Bursa 2. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2018/504 K.2019/1016

Mahkememize tevzi edilen Menfi Tespit (Ticari Satıma Konu Malın İadesi) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

İDDİA VE SAVUNMA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle: Müvekkili ile davalı firma arasında davalı firmanın 55.000 Tl değerinde hurda kağıdı müvekkiline vermesi karşılığında müvekkiline ait ...plaka sayılı aracın davalı firmaya devredilmesi konusunda şifahi olarak anlaşıldığını, işbu anlaşmanın teminatı olarak da müvekkilince davalı firmaya 28/12/2015 tanzim, 31/12/2017 vade tarihli 55.000 Tl bedelli teminat bonosu verildiğini, ancak davalı firmanın müvekkiline vermesi gereken 55.000 TL değerindeki hurda kağıtları müvekkiline vermediği halde müvekkiline ait aracın devrini talep ettiğini,

müvekkilinin ise davalı tarafa edimini yerine getirmesi durumunda aracı kendilerine devredeceğini aksi takdirde aracın devrinin söz konusu olmayacağını ve aralarında bu ilişki nedeniyle teminat olarak tanzim olunan bononun iade edilmesi gerektiğini davalıya firmaya bildirdiğini, tüm bu gelişmelere rağmen davalı firma karşılığında müvekkiline hiçbir mal teslim etmediği işbu bonoyu Bursa 13. İcra Müdürlüğünün 2018/... esas sayılı dosyasıyla takibe koyduğunu ve haksız ve kötü niyetli olarak karşılıksız kalan bononun tahsili cihetine girildiğini,

davalı firmanın müvekkiline herhangi bir mal teslimi yapmadığı davalı firmanın ticari defterlerinin tetkiki ile sabit olacağını, bu nedenlerle davalı tarafından karşılıksız bono nedeniyle müvekkili aleyhine girişilen takibin borçlusu olmadığının tespitine, davalı tarafın kötü niyetli olmasından dolayı %20 tazminata mahkum edilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı şirket temsilcisi cevap dilekçesinde özetle: Dava dilekçesi içeriğini kabul etmediklerini, aralarındaki gerçek ilişkinin hurda kağıt karşılığında davacıya ait ...plakalı aracın teslimi olmadığını, esasen ... ile ...'nın daha önceden ortak olduğunu, ...'ın hisselerini ...ya devrettiğini, bu bedeli alamadığını, ...'ın daha önceden şahsi borcunun bulunduğunu, ... Ahmet'ten alacağım var hisse parasını bana ödeyecekti deyince tarafların aralarında anlaşarak aracın devrinin şirkete yapılmasını kararlaştırdıklarını, bu nedenlerle davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLER

Dava dilekçesi, cevap dilekçesi, tarafların karşılıklı beyan dilekçeleri, Bursa 13. İcra Müdürlüğünün 2018/... sayılı icra takip dosyası, bono, ticari defterler, faturalar, bilirkişi raporu, yazılan müzekkere cevapları ve tüm dosya kapsamı.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE HUKUKİ SONUÇ

Dava, 2004 sayılı İcra ve İflas Kanunun 72. Maddesine göre açılan menfi tespit istemine ilişkindir.

Tarafların ticari defterleri talep edilmiş davacı tarafça ibraz edilen ticari defterler bir mali müşavir bilirkişiye tevdi edilmiştir.

Mali müşavir bilirkişinin 11/02/2019 tarihli raporunda özetle: Davacının ticari defterlerinin tasdiklerinin süresinde yaptırıldığını, sahibi lehine delil teşkil ettiği, davacı firmanın defterlerine göre davacı firmanın araç alım satım, ambalaj atığı karton alım satım faaliyetiyle uğraştığını, davacı firmanın defterlerine göre icra takibine konu bononun davacı firma defterlerinde kayıtlı olmadığı ve kayıtlarına göre davalı şirketten herhangi bir alacak gözükmediği, davacı firmanın defterlerine göre davalı şirketin icra takibine konu bonoya ait davacı firmaya mal teslim ettiğine dair herhangi bir kaydın olmadığı mütalaa edilmiştir.

Davalı tarafından 28/12/2015 keşide tarihli, 31/12/2017 vadeli, 55.000 TL bedelli bonoya dayalı olarak Bursa 13. İcra Müdürlüğünün 2018/... esas sayılı icra takip dosyası ile icra takibi başlattığı, imzaya itiraz edilmeyerek takibin kesinleştiği ve davacı tarafından eldeki menfi tespit davası ile borçlu olmadığını ileri sürmüştür.

