İstanbul 10. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2025/464 K.2025/578

Mahkememizde görülmekte olan Kıymetli Evrak İptali (Zayi Nedeniyle) davasının yapılan açık yargılaması sonunda;

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davacı şirket inşaat alanında tanınır ve bir çok kamu kurumuna iş yaptığını, davacı şirketin ticari olarak faal ve itibarlı bir şirket olduğunun ispatı amacıyla dava dilekçesi ekinde ilgili kurumlar tarafından düzenlenmiş hakediş raporlarını sunduklarını, bununla birlikte davacı şirketin aylık cirosu yaklaşık 10.000.000,00 TL olduğunu, davacı şirketin aylık ortalama 5.000.000,00 TL'ye yakın çek keşide etmekte, bu çekler ise gününde ödenmekte olduğunu, sonuç olarak davacı şirket hakkında hiç karşılıksızdır işlemi yapılmamış, çekleri piyasada tanınan, itibarlı bir şirket olduğunu,

şirket yetkilisi ...'u arayan ...bank ... Şubesi, ...bank'a ait, 28.06.2025 tarihli, ... seri nolu, keşidecisinin .... Ltd. Şirketi olan bir çekin takasa sunulduğunu bildirdiğini, bunu öğrenen çek sahibi şirket aynı gün yani 27.06.2025 tarihinde ... Cumhuriyet Başsavcılığının ...

Soruşturma numarası ile çeki keşide eden kişinin kendisi olmadığını, çekteki imzanın kendisine ait olmadığını bildirerek şüpheliler hakkında şikayetçi olduğunu, banka tarafından gönderilen çek görüntüsü ile dava dilekçesi ekinde sundukları imza sirküleri ve geçmiş ödenen çek asılları incelendiği takdirde söz konusu çekte atılan imzanın açıkça müvekkil şirket yetkilisi tarafından atılmadığının görüleceğini, imzaların karşılaştırılması sonucunda imza sirkülerinde bulunan imzada;

hızlı, otomatik ve ritmik bir el hareketiyle, tek hamlede atıldığını, kalem hareketinde doğal bir akış olduğunu, fakat bankaya ibraz edilen çekte atılan imzaya bakıldığı takdirde; yavaş, tereddütlü ve kontrollü bir hareketle çizildiğini, özellikle dönüşlerde ve kavislerde hız düşüşü ve titremeler bariz olduğunu bu durumun, imzanın doğal bir refleks olmadığını, bilinçli bir kopyalama çabası olduğunu gösterdiğini, her ne kadar çekteki imza müvekkil şirkete ait olmasa dahi çek takasa konulmuş, bankaya ibraz edilmek üzere beklediğini,

banka ile yapılan şifahi görüşmelerde bankaya ibraz eden kişinin kim olduğu KVKK kapsamında taraflarına bildirilmediğini, davalı bilinmediği için takip öncesi menfi tespit davası açmamız mümkün olmadığını, çeklerin davacının yedinde bulunduğu sırada kaybolmuş bulunduğundan ve çeki elinde bulunduran kişiler bilinmediğinden, kötüniyetli kişiler tarafından ele geçirilerek icraya konulması mümkün olmakla; bilgileri verilmiş çekin tahsilini önlemek amacıyla dava sonuçlanıncaya kadar söz konusu çekler hakkında ödeme yasağı konulmasını talep etme gereği hasıl olmuş, aksi takdirde davacının mağduriyetine yol açacağını belirterek muhattabı ...bank ...

Şubesi, Lehtarı...A.Ş., Keşidecisi ... Ltd. Şirketi olan, 28.06.2025 günlü, ... seri numaralı, 4.000.000,00 TL bedelli çekin kötü niyetli tahsilini önlemek amacıyla dava sonuçlanıncaya kadar söz konusu çekler hakkında tedbiren ödeme yasağı konulmasını, akabinde dava konusu çeklerin zayi olması nedeniyle çeklerin iptaline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

DELİLLER VE GEREKÇE

Dava, zayi nedeniyle çek iptali davasıdır. Dosyaya resen emsal olarak alınan İstanbul BAM 14. HD'nin 30.05.2024 tarih, ...E ve ...K sayılı kararında da işaret edildiği üzere;

Kıymetli evrakın iptali müessesesi TTK'nın 651 ve devamı maddelerinde düzenlenmiş olup, kıymetli evrak zayi olduğu takdirde mahkeme tarafından iptaline karar verilebilir. Senedin iptaline karar verilmesini, kıymetli evrakın zayi olduğu veya zıyaın ortaya çıktığı anda senet üzerinde hak sahibi olan kişi isteyebilir.

Kıymetli evrakta hakkın çeke bağlı olması nedeniyle, çekin zayi edildiği durumlarda, çeke bağlı hakkın çeksiz de ileri sürülebilmesi için TTK'nın 651. ve 652.maddelerinde hamile iptal davası açma hakkı getirilmiştir. İptal kararı alan hamil hakkını çek olmadan ileri sürebilecek ya da borçludan yeni bir senet tanzim edilmesini isteyebilecektir. Bu davayı açma hakkı hamile aittir.

Çek keşidecisinin veya temsilcisinin TTK'nın 757 ve 818/s.maddesi gereğince iptal davası açma hakkı bulunmamaktadır.

Bu durumda çekin keşidecisi olan davacının çek iptali davası açamayacağı anlaşılmaktadır. Öte yandan, mezkur çekte keşideci adına atılan imzanın davacı şirket yetkilisine ait olup olmadığı hususunun açılacak menfi tespit davasında yapılacak yargılamada incelenmesi gerektiği, hasımsız çek iptali davasında inceleme konusu edilemeyeceği aşikardır. Bu nedenlerle davanın reddine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki hüküm tesis edilmiştir.

Başkan ... · ¸e-imzalıdır · Üye ... · ¸e-imzalıdır · Üye ... · ¸e-imzalıdır · Katip ... · ¸e-imzalıdır