Bursa 3. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2023/965 K.2025/555

Av. Av.

DAVALI

VEKİLİ :Av.

DAVA

Tazminat (Özel Sigorta Sözleşmesinden Kaynaklanan)

DAVA TARİHİ : 10/10/2023

KARAR TARİHİ : 08/05/2025

GEREKÇELİ KARARIN

YAZILDIĞI TARİH : 12/06/2025

Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Özel Sigorta Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA; davacı vekili dava dilekçesinde özetle.

Davacı müvekkilinin sinema ve filmcilik alanında faaliyet göstermekte olan bir firma olduğunu, müvekkiline ait ... ... .../... adresinde yer alan sinema salonunun 6 Şubat 2023 depreminde ağır hasarlı ve kullanılamaz duruma geldiğini, müvekkiline ait işyeri ve işyeri içinde yer alan tüm makina, ekipman, cihaz ve diğer tüm eşyalar bütünüyle davalı şirket tarafından 01.06.2022 düzenleme tarihli, ... nolu poliçe ile sigortalandığını, yine 30.06.2022 düzenleme tarihli ek poliçe ile de müvekkilinden ek prim tahsilatı yapılarak müvekkiline sağlanan sigorta teminatlarının güncellenerek artırıldığını,

müvekkili şirketin sigorta şirketine bu durumu sözlü ve yazılı olarak bildirdiklerini ve zararının tespit edilerek giderilmesini talep ettiklerini, deprem nedeniyle oluşan yoğunluk sebebiyle ancak 09.02.2023 tarihinde hasar kayıt numarası alabildiğini, davalı şirkete tarafından müvekkiline ... hasar kayıt numarası verildiğini, bunun üzerine sigorta şirketi tarafından müvekkiline geri dönüş sağlanarak bir kısım evrakların temininin istendiğini, bunların müvekkili tarafından davalı şirket temsilcilerine mail ile gönderildiğini,

davalı şirketinin hasar ve tazminat hususundaki gecikmeleri nedeniyle şirkete işbu hususta noter kanalıyla ihtarname gönderildiğini, devam eden süreçte sigorta şirketi ve experler tarafından müvekkilinin zararı hesaplanarak müvekkiline bildirildiğini ve bu hesaplama doğrultusunda da ödeme yapıldığını, davalı şirketin hesap tablosunda da görüleceği üzere elektronik cihazlar için enflasyonlu elektronik cihaz sigorta bedelini 6.998.946,65 TL olarak belirlediğini ve bu cihazlara %25 eskime oranı olduğundan bahisle 1.971.028,00 TL eskime dolayısıyla indirime gittiğini, yine makinelerde 63.226,02 TL tazminat hesaplandığını,

%25 eskime oranı olduğundan bahisle 16.757,23 TL indirime gittiğini, fakat sigorta şirketinin müvekkiline ait olan ve sigortalamış olduğu tüm bu ürünlerin o günkü değerini hesapladığını, dolayısıyla ürünlerin değerini etkileyen eskilime gibi diğer tüm faktörlerin bu değerin içinde olduğunun kabulünün zorunlu olduğunu, mahkemece de bilindiği üzere sigorta şirketlerinin zarar nedeniyle sorumluluğunun sigorta edilen mal ve hizmetlerin o günlü güncel değeri kadar olduğunu, davalı şirketin sorumluluktan kaçınmak için böyle bir yola başvurduğunu, anılan makine ve cihazlarda davalı şirketin bahsettiği gibi % 25 eskime oranının mevcut olmadığını,

sigorta şirketinin anılan makine ve cihazları sigortalarken sıfır ürün fiyatları üzerinden sigorta primi tahsil ettiğini, ancak müvekkiline ödenecek tazminat hesabında ürünlere eskime oranı koyarak tazminatta indirime gittiğini, bu durumun müvekkilini açıkça zarara uğrattığını, ilk olarak müvekkilinin uğradığı tüm zarar alacağının güncel değerinin hesaplanarak davalı tarafça uygulanan %25 eskime oranına denk gelen tutarın hesap tarihi itibariyle güncel değerinin bulunmasını ve müvekkili lehine davalı aleyhine bu tutar kadar tazminata hükmedilmesini,

