İstanbul 1.Fikrî ve Sınaî Haklar Hukuk Mahkemesi E.2017/290 K.2018/150

Mahkememizde görülmekte bulunan Marka (Marka Hükümsüzlüğünden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılamasının sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

İDDİA.

Davacı vekili dava dilekçesinde, Davacı şirketin ... bölgesinde yetişen “...” adlı siyah üzümden elde edilen ve konsantre gıda takviyesi olarak kullanılan “...” 90 lı yılların sonu itibarı İle seri üretime geçilerek ..., ..., ... gibi ülkelere ihraç edilmeye başlandığını, davacının ... (... alfabesinde yazıldığı şekliyle... ya da ... ) markasını, 23/01/2001 tarihinde ... ve ... da adına tescil ettirdiğini, 15/06/2005 tarihinden itibaren WIPO nezdinde marka olarak tescil ettirdiğini, ... yıllarından itibaren Türkiye’ye ihraç edildiğini, ihraç edilen ürünün şişe ve kutularında Latince ... yazıldığını,

Ürünün onkoloji dalında çalışan doktor ve tüm eczane depolarında tanındığını, davalı tarafından da 2003 tarihinden beri aralıklarla bu ürünün davacıdan ya da ürünü sattıkları Kabba isimli Ukrayna şirketinden veya diğer şirketlerden satın alınarak ithal edildiğini , 2013 yılından itibaren ürünün Türkiye’den ithali için herhangi bir sipariş olmaması üzerine durumu araştıran davacının ; davalı tarafından kötü niyetli olarak davacının gerçek hak sahibi olduğu ... markalarını TPE nezdinde adına tescil ettirdiğini öğrendiklerini,ancak;

davacının uzun yıllar yaptığı reklam , makale , haber .konferanslarla Türkiye de ve dünyada tanınır hale getirdiği ve gıda takviyesi konusunda son derece etkili bu ürünü davacının hak sahibi olduğunu bilerek ve emek sarfetmeden tescil ettirmesinin kötü niyetli olduğunu, söz konusu markanın ..., ... ve ... gibi kuzey ülkeleri başta olmak üzere uluslararası düzeyde tanınmışlığa sahip olduğunu, davacının bu markaların gerçek hak sahibi olduğunu bu nedenle söz konusu markaların hükümsüzlüğüne ve sicilden terkinlerine karar verilmesini talep ve dava etmişlerdir.

SAVUNMA. Davalı vekili cevap dilekçesinde. Davanın 5 yıllık zamanaşımı süresi dolduktan sonra açılmış olması nedeniyle zamanaşımı nedeniyle davanın reddi gerektiğini, davacı şirket ortağının ... markalı üzüm ekstresini 2001 yılında Kırım ... tanıdığını, ürünün Türkiye’ye getirilmesi için davacıya mümessillik teklif ettiğini, davalının ... da yerleşik ...

Ltd. ile anlaşarak ürünü bu firmadan ithal etmeye başladığını, Türkiye mümessili olan davalının 2002 yılı içinde 10 kişilik bir çalışma grubu oluşturup ürünü Türkiye çapında tanıtım için çalışmalara başladıklarını, markayı Türkiye çapında tanıttıklarını, davacının ilk ihracatını davalıya yaptığını, geçen bunca yıl içinde ... ve ... dışında hiçbir ülkeye satış yapmadıklarını halen yurt dışında faaliyetlerinin olmadığını, küçük ölçekli bir firma olduğunu, markayı tescil ettirildiğinin davacıya bildirdiklerini, davacının sessiz kalma yoluyla hak kaybına uğradığını, davanın reddine karar verilmesini talep etmişlerdir.

DELİLLERİN TARTIŞILMASI VE GEREKÇE

Dava konusu; Davalı adına TPE nezdinde tescilli ... no ile tescilli ... , ... no ile tescilli olan ... , ... no ile tescilli olan ... markasının , ... no ile tescilli olan ... markasının kötüniyetli tescili nedeniyle hükümsüzlügüne ilişkin olarak açılmıştır.

Türk Patent ve marka kurumundan marka tescil belgeleri celp edilmiştir.

