İstanbul 11. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2018/694 K.2020/29

Davacı vekili tarafından mahkememizde açılan Menfi Tespit (Bankacılık İşlemlerinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davalı banka tarafından müvekkili şirket aleyhine İstanbul... İcra Müdürlüğü’nün ... Esas sayılı takip dosyası ile müvekkili şirketin keşidecisi olduğu, ... Bankası...

Şubesi’ne ait, 15/11/2016 keşide tarihli ve 33.500,00-TL. meblağlı çeke dayalı olarak kambiyo senetlerine mahsus takip yolu ile icra takibi başlatıldığını, ancak davalı bankanın çekin 1.290,00-TL.’lik yasal karşılığı alındığı halde ve çekin 32.210,00-TL.’lik kısmı yasal olarak karşılıksız olmasına rağmen sanki muhatap bankadan 1.290,00-TL.’lik kısmını almamış gibi takip yaptığını, takibe konu çekin arkasında çekin yaprak bedelinin alındığına ilişkin bankanın kaşesinin mevcut olduğunu ve çekin 32.210,00-TL.’lik kısmının karşılıksız olduğu ibaresinin mevcut olduğunu belirterek, İstanbul ...

İcra Müdürlüğü’nün... Esas sayılı dosyasının 1.290,00-TL.'lik kısmı için müvekkilinin davalı bankaya borçlu olmadığının tespiti ile takibin 1.290,00-TL. açısından iptaline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı banka vekili ise cevap dilekçesinde özetle; davacı borçlu tarafından keşide edilen 15/11/2016 tanzim tarihli ...bank’a ait ... seri nolu 33.500,00-TL. bedelli çekten dolayı borçlu aleyhine İstanbul ... İcra Müdürlüğü’nün ...

E. sayılı dosyasında kambiyo senetlerine özgü haciz yoluyla takibe geçildiğini, davacı borçlu tarafından işbu huzurdaki dava ikame edilmişse de davacı borçlunun iddialarının dosya içeriğine ve hukuka aykırı olduğunu, davacı tarafça 1.290,00-TL.’nin karşılığının olduğu iddia edilmiş ise de müvekkili bankaya herhangi bir ödeme yapılmadığını, meşru hamil sıfatı ile müvekkili banka tarafından elinde bulunan çek bedelinin tamamını davacı borçludan talep etmesi ve icra takibe konu etmesinde hiçbir hukuka aykırılık bulunmadığını belirterek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLER VE GEREKÇE

Dava; 15/11/2016 keşide tarihli 33.500,00-TL. bedelli çek ile ilgili olarak, davalı banka tarafından 1.290,00-TL. tutarındaki çekin yasal karşılı (yaprak bedeli) muhatap bankadan tahsil edildiği halde bu miktar (1.290,00-TL.) düşülmeden davacı aleyhine İstanbul ... İcra Müdürlüğü'nün ... E. Sayılı dosyası ile takip başlatıldığı iddiasıyla, davalı aleyhine başlatılan takipte davacının düşülmeyen yasal karşılık tutarı olan 1.290,00-TL. nedeniyle davalı bankaya borçlu olmadığının tespitine yönelik menfi tespit davasıdır.

Davacı taraf delil olarak; İstanbul ... İcra Müdürlüğü’nün... Esas Sayılı icra takip dosyasına, ... Bankası ... Şubesi’ne ait ... çek numaralı 15/11/2016 keşide tarihli 33.500,00-TL. meblağlı çeke, bilirkişi incelemesi, yemin, tanık beyanı ve her türlü yasal delile dayanmıştır. Davalı taraf ise delil olarak; İstanbul ...İcra Müdürlüğü’nün ... E. sayılı dosyası, 15/11/2016 tanzim tarihli ...bank’a ait... seri nolu 33.500,00-TL. bedelli çek, bilirkişi incelemesi, tanık beyanı ve her türlü yasal delile dayanmıştır.

Mahkememizce İstanbul ... İcra Müdürlüğü’nün ... Esas Sayılı icra takip dosyası celbedilerek incelenmiştir. İcra takip dosyasının incelenmesinden; davalı (alacaklı) ...Bankası (kısaca ...) tarafından 17/05/2018 tarihinde davacı (borçlu) ...Şti. (kısaca ...Şti.) aleyhine, keşidecisi ...

Şti., lehtarı ...Şti. olan 15/11/2016 keşide tarihli, 33.500,00-TL. bedelli çeke dayalı olarak 33.500,00-TL. asıl alacak, 4.916,82-TL. faiz, 3.350,00-TL. %10 tazminat ve 100,50-TL. %03 komisyon olmak üzere toplam 41.867,32-TL. üzerinden kambiyo senetlerine özgü haciz yoluyla takip başlatıldığı anlaşılmıştır. İcra takip dosyasında mevcut takip konusu çekin arka sayfasından çekin 24/11/2019 tarihinde ibraz edildiği görülmüştür.

Çekin arkasındaki ibraz şerhinde aynen “İşbu çekin ibraz tarihi itibariye hesap bakiyesi - 0 - TL.’dir. 32.210-TL.’lik kısmı karşılıksızdır. Ancak takas sistemi kapsamında ÖDEME YAPILMAMIŞTIR.” şeklinde ifade bulunduğu anlaşılmıştır.

3167 sayılı Çekle Ödemelerin Düzenlenmesi ve Çek Hamillerinin Korunması Hakkında Kanun’un 10. ve 5941 sayılı Çek Kanunu’nun 3. maddesi uyarınca, muhatap banka süresinde ibraz edilen çekin karşılığının bulunmaması halinde yasal sorumluluk miktarına kadar ödeme yapmakla yükümlüdür. Buna göre çek yaprak bedeli, bankaların karşılığının bulunmaması halinde her bir çek yaprağı için ödemekle yükümlü olduğu bedelidir.

Mahkememizce yargılama sırasında ...Bankası ... Şubesi’ne müzekkere yazılarak, dava konusu ... çek numaralı, 15/11/2016 keşide tarihli, 33.500,00-TL. meblağlı, keşide yeri İstanbul olan çekin 1.290,00-TL. olan yaprak bedelinin banka tarafından ödenip ödenmediğinin araştırılması, ödenmiş ise buna ilişkin ödeme belgelerinin gönderilmesi istenmiştir. ...Bankası ... Şubesi tarafından müzekkereye verilen 08/07/2019 tarihli cevapta dava konusu çek ile ilgili olarak 1.290,00-TL. banka kaynağı ödemesinin bankaları tarafından yapılmadığı bildirilmiştir. Yani davacı tarafın dava dilekçesinde iddia ettiği gibi çek yaprak bedeli 1.290,00-TL. muhatap banka tarafından davalıya ödenmemiştir.

Tarafların iddia ve savunmaları, icra takip dosyası, takibe konu çekin icra dosyasında mevcut önlü arkalı fotokopisi, bankadan gelen yazı cevabı hep birlikte değerlendirilmiş, davacı tarafın dava dilekçesinde iddia ettiği gibi çek yaprak bedelinin ödenmediği, dolayısıyla davalı bankanın ödenmeyen çek yaprak bedelini toplam çek meblağından mahsup etmeden davalı aleyhine icra takibi yapmasının haklı ve yerinde olduğu, davacının ileri sürdüğü iddialarını ispat edemediği, aksine bizzat takip konusu çekin arkasındaki yazılardan ve gelen banka müzekkere cevabından davacının iddiasının ve davasının haksız ve yerinde olmadığı anlaşılmakla aşağıdaki gibi karar vermek gerekmiştir.

Katip ... · ¸e-imzalı Hakim ... · ¸e-imzalı