Bursa 2. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2016/570 K.2020/205

Mahkememize tevzi edilen Tazminat (Sözleşmeden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

İDDİA VE SAVUNMA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle: Müvekkil adına kayıtlı olan Bursa ili Gemlik İlçesi Kurtul Köyü Hanım Çeşme mevkiinde bulunan 111 parseldeki kayıtlı zeytin bahçesindeki 180 adet ağacın mahsulünü 438 3295 numaralı poliçe ile 112 parseldeki kayıtlı zeytin bahçesindeki 45 adet ağacın mahsulünü 438 3742 numaralı poliçe ile sigortalatıldığını, taraflar arasında imzalanan poliçede sözleşme koşulları başlığının don, dolu fırtına ,hotum, yangın vb olayların yaşanması halinde risk kapsamında olduğu yazıldığı,

müvekkil sigortalattığı yerde fırtına olmuş ve bu nedenle zarar gördüğünü, yaşanan fırtına nedeni ile uğradığı zararla ilgili olarak 11 Haziran 2014 günü hasar bildirim formu ile davalılara başvuruda bulunulduğunu, müvekkilin bizzat yapmış olduğu bildirim üzerine,

20 Haziran günü davalılar tarafınca sigorta ettirilen yerde inceleme yapılmış ve ekspertiz raporunda sigorta alanın teminat kapsamında ki hasar oranın % 0 olduğu keşlinde rapor tanzim edildiğini, Meteoroloji Genel Müdürlüğü 25 Mayıs tarihinden itibaren sigortalanan alanda 4 kez fırtına mahiyetinde rüzgar olduğu bilgisini ve rüzgarların şiddetini gösterir raporu gönderdiğini,

müvekkil adına kayıtlı olan Bursa ili Gemlik ilçesi Kurtul köyü Hanım Çeşme mevkiinde bulunan 111-112-114 parseldeki kayıtlı zeytin bahçeleri için davalılar ile akdedilen 438 3295,438 3680 ve 438 3742 numaralı poliçelere göre zararın sigorta kapsamında olan fırtına nedeni ile olduğunun tespitine, mahsus tespit akabinde fırtına ile oluşmuş olan zararın bedelinin davalıdan alınarak davacı tarafa verilmesine, mahsus bedelin ödenmesindeki gecikme olması halinde işletilecek faiz başlangıç tarihini son hasat tarihi olan 28/12/2014 tarihi olacak şekilde hüküm kurulmasına karar verilmesini dava ve talep etmiştir.

Davalı ...

A.Ş. vekilinin cevap dilekçesinde özetle: Davacı davasını fazlaya dair haklarını saklı tutarak açmışsa da HMK 109/2 talep konusunun miktarı, taraflar arasında tartışmasız veya açıkça belirli ise kısmi dava açılamaz hükmünü içerdiğini, poliçe şartları gereği davacının hasar talep ettiği hayvanlar için talep edebileceği bedel tartışmasız ve açıkça belirli olduğunu, davacının kısmi dava açmakta hukuki yararının bulunmaması nedeni ile davanın usulden reddine karar verilmesi gerektiğini, müvekkil şirket içlerinde ...

Sigorta A.Ş nin de bulunduğu toplam 24 sigorta şirketinden müteşekkil 14/06/2005 tarihli 5363 sayılı tarım sigortaları kanunu kapsamında kurulmuş ve konusu Devlet Destekli Tarım Sigortaları olan tarım sigortaları havuzunun idarecisi olduğu,

davacının dava ve talepleri haksız ve yasal dayanaktan yoksun olduğunu, ilk ekspertiz incelemesinde çekilen görüntü kayıtları incelendiğinde zeytinde, etrafta görüntülenen pek çok üründe fırtına hasarını gösteren bir veri söz konusu olmadığını, ikinci kez farklı eksper grubunca gerçekleştirilen ekspertiz incelemesinde de yine ürürler üzerinde fırtına hasarını gösteren bir veri söz konusu olmadığını, sigortalı parselde ve çevresinde fırtına bulgusuna rastlanılmadığını, bu nedenlerle haksız ve mestensiz davanın usul ve esas yönünden reddiyle masraf ve vekalet ücretinin davacıya tahmiline karar verilmesini talep etmiştir.

Dava dilekçesinde davalı olarak gösterilen diğer davalı ...

