İstanbul 11. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2024/676 K.2024/743

Yukarıda tarafları ve konusu yazılı davanın mahkememizce yapılan açık yargılaması sonrasında;

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

.... İş Mahkemesi ... E. Sayılı dosyasında davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davacının 31/10/2006 tarihinde davalı şirketler nezdinde çalışmakta iken geçirdiği iş kazası neticesinde iş gücü kaybına uğraması nedeniyle şimdilik ve fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla 7.500,00-TL maddi, 100.000,00.-TL manevi olmak üzere toplam 107.500,00.-TL'nin davalıdan tahsili ile davacıya verilmesini taleple dava etmiştir.

.... İş Mahkemesi ... E. Sayılı dosyasında davalı cevap dilekçesinde özetle; borçlar kanunu çerçevesinde sözleşmeye aykırılık nedeni ile doğacak ihtilaflara ilişkin zamanaşımı süresinin 10 yıl olarak düzenlendiğini bu nedenle zamanaşımı itirazlarının olduğunu savunarak davanın reddini talep etmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

İşbu dava İcra İflas Kanunu'nun 235/2 maddesi uyarınca açılan kayıt kabul davasıdır.

.... İş Mahkemesince verilen 17.02.2022 tarih ... sayılı ilamın temyiz edilmesi üzerine Yargıtay 10. HD'nin 20.02.2024 tarih 2022/11047 Esas 2024/1527 Karar sayılı ilamında "...Somut olayda, kamuya açık mahiyette internet ortamında yayımlanan Ticaret Sicil Gazetesinden yapılan kontrolde 08.02.2018 tarihli nüshada yapılan ilana göre davalılardan (Tasfiye Halinde) ... İnşaat Sanayi ve Ticaret Anonim Şirketi hakkında .... Asliye Ticaret Mahkemesinin ...

Esas sayılı dosyasından verilen karara göre 25.01.2018 tarihinde iflasının açılmasına karar verildiği anlaşılmaktadır. O halde mahkemece yapılacak iş iflasın açılması kararının bulunup bulunmadığı var ise iflas kararının kaldırılıp kaldırılmadığını davalı (Tasfiye Halinde) ...

İnşaat Sanayi ve Ticaret Anonim Şirketinin bağlı olduğu İstanbul Ticaret Sicil Müdürlüğünden sorup teyit etmek, iflasın hali hazırda açık olduğunun anlaşılması halinde, iş bu temyize konu davanın açıldığı 05.05.2021 tarihinden önce iflasının açılmasına karar verildiği gözetilerek anılan davalı şirket hakkında davayı tefrik ederek kayıt kabul davası olarak yargılama yapmak üzere görevli ve yetkili Ticaret Mahkemesi lehine görevsizlik kararı vermekten ibarettir..." denilerek yerel mahkemece verilen hükmün bozulmasına karar verilmiştir.

Yargıtay 10. HD'nin 20.02.2024 tarihli bozma ilamı doğrultusunda, İstanbul Ticaret Sicili Müdürlüğüne müzekkere yazılmış, müzekkere cevabında Tasfiye Halinde ... İnşaat Sanayi ve Ticaret A.Ş.'nin .... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... Esas sayılı dosyasından 25.01.2018 tarih saat 17:54 itibariyle iflasına karar verildiği, mahkemenin ...

Esas 30.01.2018 tarihli yazısı ile bildirildiğinden iflasının açıldığı hususunun ticaret sicili yönetmeliği hükümlerine uygun olarak 02.02.2018 tarihinde resen tescil edildiği tespit edilmiş, iflasın hali hazırda açık olduğu anlaşıldığından mahkememizin ... Esas sayılı dosyasının 20.09.2024 tarihli celsesinde "işbu davanın davalı Tasfiye Halinde ... İnşaat Sanayi ve Ticaret A.Ş. yönünden tefrikine" karar verilmiş ve .... İş Mahkemesi'nin ... Esas sırasına kaydı yapılmıştır.

.... İş Mahkemesi'nin ... Esas, ... Karar sayılı kararı ile de;"1-Mahkememizin GÖREVSİZLİĞİNE,

a) Dosyanın karar kesinleştiğinde ve talep halinde görevli İstanbul Asliye Ticaret Mahkemesine GÖNDERİLMESİNE,

b) Harç ve yargılama giderleri yönünden HMK 331/2 maddesine göre işlem yapılmasına,

c) HMK'nın 20. maddesi gereği karar kesinleştikten sonra yasal süre içerisinde dosyanın görevli mahkemeye gönderilmesinin talep edilmemesi halinde davanın açılmamış sayılmasına dair işlem yapılmasına,

2-HMK 331/2 maddesi uyarınca görevsizlik ile dosya gönderildiği takdirde harç ve masrafların görevli mahkemece dikkate alınmasına, dosyanın görevli mahkemeye belirlenen sürede gönderilmesi talep edilmediği takdirde yargılama giderleri ile ilgili talep üzerine Mahkememizce karar verilmesine," şeklinde karar verilerek dosya mahkememize gönderilmiştir.

