Diyarbakır Asliye Ticaret Mahkemesi E.2022/184 K.2022/1917

Davacı vekili, müvekkilinin ortağı olduğu .... Tic. Ltd. Şti. isimli şirketten ortaklığının sonlandırılması için talepte bulunmasının ardından .....2015 tarihinde ticari defterlerinin saklandığı adreste meydana gelen hırsızlık olayında kaybolduğunu öğrendiğini, şüpheliler yakalanmış ise de defterlerin bulunamadığını, ticari işletme de bulunan tüm ticari defterler, faturalar, vergiye esas belgeler ve sair her türlü belge ve evrakların zayi olduğunu ileri sürerek TKK'nun 87/7. Maddesi uyarınca 2021 yılı ve geçmiş yıllara ait tüm defter, fatura ve sair belgelerin zayi olduğuna dair tarafına zayi belgesi verilmesini talep etmiştir.

Diyarbakır Ticaret Sicil Müdürlüğüne yazılan müzekkereye cevaben; ....Tic. Ltd. Şti. ünvanlı şirketi ....2011 tarihi itibarı ile 10 yıllığına temsil ve .. ....Değer'in yetkili kılındığı, yetki süresi sona erdiği ve yeni yetkili atanmadığından şirketin sona erdiği, .....'in ....2011 tarihinde şirkete ortak olduğu ve ortaklığının devam ettiği bildirilmiştir.

Dava, 6102 sayılı Türk Ticaret Kanununun 82/7 maddesi gereğince ticari defter ve belgelerin zıyaa uğramasından ötürü zayi belgesi verilmesi istemine ilişkindir.

6102 Sayılı TTK'nın 82/7. maddesinde; "Bir tacirin saklamakla yükümlü olduğu defterler ve belgeler; yangın, su baskını veya yer sarsıntısı gibi bir afet veya hırsızlık sebebiyle ve kanuni saklama süresi içinde zıyaa uğrarsa tacir zıyaı öğrendiği tarihten itibaren onbeş gün içinde ticari işletmesinin bulunduğu yer yetkili mahkemesinden kendisine bir belge verilmesini isteyebilir. Bu dava hasımsız açılır. Mahkeme gerekli gördüğü delillerin toplanmasını da emredebilir.” şeklinde düzenleme yapılmakla tacirlere ticari defter ve kayıtlarını saklama ve ibraz hususunda zorunluluk getirilmiştir.

Elde ki dava, davacı şirket ortağı tarafından ..... Ltd. Şti.'nin ticari defterlerinin ve saklamakla yükümlü olduğu tüm belgelerin hırsızlık olayı sonrası kaybolduğundan bahisle zayi belgesi verilmesi istemiyle açılmış olup, açılan işbu davada davacının davada taraf sıfatı bulunmamaktadır. Bilindiği üzere TTK 82/7. maddesi gereğince işbu davayı ticari defterler ile belgeleri zayi olduğu iddia eden tacirin kendisi açabilecektir.

Başka bir deyişle eldeki davayı ancak ticari defterler ile belgelerini zayi olduğunu iddia edecek olan dava dışı şirket olan .....Tic. Ltd. Şti. açabilecekken işbu davanın şirket ortağı tarafından açılmasından ötürü davacının açılan davada taraf sıfatı bulunmadığından davanın aktif husumet yokluğu nedeniyle reddine karar verilmesi gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur. (Aynı yönde. Ankara BAM 21. HD., 21/09/2017 tarih ve 2017/657 E.-2017/568 K.)

Katip Hakim