Her ne kadar ... tescil nolu markanın müddet olduğu davalı yanca ileri sürülmüş ve bu yönde de hukuki mütalada değerlendirmede bulunulmuşsa da, kurumdan gelen belge kapsamında markanın davalı adına tescilli olduğu müddet olmadığı anlaşılmıştır.

HMK 266. madde kapsamında bilirkişi incelemesi yaptırılmıştır. Düzenlenen son raporun denetim ve hüküm kurmaya elverişli bulunduğu anlaşıldığından rapor hükme esas alınmıştır.

Davalının, sunduğu uzman mütaalası da HMK'nın 293. maddesi dikkate alınarak, değerlendirme dışı tutulmuştur. Hukukçu tarafından hazırlanan salt hukuki değerlendirmeler olduğu anlaşılan yasal şartları taşımayan yazılı mütaala dikkate alınmamıştır. Nitekim, HMK. 266. ve 293. maddeleri uyarınca hukuki konuda bilirkişi dinlenmeyeceği gibi, uzman mütaalası kullanılamaz. Bu yüzden, teknik nitelik arz etmeyen çekişmenin çözümünde mütaalaya itibar edilmemiştir.

Düzenlenen ilk bilirkişi raporunda, Açılan Hükümsüzlük davasının, davaya konu marka tescillerinin kötü niyetle yapılmış olması nedeniyle süreye bağlı olmadığıı,Davalının davaya konu markanın davacıya ait olduğunu bilmesine rağmen TPE nezdinde marka Tescili yaptırmamış olmasından da faydalanarak, davacı markalarının aynısı ve/veya ayırt edilemeyecek derecede benzerlerini kendi adına tescil ettirmesinin kötü niyetli olduğunu ve bu bakımdan tescil edildiği tüm sınıflar açısından hükümsüzlüğüne karar verilebileceğini ,markalarının sektöründe tanınmış olup olmadığı hususunda kanaat oluşturabilmek için heyete onkoloji alanında uzman doktor ve eczacının eklenmesinin uygun olacağını bildirdikleri anlaşımıştır.

İkinci bilirkişi raporunda da sonuç olarak.

Davalı adına TPE nezdinde tescilli ... no ile tescilli ... markasının 05. Sınıfta yer alan TÜM emtialar için HÜKÜMSÜZLÜK İSTEMİNİN REDDİNE, karar verilmesi gerektiğini,Davalı adına TPE nezdinde ... no ile tescilli olan ... markasının 29, Sınıfta yer alan “Et, balık, kümes ve av hayvanlarının etleri; et mamülleri, et hülasaları, et suları, bulyonlar; işlenmiş su ürünleri (yumuşakçalar ve kabuklu hayvanlar); kurutulmuş, pişirilmiş, tütsülenmiş, konservelenmiş, dondurulmuş et ürünleri...

Kuru bakliyat hariç kurutulmuş, pişirilmiş, konservelenmiş, dondurulmuş sebzeler yemek pişirmek için sebze suları,. Kuru bakliyat, yani fasulye, bezelye, nohut , mercimek, soya ... Hazır çorbalar ve hazır yemekler...

Zeytinler, turşular.,, Süt ve süt ürünleri: Her türlü süt, beyaz peynirler, kaşar peynirler, yoğurt, ayran, kaymak; krema, krem şanti, süttozu, kefir, süt oranı fazla sütlü içecekler, meyveli sütler, meyveli yoğurtlar, kımız, süt ve süt ürünlerinden (süt oranı fazla ) tatlılar...

Yenilebilir sıvı ve katı yağlar, margarinler, tereyağlar” kapsamındaki Emtialar yönünden hükümsüzlük isteminin REDDİNE, bunlar dışında kalan diğer emtia sınıfları yönünden MARKANIN HÜKÜMSÜZLÜĞÜ İSTEMİNİN KABULÜNE keza, Davalı adına TPE nezdinde ... no ile tescilli olan ... markasının 29, Sınıfta yer alan “Et, balık, kümes ve av hayvanlarının etleri; et mamülleri, et hülasaları, et suları, bulyonlar; işlenmiş su ürünleri (yumuşakçalar ve kabuklu hayvanlar); kurutulmuş, pişirilmiş, tütsülenmiş, konservelenmiş, dondurulmuş et ürünleri...