HSK Birinci Dairesinin 05/04/2018 tarihli ve 30382 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan 03/04/2018 karar tarihli ve 538sayılı kararına göre;

"28/02/2018 tarihli ve 7101 sayılı İcra ve İflâs Kanunu ve Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılması Hakkında Kanunun 46. maddesiyle 2004 sayılı İcra ve İflâs Kanununa eklenen geçici 14. maddesinin ikinci fıkrasının, “Hâkimler ve Savcılar Kurulu, 26/09/2004 tarihli ve 5235 sayılı Adlî Yargı İlk Derece Mahkemeleri ile Bölge Adliye Mahkemelerinin Kuruluş, Görev ve Yetkileri Hakkında Kanunun 5 inci maddesinin beşinci fıkrasındaki belirleme yetkisi kapsamında iflâs ve konkordato konusunda uzman asliye ticaret mahkemesini, bu maddenin yürürlüğe girdiği tarihten itibaren iki hafta içinde belirler.” hükmü uyarınca, iflâs ve konkordato konusunda uzman asliye ticaret mahkemelerinin belirlenmesi hususu Hâkimler ve Savcılar Kurulu Birinci Dairesince görüşülerek;

28/02/2018 tarihli ve 7101 sayılı İcra ve İflâs Kanunu ve Bazı Kanunlarda DeğişiklikYapılması Hakkında Kanunun 46. maddesiyle 2004 sayılı İcra ve İflâs Kanununa eklenengeçici 14. maddesi uyarınca;

1) İflâs yoluyla adi takipten doğan;

a) İflâs davası (İcra ve İflâs Kanunu 156. Madde)

b) İtirazın kaldırılması ve iflâs davası (İcra ve İflâs Kanunu 156. Madde)

2) Kambiyo senetlerine mahsus iflâs yoluyla takipten doğan;

a) İflâs davası (İcra ve İflâs Kanunu 173. Madde)

b) İtirazın kaldırılması ve iflâs davası (İcra ve İflâs Kanunu 174. Madde)

3) Doğrudan doğruya;

a) Alacaklı tarafından talep edilen iflâs davaları (İcra ve İflâs Kanunu 177.

Madde)

b) Borçlu tarafından talep edilen iflâs davaları (İcra ve İflâs Kanunu 178. Madde)

c) Sermaye şirketleri ile kooperatiflerin iflâsı davaları (İcra ve İflâs Kanunu 179.

Madde)

4) İflâs tasfiyesinde düzenlenen sıra cetveline yönelik davalar (İflâs tarihinden önceaçılıp yargılama sırasında kayıt kabul davasına dönüşen alacak davaları hariç olmaküzere kayıt kabul ve kayıt terkin davaları) (İcra ve İflâs Kanunu 235. Madde)

5) Takasa itiraz davaları (İcra ve İflâs Kanunu 201. Madde)

6) İflâsın kaldırılması talepleri (İcra ve İflâs Kanunu 182. Madde)

7) İflâsın kapanması talepleri (İcra ve İflâs Kanunu 254. Madde)

8) İtibarın yerine gelmesi talebi (İcra ve İflâs Kanunu 313 ve 314. Maddeleri)

9) Adi konkordatodan kaynaklanan talepler (İcra ve İflâs Kanunu 285 ilâ 308/hMaddeleri)

10) İflâstan sonra konkordatodan kaynaklanan talepler (İcra ve İflâs Kanunu 309.Madde)

11) Malvarlığının terki suretiyle konkordatodan kaynaklanan talepler (İcra ve İflâsKanunu 309/a ilâ 309/l Maddeleri)

12) Sermaye şirketleri ve kooperatiflerin uzlaşma yoluyla yeniden yapılandırılmasıtalepleri (İcra ve İflâs Kanunu 309/m ilâ 309/ü Maddeleri)Hususlarından kaynaklanan davalara;

1- Üç ve daha az asliye ticaret mahkemesi bulunan yerlerde 1 numaralı asliye ticaretmahkemesinin,

2- Üçten fazla asliye ticaret mahkemesi bulunan yerlerde ise 1, 2 ve 3 numaralı asliyeticaret mahkemelerinin,İhtisas mahkemesi olarak belirlenmesine,

7101 sayılı Kanun’un 46. maddesiyle 2004 sayılı İcra ve İflâs Kanununa eklenengeçici 14. maddesinin birinci fıkrası uyarınca, bu kapsamda görülmekte olan davalarbakımından iflâsın ertelenmesi ve konkordato talepleri hakkında talep tarihinde yürürlüktebulunan hükümlerin uygulanmasına, mahkemelerin derdest dava dosyalarının bu kararadayanarak anılan mahkemelere gönderemeyeceğine, iş bu kararın Resmî Gazete’de

yayımlandığı tarihten itibaren açılacak davaların ise anılan mahkemelere tevzi edilmesine" karar verildiği anlaşılmıştır.

