Diyarbakır Asliye Ticaret Mahkemesi E.2023/1343 K.2026/276

Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Trafik Sigorta Sözleşmesi Kaynaklı Rücuen) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle.

Müvekkilinin yolcu olarak bulunduğu ve sürücüsü ..... olan .....plakalı araçla .....tarihinde Diyarbakır istikametinden Mardin istikametine seyir halindeyken .....plakalı araç ile .....Karakolu Komutanlığı önünde çarpışma sonucu kaza meydana geldiğini, söz konusu kazada müvekkilinin uğramış olduğu zararın giderilmesi için dava açmadan önce davalıya Mardin Arabuluculuk Bürosu .....Esas numarası ile başvuruda bulunulduğunu fakat son toplantıda anlaşma sağlanamadığı için dava açmak zorunda kalındığını, Müvekkilinin söz konusu olay sonrasında yaralandığını ve uzun bir süre tedavi görmek zorunda kaldığını,

meydana gelen kaza sonrası müvekkilin ciddi bir şekilde yaralandığını ve dört ay boyunca işine gidemediğini, Mardin Devlet Hastanesi tarafından verilen raporda söz konusu kaza nedeniyle müvekkilinin %6 oranında engelli duruma geldiğinin görüldüğünü, müvekkilinin her ne kadar bir kısım tedavi giderleri devlet hastanesince karşılanmış ise de, kaza geçirdiği tarihten tamamen iyileşinceye kadar geçen sürede pek çok masraflar yapıldığını, Yargıtay’ın, tedavi ve iyileşme giderlerinin çok kapsamlı olduğunu, bunların istenmesi için belge koşul olmadığını ve Borçlar Kanunu 42/2.maddesi gereğince zararın ve kapsamının belirlenmesi gerekeceği,

davalılardan istenebilecek tedavi ve tüm iyileşme giderlerinin uzman bilirkişi aracılığıyla hesaplatılmasını, Müvekkilinin söz konusu olay sonrasında bir süre bakıma muhtaç hale geldiğini.

Bu nedenle “güç kaybı tazminatı” gerektiğini, müvekkilinin bu zarara uğramasına neden olan kazaya sebep olan aracın poliçesinin davalı sigorta şirketince yapıldığını, Müvekkilinin, tedavi süreci boyunca çalışmadığını, geçici olarak iş göremez duruma geldiğini, bununla birlikte davalıya ait araçta kaza neticesinde gerçekleşen zarardan sigorta şirketince bu zararların doğrudan tazmin edilmesi gerektiğini, yaralanan müvekkilinin sürekli iş göremezlik tazminatı,

geçici iş görmezlik tazminatı ve tedavi giderlerinin fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla şimdilik her bir tazminat için 100,00'er TL toplamda 300,00 TL'nin sigorta şirketine başvuru tarihinden işletilecek faizi ile birlikte tahsiline karar verilmesini, vekalet ücreti ve dava giderlerinin davalı üzerinde bırakılmasını talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle.

Dava dilekçesinde; müvekkili sigorta şirketi aleyhine maddi tazminat talebi olduğunu belirtmişse de ne ne kadar tazminat talep ettiğini ne de talebinin ne kadarının hangi kaleme ilişkin olduğunu (sürekli, geçici, bakıcı, tedavi gideri veya hasar tazminatı) belirtmediğini, bu nedenle başvuranın talebinin ne kadarının hangi tazminat kalemine ait olduğunun ve hangi tazminat kalemlerinin talep edildiğinin açıklanması için ara karar oluşturulması gerektiğini, bilindiği üzere KZMSS sigortası ile işletenin veya araç sürücüsünün kusurlu davranışı bu tür sigorta ile teminat altına alındığını,

maddi giderler için geçerli olan teminat her halükarda verilecek bir teminat olmayıp KZMSS sigortası kapsamında müvekkil sigorta şirketinin sorumluluğu sigortalısının kusuru oranında olduğunu, haksız fiil sonucu Kusur konusunda bir değerlendirme yapılabilmesi için kazanın meydana geldiği yer, kaza şekli ve nedeni hususlarının bilinmesi gerektiğini, izah edilen ve re’sen nazara alınacak nedenlerle.