Kuru bakliyat hariç kurutulmuş, pişirilmiş, konservelenmiş, dondurulmuş sebzeler yemek pişirmek için sebze suları,. Kuru bakliyat, yani fasulye, bezelye, nohut , mercimek, soya ... Hazır çorbalar ve hazır yemekler...

Zeytinler, turşular.,, Süt ve süt ürünleri: Her türlü süt, beyaz peynirler, kaşar peynirler, yoğurt, ayran, kaymak; krema, krem şanti, süttozu, kefir, süt oranı fazla sütlü içecekler, meyveli sütler, meyveli yoğurtlar, kımız, süt ve süt ürünlerinden (süt oranı fazla ) tatlılar...

Yenilebilir sıvı ve katı yağlar, margarinler, tereyağlar” kapsamındaki Emtialar yönünden hükümsüzlük isteminin REDDİNE, bunlar dışında kalan diğer emtia sınıfları yönünden MARKANIN HÜKÜMSÜZLÜĞÜNE, Davalı adına TPE nezdinde ... no ile tescilli olan ...

MARKASININ 29, Sınıfta yer alan “Et, balık, kümes ve av hayvanlarının etleri; et mamülleri, et hülasaları, et suları, bulyonlar; işlenmiş su ürünleri (yumuşakçalar ve kabuklu hayvanlar); kurutulmuş, pişirilmiş, tütsülenmiş, konservelenmiş, dondurulmuş et ürünleri... Kuru bakliyat hariç kurutulmuş, pişirilmiş, konservelenmiş, dondurulmuş sebzeler yemek pişirmek için sebze suları,. Kuru bakliyat, yani fasulye, bezelye, nohut , mercimek, soya ...

Hazır çorbalar ve hazır yemekler... Zeytinler, turşular.,, Süt ve süt ürünleri: Her türlü süt, beyaz peynirler, kaşar peynirler, yoğurt, ayran, kaymak; krema, krem şanti, süttozu, kefir, süt oranı fazla sütlü içecekler, meyveli sütler, meyveli yoğurtlar, kımız, süt ve süt ürünlerinden (süt oranı fazla ) tatlılar...

Yenilebilir sıvı ve katı yağlar, margarinler, tereyağlar” kapsamındaki Emtialar yönünden hükümsüzlük isteminin REDDİNE, bunlar dışında kalan diğer emtia sınıfları yönünden MARKANIN HÜKÜMSÜZLÜĞÜNE,karar verilebileceğini bildirdikleri anlaşılmıştır.

Davacının sunduğu marka tescil belgeleri incelendiğinde; davacı tarafından 23.01.2001 tarihinde yapılan başvuru ile ... Fikri Mülkiyet Devlet Departmanı(ve devamında - Kırım, Rusya tarafından ilhak edildiği için - ... Federasyonu Fikri Mülkiyet Federal Kurumu'nda koruma altına alınmış olup "... (... alfabesinde yazıldığı şekliyle ... ya da ...)" markasının davacı ... Ltd. Şti.'ye ait olduğu, davacı ..., 15.06.2005 tarihinden itibaren Dünya Fikri Mülkiyet Örgütü (WIPO) nezdinde ürünün Uluslararası Marka hakkını tescil ettirmiş olduğu sunulu belgeler kapsamından anlaşılmıştır.

Marka hukukunda öncelik ilkesi gereğince, markayı önce tescil ettiren veya tescil için başvuran kişinin marka üzerindeki hakkı korunur. 556 Sayılı KHK ‘de kötü niyetli tescilin mutlak tescil engeli olduğu açıkça öngörülmemiştir. Ancak KHK m.42/l/a’da “yeralan markanın tescilinden kötü niyet varsa iptal davası süreye tabi değildir” hükmü tescil engeli değil tescilli bir markanın hükümsüzlüğü hakkındadır.

Davacı vekili de davalı markalarının kötüniyetli olarak tescil edildiğini ileri sürmüştür.

