Diyarbakır Asliye Ticaret Mahkemesi E.2024/431 K.2025/420

Diyarbakır ili Kayapınar ilçesinde seyir halinde iken .....plakalı aracın çarptığı ve maddi hasarlı kazaya sebebiyet verdiği, kaza sonrası müvekkile ait araçta meydana gelen hasarın .....plakalı

aracın poliçesini düzenleyen sigorta şirketi tarafından karşılandığı, kaza nedeniyle araçta değer kaybı

meydana geldiği, bahse konu kazada davalı şirkete ZMMS ile sigortalı .....plakalı araç

sürücüsünün %100 kusurlu olduğu, dilekçe içeriğinde belirtilen hususlar kapsamında 100.00TL değer

kaybının davalı şirkete müracaat tarihi olan .....tarihinden itibaren işleyecek ticari avans faizi ile

birlikte müvekkiline ödenmesini yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

Davacı vekili cevap dilekçesinde özetle; Müvekkil şirkete

ZMSS poliçesi ile sigortalı .....aracın poliçesinin .....tarihinde yapılmış olması

nedeni ile, .....tarihinde resmi gazetede yayınlanarak yürürlüğe giren ZMSS poliçe şartnamesine

tabi olduğundan , poliçe şartnamesi ekinde yer alan değer kaybı tespit esaslarına göre sigorta ekspertizi bir

bilirkişiden, değer kaybı bilirkişi raporunun alınmasına karar verilmesi gerektiğini, davacı yana ait .....plakalı: marka ve model aracın kaza tarihindeki, kilometresi olması, tramer kayıtlarına göre

geçmiş hasar kayıtları, ekspertiz raporları hasar fotoğrafları ve evraklar üzerinden yapılan inceleme

sonucunda; Değer kaybı hesabında, aracın markası, özellikleri ve model yılı, kullanım amacı, kullanım

süresi, yıpranma payı (aracın km'si, metal yoğunluğu, korozyon dozajı ve önceye ait hasarlar nedeni ile

orijinalliğin yitirilip yitirilmediği), aracın gördüğü hasarın ağırlığı ve hasara uğrayan kısımları ile aracın

onarımında kullanılan parçaların niteliği gibi temel kıstaslar göz önünde bulundurularak .....tarihli

.....E.ve .....K. Sayılı AYM kararı doğrultusunda aracın Reel olarak 2.500 TL değer kaybettiği

tespit edilmiş ve bu tutar davacı vekiline .....tarihinde ödendiğini, tahkikat aşamasında dosyada

alınacak bilirkişi raporununda, hasar dosyamız içerisinde sunacakları eksper raporları ile çelişki

yaratmadan düzenlenmesi gerekir; bir çelişki varsa bu çelişkinin neyden kaynaklandığını gösteren bir rapor

olması gerektiğini, bu nedenle tahkikat aşamasında dosyanın sigorta ekspertizi bir bilirkişiye tevdi

edilerek araç hasar bedeli ve değer kaybı yönünden rapor hazırlanmasına karar verilmesi gerektiğini, yukarıda açıklanan nedenlerle tüm itirazları saklı kalmak kaydıyla davaya karşı cevapları sunar,

hukuki dayanaktan yoksun haksız davanın reddi, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacı yana

yüklenmesini arz ve talep etmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava, davalı sigorta şirketi tarafından zorunlu mali sorumluluk sigorta poliçesi düzenlenen aracın sürücüsünün kusuruna dayalı meydana gelen çift taraflı trafik kazası nedeniyle davacının aracında meydana gelen hasara bağlı oluştuğu ileri sürülen değer kaybına ilişkin yapılan ödemenin yetersiz olduğundan bahisle bakiye değer kaybı istemine ilişkindir.