işbu tazminat yönünden de hesap tarihinden ödeme tarihine kadar ticari temerrüt faizine hükmedilmesini talep ettiklerini, müvekkilinin alması gereken bedelin her geçen gün değiştiğini, müvekkili firmaya ait işletmenin tamamen kullanılamaz hale geldiğini, işletme adresinde yer alan tüm makine ve ekipmanlar ile teçhizatların davalı şirket uhdesinde olduğunu, sigorta şirketinin müvekkiline yaptığı ödemeye istinaden işletmeyi ve içindeki tüm makine ve teçhizatı kendi uhdesine aldığını beyan ettiklerini, müvekkili tarafından alınan makine ve teçhizatın dolar ve euro üzerinden satın alınmış olduğunun görüleceğini,

dolayısıyla müvekkilinin bu işletmeyi yeniden kurmak istediği takdirde bu ürünlerin dolar ve euro üzerinden satıldığı için bu kurların güncel değerleri üzerinden ödeme yapmak zorunda kalacağını, nitekim sigorta şirketinin hasar ve zarar hesabı yaparken de bu döviz verilerinden yararlandığını, müvekkiline bugün hesaplama yapılarak ödeme yapılmış olsa idi ödenmesi gereken toplam güncel zarar tutarının bilirkişi incelemesi ile hesaplanmasını talep ettiklerini, böylece müvekkilinin zararının hesap tarihi itibariyle ortaya çıkacak olup, davalı tarafından müvekkiline ödenmeyen % 25 lik kısım açıkça talep edilebilir olacağını,

bu yönüyle talebin ve davanın şimdilik belirsiz alacak davası olup, müvekkiline ödenmesi gereken zarar bedelinin hesap tarihi itibariyle ortaya çıktığında talep ve dava tutarının artırılacağını, bilirkişi incelemesi ve hesabı ile müvekkilinin hesap tarihi itibariyle zararının ortaya çıkarılarak davalı şirket tarafından ödenmeyen % 25 oranındaki tazminatın davalıdan alınarak müvekkiline verilmesini, işbu tazminata da tarafların tacir olması ve işin her iki tarafın ticari işletmesi ile ilgili olması sebebiyle hesap tarihinden ödeme tarihine kadar ticari temerrüt faizine hükmedilmesini talep ettiklerini,

davalı şirket tarafından müvekkiline ödenecek tazminat tutarında % 25 indirime gidilmesine ek olarak anılan ödemede müvekkiline geç yapıldığını, hasarın 6 Şubat 2023 de oluşmasına ve davalı şirkete bu tarih itibariyle bildirim yapılmasına rağmen davalı şirket tarafından bahsedilen indirimler yapıldıktan sonra 01.06.2023 tarihinde 7.719.811,80 TL ödeme yapıldığını, bu eksik ve geç ödeme nedeniyle müvekkilinin açık bir zararının mevcut olduğunu, müvekkilinin zararının tespit ve tayin edilerek davalı aleyhine ve müvekkili lehine bu zararın tazmin edilmesini talep ettiklerini,

müvekkilinin zararının doğduğu tarihin depremin olduğu 6 Şubat olduğunu, bu tarih itibariyle şirkete bildirim yapılmış olup 9 Şubat tarihinde hasar kayıt numarası alındığını, dolayısıyla şirketin en geç 9 Şubat tarihi itibariyle müvekkiline karşı zararı tazmin sorumluluğu doğduğunu, ancak ödemenin 1 Haziran 2023 de yapıldığını, aradan geçen zaman yönünden herhangi bir faiz veya enflasyon farkı ödenmediğini, dolayısıyla açıklandığı üzere müvekkiline ödenmiş olan 7.719.811,80 TL tazminatın 9 Şubat 2023'ten,

