Diyarbakır Asliye Ticaret Mahkemesi E.2022/941 K.2024/389

Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Ölüm Ve Cismani Zarar Sebebiyle Açılan Tazminat) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; .....Tarihinde saat .....civarında Sürücü .....sevk ve idaresinde bulunan .....plaka sayılı araç .....Mahallesi Mevkiinde seyir halinde iken ikametlerinin önünde duran mağdur .....çarpması neticesinde yaralamalı ve maddi hasarlı trafik kazası meydana geldiğini, yaşanan kaza sonucunda ikametinin önünde bulunan müvekkili .....basit tıbbi müdahale ile giderilemeyecek şekilde yaralandığını, meydana gelen kazada sürücü .....20918 Sayılı Karayolları Trafik Kanunu madde ihlal etmesi nedeniyle kusurlu olduğunu, geçici ve sürekli iş göremezlik tazminatının şimdilik 100TL'nin(50 TL Geçici,

50 TL Sürekli iş göremezlik) davalılardan müştereken ve müteselsilen alınmasına hükmedilmesine, Müvekkilinin yaralanması ve uzun bir süre sokaktan ve arkadaşlarından uzak kalması ve psikolojik olarak kötü etkilenmesinde kaynaklı olarak .....TL tazminatın davalılar .....ve .....tan müştereken ve müteselsilen alınmasına, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesi, vekaleten arz ve talep etmiştir.

Davalı vekili dava dilekçesinde özetle.

Taraflarına ne başvuru aşamasında nede arabuluculuk aşamasında, dava dilekçesi dışında herhangi bir belge tebliğ edilmediğini, bu nedenle davacı delillerinin HMK gereği tarafımıza tebliğini talep ettiklerini, davacı delillerinin tarafımıza tebliğine kadar esasa cevap verme ve mukabil delil sunma hakklarını talep ettiklerini, .....plakalı araç müvekkil şirket nezninde KTK zorunlu mali mesuliyeti (trafik) sigorta poliçesi ile teminat altına alınmış olup,poliçenin kaza tarihi itibari ile şahıs başına daimi sakatlık/ölüm teminat limiti belirlenen meblağlar ile sınırlı olduğunu,

sigortalımız aracın yapmış olduğu kaza neticesinde davacının maddi tazminat talebiyle huzurdaki dava ikame edilmiş ise de; davanın reddi gerektiğini, müvekkil sigorta şirketi geçici iş görmezlik tazminatından, gelir kaybından, bakıcı ücretlerinden, ekonomik geleceğin sarsılmasından doğan kayıplardan ve tedavi giderlerinden sorumlu olmadığını, davacının iş göremezlik iddiasını kabul etmediklerini, davacının geçici ve sürekli iş göremezliğinin bulunup bulunmadığının tespit edilmesi için Adli Tıp Kurumu İhtisas Dairesi'nden rapor alınmasını, açıklanan bu nedenlerden ötürü davanın öncelikle usulden reddine, davanın esastan reddine,

kusur oranlarının ve maluliyet tespiti için dosyanın adli tıp kurumu ihtisas dairesine bilirkişi incelemesine gönderilmesine, davacı taraf delillerinin tebliği ile delilerinin tebliğine dek esasa cevap verme hakkımızın saklı tutulmasının, müvekkil şirket sorumluluğunun tespiti açısından davacının gerçekten de zararının olup olamadığının davacı tarafça ispatına, temerrüte düşmemiş ve dava açılmasına sebebiyet vermemiş bulunan müvekkil şirket aleyhine yargılama giderine, faize ve vekalet ücretine karar verilmemesini,

karar verilmesi halinde müvekkil şirketin sorumlu olduğu azami poliçe teminat limiti ve sigortalı araç sürücüsünün kusur oranı dikkate alınarak yargılama giderinin,faize ve vekalet ücretine hükmolunmasını; reddedilen kısım için yargılama giderleri ve ücreti vekaletin davacıya tahmiline karar verilmesine, vekaleten arz ve talep etmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Taraflar arasındaki uyuşmazlığın, davaya konu kazanın meydana gelmesinde davalı .....kusurlu olup olmadığı, kaza nedeniyle davacıda geçici ve sürekli iş göremezlik durumu oluşup oluşmadığı, manevi tazminata ilişkin koşulların davacı yönünden oluşup oluşmadığı, buradan varılacak sonuca göre davacının maddi ve manevi tazminat talep edip edemeyeceği, edebilecekse miktarına ilişkin olduğu anlaşılmıştır.

