İstanbul 1. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2019/136 K.2021/218

Mahkememizde görülmekte olan Tespit davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle. Davacı firmaya ait 2017 yılının Haziran ayından itibaren kullanılmakta olan "..." ibareli marka bakımından davalının "..." ibareli haksız kullanımları sebebi ile 6102 s. TTK.

61. Maddesi uyarınca davalı yanın tabelasının indirilmesinin ve "..." ibaresini tanıtım vasıtalarında, internet, fatura ve tüm mecralarda kullanmasının tedbiren önlenmesini, dava neticelendiğinde ise ilgili ürünlerin imhasını talep etmekle, Davacı firmanın 1985 senesinden bu yana tatlı sektöründe faaliyet göstermekte olduğunu, ... bölgesinde '...' ibaresinin bölgenin en tanınmış markalarından biri haline getirdiğini şirketin ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ... başta olmak üzere 8 adet şubesi olduğunu, Mart ayında ...'de bir adet daha şubesinin açılacağını,

başta ... bölgesi olmak üzere tüm Türkiye'de tanınan ve bilinen ayırt edici niteliğe haiz bir marka haline getirdiğini ... markasını üçüncü kişilerle imzalamış olduğu Franchise sözleşmeleri ile geliştirdiğini bu sözleşmelerle isim hakkı ve lisans bedeli tahsil edildiğini ancak davalının bu markanın tanınmışlığından herhangi bir bedel ödemeden faydalanarak maddi zarara yol açtığını,

... tatlı restoranını ilk olarak 2017 yılı haziran ayında ...'te açıldığını şirket yetkilisi tarafından 17.01.2008 tarihinde "..." ibareli markanın ... başvuru no ile 43. Sınıfta tescili İçin TÜRKPATENT'e başvuruda bulunulduğunu söz konusu markanın 06.03.2019 tarihinde şirket kurucu ve yetkilisi ...'den şirkete devredildiğini yine aynı şekilde 14.09.2018 tarihinde tescil başvurusu yapılmış olan "..." markasının 01.03.2019 tarihinde davacı şirkete devredildiğini, davalı tarafın tecavüz fiillerinin tespit edilmesi üzerine ...

26. Noterliği ... yevmiye no ... tarihinde davalı tarafa ihtarname gönderildiğini buna rağmen haksız ve kötü niyetli kullanımlarının devam ettiğini, davalı tarafından "..." ibareli kullanımları sebebiyle davacı şirketin itibarının zedelendiğinin, bu kullanım ile ...

İbareli marka ile iltibas yaratılmaya çalışıldığını, her iki markanın aynı ve/veya ayırt edilemeyecek derecede benzer olduğu ve aynı sektörde kullanıldıkları ve davacı firmaya ait markanın sektördeki tanınmışlığı da dikkate alındığından ortalama tüketici nezdinde iltibasa sebebiyet vereceğini, davalı şirket kurucularından ... tarafından 5 Mart 2019 tarihinde davacıya keşide edilen İhtarname ile kullanımlarının ... başvuru no ile TÜRKPATENT nezdinde işlem görmekte olan "..." ibareli marka hakkına dayandığından bahsedildiğini,

ancak bu markada esas unsur olan ve iltibas yaratanın "..." ibaresi olduğunu hizmet sınıflarının davacıyla aynı olan 30. Ve 43. Sınıflar olduğunu, yöresel lezzet yada ... ibarelerinin markaya ayırt edicilik kattığından söz edilemeyeceğini, logoda da bu İbarelerin görünemeyecek derecede küçük olduğunu, bunların yanı sıra davalı şirket kurucuları ..., ... ve ...'in ikametgahlarının davalı şirketin ilk şubesinin açıldığı ...olmasının kötü niyetin varlığı bakımından göz ardı edilemeyeceğini, ...

MARKASININ yeme -içme hizmetleri bakımından davacı şirket ile özdeşleştiğini, ... ibareli marka ile aralarında görsel ve işitsel benzerlik bulunduğunu, bu bakımdan da davalı tarafından ... da bulunan İşletmede ... ibaresinin tabela olarak kullanılması İle tüketiciler tarafından davalı firma ile davacı firma arasında bağlantı kurulduğunu, davalı tarafın kasta dayalı, tasarlanmış ve kötü niyetli bir faaliyet içerisinde bulunduğunun açık olduğunu, 6102 S.

