Gaziantep 1. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2022/270 K.2023/33

Mahkememizde görülmekte bulunan Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılamasının sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVACININ İSTEMİNİN ÖZETİ

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle. 16/10/2021 günü Besni Yönünde ... Petrol önünde ölümlü, yaralanmalı ve maddi hasarlı trafik kazası meydana geldiği, Sürücü ...sevk ve idaresindeki aracı ile belirtilen konumda seyir halin iken ...

Petrol önüne geldiğinde yolun sağ tarafından karşıya geçmeye çalışan yaya ..... aracın sağ far kısmı ile sol şerit üzerinde çarpması neticesinde ölümlü, yaralanmalı ve maddi hasarlı trafik kazası meydana geldiğini, kazaya ilişkin Araban Cumhuriyet Başsavcılığı tarafından soruşturma yürütüldüğünü, hayatını kaybeden ....., yasal mirasçıları olan çocukları ve eşine hayatı boyunca maddi ve manevi destek olduğunu, ölüm neticesinde yasal mirasçıları olan davacılar bu destekten yoksun kaldıklarını, bahsi geçen kazada, davacıların murisi olan .ı vefat ettiğini,

ka......zaya karışan ve kusurlu olan araç davalı sigorta şirketi tarafından sigortalı olduğu, zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası mevzuatı uyarınca, poliçe kapsamında sorumlu olan .....

Sigortaya oluşan tüm zararların tazmini için başvuru yapıldığı, alternatif uyuşmazlık çözümü ve dava şartı olan arabuluculuk yoluna başvuru yapılmış ve 22/11/2021 tarihinde son tutanak , anlaşmazlık olarak imzalandığını, açıklanan tüm bu nedenlerle davacılar adına tazminatın tahsilini ve yargılama gideri ve avukatlık ücretinin davalıya yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

DAVALININ SAVUNMASININ ÖZETİ

Davalı ..

Sigorta vekili cevap dilekçesinde özetle; işbu davada yetkili mahkemenin müvekkili sigorta şirketinin yerleşim yerinin İstanbul olması sebebiyle HMK madde 6/1 gereği İstanbul Anadolu Asliye Ticaret Mahkemeleri olduğunu, bu bakımdan yetki itirazlarının kabulü ile davanın yetki yönünden usulden reddine ve dosyanın yetkili İstanbul Anadolu Asliye Ticaret Mahkemelerine gönderilmesine karar verilmesini, kaza tespit tutanakları aksi ispat olununcaya dek geçerli resmi belge niteliğinde olduğundan ve müvekkili sigortalı aracın sürücüsüne kaza tespit tutanağı uyarınca atfı kabil kusur bulunmadığından,

ispatlanamayan davanın reddi gerektiğini, kazanın oluşumunda sigortalı araç sürücüsünün kusuru bulunmadığından işbu başvurunun reddi gerektiğini, itirazlarının baki kalmak kaydıyla her halükarda bilirkişi raporunda yapılan tazminat hesaplaması usul ve yasaya aykırı olduğunu, tazminat tutarının TRH-2010 tablosu ve %1,8 teknik faiz esas alınarak hesaplanması gerektiğini, uyuşmazlığa konu kazaya ilişkin muaccel alacak bulunmadığını ve müvekkili sigorta şirketinin temerrüde düşmediğini, kaza tarihinden itibaren faiz taleplerinin yerinde olmadığını, müvekkili sigorta şirketi temerrüde düşmediğinden işbu davanın reddi gerektiğini,

her durumda müvekkili şirketin temerrüde düşmediği dikkate alınarak müvekkil şirketin yargılama giderleri ve vekalet ücretinden sorumlu tutulmamasını talep etmiştir.

DOSYANIN SAFAHATİ

Davacı tarafça eldeki dava ikame edildiği 27/12/2021 tarihinde Araban Asliye Hukuk Mahkemesinin ...... Esas sayılı dosyasına tevzi edilmiş, Mahkeme tarafından 09/02/2022 tarihli karar ile Mahkememizin görevli olduğundan bahisle görevsizlik kararı verilmiştir. Anılan görevsizlik kararının kesinleşmesi üzerine dosyanın mahkememize gönderildiği ve dosyanın mahkememizin işbu .... Esasına kaydedildiği anlaşılmıştır.

DELİLLER

1- Davalı sigorta şirketi nezdindeki hasar dosyası; Davalı sigorta şirketi tarafından sigorta poliçesi ile hasar dosyası Mahkememize sunulmuş, hasar dosyası kapsamında davacıya herhangi bir ödemenin yapılmadığı bildirilmiştir. 2-Araban CBS'nin 2021/.... Soruşturma sayılı dosyası ve Araban Asliye Ceza Mahkemesinin

UYAP üzerinden celp edilerek dosya arasına alınan dosyanın incelenmesinde; şüphelinin ...., maktulun ..... suçtan zarar görenlerin ..... olduğu soruşturmaya konu suçun taksirle ölüme neden olma suçu kapsamında 16/10/2021 tarihinde meydana gelen kaza sebebiyle yürütülen soruşturma neticesinde açılan kovuşturma dosyası kapsamında alınan 11/01/2022 tarihli kusur raporunda maktül yaya ......

