Diyarbakır Asliye Ticaret Mahkemesi E.2024/622 K.2025/896

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; .....tarihinde, .....Sigorta A.Ş. tarafından sigortalı olan .....plakalı araçla, .....plaka sayılı aracın çarpışmasıyla sonuçlanan trafik kazasında; .....plaka sayılı aracın 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanununun herhangi bir maddesini ihlal etmediğini .....plaka sayılı aracın ise 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanununu ihlal etmesi neticesinde oluşan trafik kazasına doğrudan sebebiyet verdiği ve %100 oranında kusurlu olduğu tespiti ile meydana gelen trafik kazasında .....plaka sayılı araçta oluşan hasar ve değer kaybı meydana geldiğini,

kazanın oluşumunda müvekkilinin herhangi bir kusuru bulunmadığını, kaza sebebiyle müvekkiline ait araçta maddi hasarın yanında değer kaybı da oluştuğunu, şöyle ki tamamen onarılmış olsa bile kazaya uğrayan araba tahribatın izlerini taşımadığını, onarılmış durumdaki değeri, aynı nitelikteki hiç hasara uğramamış araç değerinden düşüktür ve bu da cari değerinden kaybettirdiğini, arz ve izah edilen nedenlerle; davanın kabulü ile tüm kalemlerdeki taleplere dair fazlaya ilişkin talep ve dava hakları saklı kalmak kaydı ile belirsiz alacak olarak;

.....tarihinden itibaren işleyecek temerrüt faizi ile 100,00 tl değer kaybı tazminatının (belirsiz alacak olarak) davalıdan alınarak müvekkiline ödenmesine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalı tarafa yükletilmesine karar verilmesini vekaleten talep etmiştir.

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle.

Davacı yanın .....tarihinde mail yoluyla müvekkili şirkete maliki olduğu .....plakalı aracın müvekkili sigorta şirketine zmss poliçesi ile sigortalı .....plakalı araçla çarpışması nedeniyle aracında oluşan değer kaybının tanzimi istemiyle .....tebliğ tarihli başvurusu üzerine müvekkili şirket nezdinde .....nolu hasar dosyası açıldığını, aracın gördüğü hasarın ağırlığı ve hasara uğrayan kısımları ve aracın onarımında kullanılan parçaların niteliği gibi temel kıstaslar göz önünde bulundurularak .....tarihli .....E.

Ve .....K. sayılı AYM kararı doğrultusunda reel olarak 8.379,48TL değer kaybı alacağı bulunduğunu ve bu tutarın davacı vekiline .....tarihinde ödendiğini, yargılama esnasında belirecek durumlar karşısında delil sunma hakkı saklı kalmak kaydıyla yersiz ve hukuki dayanaktan yoksun davanın reddi ile yargılama giderleri ve ücreti vekaletin karşı tarafa tahmiline karar verilmesini arz ve talep etmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava, davalı sigorta şirketi tarafından zorunlu mali sorumluluk sigorta poliçesi düzenlenen aracın sürücüsünün kusuruna dayalı meydana gelen çift taraflı trafik kazası nedeniyle davacının aracında meydana gelen hasara bağlı oluştuğu ileri sürülen değer kaybı istemine ilişkindir.

Dosyanın incelenmesinde, .....plaka sayılı aracın davaya konu kazanın meydana geldiği tarihi de kapsar şekilde davalı sigorta şirketi tarafından sigortalandığı, poliçede araç başına maddi tazminat limitinin 100.000,00 TL olarak belirtildiği, dosya içeresinde yer alan araç sürücüleri tarafından düzenlenen kaza tespit tutanağına göre .....tarihinde davaya konu kazanın meydana geldiği, davalı sigorta şirketine yapılan başvuru üzerine değer kaybına ilişkin 8.379,48 TL ödeme yapıldığı, dava açılmadan önce arabuculuk sürecinin görüşme sonucunda anlaşamama ile sonuçlandığı anlaşılmaktadır.

Taraflar arasındaki uyuşmazlık; davaya konu kazanın meydana gelmesinde davalı sigorta şirketi tarafından sigortalanan aracın sürücüsünün kusurunun bulunup bulunmadığı, davaya konu kaza nedeniyle davacının aracında hasar oluşup oluşmadığı oluştuğunun kabulü halinde davacının aracında değer kaybı meydana gelip gelmediği, gelmiş ise miktarı ile faiz türü ve başlangıcı etrafında toplandığı anlaşıldı.