Sigorta A.Ş. vekili cevap dilekçesinde özetle: Müvekkili şirketin davada taraf ehliyetinin bulunmayıp davanın husumet yokluğu sebebiyle reddi gerektiğini, davacı tarafça dava dilekçesinde belirtildiği üzere dava konusu tazminata konu edilen poliçeler, Tarsim Devlet Destekli Bitkisel ürün sigortası poliçeleri olduğunu, yasal mevzuat gereği sigorta şirketleri tarafından düzenlenen Devlet Desteli Tarım Sigortaları poliçelerinden doğan tazminat ödeme sorumluluk ve yükümlülüğü tüzel kişiliği haiz Tarım Sigortaları havuzuna ait olduğunu,

öte yandan görülmekte olan davada da dava konusu talebe ilişkin tüm hasar işlemlerinin 5363 sayılı Tarım Sigortaları Kanunu'nun açık hükmü gereği Tarsim A.Ş. tarafından yürütüldüğünü, müvekkili şirketin dava konusu hasara ilişkin olarak ne hasar tespiti yapması,

ne eksper görevlendirmesi ne de hasara ilişkin herhangi bir işlem yapmasının söz konusu olmadığını, hasara ilişkin tüm işlemlerin kanun gereği dava dışı Tarsim A.Ş. tarafından yürütüldüğünü ve müvekkili şirketin hiçbir dahli bulunmadığını, bu itibarla müvekkili şirketin hasara ilişkin herhangi bir sorumluluğunun bulunmadığı ve kendisine husumet yöneltilemeyeceği 5363 sayılı Tarım Sigortaları Kanunu'nun açık hükmü gereği olup işbu davanın dava şartları yokluğundan reddine karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı ... Sigorta A.Ş hakkında açılan davanın davacı vekilinin 01/03/2016 tarihli dilekçesi ile bu davalı yönünden dosyanın gönderilmemesi, çıkarılmasını talep ettiğinden mahkememizce bu davalı yönünden dosya tefrik edilerek 2016/607 Esas ve 2016/811 Karar sayılı Karar ile dosyanın gönderilmesine dair karar vermek gerekmiştir.

DELİLLER

Dava dilekçesi, cevap dilekçeleri, görevsizlik kararı, tarafların karşılıklı beyan dilekçeleri, Tarsim Devlet Destekli Bitkisel Ürün Sigorta Poliçeleri, Tarım Sigortaları Kanunu, emsal Yargıtay kararları, taşınmaz kayıtlar, meteorolojik parametreler, bilirkişi raporları, yazılan müzekkere cevapları ve tüm dosya kapsamı.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE HUKUKİ SONUÇ

Dava, davacı adına kayıtlı olan zeytinliklerde bulunan mahsuldeki zararın fırtına nedeni ile olduğunun tespiti ile sigorta poliçe miktarının tazmini istemine ilişkindir.

Gemlik 1. Asliye Hukuk Mahkemesi 2014/496 Esas, 2014/519 karar sayılı kararı ile dosya üzerinde görevsizlik kararı verilerek, dosya mahkememize tevzi olunmuştur.

Mahkememizce dava konusu taşınmazlar üzerinde belirleme yapılmak üzere dosya 1 ... mühendisi, 1 sigorta uzmanı bilirkişiden oluşan bilirkişi heyetine tevdi edilerek rapor düzenlenmesi istenilmiştir.

Bilirkişi heyeti tarafından mahkememize sunulan 02/05/2017 havale tarihli bilirkişi raporunda özetle: Davacı ... adına kayıtlı olan Bursa ili, Gemlik ilçesi, Kurtul köyü, Hanım Çeşme Mevkinde bulunan 111, 112 ve 114 parseldeki zeytinlik alanlardaki hasarın gerek ekspertiz raporlarından ve gerekse de Atatürk Bahçe Kültürleri Merkez Araştırma Enstitüsü Müdürlüğünün hazırlamış olduğu rapordan ve dava dosyasındaki diğer belgelerin incelenmesinden fırtına sonucu oluşmadığı mütalaa edilmiştir.

Davacı vekilinin bilirkişi raporuna karşı yapmış olduğu itirazlar kapsamında önceki bilirkişi heyetine 1 meteroloji uzmanı bilirkişi eklenerek, dosya üzerinden ek rapor düzenlenmesi talep edilmiştir.