Zamanaşımına uğramış haksız davanın reddini, Müvekkili sigorta şirketinin yargılama giderleri ve vekâlet ücretinden sorumlu tutulmamasını arz ve talep etmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Taraflarca dosyaya sunulan deliller incelenmiş, sigorta poliçesi ve hasar dosyası ile davacıya ait tedavi evrakları, UYAP sistemi üzerinden Çınar Asliye Ceza Mahkemesi'nin .....esas nolu ceza dosyası celp edilerek dosya arasına kazandırılmış, davaya konu kaza nedeniyle davacıya peşin sermaye değerli rücuya tabi bir ödeme yapılıp yapılmadığı Sosyal Güvenlik kurumundan sorulmuş, maluliyet durumunun tespiti yönünden Dicle Üniversitesi Adli Tıp Anabilim Dalı Başkanlığından, kusur durumunun tespiti yönünden Ankara Adli Tıp Kurumundan, tedavi giderlerinin hesaplanması için adli tıp uzmanı bilirkişiden, geçici ve sürekli iş göremezlik tazminatının hesaplanması için ise aktüer bilirkişiden bilirkişi raporu alınarak sonuca gidilmiştir.

Dava, trafik kazasından kaynaklı kazaya sebebiyet verdiği iddia edilen aracın ZMMS sigorta poliçesini düzenleyen davalı sigorta şirketine yöneltilmiş geçici ve sürekli iş göremezlik tazminatı ile tedavi gideri istemine ilişkindir.

.....tarihinde davacının sevk ve idaresindeki .....plaka sayılı araç ile dava dışı .....sevk ve idaresindeki .....plaka sayılı araç arasında davaya konu trafik kazasının meydana geldiği, .....plaka sayılı aracın aracın davaya konu kazanın meydana geldiği tarihi de kapsar şekilde davalı sigorta şirketi tarafından ZMMS sigorta poliçesinin düzenlendiği, poliçede kişi başı sakatlanma veya ölüm halinde tazminat üst limitinin 430.000,00 TL ve kişi başı sağlık giderlerinin 430.000,00 TL olarak belirlendiği, davaya konu kaza nedeniyle Sosyal Güvenlik Kurumu tarafından davacıya peşin sermaye değerli rücuya tabi bir ödeme yapılmadığı,

dava açılmadan önce davacı tarafından yapılan başvuruya istinaden davalı sigorta şirketi tarafından herhangi bir ödeme yapılmadığı, yine dava açılmadan önce arabuluculuk sürecinin görüşme sonucunda anlaşamama ile sonuçlandığı dosya içerisinde yer alan bilgi ve belgelerden anlaşılmaktadır.

Taraflar arasındaki uyuşmazlık, uyuşmazlığın çözümünde mahkememizin yetkili olup olmadığı, davaya konu kazanın meydana gelmesinde davalı sigortalı araç sürücüsünün kusurlu olup olmadığı, kusurlu ise oranı, davaya konu kaza nedeniyle davacıda geçici ve sürekli işgöremezlik oluşup oluşmadığı, oluşmuş ise oranı ve süresi, kaza nedeniyle davacının yaralanmasına bağlı tedavi gideri talep edilip edilemeyeceği, koşullarının oluşması halinde tüm tazminat kalemleri yönünden tazminatın miktarı ve faizin türü ile faiz başlangıç tarihine ilişkindir.

Davacının yerleşim yerinin Diyarbakır olduğu ve davaya konu kazanın mahkememizin yetki sınırlarına dahil olan Diyarbakır İl sınırları içerisinde gerçekleştiği ve 6100 sayılı HMK.'nun 16.maddesi gereğince uyuşmazlığın çözümünde mahkememizin de yetkili olduğu anlaşılmakla davalı vekilinin yetki itirazı yerinde görülmeyerek işin esasının incelenmesine geçilmiştir.

2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’nun 91/1. maddesinde, “İşletenlerin, bu kanunun 85/1. maddesine göre olan sorumluluklarının karşılanmasını sağlamak üzere mali sorumluluk sigortası yaptırmaları zorunludur.".

85/1 maddesinde, “Bir motorlu aracın işletilmesi bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına yahut bir şeyin zarara uğramasına sebep olursa, motorlu aracın bir teşebbüsün ünvanı veya işletme adı altında veya bu teşebbüs tarafından kesilen biletle işletilmesi halinde, motorlu aracın işleteni ve bağlı olduğu teşebbüsün sahibi, doğan zarardan müştereken ve müteselsilen sorumlu olurlar.”.

85/son maddesinde ise, “İşleten ve araç işleticisi teşebbüsün sahibi, aracın sürücüsünün veya aracın kullanılmasına katılan yardımcı kişilerin kusurundan kendi kusuru gibi sorumludur.” düzenlemelerine yer verilmiştir.