TTK 'a göre haksız rekabet koşullarının oluştuğunu, Davacı şirket tarafından sunulan ürünlere ait fotoğrafın davalının restoran açılışındaki branda üzerinde birebir aynı görsel olarak kullanıldığını, yine bu restoranda ... İsminin menüde birebir şekilde yer aldığını, davacı şirketin ticaret unvanının "... ŞİRKETİ" olarak 07.06.2018 tarihinde koruma altına alındığını, davalı şirket tarafından ise 22.01.2019 tarihinde ...

ŞİRKETİ olarak tescil edildiğini, şirket İştigal konularının aynı olması nedeniyle ve de davalı tarafın ayırt edici nitelikte olmayan ticaret unvanının terkininin gerektiğini, davalının haksız kullanımlarının tamamen usul ve yasaya aykırı olduğunu, bu nedenlerle Davacı firmaya ait 2017 yılının Haziran ayından itibaren kullanılmakta olan "..." ibareli marka bakımından davalının "..." ibareli haksız kullanımları sebebi ile 6102 s. TTK, 61. Maddesi uyarınca davalı yanın tabelasının indirilmesinin ve "..." ibaresini tanıtım vasıtalarında, internet, fatura ve tüm mecralarda kullanmasının tedbiren Önlenmesini,

dava neticelendiğinde ise ilgili ürünlerin imhasını, ... ibareli marka bakımından davalı yanın kullanımlarının haksız kazanç sağlamak amacı ile haksız rekabet teşkil ettiğinden bahisle haksız rekabet teşkil eden eylemlerinin tespiti, men'i, durdurulması ve önlenmesini "..." ibareli markanın gerçek hak sahibinin davacı olması nedeniyle, davalı yanın "..." İbaresinin hukuka aykırı olarak kullanmakta olduğu işyeri tabelasının kaldırılarak "..." ibaresinin kullanımının Önlenmesi, haksız rekabetin işlenmesinde etkili olan tüm araçların ve malların imhasına, Davalı şirket tarafından ise 22.01.2019 tarihinde tescil edilmiş olan "...

LİMİTED ŞİRKETİ" ibareli ticaret unvanı terkini, Dava sonuçlandıktan sonra kararın sayın mahkeme tarafından belirlenen şekil ve kapsam ile gideri davalı tarafından karşılanarak kararın ilan edilmesini, fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalı tarafa yükletilmesini talep etmiştir.

SAVUNMA/

Davalı davaya cevap vermemiştir.

DELİLLER VE GEREKÇE/

Dava, ticaret unvanı aleyhine tecavüzün tespiti, unvanın kullanılmasının yasaklanması ve ticaret sicilinden terkini istemine ilişkindir.

Taraflar arasındaki uyuşmazlık, davalının ticaret unvanındaki ... kelimesinin kullanımın haksız rekabet yaratıp yaratmadığı, dolayısıyla haksız rekabetin men'ine, davalının ticaret unvanındaki ... ibaresinin terkinine karar verilip verilmeyeceği hususlarından kaynaklanmaktadır.

Mahkememizce yapılan yargılama sırasında, gösterilen deliller toplanmış, Türk Patent ve Marka Kurumu Hukuk Müşavirliği Cevabi Yazısı ve ekleri, ... Ticaret Sicil Müdürlüğü Firma Sicil Bilgileri, CD içindeki belgeler, İhtarname incelenmiş, konunun incelenmesi uzmanlık gerektiren yönleri olduğundan bilirkişi incelemesi yaptırılmıştır.

Ticaret haksız rekabet uzmanı öğretim üyesi bilirkişi ... ve marka vekili bilirkişi ... tarafından düzenlenen 02.03.2020 tarihli bilirkişi raporunda özetle. Davacı ...

Pazarlama Limited Şirketi'nin 07/06/2018 tarihinde tecsil ve ilan edildiği, ticari unvanındaki klavuz unsur olan ... ibaresinin ve şeklindeki kullanımlarının Facebook, Forsquare sosyal medya hesaplarında, tabelalarında olduğu, bu kullanımların şirket kurucusu ... tarafından 26/06/2017 tarihinde başladığı ve hala devam ettiği, Davalı ...Tİc. Ltd.