Davalı şirket cevap dilekçesinde, 2001 yılında bir iş ziyareti sırasında markayı tanıdıklarını beyan etmiştir. Bilirkişi Raporunda da "...(... alfabesinde yazılış tarzı olan ... ya da ...)" ürününün davalı şirket tarafından ilk olarak 30.05.2003 tarihinde fiilen ithal edildiği belirlenmiş,dolayısıyla davalı şirketin, davacı şirkete aidiyetini bildiği ... ürününü Türk Patent Enstitüsü'ne tescil başvurusu yapmadan önce ithal ettiği ispatlanmıştır.

Uygulamada markanın aidiyetinin başka bir şirkete ait olduğunu bilerek kendi adına tescil yaptırmak başlı başına KÖTÜNİYETİN varlığına işaret etmektedir.

Öte yandan ENOANT ürününün Kril alfabesinde yazılış tarzı olan ... ya da ... şekillerinin de marka olarak 2013 yılında davalının kendi adına tescil ettirmiş olması hususları bir arada değerlendirildiğinde davalının tescilde iyiniyetli olmadığı, bu açıdan davalının sessiz kalma yoluyla hak kaybı savunmasında bulunamayacağı anlaşılmıştır.Marka hukukunda kötü niyetin anlamı, marka başvurusunda bulunan kimsenin tescilini talep ettiği işaretin yurt içinde veya dışında başkasına ait veya kullandığı işaret olduğunu bilmesi veya bilebilecek durumda olmasıdır (Tekinalp Ü, Fikri Mülkiyet Hukuku, 2012, 427-428).

Hakkın kötüye kullanılma yasağının hukuki temelini dürüstlük kuralı oluşturmaktadır. Hak o hakkın tanınmasındaki amaca aykırı olarak kullanırsa ve bu kullanmada kullanan bakımından menfaat yoksa veya çok küçük bir menfaat varsa, bu takdirde o hakkın kullanılmasından değil, hakkın kötüye kullanılmasından bahsedilir. Önceki davranışı ile çelişen kişi, hakkını kullanırken objektif dürüstlük kuralına aykırı davrandı ise MK 2. maddesi ihlal edilmiştir.

Bu ilke "sessiz kalmak suretiyle hak kaybı" olarak adlandırılmaktadır. Bu İlkenin kötüye kullanılmasını engellemek amacıyla, ilkenin uygulanma şartlarını mümkün olduğunca objektif kıstaslara bağlanmalıdır. Somut olayda toplanan delillere göre davalının davacıya ait markayı kötüniyetli olarak tescil ettirdiği dolayısıyla sessiz kalma yolu ile hak kaybı savunmasında bulunamayacağı dolayısıyla açılan davaların süresinde olduğu anlaşılmıştır.

Bilirkişi raporunda davacı markasının tanınmış marka olmadığı anlaşılmıştır. Bu açıdan davalı davacının faaliyet göstermediği sınıflarda marka tescilinde bulunabilecektir.

Ticaretle Bağlantılı Fikri Mülkiyet Hakları (TRIPS) Anlaşmasının 16/3 maddesinde "Paris Sözleşmesinin (1967) 6 ncı mükerrer maddesi, markanın tescil edildiği mal veya hizmetlere benzemeyen mal veya hizmetlere de gerekli değişiklik yapılmış olarak uygulanacaktır, ancak şu koşulla ki, markanın bu mal veya hizmetlerle ilgili kullanımı, bu mal veya hizmetlerle tescilli markanın sahibi arasında bir bağlantı olduğunu göstermeli ve bu kullanım şekli nedeniyle tescilli ticari marka sahibinin menfaatlerinin zarar görme olasılığı mevcut olmalıdır" hükmüne yer verilmiştir.

Bu düzenleme ile Paris Sözleşmesinde öngörülen koruma kapsamına farklı mal veya hizmetler de dahil edilerek, Paris Sözleşmesi ile getirilen tanınmış marka kavramının kapsamı genişletilmiştir. TRIPS Sözleşmesi hükümlerine göre, markanın "ait olduğu sektörde tanınmışlığı" ve şartlarının varlığı halinde farklı mal ve hizmetleri de kapsayacak şekilde korunma sağlanması düzenlenmiştir.556 Sayılı KHK m. 8’de nispi red nedenleri düzenlenmiştir.

Maddenin 4. fıkrasında "Marka, tescil edilmiş veya tescil için başvurusu daha önce yapılmış bir markanın aynı veya benzeri olmakla birlikte, farklı mallar veya hizmetlerde kullanılabilir.