Bilirkişi heyetinin mahkememize sunmuş olduğu 19/02/2018 havale tarihli bilirkişi raporunda özetle: Gemlik Meteroloji İstasyonu verilerine göre 29/05/2014 tarihinde meydana gelen 8 Bofor değerinde 19,1 m/s hızında esen fırtına ile 02/06/2014 tarihinde 9 bofor değerinde 21,8 m/s hızında esen kuvvetli fırtınanın filizleri kıracağı ve zayıf yapılı binalarda hasara neden olabileceği bofor ıskalasında belirtildiğini,

ayrıca parsellerin bulunduğu mevkiinin ölçüm yapılan Gemlik Meteoroloji İstasyonuna göre şehirleşme etkisinden uzak ve rakım olarak daha yüksekte olmasından dolayı o mevkide rüzgarın etkisinden daha da kuvvetli olacağının düşünüldüğünü, dava dosyasında yer alan raporlara göre davacı ... adına kayıtlı olan Bursa ili, Gemlik ilçesi, Kurtul köyü Hanım Çeşme mevkiinde bulunan 111,112,114 nolu parsellerinde meydana gelen hasarın fırtına sonucu oluşabileceği mütalaa edilmiştir.

Davalı vekilinin bilirkişi raporuna itirazlarını değerlendirir ek rapor alınmak üzere dosya önceki bilirkişi heyetine tevdi edilmiştir.

Bilirkişi heyetinin mahkememize sunmuş olduğu 29/08/2018 havale tarihli bilirkişi raporunda özetle: Gemlik Meteroloji İstasyonu verilerine göre 29/05/2014 tarihinde meydana gelen 8 Bofor değerinde 19,1 m/s hızında esen fırtına ile 02/06/2014 tarihinde 9 bofor değerinde 21,8 m/s hızında esen kuvvetli fırtınanın filizleri kıracağı ve zayıf yapılı binalarda hasara neden olabileceği bofor ıskalasında belirtildiğini,

ayrıca parsellerin bulunduğu mevkiinin ölçüm yapılan Gemlik Meteoroloji İstasyonuna göre şehirleşme etkisinden uzak ve rakım olarak daha yüksekte olmasından dolayı o mevkide rüzgarın etkisinden daha da kuvvetli olacağının düşünüldüğünü, davaya konu mevkide rüzgarın etkisinin daha da kuvvetli olacağının değerlendirildiğini, tüm bu veriler ışığında zeytinliklerin mahsuldeki zararının fırtına nedeni ile olduğunun tespiti için parsel koşullarını karşılaştırma amaçlı, kabul gördüğünü, 15/04/2015 tarihinde yayınlanan Zeytin Bilimi Derleme Literatürü kanıt olarak incelendiğinde,

bölgesel zeytin yetiştiriciliğini sınırlandıran en önemli faktörün iklim olduğu, tozlanma, döllenme ve meyve oluşumundan dallarından kırılmasına, çiçek ve meyve dökülmesine, yaprak yaralanmasına etkileri, zeytinliklerin önceden sulama birliğinin olup olmadığının dahi daha sonra oluşabileceği ayrıntılı ve zeytin için rüzgar, nem sıcaklık çizelgeleriyle verildiğini, bahse konu parselin yanındaki parsellerde doğal afet hasarlarının görülememiş olması ve oldukça doğal olup, nasıl ki deprem hasarında bir binanın tamamen yıkılırken,

yan komşu binalarda hasar görülmüyor ise aynı durum buradaki fırtına hasarında zeytinliklerde yukarıdaki sebeplerden dolayı söz konusu olduğunu, bu bağlamda davacı ... adına kayıtlı olan Bursa ili, Gemlik ilçesi, Kurtul köyü Hanım Çeşme mevkiinde bulunan 111,112,114 nolu parsellerinde meydana gelen hasarın fırtına sonucu oluşabileceği mütalaa edilmiştir.