2918 S.K.Y.Trf.Kn.84.ncü maddesinde yer alan sürücülere ait genel kural ihlallerinden, 68/1-b-3 Işıklı işaret veya yetkili kişilerin bulunmadığı geçitlerde yaklaşan aracın uzaklık ve hızını göz önüne almadan veya göz önüne aldığı halde uygun zamanda geçmemek trafik kuralını ihlal ettiği, ..... plakalı araç sürücüsü ....'ın 52/1-b Sürücüler araçların hızını aracın yük ve teknik özellikleriyle yol,hava ve trafik durumunun gerektirdiği şartlara uydurmamak trafik kuralını ihlal ettiğinin rapor edildiği, yürütülen soruşturma neticesinde düzenlenen 2022/104 numaralı 03/04/2022 tarihli iddianame ile Araban Asliye Ceza Mahkemesinin...

Esas sayılı dosyasında açıldığı, dosyanın halen derdest olduğu anlaşılmıştır.

3- SGK Kayıtları;

16/10/2021 tarihinde meydana gelen trafik kazası sebebiyle davacılara .......'nın vefatı sebebiyle davacılara gelir tahsis edilip edilmediği, ödeme yapıldı ise rücuya tabi kısmının bildirilmesş hususunda SGK Gaziantep İl Müdürlüğüne müzekkere yazılmış, Gaziantep Sosyal Güvenlik İl Müdürlüğünün 08/04/2022 tarihli sayılı cevabında; davacılara meydana gelen trafik kazasında ....nın vefatı sebebiyle ödeme yapılmadığı ve gelir bağlanmadığı bildirilmiştir.

4- Bilirkişi raporları;

i) Karayolları Fen Heyeti Kusur Raporu:

Kaza tespit tutanağı ile Araban CBS'nin soruşturma dosyasında alınan kusur raporu arasında çelişki oluştuğundan Mahkememizce çelişkileri giderir yönde rapor aldırılmak için Ankara Nöbetçi Asliye Ticaret Mahkemesi'nden talep edilen istinabe üzerine Karayolları Genel Müdürlüğü Fen Heyetinden alınan 01/12/2022 tarihli raporda Davacılar yakını müteveffa yaya ....nın olayda %100 (yüzde yüz) oranında kusurlu olduğu, davalı şirkete sigortalı aracın dava dışı sürücüsü ....'ın olayda kusursuz olduğu rapor edilmiştir.

ii) Aktüer Bilirkişi Raporu: Maluliyet oranının tespitine müteakip dosya, gerçek zararın hesabı yönünden aktüer bilirkişiye tevdi edilmiş; aktüer bilirkişi tarafından düzenlenen 12/01/2023 tarihli gerekçeli raporda; TRH 2010 yaşam tablosu ve progresif yönteme göre zararının 298.054,81-TL olduğu; TRH 2010 yaşam tablosu ve aktüer yönteme göre davacının karşılanmamış toplam zararının 299.727,86-TL olduğu rapor edilmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava, 6098 sayılı TBK md. 53 gereğince destekten yoksun kalma tazminatı istemine ilişkindir. Uyuşmazlık, 16/10/2021 tarihinde meydana gelen kaza neticesinde kendi kusuru ile vefat eden davacılar desteği yayanın desteğinden mahrum kalan davacıların zararının sigorta teminatı kapsamında kalıp kalmadığı noktasında toplanmaktadır.

2918 Sayılı Yasanın 85/1.maddesinde, "bir motorlu aracın işletilmesi bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına yahut bir şeyin zarara uğramasına sebep olursa, motorlu aracın bir teşebbüs unvanı veya işletme adı altında veya bu teşebbüs tarafından kesilen biletle işletilmesi halinde, motorlu aracın işleteni ve bağlı olduğu teşebbüs sahibi doğan zararlardan müştereken ve müteselsilen sorumlu olurlar" hükmüne, aynı Kanun'un 85/5. maddesinde "işleten ve araç işleticisi teşebbüsün sahibi, aracın sürücüsünün veya aracın kullanılmasına katılan yardımcı kişilerin kusurundan kendi kusuru gibi sorumludur" hükmüne yer verilmiş olup;

işletenin sorumluluğunun, araç sürücüsünün kusuruyla sınırlı olduğu kabul edilmiştir. Araç işletenine düşen hukuki sorumluluğu teminat altına alan trafik sigortacısı (davalı ZMSS) aynı yasanın 91. maddesi gereğince sigortalı araç sürücüsünün kazadaki kusuru oranında zarardan sorumlu olacaktır.

Davaya konu kaza tarihi itibariyle yürürlükte bulunan 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun 49/1. maddesinde "Kusurlu ve hukuka aykırı bir fiille başkasına zarar veren, bu zararı gidermekle yükümlüdür" düzenlemesine yer verilmiş olup; haksız fiil failinin sorumluluğu için kusur, önşart olarak benimsenmiştir.