geç ödeme tarihi olan 01.06.2023 tarihine kadar olan ticari temerrüt faizinin hesaplanmasını ve bu faiz alacağının da davalıdan alınarak müvekkiline verilmesini talep ettiklerini, anılan nedenlerle iş bu davanın açılması zarureti hasıl olduğunu, arz ve izah olunan nedenlerle; fazlaya ilişkin hakları ile sair talep ve hakları saklı kalmak kaydıyla;

müvekkilinin güncel zararının hesaplanarak tespiti ve hesap tarihi itibariyle ortaya çıkan değerin anlatılan şekilde % 25 hesabının yapılarak (belirsiz alacak davası çerçevesinde) şimdilik 1.000 TL'nin davalıdan alınarak müvekkiline verilmesine karar verilmesini, hükmedilecek tazminata hesap tarihinden ödeme tarihine kadar ticari temerrüt faizi işletilmesine karar verilmesini,

müvekkiline ödenen 7.719.811,80 TL bedelin şirkete bildirimin yapıldığı 9 Şubat 2023 den ödemenin yapıldığı 1 Haziran 2023'e kadar geçen sürede ticari temerrüt faizinin hesaplanarak çıkan bedelin fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla şimdilik 1.000 TL davalı şirketten alınarak müvekkiline verilmesine karar verilmesini, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davalı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP. Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; işbu davanın ... ...

Asliye Ticaret Mahkemeleri nezdinde görülmesi gerekirken Mahkemede ikame edilmiş olmasının davanın usulden reddini gerektirdiğini, davacı şirketin müvekkili şirket nezdinde 01/06/2022- 01/06/2023 vadeli ... nolu Kobi Paket Sigorta Poliçesi ile sigortalı olduğunu, poliçenin mevcut olmasının teminatın tamamen ve otomatik ödeneceği anlamına gelmeyeceğini, davacının taleplerine konu zarara dair teminatın mevcut olmamakla davanın reddine karar verilmesi gerektiğini, davacının zararının geç karşılandığı,

bu nedenle uğradığı zararın karşılanması talepli işbu davayı ikame ettiğini, ilgili iddianın gerçeği yansıtmadığını, hasar ihbarının yapılmasının akabinde müvekkili şirket nezdinde çalışmaların hızlı bir sekilde gerçekleştirildiğini, hasarın meydana geldiği Mağazanın bulunduğu ... AVM' de hasar alan birçok mağaza olması ve AVM' nin de hasarlı yapı olması nedeni ile ilgili hasar tespitinin yapılması için çalışmaların geç başlayabildiğini, 05.05.2023 tarihli ...

Bilgilendirmesi ile AVM'nin kapatılmış olduğu ve yıkımının gerçekleşeceği bilgisinin ancak 05.05.2023 tarihinde yazılmış olduğundan işbu kapsamda müvekkili şirketin ekspertiz çalışması yapmasının mümkün olmadığının aşikar olduğunu, verilen kararın akabinde ekspertiz raporu uyarınca gerekli ödeme yapıldığını, davacıların müvekkili şirketle mutabık kalarak ödemeyi kabul ettiğini ve ibraname ile ödeme gerçekleştirildiğini, 09.02.2023 tarihinde hasar ihbarı yapıldığını, ihbar üzerine incelemelere başlanıldığını,

ekspertiz raporunun taraflarına tebliğ edilmesini müteakip olarak başvuran taraftan ibraname ile ödeme bilgileri temin edilerek 01.06.2023 tarihinde ödemenin davacı yana teslim edildiğini, açık olduğu üzere müvekkili şirketten kaynaklı bir gecikme mevcut olmamakla mutabakat uyarınca aracın üzerinde satışa engel bir durum bulunmadığını taahhüt eden davacı sigortalının sürecin uzamasına sebebiyet verdiğini, davacının iddiasına konu munzam zarara yönelik poliçe kapsamında teminat verilmediğini, ek teminat ile kapsam dahiline alınabilecek zararların sınırlı olarak sayıldığını ve munzam zararın bu teminatlar arasında yer almadığını,