Ancak, tescil edilmiş veya tescil için başvurusu yapılmış markanın, toplumda ulaştığı tanınmışlık düzeyi nedeniyle haksız bir yararın sağlanabileceği, markanın itibarına zarar verebileceği veya tescil için başvurusu yapılmış markanın ayırt edici karakterini zedeleyici sonuçlar doğurabileceği durumda, tescil edilmiş veya tescil için başvurusu daha önce yapılmış bir marka sahibinin itirazı üzerine, farklı mal veya hizmetlerde kullanılacak olsa bile, sonraki markanın tescil başvurusu reddedilir" hükmü yer almaktadır.

Bu düzenlemenin kaynağı 89/104 sayılı AB Yönergesidir. Yöııerge'de, tanınmış markanın ayırım gücüne zarar verilmesine veya itibarının zedelenmesine neden olabilecek hallerde markanın aynı veya benzerinin farklı mal/hizmetler için tescil edilemeyeceğini veya tescil edilmiş ise, bu sonraki tescilin iptal edileceğini bildirmektedir.

Ancak Yüksek Yargıtay uygulamasında da davacının bu yöndeki talebinin kabul edilebilmesi için haksız bir yararın sağlanması, markanın itibarına zarar verilmesi veya markanın ayırt edici karakterini zedeleyici sonuçlar doğurması gereklidir. Somut olayda bu 3 şartın harhangi birisinin gerçekleştiği yönünde davacı yanca delil sunulmamıştır.

Bu nedenle dosyada toplanan tüm deliller ,hükme dayanak alınan son bilirkişi raporu ile birlikte incelendiğinde davacının üzerinde gerçek hak sahibi olduğu ancak tanınmış olmayan markası yönünden belirli sınıflar yönünden hükümsüzlük isteminin kabülünün gerektiği, diğer sınıflar yönünden ise davacı markası tanınmış olmadığından davacının faaliyette bulunmadığı alanlar yönünden hükümsüzlük isteminin reddine karar verilmesi gerektiğinden davanın kısmen kabulüne kısmen reddine karar verilerek yukarda açıklanan gerekçe kapsamına göre aşağıdaki şekilde hüküm oluşturulması gerekmiştir.

HÜKÜM; Yukarda açıklanan gerekçe kapsamına göre;

1-DAVANIN KISMEN KABULÜNE,KISMEN REDDİNE,

2- Davalı adına TPE nezdinde tescilli davalı adına ... no ile tescilli ... markasının 05. Sınıfta yer alan TÜM emtialar için HÜKÜMSÜZLÜK İSTEMİNİN REDDİNE,

3-Davalı adına TPE nezdinde ... no ile tescilli olan ... markasının 29, Sınıfta yer alan “Et, balık, kümes ve av hayvanlarının etleri; et mamülleri, et hülasaları, et suları, bulyonlar; işlenmiş su ürünleri (yumuşakçalar ve kabuklu hayvanlar); kurutulmuş, pişirilmiş, tütsülenmiş, konservelenmiş, dondurulmuş et ürünleri... Kuru bakliyat hariç kurutulmuş, pişirilmiş, konservelenmiş, dondurulmuş sebzeler yemek pişirmek için sebze suları,.

Kuru bakliyat, yani fasulye, bezelye, nohut , mercimek, soya ... Hazır çorbalar ve hazır yemekler... Zeytinler, turşular.,, Süt ve süt ürünleri: Her türlü süt, beyaz peynirler, kaşar peynirler, yoğurt, ayran, kaymak; krema, krem şanti, süttozu, kefir, süt oranı fazla sütlü içecekler, meyveli sütler, meyveli yoğurtlar, kımız, süt ve süt ürünlerinden (süt oranı fazla ) tatlılar...

