İstanbul 1.Fikrî ve Sınaî Haklar Hukuk Mahkemesi E.2017/236 K.2022/223

Taraflar arasında TENFİZ talebine ilişkin olarak İstanbul 11. Asliye Ticaret Mahkemesi’nce verilen 08/05/2014 tarih ve 2014/150-2014/116 sayılı görevsizlik kararının temyiz edilmesi üzerine Yargıtay 11.HD’nin 2014/15778 esas, 2014/18740 karar ve 1.12.2014 tarihli ilamı ile dosyanın görevli İstanbul Fikri ve Sınai Haklar Hukuk Mahkemesi'ne gönderilmesine karar verildiği ve dava dosyası 3 nolu Fikri ve sınai Haklar Hukuk mahkemesinin 2015/18 esas numarasına tevzii edildiği,

mahkemece yargılama devam ederken HSK’nun 02/08/2017 tarihli ve 1071 sayılı kararı uyarınca İstanbul 3 ve 4. FSH Hukuk Mahkemelerinin 08/08/2017 tarihi itibarıyla faaliyetlerinin durdurulmasına, 3. FSH Hukuk Mahkemesinde görülmekte olan dava, iş ve arşiv dosyalarının 1. FSH Hukuk Mahkemesine devrine karar verilmiş ve dava dosyası uyap tevzii bürosunca mahkememizin 2017/236 esas numarasına kayıtlanarak yargılamaya mahkememizde devam edilmiştir.

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

İDDİA

Davacı vekili 6.5.2014 tarihli Ticaret Mahkemesine hitaben düzenlenen dava dilekçesinde özetle; müvekkili ... 'nin Amerika Birleşik Devletleri'nde yerleşik ve bu ülkenin kanunlarına göre kurulmuş bir şirket olduğunu,dünya çapında film sektöründe faaliyet gösterdiğini ve bu alanda dünyanın önde gelen şirketleri arasında yer aldığını,müvekkilinin 5846 sayılı Fikir ve Sanat Eserleri Kanunu'ndan doğan tüm mali haklarının, işletme, çoğaltma, yayma, temsil, işaret, ses ve görüntü nakline yarayan araçlarla umuma iletim) ile manevi hakları (adın belirtilmesini talep salahiyeti, eserde değişiklik yapılmasını men etme salahiyeti,

umuma arz salahiyeti) kendisine ait olan "...", "...", "...", "...", "...", "...", "...", "...", "...", "...", "...", "...", "...", "...", "...", "...", "...", "...", "..." ve "..." adlı film ve bu filmlere ait tüm görsel materyallerin Türkiye'deki kullanım lisansını 16 Mart 2010 ve 16 Mayıs 2010 tarihli sözleşmeler ile iş bu dava ile kendisine karşı tenfiz istenen davalı şirketlere verdiğini,2011 yılının sonlarında taraflar arasındaki ilişkinin son derece problemli bir hale geldiğini ve müvekkilinin tüm iyi niyetli çabalarına ve ihtarlarına rağmen davalıların müvekkiline iş bu lisans karşılığı borçlu olduğu miktarları ödeme konusunda bir

çaba göstermediğini ileri sürerek bu yönde karar aldıkları ...'nca verilerek kesinleşen ... tarih ve # ... sayılı hakem kararının tamamının MÖHUK'nun 60.maddesi uyarınca Tenfizine,hakem kararında hükmedilmiş bulunan toplam 3.041.154,88 Amerikan Dolarının tahkim kararının tarihinden itibaren işletilecek olan yıllık %10 faiz ile birlikte tahsiline,yargılama giderleri ve avukatlık ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

SAVUNMA; Davalı ... Ltd. Şti vekili cevap dilekçesinde özetle; Davacının MÖHUK'un 48. maddesi gereği teminat yükümlülüğünü yerine getirmediğini, davaya konu hakem kararının müvekkilinin gıyabında verildiğini, kendisini savunma imkanı verilmediğini, tahkim süreci ile ilgili müvekkiline usulüne uygun yapılmış hiçbir tebligat bulunmadığını, müvekkilinin savunma hakkının elinden alındığını, davacının taleplerinin hukuka aykırı olduğunu, davacı ile müvekkili arasında ki ihtilafın sebebinin davaya konu sözleşmelere konu ettiği, ..., ..., ..., ..., ... ve ... isimli bir kısım filmleri çekmeyerek vaat ettiği tarihlerde teslim etmemesinden kaynaklandığını, beyanla davanın reddini talep ettiği anlaşılmıştır.

Davalılardan ... ne dava dilekçesi , ön inceleme duruşma gün ve saatinin tebliğ edilmiş ancak davalının davaya cevap vermediği anlaşılmıştır.

DELİLLERİN TARTIŞILMASI VE GEREKÇE

Dava konusu uyuşmazlık; ... 26.03.2013 tarihli kesinleşen kararının MÖHUK 60.maddesi gereğince tenfizine ilişkin olduğu anlaşılmıştır.