özel sigorta ve ... sigortalarının birbirine sıkı sıkıya bağlı poliçeler olduğunu, taleplerin öncelikli olarak ... poliçesi kapsamında temin edilmesi gerektiğini, müvekkili şirketin sigortalının meydana gelen hasarını tamamen karşıladığını ve davacının müvekkili şirketi ibra ettiğini, ekspertiz raporu uyarınca müvekkili şirket tarafından ödeme yapılmış olup borcun sona erdiğini, davacının huzurdaki başvuruyu gerçekleştirmesinin kötü niyetli olduğunu, dolayısıyla yapılan ödeme ile sigortalının zararının tamamen karşılandığını ve davalı müvekkili şirketi ibra ettiğini,

davacının faiz taleplerinin kabul edilemeyeceğini belirterek davanın reddi ile yargılama giderinin davacı üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava. 06/02/2023 tarihinde meydana gelen deprem nedeniyle sigortalı iş yerinde meydana gelen zararın kobi paket sigorta poliçesi kapsamında tahsili istemine ilişkindir.

Davacıya ait ... .../... adresinde yer alan sinema salonu, davalı şirket nezdinde 01.06.2022 / 01.06.2023 vade tarihli ... numaralı Kobi Paket Sigorta Poliçesi ile sigortalı olup, 06.02.2023 depreminde ağır hasarlı ve kullanılamaz duruma geldiği, sigorta şirketine yapılan ihbar sonucu oluşturulan hasar dosyası kapsamında 01.06.2023 tarihinde davacı tarafa 7.719.811,80-TL ödeme yapıldığı görülmüştür.

Davacı taraf, davalı tarafça ödeme yapılırken makine ve cihazlarda %25 eskime oranı indiriminin yerinde olmadığını, ürünlerin o günkü değerleri hesaplanırken eskime gibi diğer tüm faktörlerin bu değerin içinde olduğunu belirterek uğradığı tüm zarar alacağının güncel değerinin hesaplanarak uygulanan %25 eskime oranına denk gelen tutarın ticari faizi ile birlikte tahsilini ayrıca ödemenin geç yapılması sebebiyle uğranılan zararın ticari faizi ile birlikte tahsilini talep etmiştir.Davalı taraf özetle;

zararın geç karşılanmasının söz konusu olmadığını, ihbarın yapılması akabinde çalışmaların hızlı bir şekilde gerçekleştirildiğini, hasarın bulunduğu AVM'de bir çok hasarlı mağazanın bulunduğunu ve AVM'nin de hasarlı oması sebebiyle hasar tespitini yapılması için çalışmaların geç başladığını, ekspertiz raporu akabinde zararın tamamen karşılandığını ve davacının sigorta şirketini ibra ettiğini, munzam zarar talebinin teminat kapsamında olmadığını belirterek davanın reddini talep etmiştir.

Davacıya ait sigortalı sinema salonunun bulunduğu AVM' nin yıkım aşamasında olması, sigortalı adreste yer alan tüm eşyaların sigortalı adreste bulunmaması sebebiyle mahallinde keşif ve bilirkişi incelemesi yapılamamış olup, Mahkememizce deliller toplandıktan sonra dosyanın bilirkişi heyetine tevdi ile dosya kapsamında mevcut delil durumuna göre rapor düzenlenmesine karar verilmiş bu kapsamda bilirkişi heyetinin 23/09/2024 tarihli kök raporu ve 09/03/2025 tarihli ek raporu dosyaya ibraz ettği görülmüştür.Tüm dosya kapsamına göre yapılan yargılama sonucunda.

