İstanbul 1. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2023/553 K.2024/164

Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Taşıma Sözleşmesi Kaynaklı) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

(I) TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ

(1) Davacı Tarafın İddialarının Özeti:Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili 1925 yılında "... bünyesinde gelişimini sürdüren bir kuruluş olduğunu, beraberinde müvekkili Türkiye Cumhuriyetinin ilk havacılık merkezinin bakım kuruluşu olduğunu, Sivil Havacılık Genel Müdürlüğü tarafından verilen ...ve ... yetki belgelerinin onay kapsamında hizmetlerine devam eden ...A.Ş. aynı zamanda Savunma Sanayi Başkanlığının projelerinde de görev aldığını,...

A.Ş. yurt içi kuruluşlarla iş birliği kurmasının yanı sıra, uluslararası platformda yer alan dünya kuruluşları için de ideal bir iş ortağı olduğunu, mevcut bilgiler doğrultusunda müvekkilinin Türkiye Cumhuriyeti için önemi su götürmez bir gerçek olduğunu, müvekkili ...A.Ş. yukarıda belirtmiş oldukları çalışmalarını kapsamında faaliyetlerine tam ve eksiksiz devam edebilmek adına bir çok parça siparişi vererek faaliyetlerinde kullanmak üzere Uçak Parçaları tedarik ettiğini, müvekkili bahsetmiş olunan parça siparişleri kapsamında... ile anlaşma sağlandığını,

bu anlaşma ile ... isimli malzemeden 2 ayrı kutu içerisinde bulunacak şekilde 2 adet sipariş ettiğini, söz konusu ... malzemelerinin taşınma işlemleri için ise anlaşmalı olduğu davalı şirket ile anlaşma sağladığını, müvekkili tarafından verilen sipariş neticesinde ...'den sipariş edilmiş olan 2 adet sipariş müvekkiline 1 kutu içerisinde 1 adet olarak davalı firma tarafından teslim edildiğini, bu durum üzerine müvekkili şirket ... ile iletişime geçilmiş olup eksik parça teslimi olup olmadığı hususunda bilgi talep edildiğini,

gelen cevapta bildirilen stok listesinden de anlaşılacağı üzere ... tarafından davalı şirkete 2 ayrı kutu içerisinde 2 adet ürünün teslim edilmiş olduğu hususu tespit edildiğini, icra takibine dayanak oluşturan belgeler incelendiğinde de görüleceği üzere ...tarafından davalı şirkete 2 ayrı kutu içerisinde 2 adet ürünün teslim edilmiş olduğu hususunun sabit olduğunu, bu durumun tespiti üzerine müvekkili şirket davalı şirket ile iletişime geçmiş ve gönderinin akıbeti sorulmuş ise de herhangi bir sonuç alınamadığını, bu durum neticesinde ise müvekkili tarafından Hasar/kayıp Tazmin Talep formu müvekkili şirketçe doldurulduğunu,

davalı şirkete durum izah edilmiş olmasına rağmen herhangi bir sonuç elde edilmediğini, müvekkili şirketçe davalı taraf aleyhine başlatılan ... 4. İcra Dairesinde ... dosya numaralı icra takibinde bulunan itirazın iptali ile takibin devamına, davalı taraf aleyhine alacağın %20'sinden az olmamak üzere icra inkar tazminatına hükmedilmesine karar verilmesini, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davalı taraf üzerine bırakılmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

(2) Davalı tarafın savunmalarının özeti:Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; dava dilekçesinin eklerinin taraflarına tebliğ edilmediğini, bu nedenle söz konusu delil ve belgelere ilişkin beyan ve itirazda bulunma hakları saklı tutulduğunu, usulüne uygun başlatılmış bir icra takibi bulunmadığından huzurdaki davanın usulden reddine karar verilmesi gerektiğinden, müvekkili şirketin sorumluluğu bulunmadığını beyan etmekle birlikte zamanaşımı def'inde bulunduklarını, davacının iddiaları delilleri ve takip talebi birbiriyle çeliştiğini, T.C.M.B. kuru dikkate alındığında harca esas değerin de fazladan gösterilmiş olduğu tespit edilebildiğini,

müvekkili şirket tarafından üzerine düşen edimler gereği gibi yerine getirildiğini, huzurdaki davada müvekkili şirketin sorumluluğu bulunmadığını, hiçbir şekilde kabul anlamına gelmemekle birlikte davacı tarafından süresinde bildirim yapılmadığını, müvekkiline teslim edilen kargo içeriğindeki emtianın ne olduğu ve bu emtianın müvekkili şirkete tam ve hasarsız olarak teslim edildiğinin davacı tarafça kesin delillerle ispatı gerektiğini, hiçbir şekilde kabul anlamına gelmemekle birlikte müvekkili şirketin sorumluluğuna gidilmesi ihtimalinde dahi talep edilebilecek tutar,

gönderinin net olmayan ağırlığının her bir kilogramı için 8,33 özel çekme hakkını karşılayan tutar ile sınırlı olduğunu, davacı tarafından gönderi içeriğinde bulunduğu iddia edilen ürünün iddia edilen fiyatı ile talep edilen faiz fahiş olduğunu, müvekkili şirketten talep edilen bedelin kabulü mümkün olmadığını, öncelikle ortada geçerli bir icra takibi bulunmaması ve bu kapsamda dava ön şartı eksikliği nedeniyle usulden reddine, Mahkeme aksi kanaatte ise haksız ve mesnetsiz iddialarla kötü niyetli olarak ikame edilen davanın zamanaşımı nedeniyle reddine, müvekkili şirketin sorumluluğu bulunmaması nedeniyle esastan reddine,

davacı takibinde haksız ve kötü niyetli olduğundan müvekkil şirket lehine alacağın %20'sinden aşağı olmamak üzere tazminata hükmedilmesine, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davacıya yükletilmesine karar verilmesini savunmuştur.