Şti.' nin 22/01/2019 tarihinde tescil ve ilan edildiği, ticari unvanındaki klavuz unsurun davacıdan sonra olduğu, her iki taraf kullanımları mukayese edildiğinde her iki tarafın kullanımlarının dairesel siyah zemin üzerine ... ve ... esas unsurunun yerleştirilerek kullanıldığı, yine verilen hizmeti niteleyen ... ibarelerinin de yer aldığı, bu haliyle, ... ve ... ibareleri arasında kelime olarak son harfin değişik olduğu, ancak bu değişikliğin görsel ve fonetik etkisini ortadan kaldırmayacağı, davacının kullanımı ile davalı kullanımı arasında şekil, görünüş, ses, genel izlenim sebepleri ile benzer olduğu,

her iki tarafın aynı alanda ticari faaliyet gösterilmesi ile sunulan hizmetlerin orta düzeydeki tüketiciye hitap ettiği, dolayısı ile davalı tarafın sonradan yaptığı kullanımlar nedeniyle tüketiciler nezdinde iltibas oluşacağı tespit edilmiştir. Davacı ...Şirketi'nin 07/06/2018 tarihinde tescil ve ilan edildiği, ticari unvanındaki klavuz unsurun ... ibaresi olduğu, ticaret unvanındaki ... ibaresinin Coğrafi Kaynak, Künefe ibaresinin de sunulan hizmeti ifade ettiği, Davalı ...

Tic. Ltd. Şti.nin 22/01/2019 tarihinde tescil ve ilan edildiği, ticari unvanındaki klavuz unsurun ... ibaresi olduğu, ticaret unvanındaki ... ibaresinin ..., ... ibaresinin de sunulan hizmeti ifade ettiği, dolayısıyla tarafların ticaret unvanlarında yer alan ... ve ...

İbarelerinin görsel ve fonetik açıdan birbiri ile çok benzer olduğu, aynı sektörde faaliyet göstermeleri nedeni ile benzer ticaret unvanlarını kullanmalarının ayırt edicilik fonksiyonunu ortadan kaldırdığı ve karışıklığa neden olabileceği, Davacının ticaret unvanındaki kılavuz unsurun ... ve davalının ticaret unvanındaki klavuz unsurun ... olması, her iki tarafın ticaret unvanlarını sosyal medya hesaplarında, tabela ve sunumlarında kullandıkları malzeme üzerinde MARKASAL olarak,

birbirinden ayırt edilemeyecek kadar aynı renk ve kompozisyonlarda kullanmaları, davacı şirketin kullanımlarının davalı şirketten daha önceki tarihte başlamış olması ve ticaret unvanının daha önceki tarihte tescil edilmiş olması nedenleri ile TTK anlamında haksız rekabet koşulları oluştuğundan davalının ticaret unvanında yer alan ... ibaresinin terkini koşullarının oluştuğu sonuç ve kanaatine varıldığı tespit edilmiştir.

Ticaret unvanının korunmasına ilişkin düzenleme, 6102 Sayılı TTK'nın 52 ve devamı maddelerinde yer almış, tacirler için büyük önemi haiz ticaret unvanı, bu hali ile kendine has özel koruma tedbirlerine tabi tutulmuştur. Bu türden açılan davalarda Yargıtay 11.Hukuk Dairesi’nin yerleşik uygulaması gereğince, terkini talep edilen şirkete ait ticaret unvanının ayrıca ek alıp almadığı, tacirlerin iştigal sahalarının benzer olup olmadığı, unvanların genel görünüm itibari ile benzer olup olmadıkları ve bu benzerliklerin üçüncü kişiler açısından karışıklığa neden olup olmayacağı, başka tacire ait ticaret unvanının terkinini talep eden tarafın davasını belirli ve makul bir süre içinde açması hususları incelenip değerlendirilmektedir.

TTK 43. maddesi uyarınca anonim ve limited şirketler işletme konusu gösterilmek ve 46. madde hükümleri saklı kalmak kaydıyla ticaret unvanlarını serbestçe seçebilir.

TTK 45. maddesi uyarınca, bir ticaret unvanına Türkiye’nin herhangi bir sicil dairesinde daha önce tescil edilmiş bulunan diğer unvandan ayırdedilmesi için gerekli olduğu takdirde ek yapılır.

Aynı Yasanın 50. vd. maddelerinde, ticaret unvanının korunması düzenlenmiştir. Huzurdaki dava, TTK 52. maddesi uyarınca ticaret unvanına vaki tecavüzün önlenmesi, silinmesi istemine ilişkindir.

Ticaret ünvanı, tacirin ticari işletmesine ilişkin iş ve işlemlerinde kullandığı addır. Bu tanımdan hareketle ticaret ünvanının işlevi, taciri tanıtma ve onu diğer tacirlerden ayırt etme olduğu söylenebilir.

Ticaret unvanı, ana unsur ve ek unsur olmak üzere iki unsurdan meydana gelir. Ana unsur, ticaret unvanının zorunlu unsurudur; ek unsur ise kural olarak zorunlu değildir. Ticaret unvanı ana unsur yanında ek unsur içeriyorsa bir bütün olarak korunur.