Yenilebilir sıvı ve katı yağlar, margarinler, tereyağlar” kapsamındaki Emtialar yönünden hükümsüzlük isteminin REDDİNE, bunlar dışında kalan diğer emtia sınıfları yönünden MARKANIN HÜKÜMSÜZLÜĞÜ İSTEMİNİN KABULÜNE,

5-Davalı adına TPE nezdinde ... no ile tescilli olan ... markasının 29, Sınıfta yer alan “Et, balık, kümes ve av hayvanlarının etleri; et mamülleri, et hülasaları, et suları, bulyonlar; işlenmiş su ürünleri (yumuşakçalar ve kabuklu hayvanlar); kurutulmuş, pişirilmiş, tütsülenmiş, konservelenmiş, dondurulmuş et ürünleri... Kuru bakliyat hariç kurutulmuş, pişirilmiş, konservelenmiş, dondurulmuş sebzeler yemek pişirmek için sebze suları,.

Kuru bakliyat, yani fasulye, bezelye, nohut , mercimek, soya ... Hazır çorbalar ve hazır yemekler... Zeytinler, turşular.,, Süt ve süt ürünleri: Her türlü süt, beyaz peynirler, kaşar peynirler, yoğurt, ayran, kaymak; krema, krem şanti, süttozu, kefir, süt oranı fazla sütlü içecekler, meyveli sütler, meyveli yoğurtlar, kımız, süt ve süt ürünlerinden (süt oranı fazla ) tatlılar...

Yenilebilir sıvı ve katı yağlar, margarinler, tereyağlar” kapsamındaki Emtialar yönünden hükümsüzlük isteminin REDDİNE, bunlar dışında kalan diğer emtia sınıfları yönünden MARKANIN HÜKÜMSÜZLÜĞÜNE,

6- Davalı adına TPE nezdinde ... no ile tescilli olan ... MARKASININ 29, Sınıfta yer alan “Et, balık, kümes ve av hayvanlarının etleri; et mamülleri, et hülasaları, et suları, bulyonlar; işlenmiş su ürünleri (yumuşakçalar ve kabuklu hayvanlar); kurutulmuş, pişirilmiş, tütsülenmiş, konservelenmiş, dondurulmuş et ürünleri... Kuru bakliyat hariç kurutulmuş, pişirilmiş, konservelenmiş, dondurulmuş sebzeler yemek pişirmek için sebze suları,.

Kuru bakliyat, yani fasulye, bezelye, nohut , mercimek, soya ... Hazır çorbalar ve hazır yemekler... Zeytinler, turşular.,, Süt ve süt ürünleri: Her türlü süt, beyaz peynirler, kaşar peynirler, yoğurt, ayran, kaymak; krema, krem şanti, süttozu, kefir, süt oranı fazla sütlü içecekler, meyveli sütler, meyveli yoğurtlar, kımız, süt ve süt ürünlerinden (süt oranı fazla ) tatlılar...

Yenilebilir sıvı ve katı yağlar, margarinler, tereyağlar” kapsamındaki Emtialar yönünden hükümsüzlük isteminin REDDİNE, bunlar dışında kalan diğer emtia sınıfları yönünden MARKANIN HÜKÜMSÜZLÜĞÜNE,

7- Karar kesinleştiğinde kesinleşen kararın TPE’ye bildirilmesine,

8-35,90TL ilam harcının peşin harçtan mahsubu ile eksik kalan 8,20 TL harcın davalıdan tahsiline,

9-Davanın kısmen kabulü nedeniyle, Avukatlık ücret tarifesi uyarınca 3.145 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,

10-Davanın kısmen reddi nedeniyle, Avukatlık ücret tarifesi uyarınca 3.145 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,

11-Davacı tarafın yargılama giderlerinden olan 27,70 TL başvuru harcı 27,70 peşin harç 365 TL tebligat ve müzekkere masrafı, 3.500 TL bilirkişi ücreti olmak üzere toplam 3.920,40 TL yargılama giderinin taktiren 2/3 sinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,

12-Davalı tarafın yapmış olduğu 50 TL yargılama giderinini taktiren 1/3 inin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,

13-Taraflarca fazla yatırılan gider avansının hüküm kesinleştiğinde ve talebi halinde iadesine,

Dair karar davacı vekilinin vekillerinin yüzüne karşı, davalının yokluğunda, gerekçeli kararın taraflara tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içinde İSTİNAF YASA yolu açık olmak üzere karar verilip tefhim kılındı, hazır olanlara duruşma zaptından örnek verildi.12/04/2018

Katip · ¸e-imzalıdır Hakim · ¸e-imzalıdır