Dosyanın incelenmesinde, .....plaka sayılı aracın davaya konu kazanın meydana geldiği tarihi de kapsar şekilde davalı sigorta şirketi tarafından sigortalandığı, dosya içeresinde yer alan araç sürücüleri tarafından düzenlenen kaza tespit tutanağına göre .....tarihinde davaya konu kazanın meydana geldiği, dava açılmadan önce davacı tarafından davalı sigorta şirketine yapılan başvuru üzerine değer kaybına ilişkin kısmi olarak 2.500, TL ödeme yapıldığı, dava açılmadan önce arabuculuk sürecinin görüşme sonucunda anlaşamama ile sonuçlandığı anlaşılmaktadır.

Taraflar arasındaki uyuşmazlık; davaya konu kazanın meydana gelmesinde davalı sigorta şirketi tarafından sigortalanan aracın sürücüsünün kusurunun bulunup bulunmadığı, davaya konu kaza nedeniyle davacının aracında hasar oluşup oluşmadığı oluştuğunun kabulü halinde davacının aracında değer kaybı meydana gelip gelmediği, gelmiş ise miktarı ile faiz türü ve başlangıcı etrafında toplandığı anlaşıldı.

2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’nun 91/1. maddesinde, “İşletenlerin, bu kanunun 85/1. maddesine göre olan sorumluluklarının karşılanmasını sağlamak üzere mali sorumluluk sigortası yaptırmaları zorunludur.".

85/1 maddesinde, “Bir motorlu aracın işletilmesi bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına yahut bir şeyin zarara uğramasına sebep olursa, motorlu aracın bir teşebbüsün ünvanı veya işletme adı altında veya bu teşebbüs tarafından kesilen biletle işletilmesi halinde, motorlu aracın işleteni ve bağlı olduğu teşebbüsün sahibi, doğan zarardan müştereken ve müteselsilen sorumlu olurlar.”.

85/son maddesinde ise, “İşleten ve araç işleticisi teşebbüsün sahibi, aracın sürücüsünün veya aracın kullanılmasına katılan yardımcı kişilerin kusurundan kendi kusuru gibi sorumludur.” düzenlemelerine yer verilmiştir.

Anılan yasal düzenlemeler gereğince davalı sigorta şirketi, düzenlenen sigorta poliçesi ile sigortalı aracın sürücüsünün kusuru nedeniyle meydana gelen trafik kazalarında üçüncü kişilere verilen zararı, zararın türüne göre poliçede belirtilen teminat üst limiti ile üstlenmiştir.

Mahkememize sunulan .....tarihli trafik bilirkişi raporunda özetle; "Dosya muhteviyatında bulunan tüm bilgi, belge ile Olaya Dair Ġrdeleme, Analiz ve Tespitler başlığı

altında yaptığı analiz çalışması doğrultusunda, tüm bu veriler birlikte kaza yerinin konumu ve mahal

şartları nazara alınarak yukarıdaki hususlar muvacehesinde trafik kazası kusur oranı kapsamında

değerlendirildiğinde; .....’ın (sürücü/.....): Yukarıda sayılan hususlar kapsamında %100

(yüzde/yüz) oranında “KUSURLU” olduğu,

kazalı .....’ın (sürücü/.....): Yukarıda sayılan hususlar kapsamında

“KUSURSUZ” olduğu” mütalaa edilmiştir. Anılan rapordaki tespitlerin dosya kapsamı ile uyumlu olduğu kanaatine varılarak davalı sigorta şirketi tarafından sigortalanan .....plakalı araç sürücüsünün %100 oranında kusurla olduğu, davacının anılan kazanın oluşumunda atfı kabil kusurunun olmadığı kabul edilmiştir.

Trafik kazası neticesinde oluşan değer kaybı "gerçek zarar" olduğundan, zarar TBK hükümlerince ve Yargıtay tarafından belirlenen ilkeler çerçevesinde belirlenmelidir.