Taraflarca gösterilen deliller incelenmiş, davalıların tahkim sürecinden haberdar edilmediğine dair savunması kapsamında ...'ya yazı yazılmış, tercümesi yapılan ABD Adalet Bakanlığı Hukuk davaları bölümü uluslararası Adli Yardım ofisi ... ve kıdemli savcı ... imzalı 16.6.2021 tarihli belge ekinde talep mektubuna ilişkin yeminli beyan bulunduğu,

... tarafından gönderilen belgelerin kronolojik olarak incelendiği ve ek 2 nolu belgede İftanın tahkim sürecine ilişkin taraflara gönderdiği e posta ve teyitlerinin bulunduğu ve İfta tarafından kararın taraflara iletildiğine dair 23.5.2017 tarihli noter onaylı belge ve 31.5.2015 tarihli e posta ve taraflara sunulu belgeler nazara alındığında ,tarafların yürütülen süreçten bilgilerinin bulunduğu anlaşılmıştır.

Huzurdaki dava MÖHUK gereğince yürütülen yabancı tahkim kararının tenfizi istemine ilişkindir.Gerek ... tarafından gönderilen CD gerekse de davanın tüm aşamalarında dosyaya sunulan ve toplanan evraklar ve tüm beyanlar incelendiğinde ,... tarafından yürütülen tahkim sürecinin Milletler arası Hukuk Usul ve Kurallarına uygun bir şekilde yürütülüp, sonuçlandırıldğı, kısmı tercüme yapılmış olup, tercüme edilmeyen diğer kısımlar ticari sözleşmeler ve tahkim tutanaklarını içermekte olup tenfiz yargılamasına yönelik olmayan ihtilafın esasına ilişkin evraklar olup bunların tercümesine gerek bulunmadığı,

tercüme edilen yazışma ve e posta kayıtlarının ise davalıların süreçten haberdar edildiğini teyit ettiği görülmektedir.

Zira tarafların sözleşme veya sözleşme dışı bir hukuki ilişkiden doğmuş veya doğabilecek uyuşmazlıkların tamamının veya bir kısmının çözümünü hakem veya hakem kuruluna bırakılması hususunda yaptıkları anlaşmalar tahkim sözleşmesi olarak adlandırılmakta olup yalnızca iki tarafın iradeleriyle tasarrufta bulunabilecekleri konularda tahkim sözleşmesi yapılabilir. İster bağımsız bir tahkim sözleşmesi şeklinde isterse bir tahkim şartı şaklinde yapılsın tahkim sözleşmesinin geçerliliği için aranan temel unsurlar geçerli bir tahkim iradesinin varlığı ve yazılı şekil şartıdır. Tahkim sözleşmesinin tabi olduğu şekil 1958 tarihli New York Sözleşmesi'nin 2. maddesinde düzenlenmiştir.

Davalı savunmasında tahkim gibi bir süreçte davanın tarafı olmayan kişilerin beyanda bulunduğuna ve bu beyana dayalı olarak tahkimin yürütüldüğü yönünde beyanda bulunulmuşsa da bu savunmalarının samimi olmadığı, ...'dan gelen belgelerde davalı şirketlerin her türlü vasıtalar ile tahkim sürecinden haberdar edildiğinin ispat edildiği, davalıların tacir olmalarından kaynaklı olarak tacir sıfatıyla çalıştırdıkları insanlar üzerinde gözetim yükümlülüklerinin bulunması gerektiği, dolayısıyla sunulu deliller, dava dilekçesi ekindeki mailler , ... tarafından gönderilen cevabı yası tercümesi dikkate alındığında.

Dava MÖHUK hükümleri gereğince Yabancı Hakem Kararı ve Mahkeme Kararlarının tenfizine ilişkin bir dava olup,dava dilekçesi ve ekinde sunulan tahkim kararı ve bu tahkim kararının onanmasına ilişkin ...

Eyalet Yüksek Mahkemesi'nin onama kararının tercümesinden de anlaşılacağı üzere tahkimce ve mahkemece verilen kararda ve onamada lisans sözleşmesinin feshi için gereken ön ödemelerin gerçekleştirilmediğini,feshin sonucu olarak hakem kararında listelenmiş sinema filmlerinin tüm haklarının 23.01.2012 tarihinde davacıya geri dönmüş ve davacının yasal olarak Türkiye Bölgesindeki sinema filmleri üzerindeki haklarının tamamı veya bir kısmı ile ilgili olarak 3.kişilere lisans verme konusunda yetkili hale gelmiş olup hala yetkili olmaya devam ettiğinin hüküm altına alınarak ayrıca davalıların ödeme yapmasına hükmedilmiş olduğu anlaşılmaktadır.

Davacı ... tarafından verilerek kesinleşen ... tarih ve #... sayılı hakem kararının 5718 SAYILI MÖHUK 'nun 60.maddesi uyarınca talepde bulunmuş, olup, ... tarafından gönderilen belgeler, tercüme evrakları ve tüm dosya kapsamı incelendiğinde; (...'nca verilerek kesinleşen... tarih ve #... sayılı hakem kararının tamamının MÖHUK'nun 60.maddesi uyarınca Tenfizine (Tenfiz hakem kararında hükmedilmiş bulunan toplam 3.041.154,88 Amerikan Dolarının tahkim kararının tarihinden itibaren işletilecek olan yıllık %10 faiz ile birlikte tahsiline yöneliktir) karar verilerek yukarda açıklanan gerekçe kapsamına göre aşağıdaki şekilde hüküm oluşturmak gerekmiştir.

Katip ... ¸e-imzalıdır Hakim ... · ¸e-imzalıdır