(II) ÇEKİŞMELİ VAKIALAR HAKKINDA TOPLANAN DELİLLER

1-... 4. İcra Dairesinin ... Esas sayılı dosyası,

2-Tüm dosya kapsamı.

(III) DELİLLERİN TARTIŞILMASI VE DEĞERLENDİRİLMESİ, SABİT GÖRÜLEN VAKIALAR, ÇIKARILAN SONUÇ VE HUKUKÎ SEBEPLER:

Davacının davası itirazın iptali davasıdır.

Mahkememizce celp edilen davaya konu ... 4. İcra Dairesi'nin ... Esas sayılı takip dosyasının incelenmesinde, davacı tarafından davalı aleyhine 2.042,00 USD'nin davalıdan tahsili için icra takibi başlattığı, incelenen takip talebinde ve ödeme emrinde takibe konu alacağın harca esas olmak üzere TL cinsinden karşılığının belirtilmediği anlaşılmıştır.

TBK’nın“Ülke parası ile” başlıklı 99. maddesinde “Konusu para olan borç Ülke parasıyla ödenir. Ülke parası dışında başka bir para birimiyle ödeme yapılması kararlaştırılmışsa, sözleşmede aynen ödeme veya bu anlama gelen bir ifade bulunmadıkça borç, ödeme günündeki rayiç üzerinden Ülke parasıyla da ödenebilir. Ülke parası dışında başka bir para birimiyle belirlenmiş ve sözleşmede aynen ödeme ya da bu anlama gelen bir ifade de bulunmadıkça, borcun ödeme gününde ödenmemesi üzerine alacaklı, bu alacağının aynen veya vade ya da fiilî ödeme günündeki rayiç üzerinden Ülke parası ile ödenmesini isteyebilir.” hükmüne yer verilmiştir.

Bu hüküm uyarınca, yabancı para borcunun vadesinde ödenmemesi halinde, alacaklının bu alacağını aynen, vade veya fiili ödeme günündeki rayice göre Türk parası ile ödenmesini isteyebileceği kabul edilmiştir.

Ancak İİK’nun 58. maddesine göre alacağın Türk parası ile tutarının takip talebinde gösterilmesi zorunlu olup, aynı zorunluluk İİK’nun 41. maddesi delaletiyle ilamlı takiplerde çıkartılacak olan icra emri için de geçerlidir. Anılan noksanlık kamu düzeni ile ilgili ve devletin hükümranlık haklarına ilişkin olması nedeniyle takibin her safhasında re'sen göz önünde tutulmalıdır (HGK’nun 12/05/1999 tarih 99/12-271 E, 99/301 K. sayılı kararı).

Diğer yandan itirazın iptali davalarında, usulüne uygun başlatılmış bir icra takibi, takibe süresi içinde itiraz edilmiş olması özel dava şartıdır. HMK'nın 114/2. maddesine göre, diğer kanunlardaki özel dava şartlarına ilişkin hükümler saklı tutulmuştur. HMK'nın 115/1. maddesine göre, mahkemece, dava şartları kendiliğinden araştırılır.(Konya Bölge Adliye Mahkeme 5. Hukuk Dairesi 2023/354 Esas 2023/297 Karar

Hal böyle olunca, somut olayda yabancı para alacağının tahsili talebi ile davalıya yabancı para üzerinden ödeme emri gönderildiği anlaşıldığından İİK'nin 58/3. maddesine aykırı olarak başlatılan icra takibinin usulüne uygun başlatılmış kabul edilemeyeceğinden davacının davasının dava şartı yokluğu nedeni ile usulden reddine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.

HÜKÜM/ Gerekçesi yukarıda belirtildiği üzere;

Davacının davasının dava şartı yokluğunda REDDİNE,

Karar tarihinde yürürlükte bulunan Harçlar Tarifesi gereğince alınması gereken 427,60 TL maktu karar harcının peşin yatırılan 950,74 TL harçtan mahsubu ile bakiye 523,14 TL harcın kararın kesinleşmesi ve talep halinde davacıya iadesine,

Davalı lehine karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince hesaplanan 17.900,00 TL vekalet ücretinin davacıdan tahsili ile davalıya verilmesine,

Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin davacı üzerinde bırakılmasına,

6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu m.18/A gereğince Adalet Bakanlığı bütçesinden karşılanan 1.320,00 TL arabuluculuk ücretinin davacıdan alınarak hazineye gelir kaydına, tahsilat ve gereği için Mahkeme Yazı İşleri Müdürlüğünce ilgili vergi dairesine müzekkere yazılmasına,

Taraflarca yatırılan bakiye gider ve delil avanslarının kararın kesinleşmesi halinde yatırana iadesine,

Dair, taraf vekillerinin yüzüne karşı gerekçeli kararın tebliğ tarihinden itibaren iki haftalık süre içerisinde İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi'nde İSTİNAF yasa yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup anlatıldı. 08/03/2024

KATİP

¸e-imzalıdır

HAKİM

¸e-imzalıdır Harç/ Masraf Dökümü · Peşin Harç : 950,74 TL · Karar Harcı : 427,60 TL · Bakiye Harç : 523,14 TL Davacı Gider Avansı · Yatırılan Avans : 1.000,00 TL Davalı Gider Avansı · Yatırılan Avans : 00,00 TL Yargılama Gideri Detayları · Posta Giderleri : 234,00 TL