İstanbul 12. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2016/103 K.2018/1143

Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle. Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili sigorta şirketi nezdinde ... nolu kasko poliçesi ile sigortalı olan daa dışı ... adına kayıtlı ...plakalı aracın 09/08/2014 tarihinde davalının işlettiği otoparktan çalındığını, çalınan aracın bedelinin müvekkili şirket tarafından kasko poliçesi teminatı kapsamında dava dışı sigortalıya ödendiğini, ödenen hasar tazminatının davalıdan rücuen tazmini amacıyla İstanbul...

İcra Müdürlüğünün ... esas sayılı dosyası ile takip başlatıldığını, davalının yetkiye, borca, takibe ve faize haksız ve kötüniyetli olarak itiraz etmesi üzerine durduğunu belirterek davanın kabulüne, itirazın iptali ile takibin devamına, davalının alacağının en az %20'si tutarında icra inkar tazminatına mahkum edilmesine, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davalı üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.

CEVAP

Davalı vekili mahkememize vermiş olduğu cevap dilekçesinde özetle; davacıya ait ... plaka sayılı aracın 09/08/2014 tarihinde müvekkilinin işletmekte olduğu otoparktan çalındığını, ancak aracın çalınmasında müvekkilinin çalışanlarının hiçbir kusuru ve sorumluluğunun bulunmadığını, karşı tarafın istemekte olduğu hasar bedelinin fahiş olduğu, kabul edilmesinin mümkün olmadığını belirterek haksız ve mesnetsiz davanın reddine, mahkeme masrafları ve ücreti vekaletin de karşı tarafa tahmiline karar verilmesini talep etmiştir.

BİRLEŞEN İSTANBUL 5. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİNİN 2016/121 ESAS SAYILI DOSYASI

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili sigorta şirketine kasko poliçesi ile sigortalı bulunan aracın davalı borçlunun işletmesi altında bulunan ... Club ünvanlı sosyal ve spor tesislerinin otoparkından çalınması neticesinde dava dışı sigortalıya ödenen hazar tazminatının rücuen tazmin edilmesi amacıyla davacı borçlu şirket aleyhine İstanbul ... İcra Müdürlüğünün... Esas sayılı dosyası ile ilamsız icra takibi başlatıldığını, davalı şirketin süresi içerisinde icra takibine itiraz ettiğini ve takibin durduğunu bildirerek; itirazın iptali ile takibin devamına, davalı aleyhine %20 den aşağı olmamak üzere icra inkar tazminatına hükmedilmesine, yargılama gideri ve vekalet ücretinin davalı yana yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; müvekkili şirket tarafından işletilmekte olan... bünyesinde kapsamlı bir spor salonu, güzellik merkezi, çeşitli restoran ve dükkanlar bir sinema merkezi vs.bulunduran bir sosyal tesis olduğunu, müvekkili şirketin işletmesi altında bulunan sosyal tesiste otopark hizmeti vermesi konusunda dava dışı ... Şti ile anlaştıklarını, bu anlaşma neticesinde otopark alanının dava dışı ...

Turizm'e tahsis edilmiş bulunduğundan müvekkilinin hakimiyet alanı ddışında gerçekleşmiş bir vakaya ilişkin zararın müvekkilinden tazminin talep edilmesinin hukuka aykırı olduğunu, dava konusu zarara ilişkin olarak müvekkilinin bir kusuru bulunmadığından sorumluluklarının doğmayacağını, davacı sigorta şirketi tarafından yapılan hasar tazminatının nasıl hesaplandığının açık olmadığını bildirerek; davanın reddine, icra inkar tazminatı ile vekalet ücreti ve yargılama giderinin davacı yana yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava dilekçesi, cevap dilekçesi ve sair tüm evraklar hep birlikte incelenmiştir.

Dosyamıza getirtilen İstanbul ... İcra Müdürlüğünün ...Esas sayılı takip dosyasının incelenmesinde; davacı tarafından davalı aleyhine toplam 146.200,00 TL üzerinden icra takibi yapıldığı, davalının itirazı üzerine takibin durduğu, itirazın süresinde ve usulüne uygun yapıldığı, buna göre davanın, İİK.67. maddesinde yazılı 1 yıllık hak düşürücü süre içerisinde açıldığı anlaşılmıştır.

Mahkememizin iş bu dava dosyası ile birleştirilen İstanbul ... Asliye Ticaret Mahkemesinin... Esas sayılı dosyasına konu İstanbul ... İcra Müdürlüğünün... Esas sayılı takip dosyasının incelenmesinde; birleşen dosya davacısı tarafından birleşen dosya davalısı aleyhine toplam 149.942,00 TL üzerinden icra takibi yapıldığı, davalının itirazı üzerine takibin durduğu, itirazın süresinde ve usulüne uygun yapıldığı, buna göre davanın, İİK.67. maddesinde yazılı 1 yıllık hak düşürücü süre içerisinde açıldığı anlaşılmıştır.