Dosya talimat yoluyla İstanbul Asliye Ticaret Mahkemesine gönderilmiş olup, dosyada aldırılan kök bilirkişi raporu, sonrasında aldırılan ek bilirkişi raporu arasında açık bir çelişkinin olduğu ve ayrıca sigorta tazminatı kapsamında alacak miktarının bilirkişilerce hesaplanmadığı anlaşılmakla, dosya 1 ..., 1 sigortacı, 1 meteoroloji uzmanı bilirkişiden oluşturulacak heyete tevdi edilerek, bilirkişilerden hüküm kurmaya elverişli alacak miktarını hesaplar, tarafların itirazlarını karşılar, davacının ne kadar alacağı varsa onu belirtir şekilde rapor düzenlenmesi istenilmiştir.

Talimat mahkemesince dosya bilirkişi heyetine tevdi edilmiştir.

Bilirkişi heyeti tarafından talimat mahkemesine sunulan 17/05/2019 havale tarihli bilirkişi raporunda özetle: Dava konusu parsellerde verim değerlerinin bir önceki sezona göre düşük olacağı, ayrıca Gemlik ilçesinde de gözlenen Zeytin güvesinin zararın da dava konusu parsellerde verim değerlerini olumsuz yönde etkileyeceği, Bursa ili, Kurtul Köyü, 111, 112, 114 parsel sayılı taşınmazlarda yaşanan verim kayıplarının 29/05/2014 ve 02/06/2014 tarihlerinde gerçekleşen rüzgar ve fırtına olaylarından kaynaklanmadığı, zeytin ağaçlarında görünen periyodisite ve zeytin güvesinden kaynaklandığı mütalaa edilmiştir.

Dosya talimat yoluyla İstanbul 14. Asliye Ticaret Mahkemesine gönderilerek, davacı vekilinin bilirkişi raporuna karşı itirazları kapsamında dava konusu hasardan davalının sorumlu olup olmadığı, poliçe kapsamında kalıp kalmadığı ve varsa zarar miktarını belirtir, gerekçeli, denetime açık şekilde önceki bilirkişi heyetinden ek rapor aldırılması talep edilmiştir.

Bilirkişi heyeti tarafından talimat mahkemesine sunulan 26/02/2020 havale tarihli bilirkişi raporunda özetle; Söz konusu hasarda zararın fırtına nedeni ile değil, hastalık ve zararlılar ile genel verimsizlik nedeniyle meydana geldiğinin anlaşıldığını, devlet destekli bitkisel ürün sigortası genel şartları gereğince; teminat dışında kalan haller hastalık ve zararlılar ile yaban hayvanlarının neden olduğu kayıplar (yaban domuzunun tarla ürünlerine, sebzelere, fidanlara ve çileğe verdiği zararlar hariç) maddesi gereğince söz konusu hasarın devlet destekli bitkisel ürün sigortası poliçesi teminatları kapsamına girmediğinden davalının bu konuda herhangi bir sorumluluğu bulunmadığı mütalaa edilmiştir.

O halde toplanan delillerden somut olayda, davacıya ait Bursa ili Gemlik İlçesi Kurtul Köyü Hanım Çeşme mevkiinde bulunan 111 parseldeki kayıtlı zeytin bahçesindeki ağaçların, 112 parseldeki kayıtlı zeytin bahçesindeki ağaçların, 114 parseldeki zeytin bahçesindeki ağaçların 2014 yılı mayıs ve haziran aylarında gerçekleşen fırtına sebebiyle hasara uğradığını, zararı olduğunu ve davalı tarafından sigorta poliçesi ile teminat altına alınması sebebiyle alacaklı olduğunun iddia edildiği anlaşılmakla, davacı tarafından ibraz edilen kayıtlar, sigorta poliçeleri, ekspertiz raporları, meteroloji kayıtları,

tapu kayıtları ve belgeler üzerinde yapılan bilirkişi incelemeleri sonucunda 26/02/2020 tarihli, bilirkişi raporları arasında çelişkiyi gideren denetime açık hüküm kurmaya elverişli İstanbul 14. Asliye Ticaret Mahkemesi tarafından talimat yoluyla düzenlenen ek bilirkişi heyetinin raporuna itibar edilerek, davacıya ait zeytin bahçesindeki ağaçlardaki zararların, fırtına sebebiyle gerçekleşmediği, ağaçlardaki hastalık ve genel verimsizlik sebebinden kaynaklandığının tespit edildiği ve sigorta poliçesi kapsamında teminat altına alınmadığından ispat edilemeyen davanın reddine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurmak gerekmiştir.

Katip ... ¸e-imzalıdır. Hakim ... · ¸e-imzalıdır.