26/09/2004 tarihli ve 5235 sayılı Adlî Yargı İlk Derece Mahkemeleri ile Bölge Adliye Mahkemelerinin Kuruluş, Görev ve Yetkileri Hakkında Kanun'un "Hukuk Mahkemelerinin Kuruluşu" başlıklı 5. maddesinin 17/4/2013 tarihli ve 6460 sayılı kanunun 10. maddesiyle değişik beşinci fıkrası hükmüne göre;

"İş durumunun gerekli kıldığı yerlerde hukuk mahkemelerinin birden fazla dairesi oluşturulabilir. Bu daireler numaralandırılır. Özel kanunlarda başkaca hüküm bulunmadığı takdirde, ihtisaslaşmanın sağlanması amacıyla, gelen işlerin yoğunluğu ve niteliği dikkate alınarak, daireler arasındaki iş dağılımı Hâkimler ve Savcılar Yüksek Kurulu tarafından belirlenebilir. Bu kararlar Resmî Gazetede yayımlanır. Daireler, tevzi edilen davalara bakmak zorundadır."

Görüldüğü üzere, yukarıdaki madde hükmünde açıkça bir yerdeki birden çok aynı tür mahkeme arasındaki iş dağılımından bahsedilmiş, iş dağılımını belirleme yetkisi ise Hâkimler ve Savcılar Kurulu'na verilmiş, dairelerin belirlenen iş dağılımına göre tevzi edilen davalara bakmak zorunda oldukları hükme bağlanmıştır.

Buna göre; bir yerde birden fazla asliye ticaret mahkemesi var ise bunlar arasındaki ilişki “görev ilişkisi değil”, “iş dağılımı ilişkisi”'dir. Bir başka ifade ile mahkemeler arasındaki “iç ilişki” niteliğindedir. Yargıtay 5. Hukuk Dairesi'nin 29/03/2021 tarihli, 2021/857 E. ve 2021/4342 K. sayılı ilamı da açıkça vurgulandığı üzere; bir yerde aynı mahkemeden birden fazla sayıda bulunması halinde, bu mahkemeler arasındaki ilişki “görev veya iş bölümü ilişkisi olmayıp”, “iş dağılımı ilişkisi”'dir.

Somut olayda; davalının eldeki dava tarihinden önce iflasına karar verildiği, iflas tarihinden sonra verilen görevsizlik kararı üzerine dava dosyasının, “Hukuk Mahkemeleri Tevzi Bürosu tarafından yukarıda belirtilen HSK (Hâkimler ve Savcılar Kurulu) kararı gereğince dosyaya bakacak uzman mahkemeler olan İstanbul 1, 2 ve 3. Asliye Ticaret Mahkemeleri dışında başka bir mahkemeye (mahkememize) atanmış olması durumu davacı tarafın hatası değildir.

Yukarıda değinilen mevzuat hükümleri ve açıklamalardan da anlaşıldığı üzere. İstanbul 1, 2 ve 3. Asliye Ticaret Mahkemeleri ile mahkememiz (İstanbul 11. Asliye Ticaret Mahkemesi) arasında “görev ilişkisi değil”, “iş dağılımı ilişkisi” bulunduğundan ve eldeki uyuşmazlığın İİK 235/1 bendi kapsamında kaldığı dikkate alınarak uyuşmazlığın görüm ve çözüm yerinin yukarıda değinilen yasal düzenleme ve HSK kararı gereğince İstanbul 1, 2 ve 3. Asliye Ticaret Mahkemelerine ait olduğu,

öte yandan İstanbul 1, 2, 3. Asliye Ticaret Mahkemeleri ile mahkememiz arasındaki ilişki görev ilişkisi olmayıp, iş dağılımı ilişkisi olduğundan ve bu durumda görevsizlik kararı da verilemeyeceğinden, aşağıdaki şekilde karar vermek gerekmiştir (Yargıtay 11. Hukuk Dairesi'nin 2016/12196 Esas, 2018/874 Karar sayılı kararı).

Katip ... · e-imzalı Hakim ... · e-imzalı