Bursa 3. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2025/194 K.2025/658

Mahkememizde görülmekte olan çekin istirdatı davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA

Davacı vekili, müvekkilinin lehtarı olduğu, keşidecisi ... Kuruyemiş Gıda..Ltd Şti olan ve taraflar arasındaki ticari ilişkiden kaynaklanan dava konusu çekin müvekkiline teslim edilmeden ortadan kaybolduğunu, ... 1.Asliye Ticaret Mahkemesi 2025/...

Esas sayılı dosyasında çekin iptali davasının açıldığını, çek hakkında tedbire hükmedildiğini, bu esnada davalı elinde olduğu anlaşılan çekin bankaya ibraz edildiğinin anlaşıldığını, çek istirdat davası açılması için taraflarına süre verildiğini, çekin müvekkilinin zilyedinde iken rızası dışında elinden çıktığını, çekteki müvekkili lehtar cirosunun bulunmadığını, ciro silsilesinin kopuk olduğunu, çeki elinde bulunduran davalı hamilin yetkili hamil olmadığını ileri sürerek dava konusu edilen ...

Bankası ... Şubesine ait keşidecisi ... Kuruyemiş Gıda İthalat İhracat Sanayi ve Tic. Ltd Şti olan ( Vergi No) seri numaralı 2.500.000,00 TL bedelli çekin davalıdan istirdadına ve müvekkil şirkete iadesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP

Davalı vekili müvekkilinin çiftçi olup, üretimini yaptığı ürünleri Erhan Toprak isimli kişiye sattığını, ürün bedeli karşılığında dava konusu çek dışında başka şirketler tarafından keşide edilmiş olan iki adet çek verildiğini, çekin lehtar hanesinde, davacı tüzel kişinin isminin tam olarak yazılmadığını, müvekkilinin çekin yetkili ve meşru hamili olduğunu, ayrıca davacının çekin zilyedi olduğu hususunda çelişkili beyanlarda bulunduğunu belirterek davanın reddine ve %20 oranında çek tazminatına hükmedilmesini talep etmiştir.

İNCELEME VE GEREKE

Dava, 6102 sayılı TTK’nın 792. maddesi (6762 sayılı TTK m.704) uyarınca açılan çek istirdadı istemine ilişkindir. Davacı, lehtarı olduğu dava konusu çekin iradesi dışında elinden çıktığını, çekte davacı lehtar cirosunun bulunmadığını, davalının çekin yetkili ve meşru hamili olmadığını, kötü niyetli olduğunu iddia ederek dava konusu çekin istirdatını talep etmiş, davalı ise davanın reddini istemiştir.6102 sayılı TTK’nın 792. maddesi gereğince;

çek, herhangi bir suretle hamilin elinden çıkmış bulunursa, ister hamile yazılı, ister ciro yoluyla devredilebilen bir çek söz konusu olup da hamil hakkını 790'ıncı maddeye göre ispat etsin, çek eline geçmiş bulunan yeni hamil ancak çeki kötüniyetle iktisap etmiş olduğu veya iktisapta ağır bir kusuru bulunduğu takdirde o çeki geri vermekle yükümlüdür.Bu düzenlemelere göre; çek istirdatı davasında ispat yükü davacı tarafa aittir.

İspat yükü üzerinde bulunan davacı, öncelikle çekte yetkili hamil olup çekin rızası dışında elinden çıktığını, sonrasında ise davalının çeki iktisapta kötüniyetli veya ağır kusurlu olduğunu kanıtlamak zorundadır.Dava konusu 30/01/2025 tarihli 2.500.000 TL bedelli çekin keşidecisi dava dışı ... Kuruyemiş..Ltd Şti olup lehtar hanesinde, “...

Kuruyemiş” isminin yazılı olduğu, çekin arkasında ise, ... ve davalı ... isim ve cirolarının bulunduğu, davalı tarafından çekin bankaya ibrazında mahkemece verilen ödemeden men kararı nedeniyle işlem yapılamadığı görülmüştür. Dava konusu çek hakkında çek iptali istemli davacı tarafça ... 1.ATM 2025/... E. sayılı dosyasında, 22.01.2025 tarihinde açılan davada, davacı tarafça çek hakkında çekin istirdatı istemli dava açması içn süre verildiği görülmüştür.

Dava konusu çekin “lehdar” hanesinde, “... Kuruyemiş” isminin bulunduğu, davacı şirketin açık unvanının yer almadığı anlaşılmakla; bu halde çekin TTK m.785/3 hükmü gereğince, hamiline yazılı çek hükmünde olduğu kabul edilmiştir.

Bu durumda, davalının hamiline yazılmış çek niteliğindeki dava konusu çekin yetkili ve meşru hamili olduğu, davacı, dava dilekçesinde, hem çekin kendisine teslim edilmeden keşideci uhdesindeyken kaybolduğunu hem de çekin kendi zilyetliğindeyken rızası dışında elinden çıktığını iddia ettiği, çekin yetkili hamil olduğuna ve hem de çekin rızası dışında elinden çıktığına yönelik dosyaya çek iptali davasından başkaca herhangi bir delil sunulmadığı dosya kapsamından sabit olup; ispat yükünün üzerinde olduğu davacının dava konusu çekte yetkili hamil olduğu,

çekin rızası dışında elinden çıktığı, sonrasında ise davalının çeki iktisapta kötüniyetli veya ağır kusurlu olduğunu ispat edemediği anlaşılmakla davanın reddine, davanın mahiyeti gereği davalının % 20 çek tazminatı istemi konusunda karar verilmesine yer olmadığına dair aşağıdaki hüküm tesis edilmiştir.

HÜKÜM; Gerekçesi ve ayrıntısı yukarıda açıklandığı üzere;

1-Davanın REDDİNE,

2-Davanın mahiyeti gereği davalının % 20 çek tazminatı istemi konusunda karar verilmesine yer olmadığına,

3-Harçlar Yasası gereğince alınması gereken 615,40.-TL harcın peşin alınan 42.693,75.-TL harçtan mahsubu ile bakiye 42.078,35.-TL harcın karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacı yana İADESİNE,

4-Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin davacı üzerinde BIRAKILMASINA,

5-Davalı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT göre belirlenen 335.000-TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya VERİLMESİNE,

6-Taraflarca yatırılan gider avansından kullanılmayan kısmının hükmün kesinleşmesinden sonra ve talep halinde yatıran tarafa İADESİNE,

Dair, davacı vekili ile davalı vekilinin yüzüne karşı, kararın tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içinde ... açık olmak üzere oy birliği ile verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.28/05/2025

Başkan ... · e-imza · Üye ... · e-imza · Üye ... · e-imza · Katip ... · e-imza