Anılan yasal düzenlemeler gereğince davalı sigorta şirketi, düzenlenen sigorta poliçesi ile sigortalı aracın sürücüsünün kusuru nedeniyle meydana gelen trafik kazalarında üçüncü kişilere verilen zararı, zararın türüne göre poliçede belirtilen teminat üst limiti ile üstlenmiştir.

Dosya içerisinde yer alan kaza tespit tutanağına göre; .....günü saat .....sıralarında sürücü .....sevk ve idaresindeki .....plaka sayılı otomobili ile Diyarbakır istikametinden Mardin istikametine seyir halinde iken kaza mahalli olan yol bölümüne gelerek karşı istikamet şeridine geçtiği esnada karşı istikamette Diyarbakır istikametine seyreden sürücü .....sevk ve idaresindeki .....plaka sayılı otomobilin ön kısımları ile çarpışması neticesi davaya konu trafik kazasının meydana geldiği tespit edilmiştir.

Kaza nedeniyle Çınar Asliye Ceza Mahkemesi'nin .....esas nolu ceza dosyası ile yargılamanın yapıldığı ve .....plakalı araç sürücüsü .....hakkında taksirle birden fazla kişinin yaralanmasına sebebiyet verme suçundan ceza verilerek hükmün açıklanmasının geri bırakılmasına karar verildiği anlaşılmaktadır.

Mahkememizce, davaya konu kazada kusur durumunun tespitine yönelik Ankara Adli Tıp Kurumundan bilirkişi raporu alınmıştır. Bilirkişi raporunda.

Sürücü .....yönetimindeki otomobil ile iki yönlü yol üzerinde seyri sırasında geldiği olay mahallinde yola gereken dikkatini vermediği, kendisine ayrılan şerit içerisinde seyrini sürdürmediği, bu haliyle karşı seyir şeridine girerek şerit ihlali yaptığı, karşı istikametten kendi şeridi üzerinde seyirle gelen aracın seyir istikametini kapatarak kazanın oluşumuna sebebiyet verdiği kazada asli kusurlu olduğu,

sürücü .....yönetimindeki otomobil ile iki yönlü yol üzerinde kendi seyir şeridini takiben seyirle geldiği olay mahallinde karşı istikametten şerit ihlali yaparak gelip seyir yolunu kapatan araç ile çarpışması sonucu meydana gelen kazada atfıkabil bir kusuru bulunmadığı mütalaa edilmiştir.

Ankara Adli Tıp Kurumundan alınan bilirkişi raporunun dosya kapsamına uygun ve denetime elverişli olması nedeniyle mahkememizce benimsenmiş ve davaya konu kazanın meydana gelmesinde davalı sigortalı araç sürücüsü .....%100 kusurlu olduğu kabul edilmiştir.

Kaza nedeniyle davacıda geçici ve sürekli iş göremezlik oluşup oluşmadığının tespiti amacıyla Dicle Üniversitesi Adli Tıp Anabilim Dalı Başkanlığından bilirkişi raporu alınmıştır. Dicle Üniversitesi Adli Tıp Anabilim Dalı Başkanlığı tarafından 20.02.2019 tarih ve 30692 sayılı Resmi Gazetede yayınlanan “Erişkinler İçin Engellilik Değerlendirmesi Hakkında Yönetmelik” hükümlerine göre değerlendirilme yapılarak düzenlenen bilirkişi raporunda; davacının kaza nedeniyle yaralanmasına bağlı tüm vücut engellilik oranının % 3 olduğu, iyileşme (iş göremezlik) süresinin kaza tarihinden itibaren 9 aya kadar uzayabileceği mütalaa edilmiştir.

Tazminat hesabı yönünden aktüer bilirkişiden rapor alınmıştır. TRH 2010 yaşam tablosu ve progresif rant tekniği esas alınarak, %3 sürekli iş göremezlik ve 9 ay geçici iş göremezlik %100 kusur oranı ve asgari ücret üzerinden hesaplama yapılarak düzenlenen bilirkişi raporunda; geçici iş göremezlik tazminatı 10.250 TL ve sürekli iş göremezlik tazminatı bilinen ve bilinmeyen dönem olmak üzere toplam 434.711,57 TL olarak hesaplanmıştır.