Anonim ve limited şirketlerde ana unsur, işletme konuları ile birlikte şirketin türünü gösteren “limited şirket” “anonim şirket” ibarelerinden oluşur. Ek ise, ticaret unvanının ikincil (yan) unsurudur. Zorunlu olmayıp isteğe bağlıdır. TTK 46/1. maddesi uyarınca, kullanılan eklerin yanıltıcı olmaması gerekir. Ticaret unvanları, eklerle birlikte bir bütün olarak korumaya tabidir.

TTK 52. maddesi uyarınca, ticaret unvanının bir başkası tarafından ticari dürüstlüğe aykırı olarak kullanılması halinde koruma talebinde bulunabilirler. Olayımızda davalının, davacıya ait unvanı dürüstlük kuralına aykırı olarak kullanıp kullanmadığının, yani davacıların unvanına bir tecavüz bulunup bulunmadığının ortaya konulması gerekir.

Kanuna uygun olarak seçilmiş ve kullanılan bir ticaret unvanının kullanılması, sahibi tacir için hem bir hak hem de kanuni bir yükümlülüktür (TTK. m. 50). Gerçekten de kanuna uygun olarak seçilmiş bir ticaret unvanının, Türkiye’nin başka bir yerinde başka bir şirket tarafından seçilmesi ve kullanılması yasaktır. Nitekim, TTK. m. 52/1 bu hakkı açıkça ortaya koymuştur.

Buna göre, ticaret unvanının, ticari dürüstlüğe aykırı biçimde, bir başkası tarafından kullanılması halinde hak sahibi, bunun tespitini, yasaklanmasını; haksız kullanılan ticaret unvanı tescil edilmişse kanuna uygun bir şekilde değiştirilmesini veya silinmesini, tecavüzün sonucu olan maddi durumun ortadan kaldırılmasını, gereğinde araçların ve ilgili malların imhasını ve zarar varsa, kusurun ağırlığına göre maddi ve manevi tazminat isteyebilir, maddi tazminat olarak mahkeme, tecavüz sonucunda mütecavizin elde etmesi mümkün görülen menfaatinin karşılığına da hükmedebilir.

Türk Ticaret Kanunu’nun 54/2. maddesine göre : “Rakipler arasında veya tedarik edenlerle müşteriler arasındaki ilişkileri etkileyen aldatıcı veya dürüstlük kuralına diğer şekillerdeki aykırı davranışlar ile ticari uygulamalar haksız ve hukuka aykırıdır.”

Türk Ticaret Kanunu’nun“Dürüstlük kuralına aykırı davranışlar, ticari uygulamalar” başlığı altında düzenlenen 55/ (1) maddesine göre, “Aşağıda sayılan hâller haksız rekabet hâllerinin başlıcalarıdır: a) Dürüstlük kuralına aykırı reklamlar ve satış yöntemleri ile diğer hukuka aykırı davranışlar ve özellikle;

1. Başkalarını veya onların mallarını, iş ürünlerini, fiyatlarını, faaliyetlerini veya ticari işlerini yanlış, yanıltıcı veya gereksiz yere incitici açıklamalarla kötülemek,

2. Kendisi, ticari işletmesi, işletme işaretleri, malları, iş ürünleri, faaliyetleri, fiyatları, stokları, satış kampanyalarının biçimi ve iş ilişkileri hakkında gerçek dışı veya yanıltıcı açıklamalarda bulunmak veya aynı yollarla üçüncü kişiyi rekabette öne geçirmek,

4. Başkasının malları, iş ürünleri, faaliyetleri veya işleri ile karıştırılmaya yol açan önlemler almak,

5. Kendisini, mallarını, iş ürünlerini, faaliyetlerini, fiyatlarını, gerçeğe aykırı, yanıltıcı, rakibini gereksiz yere kötüleyici veya gereksiz yere onun tanınmışlığından yararlanacak şekilde; başkaları, malları, iş ürünleri veya fiyatlarıyla karşılaştırmak ya da üçüncü kişiyi benzer yollardan öne geçirmek”. şeklinde düzenlenmiştir.

Tüm dosya kapsamından, bilirkişi raporundaki tespit ve değerlendirmeler mahkememizce de yerinde bulunmakla, davacı ... Şirketi'nin 07/06/2018 tarihinde tecsil ve ilan edildiği, ticari unvanındaki klavuz unsur olan ... ibaresinin ve şeklindeki kullanımlarının Facebook, Forsquare sosyal medya hesaplarında, tabelalarında olduğu, bu kullanımların şirket kurucusu ... tarafından 26/06/2017 tarihinde başladığı ve hala devam ettiği, Davalı ... Tic. Ltd.