Mahkememizde açılan dava: İİK.nun 67. maddesi gereğince itirazın iptali davasıdır. Dava konusu ihtilaf ise; davacı şirkete kasko sigortalı aracın, otoparktan çalınmış olması sebebiyle, sigortalıya ödenen bedelden davalıların sorumlu olup olmadıkları ve alacağın tahsili istemiyle başlatılan takibe itirazın iptali koşullarının oluşup oluşmadığına ilişkindir.

İddia, savunma, toplanan deliller üzerinde bilirkişi incelemesi yaptırılmasına karar verilmiş ve bilirkişi heyet raporunda özetle; dava konusu aracın çalınma tarihindeki piyasa rayiç değerinin davacı sigorta şirketi tarafından sigortalıya ödendiği gibi 140.000,00 TL olduğu,

davacı sigortacı ... ile sigortalı dava dışı ... arasındaki poliçede, "aracın çalınması veya çalınmaya teşebbüs rizikosuna ilişkin özel şartlar" başlığı altında, Kara Taşıtları Kasko Sigorta Genel Şartları'nın A.4.11 maddesinin aradığı şekilde, araç anahtarlarının ele geçirilmesi ile yapılan hırsızlık sonucu oluşan hasarın teminat altında kalan veya teminat dışında kalan halleri ayrıca gösterildiği, buna göre; poliçede "cebir ve fiziksel şiddet kullanmaksızın araca ait anahtarları ele geçirerek yapılan hırsızlık" eyleminin teminat dışı tutulduğu,

sigortalı araç anahtarlarının ise cebir ve şiddet olmaksızın davalı Selanik'in çalışanı ...'ın araç anahtarının muhafaza edildiği kulübenin kapısını açık bırakması sonucu, kapısı açık kulübeden anahtarları ele geçiren kişi veya kişilerce anahtarların alınması ile gerçekleştirildiği, bu halde davacı...'ın Sigortalısı ...'e yaptığı ödemenin hatır ödemesi olduğu, yine davacı sigortacı...'ın TBK183 ve devamı maddelerine göre akdi halef de olmadığından aktif husumet ehliyetinin bulunmadığı, aksi kanaat halinde ise asıl ve birleşen dosyalara konun takip dosyalarında itirazın mükerrer olmamak kaydıyla devamının gerektiği belirtilmiştir.

Dosya kapsamında yer alan poliçe ve hasar dosyasının yapılan incelemesinde; davalı sigorta şirketi tarafından, dava dışı sigortalı ...'e ait ... plakalı araca ilişkin 24/08/2013-24/08/2014 tarihleri arasında geçerli kasko poliçesi tanzim ettiği, dava konusu aracın ... Club tesisi otoparkında ... tarafından otopark görevlisine anahtarı ile birlikte 09/08/2014 tarihinde teslim edildiği, ancak aracın anahtarı alınmak suretiyle çalındığı, ve aracın çalınma tarihi olan 09/08/2014 tarihinde poliçenin geçerli ve yürürlükte olduğu, davalı tarafından poliçe kapsamında 140.000,00 TL ödeme yapıldığı, yapılan ödemenin limit dahilinde olduğu belirlenmiştir.

Davalılar arasındaki ilişkinin irdelenmesinde; taraflar arasında imzalanan 27/12/2010 tarihli sözleşme ile davalı ...Şti.'nin, birleşen dosya davalısı ...A.Ş.'nin müşterilerine park hizmeti verme edimini üstlendiği belirlenmiştir.

Dava konusu olayda ise dava dışı sigortalıya ait aracın ... kullanımında iken birleşen dosya davalısı...A.Ş.'nin işlettiği ...Club tesisine geldiği ve bu tesisin davalı ...Şti.tarafından işletilen otoparkında aracın otopark görevlisi ... tarafından teslim alındığı ve anahtarın yine otopark görevlisi olan ...'a, ... tarafından teslim edildiği belirlenmiştir.

Aracın teslimi ile davalı ...Şti.'nin muhafaza sorumluluğu doğmuştur, birleşen davalı ...A.Ş.'nin ise otopark alanının işletmenin hâkimiyet alanı içinde olması sebebiyle müşterek sorumluluğu bulunmaktadır. Aracın teslimi ile davalıların otoparkta gerekli güvenlik tedbirlerini almadığı, basiretli bir iş adamının göstermesi gereken dikkat ve özeni göstermediği, özenle koruma borcuna aykırı davrandığı bu nedenle sorumlu oldukları kanaatine varılmıştır.