Anayasa Mahkemesi’nin .....tarihli ve .....E., .....K. sayılı Kararı ile, 2918 Sayılı Yasanın 90. Maddesinin birinci cümlesinde yer alan “…ve bu Kanun çerçevesinde hazırlanan genel şartlarda…” ibaresinin ve ikinci cümlesinde yer alan “…ve genel şartlarda…” ibaresinin Anayasa’ya aykırı olduğuna ve iptaline karar verilmiş olması,

Anayasa Mahkemesi kararlarının, devam eden uyuşmazlıklar açısından uygulanacak olması karşısında, hesaplamanın ZMMS Genel Şartları ekindeki hesaplama yöntemine göre yapılamayacağından, bu nedenle öncelikle değer azalması veya değer kaybının belirlenmesinde dikkate alınması gereken ölçütler her olayın somut özelliğine göre değişebilecek ise de aracın markası, özellikleri ve model yılı, kullanım amacı, kullanım süresi, yıpranma payı, aracın gördüğü hasarın ağırlığı ve hasara uğrayan bölgeleri, hasarın giderilmesinde kullanılan parçaların niteliği (orijinal olup olmadığı) hususları değer kaybında göz önüne alınmalı,

aracın hasarsız hali ile onarıldıktan sonraki değer arasındaki fark bilirkişi tarafından değerlendirilerek, değer kaybı olup olmadığı belirlenmelidir.

Anılan ilkeler doğrultusunda makine mühendisi tarafından hazırlanan raporda özetle; dava konusu araçta, .....tarihinde meydana gelen hasarda aracın ön kısımlarında hasar oluştuğu ve araçta oluşan hasarın mevcut kaza sonucu oluşacağı kanaati hasıl olduğunu, davaya konu aracın eksper raporu incelendiğinde; ön tampon braketi ve sağ far

ünitesi parçalarının değiştirildiği; ön tampon parçasında ise hasar onarım işlemi yapıldığı

anlaşılmış ve toplam 3 adet parça için eksperlik çalışması yapıldığı, toplam 15.740,83 TL

tutarında bir ücret karşılığında onarılmış olduğu ve onarım giderlerinin yapılan piyasa

araştırması sonucu ile uyumlu olduğu, .....hasar tarihi dikkate alınarak, emsal bir aracın

ikinci el rayiç bedelindeki değer kaybının; aracın markası, modeli, araç tipi, .....kilometrede

olduğu, mevcut hasardaki parça değişimi, boya işlemi yapılan kısımları ve mevcut hasardan

dolayı oluşacak tramer miktarı ve onarım işlemleri göz önünde bulundurularak, dava dosyasında

bulunan belgeler (eksper raporları, tutanaklar, resimler ve sair evraklar) doğrultusunda ve Yargıtay

.....Hukuk dairesi .....E. .....K. Sayılı ilamında, emsal uygulamaları

kapsamındaki, nisbi yöntemine göre ise davaya konu araçta 4.814.43 TL değer kaybının

oluştuğu ve sigorta şirketi tarafından .....tarihinde 2.500,00 TL tenzil edildiğinde

(4.814,43 TL – 2.500,00 TL) =2.314,43 TL bakiye değer kaybı miktarının ödenmesi gerekeceği

" mütalaa edilmiştir. Anılan rapordaki tespitlerin dosya kapsamı ile uyumlu olduğu kanaatine varılarak davacının bakiye değer kaybı zararının 2.314,43 TL olduğu kabul edilmiştir.

Davalı sigorta şirketi, sigortalısının kusuru oranında tazminatla yükümlü olup, tespit edilen değer kaybının tamamının ödenmesinden sorumludur. Buna göre tüm dosya kapsamı ile dava değer artırım dilekçesi birlikte değerlendirildiğinde; davacının talep edebileceği bakiye değer kaybı miktarının 2.314,43 TL olduğu kabul edilerek ilgili miktara davalı sigorta şirketine başvuruya takip eden 8. İş gününün sonundan itibaren temerrüdün oluştuğu kabulüyle buna isabet eden .....tarihinden itibaren sigortalı aracın hususi kullanıma özgülenmiş olması nedeniyle yasal faiz uygulanmasına karar verilmesi gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

G.D

Nedenleri gerekçeli kararda açıklanacağı üzere;

Katip Hakim