Davacı tarafından düzenlenen bononun, davalının 55.000 TL tutarında hurda kağıdına karşılık kendisine ait ... plakalı aracın teslimine yönelik yapılan sözlü sözleşmede teminat olarak verildiğini ileri sürmüş davalı ise daha önce davacı ile ...' ın ortak olduklarını, ...' ın şirket hisselerinin davacıya devrettiğini ancak bedelinin alamadığını, bunun üzerine Ahmet Yılmazın alacağının davalıya davacının araç devredilerek yapıldığını savunmuş olup uyuşmazlık, bononun taraflar arasındaki hurda ve araç değişimine yönelik teminat niteliğinde mi alacağın devrine yönelik teminat niteliğinde mi olduğu noktasında toplanmaktadır.

Dava konusu bono incelendiğinde bononun ön yüzünde ...plakalı araç satışında iptal edileceğinin belirtildiği anlaşılmaktadır.

Bilindiği üzere TTK' nın 776/1.b hükmüne göre bono kayıtsız ve şartsız belirli bedelin ödenmek vaadini içermesi zorunlu unsur olup talebe konu bononun şarta bağlandığından kambiyo senedi vasfını kaybettiği (Yargıtay 12. Hukuk Dairesinin 2015/7420 Esas ve 2015/17373 Karar sayılı kararında bonoda bulunan " sözleşme şartları gerçekleştiğinde iade edilecektir" şeklindeki kayıdı kabul etmemiş ve bu kararda açıkça vurgulandığı üzere ) ve adi yazılı belge niteliğinde olup davalı tarafından alacağın ...' dan temlik edilerek araç devrine karşılık bononun düzenlendiğinin savunulduğundan alacağın temlik işleminin yazılı yapılması gerektiği gibi 4721

sayılı TMK'nın 6. Maddesi ve 6100 sayılı HMK'nın 190. Maddesine göre "İspat yükü, kanunda özel bir düzenleme bulunmadıkça, iddia edilen vakıaya bağlanan hukuki sonuçtan kendi lehine hak çıkaran tarafa aittir.

(2) Kanuni bir karineye dayanan taraf, sadece karinenin temelini oluşturan vakıaya ilişkin ispat yükü altındadır. Kanunda öngörülen istisnalar dışında, karşı taraf, kanuni karinenin aksini ispat edebilir. " akdi ilişkinin kurulduğunu ve HMK' nın 200. Maddesine göre ise " Bir hakkın doğumu, düşürülmesi, devri, değiştirilmesi, yenilenmesi, ertelenmesi, ikrarı ve itfası amacıyla yapılan hukuki işlemlerin, yapıldıkları zamanki miktar veya değerleri ikibinbeşyüz Türk Lirasını geçtiği takdirde senetle ispat olunması gerekir. Bu hukuki işlemlerin miktar veya değeri ödeme veya borçtan kurtarma gibi bir nedenle ikibinbeşyüz Türk Lirasından aşağı düşse bile senetsiz ispat olunamaz.

Bu madde uyarınca senetle ispatı gereken hususlarda birinci fıkradaki düzenleme hatırlatılarak karşı tarafın açık muvafakati hâlinde tanık dinlenebilir. " hukuki işlemlerin yapıldığı tarihteki değeri 2500 TL geçtiği takdirde senetle ispat olunması zorunlu olduğundan yazılı kesin deliller ile davalının alacağın temlik edildiğini ispatla yükümlü olup cevap dilekçesinde yazılı ve kesin deliller ibraz edilmediğinden açılan menfi tespit davasının kabulune, davacının kötü niyet tazminatının İcra ve İflas Kanunun 72/5. Maddesine göre davalının bononun lehtarı olup aradaki ilişkiyi bilebilecek durumda olduğu ve takipte haksız ve kötü niyetli olduğu anlaşılmakla kötü niyet tazminatının kabulu ile aşağıdaki şekilde hüküm kurmak gerkemiştir.

Katip ... ¸e-imzalıdır. Hakim ... · ¸e-imzalıdır. Güvenli elektronik imza ile onaylanmıştır. · Aslının aynı olduğu tasdik olunur. · Katip ... · ¸E-imzalıdır.