2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’nun 91/1. maddesinde, “İşletenlerin, bu kanunun 85/1. maddesine göre olan sorumluluklarının karşılanmasını sağlamak üzere mali sorumluluk sigortası yaptırmaları zorunludur.".

85/1 maddesinde, “Bir motorlu aracın işletilmesi bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına yahut bir şeyin zarara uğramasına sebep olursa, motorlu aracın bir teşebbüsün ünvanı veya işletme adı altında veya bu teşebbüs tarafından kesilen biletle işletilmesi halinde, motorlu aracın işleteni ve bağlı olduğu teşebbüsün sahibi, doğan zarardan müştereken ve müteselsilen sorumlu olurlar.”.

85/son maddesinde ise, “İşleten ve araç işleticisi teşebbüsün sahibi, aracın sürücüsünün veya aracın kullanılmasına katılan yardımcı kişilerin kusurundan kendi kusuru gibi sorumludur.” düzenlemelerine yer verilmiştir.

Anılan yasal düzenlemeler gereğince işleten ve sürücü kusuru nedeniyle meydana gelen zararları karşılamakla yükümlü olduğu gibi, davalı sigorta şirketi de, düzenlenen sigorta poliçesi ile sigortalı aracın sürücüsünün kusuru nedeniyle meydana gelen trafik kazalarında üçüncü kişilere verilen zararı, zararın türüne göre poliçede belirtilen teminat üst limiti ile üstlenmiştir.

Öncelikle davaya konu kazada kusur durumunun tespiti gerekir.

Davaya konu kazaya ilişkin görülen Çınar Asliye Ceza Mahkemesi .....esas sayılı ceza dosyasında kusur durumunun tespitine yönelik Adli Tıp Kurumundan alınan .....tarihli raporda; araç sürücüsü davalı .....dava konusu kazanın meydana gelmesinde tam ve asli kusurlu olduğu yol kenarında oynayan davacı .....ise kusursuz olduğu rapor edilmiştir. Mahkememizce tüm dosya kapsamında yapılan değerlendirme ile ilgili adli rapordaki kusur durumu tespiti denetime elverişli hüküm kurmaya uygun olması nedeniyle hükme esas alınmış ve davaya konu kazanın meydana gelmesinde davalı .....%100 kusurlu olduğu kabul edilmiştir.

.....tarihli kaza nedeniyle davacının sürekli iş göremezliğinin ve geçici iş göremezliğinin bulunup bulunmadığının tespiti amacıyla İstanbul Adli Tıp Kurumu tarafından hazırlanan .....tarihli raporda 30692 sayılı Resmi Gazetede yayınlanan “Çocuklar İçin Özel Gereksinim Değerlendirmesi Hakkında Yönetmelik” hükümlerine göre değerlendirilme yapılarak düzenlenen bilirkişi raporunda; davacının kaza nedeniyle engel oranının %19 ve sürekli olduğu, iyileşme süresinin 12 aya kadar uzayabileceği mütalaa edilmiştir.

1-Davacının maddi tazminat istemine ilişkin olarak değerlendirmede;

Davacı vekili .....tarihli ön inceleme duruşmasında davalı sigorta şirketi ve davalı asiller aleyhine açılan maddi tazminat talepli davadan feragat ettiklerini, davalı araç işleteni konumunda olan .....ve davalı araç sürücüsü .....yönelik manevi tazminat talebi yönünden davaya devam ettiklerini bildirmiştir.

