Diyarbakır Asliye Ticaret Mahkemesi E.2021/1261 K.2022/403

Dava dilekçesinde özetle. Müvekkili şirketin; .... Mah. .... Sk....... Apt. No: .... ../... adresinde, ....

İnşsaat Mimarlık Mühendislik Temizlik Madencilik Sanayi Ticaret Limited Şirketi ünvanıyla ticari faaliyetlerini sürdürdüğünü, müvekkili şirkete ait, Genel Kurul Toplantı ve Müzakere Defteri (Karar Defteri) ve Ortaklık Pay Defteri'nin kaybolduğunun 17.09.2021 tarihinde şirket ortağı ve müdürü tarafından fark edildiğini, ortakların bütün aramalarına rağmen bu defterlerin bulunamadığını; gerekli dikkat ve özenle saklanan bu defterlerin irade dışı bir nedenle kaybolduğundan, şirket ortakları tarafından defterlerin çalınmış olabileceği ihtimaline binaen, Diyarbakır İl Emniyet Müdürlüğü ....

Polis Merkezi Amirliğine başvurarak durumu bildirdiğini ve bu durumla ilgili tutanak tutulduğunu, Genel Kurul Toplantı ve Müzakere Defteri (Karar Defteri) ve Ortaklık Pay Defteri'nin zayi olduğuna dair taraflarına zayi belgesi verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davacı vekili duruşmaya iştirakle alınan beyanında;

"Davacı vekilinden defterlerin ne şekilde, nerede ve hangi sebeple kaybolduğu hususu soruldu: davacı şirket yetkilileri bir gün defterlerin kaybolduğunu fark etmişler büroda defterler aranmış ancak bulunamamıştır. Çalınma şüphesiyle de kayıp başvurusunda bulunduk, çünkü hırsızlık olduğundan da emin değiliz defterler düşürülmüşte olabilir büroda bulunamıyordamı olabilir, dedi.

Davacı vekilinden hangi yıllara ilişkin defterlerin bulunamadığı hususu soruldu: bulunamayan defterler 2017 yılına aittir dedi

Davacı vekilinden bu hususta CBS ye her hangi bir başvurularının olup olmadığı soruldu hırsızlıktan emin olmadığımız için buna dair bir başvurumuz bulunmamaktadır dedi" demiştir.

GEREKÇE

Dava, 6102 sayılı TTK m. 82/7 hükmüne uyarınca zayi belgesi verilmesi talebine ilişkindir. 6102 sayılı TTK m. 82/7 hükmüne göre, bir tacirin saklamakla yükümlü olduğu defterler ve belgeler; yangın, su baskını veya yer sarsıntısı gibi bir afet veya hırsızlık sebebiyle ve kanuni saklama süresi içinde zıyaa uğrarsa tacir zıyaı öğrendiği tarihten itibaren onbeş gün içinde ticari işletmesinin bulunduğu yer yetkili mahkemesinden kendisine bir belge verilmesini isteyebilir. Bu dava hasımsız açılır.

Söz konusu hükümde "yangın, su baskını, veya yer sarsıntısı gibi bir afet sebebiyle" defter ve belgelerin ziyaa uğramasından söz edildiği dikkate alınarak, sınırlayıcı bir düzenleme yapılmadığı kabul edilmelidir. Bu nedenle hükümdeki "gibi" sözcüğünden de anlaşılacağı üzere, tacirin elinde olmayan benzer olaylar da maddenin kapsamında düşünülmüştür.

Bu nedenle tacirin, söz konusu hükümdeki defter ve belgelerin korunması amacıyla gereken dikkat ve ihtimamı göstermiş bulunması, diğer taraftan da ziyaa uğramanın onun iradesi dışında, elinde olmayan bir nedenle meydana gelmiş olması zorunludur (Yargıtay HGK'nın 25/09/1985, E. 1984/11-12, K. 1985/728 tarih ve sayılı kararı). Bundan ayrı olarak, ticari defter ve belgelerin kaybedilmiş olduğu iddiasının, samimi ve inandırıcı bulunması da lâzımdır.

(Arkan, Sabih: Ticarî İşletme Hukuku, 24. Basıdan Tıpkı Basım, Ankara 2018, s. 382)

Somut olayda, davacı tarafça sadece şirketin 2017 yılına ait Genel Kurul Toplantı ve Müzakere Defteri (Karar Defteri) ve Ortaklık Pay Defteri'nin kaybolduğunun beyan edildiği, söz konusu defterin yangın, su baskını veya yer sarsıntısı gibi bir afet veya hırsızlık sebebiyle zayi olduğu yönünde bir iddia ve ispat bulunmadığı, davacı tarafça dava dilekçesine iddia ettiği zayi olayı nedeniyle somut herhangi bir bilgi ve belge sunulmadığı (aynı yönde Diyarbakır Bölge Adliye Mahkemesi 6. Hukuk Dairesinin .... Esas sayılı kararı) , kaybolma nedeninin açıklanamadığı, bu nedenle metnine yukarıda yer verilen 6102 sayılı TTK m. 82/7 hükmünde düzenlenen koşulların gerçekleşmediği anlaşılmakla aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

Katip Hakim