Şti.' nin 22/01/2019 tarihinde tescil ve ilan edildiği, ticari unvanındaki klavuz unsurun davacıdan sonra olduğu, her iki taraf kullanımları mukayese edildiğinde her iki tarafın kullanımlarının dairesel siyah zemin üzerine ... ve ... esas unsurunun yerleştirilerek kullanıldığı, yine verilen hizmeti niteleyen ... ibarelerinin de yer aldığı, bu haliyle, ... ve ... ibareleri arasında kelime olarak son harfin değişik olmasının görsel ve fonetik etkisini ortadan kaldırmayacağı, davacının kullanımı ile davalı kullanımı arasında şekil, görünüş, ses, genel izlenim sebepleri ile benzer olduğu,

her iki tarafın aynı alanda ticari faaliyet gösterilmesi ile sunulan hizmetlerin orta düzeydeki tüketiciye hitap etmesi nedeniyle davalı tarafın sonradan yaptığı kullanımlar nedeniyle tüketiciler nezdinde iltibas oluşmaktadır. Davacı ... Şirketi'nin 07/06/2018 tarihinde tescil ve ilan edildiği, ticari unvanındaki klavuz unsurun ... ibaresi olduğu, ticaret unvanındaki ... ibaresinin ..., ... ibaresinin de sunulan hizmeti ifade ettiği, Davalı ... Ltd.

Şti.' nin 22/01/2019 tarihinde tescil ve ilan edildiği, ticari unvanındaki klavuz unsurun ... ibaresi olduğu, ticaret unvanındaki ... ibaresinin ..., ... ibaresinin de sunulan hizmeti ifade ettiğinden tarafların ticaret unvanlarında yer alan ... ve ...

İbarelerinin görsel ve fonetik açıdan birbiri ile çok benzer olduğu anlaşılmakla, aynı sektörde faaliyet göstermeleri nedeni ile benzer ticaret unvanlarını kullanmalarının ayırt edicilik fonksiyonunu ortadan kaldırdığuından ve tüketici nezdinde karışıklığa neden olabileceğinden, davacının ticaret unvanındaki kılavuz unsurun ... ve davalının ticaret unvanındaki klavuz unsurun ... olması, her iki tarafın ticaret unvanlarını sosyal medya hesaplarında, tabela ve sunumlarında kullandıkları malzeme üzerinde markasal olarak,

birbirinden ayırt edilemeyecek kadar aynı renk ve kompozisyonlarda kullanmaları, davacı şirketin kullanımlarının davalı şirketten daha önceki tarihte başlamış olması ve ticaret unvanının daha önceki tarihte tescil edilmiş olması nedenleri ile TTK anlamında haksız rekabet koşulları oluştuğundan davalının ticaret unvanında yer alan ... ibaresinin terkini koşullarının oluştuğundan, davacının davasının kabulü ile davalı şirketin ticaret unvanında yer alan ..., davacı tarafın ticaret unvanlarındaki ... ile benzer şekilde ... kelimesinin ayırt edici unsur olarak kullanılmasının 6102 sayılı TTK'nın 54/2 maddesi ve TTK 55/1-a 2., 4.,

5.anlamında haksız rekabet olduğunun tespitine, davalı şirket ticaret unvanında yer alan "..." unvanını kullanmaktan MEN'İNE, davalının ticaret ünvanındaki "..." ibaresinin terkinine, "..." unvanını davalı şirketin tabela, ürün, etiket, fatura vb her türlü belgedeki basılı evraklarından ve görsel tanıtım, sosyal medya, internet üzerindeki kullanımınlarından kaldırılmasına,

davacı yanın ihtiyati tedbir talebinin kabulü ile "..." unvanını davalı şirketin tabela, ürün, etiket, fatura vb her türlü belgedeki basılı evraklarından ve görsel tanıtım, sosyal medya, internet üzerindeki kullanımının durdurulmasına dair aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.

Katip · ¸e-imzalıdır Hakim · ¸e-imzalıdır Harç / Masraf Dökümü · Peşin Harç : 44,40 TL · Karar Harcı : 59,30 TL · Noksan Harç : 14,90 TL Davacı Gider Avansı · Yatırılan Avans : 2.930,00 TL · Davalı Gider Avansı · Yatırılan Avans : 00,00 TL Yargılama Gideri Detayları · Bilirkişi Ücreti : 2.400,00 TL · Posta Giderleri : 157,20 TL