İstanbul 1. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2020/53 K.2020/22

Yukarıda esasa kayıtlı olan malın iadesine ilişkin dava dosyası üzerinde yapılan inceleme sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA /

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili şirket ile davalı ... Ltd.

Şti. arasında 6361 sayılı Finansal Kiralama Faktoring ve Finansman Kanunu çerçevesinde Finansal Kurumlar Birliğinin ... tarih, ... sayısı ile tescilli, ... sözleşme numaralı Finansal Kiralama Sözleşmesi aktedildiği ve ayrıntılı tanımı ve özellikleri bu sözleşmede belirtilen malın bu sözleşme uyarınca davalıya teslim edildiği, davalının ödemelerini yapmamak suretiyle temerrüde düştüğü ve vadesi gelen borçlarını ödemesi için Finansal Kiralama Kanunu’nu gereğince ...

41. Noterliği’nden düzenlenen ... ve ... tarihli, ... ve ... yevmiye numaralı ihtarnameler çekildiği, keşide edilen ihtarnameler ile 60 günlük mehil verilerek bu süre içinde kira borcunun ödemesini aksi taktirde sözleşmenin fesh edileceği ve fesih süresi sonundan itibaren 3 gün içerisinde sözleşme konusu malların teslimi ihtar edildiği, ihtarnamelerin karşı tarafa 20.08.2018 ve 03.10.2019 tarihlerinde tebliğ edildiği, yasal süre içerisinde ihtara konu borcun kapatılmadığı,

bu nedenle davalının sözleşmenin feshine neden olduğu iddia edilerek öncelikle ihtiyati kararı verilerek kiralama konusu malın ihtiyati tedbir yoluyla boş olarak yeddiemin sıfatıyla müvekkil şirkete teslimine, mülkiyeti müvekkili şirkete ait olan dava konusu gayrimenkulü münfesih sözleşmeye rağmen haksız olarak elinde bulunduran zilyed davalı kiracı aleyhine, sözleşme konusu gayrimenkulün boş olarak müvekkili şirkete teslimi ve tapu kaydındaki şerhin terkini ile aynen iade mümkün olmaması halinde infaz aşamasında İ.İ.K.’ nun 24. Maddesinin uygulanmasına karar verilmesi talep ve dava edilmiştir.

DELİLLER VE GEREKÇE /

Taraflar arasında akdedilen finansal kiralama sözleşmesi, ek tadil sözleşmesi, ihtarnameler, tapu kaydı, fatura suretleri, davacı vekilince ibraz edilen diğer belge ve deliller incelenmiştir. Dava, Finansal Kiralama Sözleşmesinin feshi nedeniyle sözleşme konusu malın iadesi istemine ilişkindir. Davacının dayandığı Finansal Kiralama Sözleşmesine konu emtianın bir adet gayrimenkul olduğu görülmektedir.

Finansal kiralama sözleşmesi, niteliği itibarıyla karma bir sözleşme olup, taraflarca kira süresinin sonunda mülkiyetin kiracıya geçeceği hususunun kararlaştırılması mümkündür. Somut olayda kiralayan şirket tarafından, kiracı olan davalının, kira bedellerini ödemede temerrüde düşmesi nedeniyle, ihtarname ile sözleşmenin feshedildiği ve fesih ile birlikte yasa gereği sözleşme konu emtianın kiracı tarafından derhal kiralayana iade edilmesi gerektiği ileri sürülmüştür.

Karma nitelikli olan finansal kiralama sözleşmesine konu emtianın, gayrimenkul olması ve sözleşmenin feshedilmesi nedeniyle iadesine ilişkin davanın da gayrimenkulün bulunduğu yer mahkemesinde görülmesi zorunludur. Yargıtay 19. Hukuk Dairesinin kararları da bu yöndedir.

Nitekim HMK 12. maddesinde, ''Taşınmaz üzerindeki ayni hakka ilişkin veya ayni hak sahipliğinde değişikliğe yol açabilecek davalar ile taşınmazın zilyetliğine yahut alıkoyma hakkına ilişkin davalarda, taşınmazın bulunduğu yer mahkemesi kesin yetkilidir'' şeklinde düzenleme yapılmıştır.

Sözleşme konusu gayrimenkul ... ili, ... İlçesinde olup, yargı yetkisi bakımından bağlı olduğu yer, Çeşme Asliye Hukuk Mahkemesi (Ticaret Mahkemesi Sıfatı İle)'dir.

Davacı taraf 6361 sayılı kanun uyarınca Finansal Kiralama Sözleşmesine konu gayrimenkulün aynen iadesini talep ettiğinden bu talep bakımından davanın HMK 12.maddesi uyarınca ayni hakka ilişkin veya ayni hak sahipliğinde değişikliğe yol açabilecek davalardan olduğu kabul edilmelidir. O halde gayrimenkulün aynen iadesine istemi yönünden mahkememizin yetkisinin bulunmadığı, taşınmazın bulunduğu yerin bağlı olduğu Çeşme Asliye Hukuk Mahkemesinin (Ticaret Mahkemesi Sıfatı İle) bu davaya bakma konusunda kesin yetkili olduğu görülmekte olup davanın kesin yetki - dava şartı yönünden usulden reddine karar verilmesi gerektiği kabul edilmiştir.

HMK 114. maddesinde kesin yetkinin dava şartları arasında sayıldığı, HMK 115.maddesinde dava şartlarının yargılamanın her aşamasında mahkemece resen dikkate alınması gerektiğine işaret edildiği, HMK 138 maddesinde de dava şartlarıyla ilgili olarak duruşma açılmaksızın dosya üzerinde karar verilebileceği ifade edilmiş olmakla, açıklanan nedenlerle kesin yetki- dava şartı yokluğundan davanın reddine, karar kesinleştiğinde talep halinde dosyanın Çeşme Asliye Hukuk Mahkemesine (Ticaret Mahkemesi Sıfatı İle) gönderilmesi yönünde aşağıdaki hüküm kurulmuştur.

Başkan · e-imza · Üye · e-imza · Üye · e-imza · Yazı İşleri Müdürü · e-imza