2918 sayılı Karayolları Trafik Kanununun "Zorunlu mali sorumluluk sigortası dışında kalan hususlar" başlığını taşıyan 92. Maddesinin 09/06/2021 tarihli 7327 sayılı kanunun 19 maddesi ile ek (j) bendine göre, destekten yoksun kalan hak sahibinin, destek şahsının kusuruna denk gelen tazminat talepleri zorunlu mali sorumluluk sigortası kapsamı dışındadır.

Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası teminatının kapsamını tespit eden, poliçe ve poliçenin ayrılmaz bir parçası olan Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartlarının "teminat dışında kalan haller"

başlıklı A.6. Maddesinin d) bendine göre destekten yoksun kalan hak sahibinin, destek şahsının kusuruna denk gelen tazminat talepleri sigorta teminatı dışındadır.

Mahkememizce yapılan yargılama sonucunda tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde;

Davaya konu trafik kazasının, 16/10/2021 günü saat 17:00 sıralarında, ..... 9+500 Km'sinde, Gaziantep - Araban Yolu üzerindeki Aksu Petrol adlı iş yeri önlerinde, dava dışı sürücü ....yönetimindeki davalı şirkete sigortalı ...... plakalı otomobil ile seyri sırasında olay yeri .... Petrol önüne geldiğinde, gidiş yönüne göre taşıt yolunu sağ taraftan sol tarafa geçmek isteyen davacılar desteği yaya .... çarpması sonucu meydana geldiği, davacılar desteği yayanın kaza sebebiyle vefat ettiği;

Olayın meydana geldiği karayolunun iki yönlü, iki şeritli, asfalt kaplamalı, 7 metre genişliğinde düz ve eğimsiz bir yol olduğu, vaktin gündüz, hava ve görüşün açık, yol yüzeyinin kuru olduğu, yörenin yerleşim yeri dışında bulunduğu, azami hızın 90 Km/saat olduğu, .... plakalı araca ait 17 metre fren izini ölçüldüğü, aracın hızının 51 Km/saat olarak hesaplandığı;

Yayanın ... Petrol tarafından taşıt yolunun kenarına kadar ilerlediği, burada bir süre beklerken bir aracın yoldan geçip gittiği, ... Petrol yönünden beyaz renkli bir otomobilin taşıt yoluna doğru ilerleyerek yolun kenarına geldiğinde solundan gelmekte olan yine beyaz renkli aracın (...... plakalı kazaya karışan araç) geçmesini beklediği, yayanın ani bir hamle ile yolun karşısına geçmek için harekete geçtiğinde bu sırada solundan gelen araç ile aralarında çok az bir mesafe kalmış olduğu, yayanın solundaki aracı görebileceği mesafede olduğu, araç sürücüsünün yayayı gördüğünde fren tedbiri ile birlikte, yayaya çarpmamak amacıyla hafif sola doğru yöneldiği, yayaya çarptıktan hemen sonra aracın duruşa geçtiği,

Bu surette gerçekleşen kazada davacılar desteği yayanın, kontrolsüz olarak yolu geçmeye çalıştığı, kendi can güvenliğini sağlamak yönünden araçların geçişini beklemesi, yaklaşan araçların uzaklık ve hızını dikkate alması gerekirken aksine davranışla aniden taşıt yoluna girmesi ile kendi şeridinde ve yasal hız sınırları içerisinde seyreden aracın çarpmasına maruz kaldığı olayda asli ve tam kusurlu olduğu;.... plakalı araç sürücüsünün olay yeri kamera görüntüleri ve ifadelerden anlaşıldığına göre yönetimindeki aracıyla olay mahalline yaklaştığında yayanın yol üzerindeki hareketini gördüğünde yayaya korna çaldığı,

hızını yavaşlattığı, yayanın yolun karşısına olan hareketini gördüğünde olayı önlemek için sol tarafa manevra yaptığı, ancak yayanın aracının sağ ön yan kısmına temasını önleyemediği kazanın oluşumunda herhangi bir kusurunun bulunmadığı değerlendirilmiştir.

Davaya dayanak poliçenin düzenlenme tarihi itibariyle yukarıda belirtilen KTK md. 92/1-j hükmüne tabi olduğu, dava konusu ölüm olayının yaya müteveffanın kendisinin tam kusuru ile meydana gelmiş olup, davalı sigortalısı olan araç sürücünün kusuru bulunmadığından, ölenin kendisinin tam kusuruyla vuku bulan olay ve meydana gelen zararla sürücünün fiili arasında illiyet bağı bulunmadığından, davacıların destek tazminatı taleplerinin teminat kapsamı dışında olduğu değerlendirilerek davanın reddine karar verilmiştir. (Emsal olarak, Yargıtay 4. HD'nin 2021/8752 E. 2022/5513 K. Sayılı kararı ile Ankara BAM 26. HD'nin 2021/2060 E. 2021/1941 K. Sayılı kararı)