Davacıya ait ... ... .../... adresinde yer alan sinema salonu ve muhteviyatının davalı sigorta şirketi nezdinde 01.06.2022 başlangıç 01.06.2023 bitiş tarihli ... no’lu “Kobi Paket Sigorta Poliçesi” ile sigortalı olup, 06.02.2023 tarihinde gerçekleşen, yakın tarihimizin en önemli doğal afetlerinden olan ve 11 ili etkileyen deprem felaketi nedeni ile oluşan mücbir sebepler neticesinde,depremlerden en çok etkilenen şehirlerden ...’da bulunan sigortalı iş yeri için davalı sigorta şirketi nezdinde 09.02.2023 tarihinde hasar dosyası açılmış,ekspertiz işlemi 15.03.2023 tarihinde ve yerinde yapıldığı,

09.05.2023 tarihinde edimlere ilişkin araştırmaların sonlandığı görülmekle,TTK 1427. madde hükmü çerçevesinde hasar ihbar tarihinden itibaren araştırma süresinin 3 ay içinde tamamlandığı ve 01.06.2023 tarihinde ödemenin yapıldığı, hasar ödemesinde gecikme olmadığı kanaatine varılmıştır.

Kobi paket sigorta poliçesinde Elektronik Cihaz Sigortaları Genel Şartları “Tazminatın Hesabı” başlıklı 14/b madde hükmüne göre sigortalı kıymetlerden birinin veya tamamının tam hasarı veya zıyaı halinde; tazminat tutarı, sigortalı kıymetlerin hasar anındaki yeni

kıymetinden eskime ve aşınma payının ve kurtarılan değerlerin tenzili hükmü gereği davalı sigorta şirketince yeni ikame değeri üzerinden yapılmış eskime tutarı indiriminin haklı sebebe dayandığı, alınan bilirkişi ek raporu ile de dosyada mevcut elektronik cihaz ve makine listesi üzerinden yeni yapılan ikame değer hesaplamasının, davalı şirketçe yapılmış hesaplama ile uyumlu olduğu, davaya konu ... no’lu poliçenin rayiç bedel esasına göre düzenlendiği,

bu sebeple davalı sigorta şirketince hasar tarihi itibari ile tespit edilen yeni değer üzerinden yapılan eskime, aşınma, yıpranma (kullanma payı) indiriminin haklı sebebe dayandığı ve yapılan eskime payının makul olduğunun tespiti ile davacının poliçe kapsamında meydana gelen riziko nedeni ile bakiye alacağının olmadığı anlaşılmakla, Mahkememizce davanın reddine karar verilmiştir.Ayrıca her ne kadar kısa kararda kararın miktar itibariyle kesin olduğu belirtilmişse de, dava kısmi ve belirsiz alacak davası olarak açılmış olup,

karara karşı istinaf kanun yolu açık olmak üzere hüküm fıkrasının tashihine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

HÜKÜM ; Gerekçesi ve ayrıntısı yukarıda açıklandığı üzere;

1-Davanın REDDİNE,

2-Harçlar yasası gereği alınması gereken 615,40-TL karar ve ilam harcından peşin alınan 269,85-TL harcın mahsubu ile bakiye 345,55-TL harcın davacıdan alınarak HAZİNEYE İRAT KAYDINA,

3-Davacı tarafça yapılan yargılama giderlerinin davacı üzerinde bırakılmasına,

4-6325 Sayılı Kanun 18/A-13 maddesi uyarınca 3.120,00-TL zorunlu arabuluculuk hizmeti giderinin davacıdan alınarak HAZİNEYE İRAT KAYDINA,

5-Davalı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT göre belirlenen 2.000,00-TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya VERİLMESİNE,

6-Kesinleşme süreci tamamlanana kadar masraf avanslarının kullanılabileceği nazara alınarak kararın kesinleşmesinden sonra yazı işlerince yapılacak hesaba göre artan avansların yatıran tarafa İADESİNE,

Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı, davalı tarafın yokluğunda, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 haftalık kesin süre içerisinde ... açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 08/05/2025

Katip · ¸e-imzalıdır Hakim · ¸e-imzalıdır