2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’nun 91/1. maddesinde, “İşletenlerin, bu kanunun 85/1. maddesine göre olan sorumluluklarının karşılanmasını sağlamak üzere mali sorumluluk sigortası yaptırmaları zorunludur.".

85/1 maddesinde, “Bir motorlu aracın işletilmesi bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına yahut bir şeyin zarara uğramasına sebep olursa, motorlu aracın bir teşebbüsün ünvanı veya işletme adı altında veya bu teşebbüs tarafından kesilen biletle işletilmesi halinde, motorlu aracın işleteni ve bağlı olduğu teşebbüsün sahibi, doğan zarardan müştereken ve müteselsilen sorumlu olurlar.”.

85/son maddesinde ise, “İşleten ve araç işleticisi teşebbüsün sahibi, aracın sürücüsünün veya aracın kullanılmasına katılan yardımcı kişilerin kusurundan kendi kusuru gibi sorumludur.” düzenlemelerine yer verilmiştir.

Anılan yasal düzenlemeler gereğince davalı sigorta şirketi, düzenlenen sigorta poliçesi ile sigortalı aracın sürücüsünün kusuru nedeniyle meydana gelen trafik kazalarında üçüncü kişilere verilen zararı, zararın türüne göre poliçede belirtilen teminat üst limiti ile üstlenmiştir.

Kusur yönünden mahkememizce aldırılan bilirkişi raporunda özetle. "Sürücü .....(.....plakalı) :2918 Sayılı Karalları Trafik Kanunun 57/1—A (Kavşağa yaklaşan sürücüler kavşaktaki şartlara uyacak şekilde yavaşlamak, dikkatli olmak, geçiş hakkı olan araçların önce geçmesine imkan vermek zorundadırlar.) kuralını ve Karayolları Trafik Yönetmeliğinin 109. maddesini (Yönetmelik 109-B-8:Trafik zabıtası veya trafik işaret levhası veya ışıklı işaret cihazları bulunmayan kavşaklarda.

Dönüş yapan sürücüler, doğru geçmekte olan araçlara, geçiş hakkını vermek zorundadırlar.) ihlal etmiş olduğu ,anlaşıldığından meydana gelen kazada % 100 (yüzde yüz) oranında kusurlu olduğu, sürücü .....(.....plakalı) : 2918 Sayılı Karayolları Trafik Kanunu ve Karayolları Trafik Yönetmeliğinde yer alan herhangi bir kural ihlali yapmadığı, anlaşıldığından meydana gelen kazada kusursuz olduğu" mütalaa edilmiştir.

İlgili kusur dağılımının dosya kapsamı ile uyumlu olduğu kanaatine varılarak hükme esas alınmıştır.

Trafik kazası neticesinde oluşan değer kaybı "gerçek zarar" olduğundan, zarar TBK hükümlerince ve Yargıtay tarafından belirlenen ilkeler çerçevesinde belirlenmelidir.

Anayasa Mahkemesi’nin 17/7/2020 tarihli ve 2019/40 E., 2020/40 K. sayılı Kararı ile, 2918 Sayılı Yasanın 90. Maddesinin birinci cümlesinde yer alan “…ve bu Kanun çerçevesinde hazırlanan genel şartlarda…” ibaresinin ve ikinci cümlesinde yer alan “…ve genel şartlarda…” ibaresinin Anayasa’ya aykırı olduğuna ve iptaline karar verilmiş olması,

Anayasa Mahkemesi kararlarının, devam eden uyuşmazlıklar açısından uygulanacak olması karşısında, hesaplamanın ZMMS Genel Şartları ekindeki hesaplama yöntemine göre yapılamayacağından, bu nedenle öncelikle değer azalması veya değer kaybının belirlenmesinde dikkate alınması gereken ölçütler her olayın somut özelliğine göre değişebilecek ise de aracın markası, özellikleri ve model yılı, kullanım amacı, kullanım süresi, yıpranma payı, aracın gördüğü hasarın ağırlığı ve hasara uğrayan bölgeleri, hasarın giderilmesinde kullanılan parçaların niteliği (orijinal olup olmadığı) hususları değer kaybında göz önüne alınmalı,

aracın hasarsız hali ile onarıldıktan sonraki değer arasındaki fark bilirkişi tarafından değerlendirilerek, değer kaybı olup olmadığı belirlenmelidir.