Dava konusu olay ile aynı nitelikte bir olaya ilişkin Yargıtay Hukuk Genel Kurulunun ... Esas, ... Karar sayılı ilamında "... Davalıların, Borçlar Kanunu hükümleri gereğince teslim alınan aracın başkaları tarafından götürülmemesi veya çalınmaması için her türlü tedbiri alma yükümlülüğü vardır. Otopark görevlisi dışındaki davalılar da BK. 55. madde hükmü uyarınca istihdam eden konumundadır.

Dosya kapsamındaki belgelerden otopark alanının işletmenin hâkimiyet alanı içinde olduğu belirlenmiştir.

Bu durumda, aracın park edilmek üzere görevliye tesliminden sonra otopark görevlisinin aracı uygun şekilde park edip, vedia akdinin de gerektirdiği şekilde özen gösterip aracı kilitlemek ve hatta kapıların kilitli olduğunu kontrolünü müteakip anahtarın kendisi dışında başka bir kişi ya da kişilerin ulaşamayacağı bir yerde muhafazasını sağladıktan sonra diğer müşterilerin araçları ile ilgilenmesi gerekir.

Nitekim sigortalı araç maliki de bu saik ile hareket ederek, aracın güvenli bir yere park edileceği ve anahtarlarının da güvenli bir şekilde muhafaza edileceği inancıyla aracını emin sıfatı ile davalı otopark görevlisine teslim ettiğinin kabulü gerekmekte olup, aracın teslimi takiben 45 dakika sonra çalınması nedeniyle araç malikinin aracın çalındığı andaki konumunu bilmesi kendisinden beklenemez.

Anahtarları üzerinde 45 dakika süre ile aracın bekletilmesi hayatın olağan akışına aykırıdır. Eş anlatımla, araç teslim edildiğinde poliçedeki özel şart ihlâl edilmemiştir. Bu özel şartı ihlal etmeyeceği düşüncesi ile hareket edilerek taraflar arasında vedia akdi kurulmuştur. Araç işleteninin aracın yeterli muhafazası sağlanmadan 45 dakika boyunca anahtarları üzerinde, her an çalınabilecek şekilde bırakılmasına rıza gösterdiğinin kabulü mümkün değildir.

Taraflar arasındaki bu sözleşmesel sorumluluklar ve halefiyete ilişkin düzenlemeler gereğince davalılar meydana gelen zarardan sorumludurlar. Bu nedenle de mahkemece zarar kapsamı araştırılıp sonucuna göre bir karar verilmedir." denilmektedir.

Dosyamız kapsamında da davalıların, kendilerine teslim edilen aracı muhafaza ile yükümlü oldukları, bu nedenle sorumlu oldukları kanaatine varıldığından, bilirkişi raporunun davalıların sorumlu olmadıkları yönündeki tespitine itibar edilmemiştir. Bu nedenle gerek asıl gerek birleşen dava yönünden, takibe konu asıl alacağa ilişkin davalıların, tahsilde tekerrür olmamak kaydıyla sorumlu oldukları belirlenmiştir.

Davacı tarafından sigortalısına yapılan ödeme nedeniyle, sigortalının haklarına halef olduğundan ve ödeme tarihi itibariyle temerrüt oluştuğundan, asıl dava yönünden ödeme tarihi olan 17/11/2014 tarihinden takip tarihi olan 13/05/2015 tarihine kadar işlemiş faizin 6.862,00 TL olduğu bilirkişi tarafından hesap edilmiş, davacı tarafından ise İstanbul ... İcra Müdürlüğünün ...

Esas sayılı takip dosyasında 6.200,00 TL işlemiş faiz talep edildiği anlaşılmakla takibin aynen devamına karar vermek gerekmiştir. Yine birleşen dosya kapsamında da ödeme tarihi olan 17/11/2014 tarihinden takip tarihi olan 04/09/2015 tarihine kadar işlemiş faizin 10.089,00 TL olduğu bilirkişi tarafından hesap edilmiş, davacı tarafından ise İstanbul ... İcra Müdürlüğünün...

Esas sayılı takip dosyasında 9.942,00 TL işlemiş faiz talep edildiği anlaşılmakla takibin aynen devamına karar vermek gerekmiştir.

İİK 67/2 maddesinde "...borçlunun itirazının haksızlığına karar verilirse borçlu; takibinde haksız ve kötü niyetli görülürse alacaklı; diğer tarafın talebi üzerine iki tarafın durumuna, davanın ve hükmolunan şeyin tahammülüne göre, red veya hükmolunan meblağın yüzde yirmisinden aşağı olmamak üzere, uygun bir tazminatla mahkum edilir." hükmü yer almakta olup, alacak miktarının yapılan bilirkişi incelemesi neticesinde tespit edildiği, tarafların sorumluluklarının tespitinin yargılamayı gerektirdiği bu nedenlerle alacağın likit olmadığı belirlenmiş olmakla tazminatı isteminin reddine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.

BU EVRAK 5070 SAYILI KANUN GEREĞİ ELEKTRONİK İMZA İLE İMZALANMIŞTIR