Davacı vekilinin vekaletnamesi incelendiğinde feragat yetkisinin bulunduğu anlaşılmakla, maddi tazminat istemine yönelik davalı sigorta şirketi v davalı asiller aleyhine açılan davanın reddine karar verilmesi gerekmiştir.

2-Davacının manevi tazminat istemine ilişkin olarak yapılan değerlendirmede;

6098 sayılı TBK'nun 56. maddesi hükmüne göre, hakimin özel halleri göz önünde tutarak manevi zarar adı ile hak sahibine verilmesine karar vereceği para tutarı adalete uygun olmalıdır. Manevi tazminat, zarara uğrayanda, manevi huzuru gerçekleştirecek ve tazminata benzer bir fonksiyonu da olan özgün bir nitelik taşır. Manevi tazminat bir ceza olmadığı gibi, malvarlığı hukukuna ilişkin zararın karşılanmasını da amaç edinmemiştir.

Zarar görenin zenginleşmemesi, zarar sorumlusunun da fakirleşmemesi gerekmektedir. Takdir edilecek miktar, mevcut halde elde edilmek istenen tatmin duygusunun etkisine ulaşmak için gerekli olan kadar olmalıdır. 22.6.1966 günlü ve 7/7 sayılı İçtihadı Birleştirme Kararı’nın gerekçesinde takdir edilecek manevi tazminatın tutarını etkileyecek özel hal ve şartlar açıkça gösterilmiştir.

Bunlar her olaya göre değişebileceğinden, hakim bu konuda takdir hakkını kullanır iken ona etkili olan nedenleri de karar yerinde objektif ölçülere göre isabetli bir biçimde göstermelidir.

Davacının tazminat istemi BK 56. maddeye dayanmakta olup, bu maddeye göre belirlenecek tazminatın zarara uğrayanda bir giderim duygusu yaratması gerektiği açıktır. Ancak tazminat belirlenirken sadece zarara uğrayan yönünden bakılmayıp, karşı taraf açısından da değerlendirme yapılmalıdır. Bu nitelikte bir tazminat miktarı ise, tarafların kusur oranına, ekonomik ve sosyal durumlarına, duyulan acıya, olay tarihindeki paranın satın alma gücüne vb. gibi verilere göre belirlenebilecektir. Tüm bu kriterlere göre belirlenecek tazminat -aynı anda- tarafların ikisini de memnun etmese dahi, adil olacağı için, hukuk tarafından kabul edilen ve uygulanan sistem haline gelmiştir.

Manevi tazminat zenginleşme aracı olmamakla beraber, bu yöndeki talep hakkındaki hüküm kurulurken olay sebebiyle duyulan acı ve elemin kısmen de olsa giderilmesi amaçlanmalı ve bu sebeple tarafların sosyal ve ekonomik durumları ile birlikte olayın meydana geliş şekli de göz önünde tutularak, hak ve nesafet kuralları çerçevesinde bir sonuca varılmalıdır. Zira, TMK.'nun 4. maddesinde, kanunun takdir hakkı verdiği hallerde hakimin hak ve nesafete göre hükmedeceği öngörülmüştür.

Davacının manevi tazminat isteminin değerlendirilmesinde; davacının yaralandığı kazanın oluş şekli, kazada davalı araç sürücüsü .....%100 kusurlu olması, kaza nedeniyle davacıda meydana gelen yaralanmanın ağırlığı ve sürekli maluliyet durumunun %19 olduğu hususunun tespit edilmiş olması, iyileşme süresi ve maluliyet durumu nedeniyle acı, elem, üzüntü, ıstırap, keder yaşadığı mahkememizce kabul edilen davacı lehine manevi tazminata hükmedilme şartları gerçekleşmiştir.

Tarafların ekonomik ve sosyal durumu, kaza tarihi, paranın satın alma gücü, ülkenin ekonomik şartları, somut olayın özellikleri ile hak ve nasafet kuralları gereği davacı lehine talep edilen .....TL üzerinden manevi tazminata hükmedilmesine ve kabul edilen edilen tazminat miktarına kaza tarihinden itibaren yasal faiz işletilmesine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

Katip Hakim