Anılan ilkeler doğrultusunda makine mühendisi tarafından hazırlanan raporda; " dava konusu .....Plakalı ....., .....Model Kamyonetin .....Plakalı Araç ile .....tarihinde karıştığı trafik kazası sonrası hasara uğradığı ,hasarının tamiratının mümkün ve ekonomik olduğu, ancak tamir edilmesi sonrası yukarıdaki açıklamalarım kapsamında, ikinci el piyasasında 15.000,00 TL değer kaybına uğrayacağı anlaşılmış olup, tarafların bu maddi zararlardan kusurları oranında sorumlu olacakları" mütalaa edilmiştir. Her ne kadar değer kaybı bedeline yönelik itirazları mevcut ise de anılan raporun içtihatlara ve mevzuata uygun dosya kapsamıyla uyumlu olduğu kabul edilerek tarafların itirazlarının reddine karar verilmiş ve ilgili tespit hükme esas alınmıştır.

Davacı vekili tarafından talep artırım dilekçesini sunulduğu ve 6.620,52 TL değer kaybı tazminatının talep edildiği, ilgili poliçe limitinin 100.000,00 TL olduğu ve dava konusu kaza nedeniyle davacıya 8.379,48 TL değer kaybı ödemesinin yapıldığı, buna ilişkin dekontun sunulduğu anlaşılmakla, davalı sigorta şirketinin bakiye değer kaybı tazminatı sorumluluğunun 6.620,50 TL olduğu anlaşılmıştır.

Dosya kapsamının değerlendirilmesinde; Davalı sigorta şirketi, sigortalısının kusuru oranında tazminatla yükümlü olup, tespit edilen değer kaybının tamamının ödenmesinden sorumludur. Yapılan kısmi ödeme sonrasında bakiye değer kaybı zararı sorumluluğunun 6.620,50 TL olduğu değerlendirilmiş ve talep artırım dilekçesi de dikkate alınarak 6.620,50 TL değer kaybı tazminatının davalı sigorta şirketinden tahsili ile davacıya verilmesine ve kabul edilen alacağa davalı sigorta şirketine başvuruyu takip eden 8. iş günü sonundan itibaren sigortalı aracın hususi araç olması nedeniyle yasal faizi uygulanmasına karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

G.D

Nedenleri gerekçeli kararda açıklandığı üzere;

HÜKÜM

DAVANIN KISMEN KABULÜNE

1-6.620,50 TL değer kaybı tazminatının sigorta şirketinin temerrüt tarihi olan .....tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine,

2-Harçlar Kanunu gereğince alınması gereken 615,40 TL peşin harçtan, başlangıçta yatırılan 427,60 TL harç ve sonradan yatırılan 112,00 TL ıslah harcın mahsubu ile bakiye 75,80 TL harcın davalıdan tahsili ile hazineye irad kaydına,

3-Davacı tarafından başlangıçta yatırılan 427,60 TL başvuru harcı ile peşin harç olarak yatırılan 427,60 TL ve sonradan yatırılan 112,00 TL ıslah harcı olmak üzere toplamda 967,20 TL'nin davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine,

4-Davacı tarafından 77,00 TL tebligat ve posta gideri ile 5.000,00 TL bilirkişi ücreti olarak sarf edilen toplamda 5.077,00 TL yargılama giderinin davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine,

5-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT gereğince hesaplanan 6.620,50 TL vekalet ücretinin davalıdan tahsili ile davacılara verilmesine,

6-Arabuluculuk aşaması görüşme sonucunda anlaşamama ile sonuçlandığından, 6325 Sayılı HUAK'nun 18/A-13 maddesi ve Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği tarife hükümleri uyarınca Adalet Bakanlığı bütçesinden ödenen 3.600,00 TL arabuluculuk ücretinin davalıdan tahsili hazineye irad kaydına,

7-Davacı tarafından yatırılan gider avansından kullanılmayan kısmın karar kesinleştiğinde davacıya iadesine,

Katip Hakim