İstanbul 10. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2018/204 K.2018/310

Mahkememizde görülmekte olan Kıymetli Evrak İptali (Çek İptali (Hasımsız)) davasının 6100 Sayılı HMK 320-(1) maddesince evrak üzerinden yapılan incelemesinin sonucunda aşağıdaki karar tesis edilmiştir.

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA

Davacı dava dilekçesinde özetle; adına kayıtlı ... Bankası'na ait çek koçanından ... seri numaralı boş ve imzasız çek yaprağının 04/03/2018 tarihinde rızası dışında elinden çıktığını, tüm aramalara rağmen bulunamadığını, kötü niyetli kişilerin eline geçmesi halinde mağduriyetinin oluşacağından bahisle dava konusu çek üzerine ödeme yasağı kararı konularak zayii nedeniyle de çekin iptaline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

DELİLLER VE GEREKÇE

Dava, TTK nun 818/20 madde hükmü delaletiyle aynı kanunun 757, 762 ve 764 madde hükümlerinde belirtilen zayi nedeniyle çek iptali istemine ilişkindir.

“...TTK’nun 730/20 madde ve bendi yollamasıyla aynı yasanın 669 vd maddeleri uyarınca rızası dışında elinden çıkması nedeniyle çekin iptalini isteme hakkı hamile aittir... keşideci ... elinden çıkan çek bedelinin kendisinden istenmesi halinde borçlu olmadığının tespitini isteyebilir. Ancak çek hamiline tanınan iptal davası açma hakkını kullanamaz. Mahkemece davanın öncelikle bu bedenle reddi gerekirken...” (Y.11.HD.’nin 31.05.1999 gün E...., K ... sayılı karar)

“TTK’nun 730/20 maddesi uyarınca çeklerde de uygulanması gereken TTK’nun 669. ve onu izleyen maddelerde olduğu gibi çekin ziya nedeniyle iptal davası açma hakkı lehdar ve hamile tanınmış bir hak olup, keşidecinin bu yasal hükümlere dayanarak iptal davası açma hakkı bulunmamaktadır...” (Y.11.HD.’nin 18.06.1990 gün E.89/4807, K 90/4817 sayılı kararı)

Açıklanan nedenlerle, keşidecinin doğrudan doğruya mahkemeye bu konuda çek iptali davası açma hakkı bulunmamaktadır. Zayi nedeniyle iptal davası ancak hamil tarafından açılabilir. Ayrıca; ilgili çeklerin boş olduğunun bildirildiği ve bu kapsamda çek niteliği bulunmadığından davanın reddine karar verilerek aşağıdaki hüküm kurulmuştur.