Tedavi giderlerinin hesaplanması için adli tıp uzmanından alınan bilirkişi raporunda, SGK kapsamı dışında kalan ve fatura edilemeyen tedavi giderlerinin 348,50 TL olarak hesaplandığı mütala edilmiştir.

Davacının geçici ve sürekli iş göremezliği oluşup oluşmadığının tespitine yönelik Dicle Üniversitesi Adli Tıp Anabilim Dalı Başkanlığından, davacının geçici ve sürekli iş göremezlik tazminatının hesaplanması için aktüer bilirkişiden ve tedavi giderinin hesaplanması için adli tıp uzmanından alınan bilirkişi raporlarında belirtilen oran ve süreler ile miktarların yöntemince tespit edilmiş ve hesaplanmış olması karşısında mahkememizce denetime ve hüküm kurmaya elverişli olduğu kabul edilerek hükme esas alınmaları gerektiği kanaatine varılmıştır.

Davalı vekili cevap dilekçesinde, hesaplanacak tazminattan hatır taşıması indirimi yapılmasını talep etmiştir. Hatır taşıması def'i niteliğinde olduğundan, hesaplanacak tazminattan hatır taşıması indirimi yapılması gerekip gerekmediği hususunda değerlendirme yapılması gerekir. Ceza dosyası ve soruşturma dosyasında alınan beyanlardan anlaşıldığı üzere davacı ile araç sürücüsü .....arkadaş oldukları ve bu şekilde beraber seyahat ettikleri esnada kazanın meydana geldiğinin anlaşılması karşısında eldeki davada hatır taşıması indirimine ilişkin koşulların oluşmadığı kabul edilmiştir.

Davalı sigorta şirketi sigortalısının veya eyleminden sorumlu olduğu kişilerin kusuru oranında ve poliçede yazılı teminat miktarı kadar tazminat ödemekle yükümlüdür. Sigortalı araç sürücüsü kazanın meydana gelmesinde %100 kusurludur.

Poliçede sakatlanma halinde kişi başı maddi tazminat üst limiti 330.000,00 TL ve tedavi gideri yönünden kişi başı 330.000,00 TL olup, sürekli iş göremezlik tazminatının sakatlanma halinde kişi başı maddi tazminat limitinden, geçici iş göremezlik tazminatı ve tedavi giderinin ise poliçede yer alan kişi başı tedavi gideri teminatından karşılanması gerekir.

Davacı vekili tahkikat sonucunda sunmuş olduğu dilekçe ve .....tarihinde ilgili dilekçenin somutlaştırılmasına ilişkin beyanında sürekli iş göremezlik tazminatı yönünden talep sonucunu 320.000,00 TL'na, geçici iş göremezlik tazminatı yönünden talep sonucunu 10.000,00 TL'na ve tedavi gideri tazminatı yönünden talep sonucunu 348,05 TL'na yükseltmiştir.

Bu halde davacının sürekli iş göremezlik tazminatı isteminin 320.000,00 TL üzerinden, geçici iş göremezlik tazminatının 10.000,00 TL üzerinden ve tedavi gideri isteminin 348,05 TL üzerinden kabulüne karar verilmesi gerekmiştir. Davacının dava dilekçesinde bakıcı gideri isteminde bulunmadığı ve bu hususta ıslah dilekçesi de sunulmadığı dikkate alınarak bu yönden bir değerlendirme yapılmamıştır.

Faizin türü ve faiz başlangıç tarihine ilişkin olarak;

Sigortalı aracın kullanım amacının hususi olduğu ve davacı vekilinin talebinin de yasal faiz olduğu anlaşılmakla, davacının yasal faiz talep edebileceği kabul edilmiştir.

Kaza tarihinde yürürlükte bulunan 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanununun 99. maddesi gereğince davalı sigorta şirketinin ihbarı takip eden 8 iş günü sonunda temerrüdü gerçekleşecektir. Temerrütle birlikte davalı sigorta şirketinin zararın tamamı yönünden ödeme yükümlülüğü doğacaktır. Kaza sonrası davacı tarafından davalı sigorta şirketine gönderilen başvuru yazısının davalı sigorta şirketine .....tarihinde tebliğ edildiği davalı vekili tarafından beyan dilekçesindeki başvuru dosyasından anlaşılmaktadır. Bu halde temerrüt.....tarihinde gerçekleşmiş olup, kabul edilen tazminat miktarlarına davalı sigorta şirketinin temerrüt tarihinden itibaren yasal faiz uygulanmasına karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

Katip Hakim