilirkişi heyetine tevdi edilmekle birlikte ,bilirkişi heyeti tarafından tanzim edilen kök ve ek raporlarda da belirtildiği üzere,154.429,65 TL mal zararı, 9.431,63 TL makine zararı olmak üzere toplamda 163.861,28 TL zararın tespit edildiği,

davacı ... şirketinin poliçelisinin %45 kusurlu, DOSAB'ın %15 kusurlu, BUSKİ'nin %20 kusurlu, Belediye Başkanlığı'nın %20 kusurlu olduğunun tespit edildiği, bilirkişi heyeti tarafından tanzim edilen kök- ek raporlarda davaya konu edilen hususlar bilimsel, gerekçeli, ayrıntılı olarak açıklanmış, raporların hükme esas almaya yeterli olduğu kanaatine varılarak tarafların kusur oranları doğrultusunda sorumlu oldukları kanaatine varılarak Mahkememizin asıl dava dosyası olan 2016/1331 Esas sayılı dosyasında davanın kısmen kabulüne,

buna göre 13.518,55 TL nin ödeme tarihi olan 18/11/2014 ten itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalı ...’nden alınarak davacı tarafa verilmesine , Bursa 2. Asliye Ticaret Mahkemesi’nin birleşen 2017/1496 Esas 2018/865 Karar sayılı dosyasında davanın kısmen kabulüne, buna göre 18.024,74 TL nin ödeme tarihi olan 18/11/2014 ten itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalı Bursa Su ve Kanazilasyon İdaresi Genel Müdürlüğü’nden alınarak davacı tarafa verilmesine dair aşağıdaki şekilde karar verilmiştir.