İstanbul 12. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2022/73 K.2022/78

Mahkememizde görülmekte olan Zayi Belgesi Verilmesi davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili müşterilerinden ... Şirketi adına 25 yapraklı çek defteri basıldığını, bahsi geçen çek defterlerinin ... Şubesine gönderilmek üzere kargoya teslim edildiğini, kargo şirketinin 21/01/2022 tarihli yazısı ile çek defterlerinin kaybolduğunun bildirildiğini, çek defterlerinin detaylı araştırılmasına rağmen bulunamamış olması sebebiyle çek defterinin hırsızlık sebebiyle kaybolduğunu ortaya koyduğunu, bu sebeple suç duyurusunda bulunulduğunu, çek defterleri müşteriye teslim edilemediğinden, içerisindeki çeklerin boş olduğunu, çek defteri zayi olduğunun tespitini talep etmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava dilekçesi ve sair tüm kayıtlar hep beraber incelendi.

Dava, TTK 82/7.maddesi uyarınca zayi belgesi verilmesine ilişkindir.

5411 sayılı Bankacılık Kanunu' nun 4.maddesinde; "Bankalar, diğer kanunlarda öngörülen hükümler saklı kalmak kaydıyla aşağıda belirtilen faaliyetleri gerçekleştirebilirler:

a) Mevduat kabulü.

b) Katılım fonu kabulü.

c) Nakdî, gayrinakdî her cins ve surette kredi verme işlemleri.

d) Nakdî ve kaydî ödeme ve fon transferi işlemleri, muhabir bankacılık veya çek hesaplarının kullanılması dahil her türlü ödeme ve tahsilat işlemleri.

e) Çek ve diğer kambiyo senetlerinin iştirası işlemleri.

f) Saklama hizmetleri.

g) Kredi kartları, banka kartları ve seyahat çekleri gibi ödeme vasıtalarının ihracı ve bunlarla ilgili faaliyetlerin yürütülmesi işlemleri.

h) Efektif dahil kambiyo işlemleri; para piyasası araçlarının alım ve satımı; kıymetli maden ve taşların alımı, satımı veya bunların emanete alınması işlemleri.

i) Ekonomik ve finansal göstergelere, sermaye piyasası araçlarına, mala, kıymetli madenlere ve dövize dayalı; vadeli işlem sözleşmelerinin, opsiyon sözleşmelerinin, birden fazla türev aracı içeren basit veya karmaşık yapıdaki finansal araçların alımı, satımı ve aracılık işlemleri.

j) Sermaye piyasası araçlarının alım ve satımı ile geri alım veya tekrar satım taahhüdü işlemleri.

k) Sermaye piyasası araçlarının ihraç veya halka arz yoluyla satışına aracılık işlemleri.

l) Daha önce ihraç edilmiş olan sermaye piyasası araçlarının aracılık maksadıyla alım satımının yürütülmesi işlemleri.

m) Başkaları lehine teminat, garanti ve sair yükümlülüklerin üstlenilmesi işlemleri gibi garanti işleri.

n) Yatırım danışmanlığı işlemleri.

o) Portföy işletmeciliği ve yönetimi.

p) Hazine Müsteşarlığı ve/veya Merkez Bankası ve kuruluş birlikleri nezdinde oluşturulan bir sözleşme kapsamında üstlenilen yükümlülükler çerçevesinde alım satım işlemlerine ilişkin piyasa yapıcılığı.

r) Faktöring ve forfaiting işlemleri.

s) Bankalararası piyasada para alım satımı işlemlerine aracılık.

t) Finansal kiralama işlemleri.

u) Sigorta acenteliği ve bireysel emeklilik aracılık hizmetleri.

v) Kurulca belirlenecek diğer faaliyetler.

Mevduat bankaları birinci fıkranın (b) ve (t), katılım bankaları (a), kalkınma ve yatırım

bankaları (a) ve (b) bentlerinde belirtilen faaliyetleri gerçekleştiremezler." faaliyet konuları düzenlenmiştir.

Aynı Kanunun 42.maddesinde ise; "Alınan yazılar ve faaliyetler ile ilgili belgelerin asılları veya bunun mümkün olmadığı hâllerde sıhhatlerinden şüpheye mahal vermeyecek kopyaları ve yazılan yazıların makine ile alınmış, tarih ve numara sırası verilerek düzenlenecek suretleri, usûlleri çerçevesinde ilgili banka nezdinde on yıl süreyle saklanır. Bu belgelerin mikrofilm, mikrofiş şeklinde veya elektronik, manyetik veya benzeri ortamlarda saklanmaları mümkündür. Bu maddenin uygulanmasına ilişkin usûl ve esaslar Kurulca belirlenir." şeklinde Bankalarca 10 yıl boyunca saklanması gereken kayıt ve belgelerin neler olduğu belirtilmiştir.

Somut dosyada, davacı vekilince müşteriye teslim edilmeden kargo gönderimi sırasında kaybolan 25 adet boş çek yaprağından oluşan çek defterine ilişkin zayi belgesi verilmesi talep edilmiştir.

Çek yaprakları, çek karneleri anılan yasanın 4.maddesine göre davacının faaliyet alanına dahil olsa da, Zayi belgesi istenen boş çek yaprakları, 42.madde kapsamında saklanması zorunlu belgeler arasında yer almamaktadır, davacı tarafça her ne kadar Yargıtay 11.Hukuk Dairesinin 2016/8440 E, 2018/2536 K. Sayılı kararı emsal gösterilmiş ise de, anılan kararda zayii belgesi verilmesi istemine konu belgelerin finansman senetleri, türev ürün sözleşmeleri, obsiyon çerçeve, genel kredi sözleşmeleri olduğu, mahkememiz dosyasında ise boş çek yaprakları için zayi belgesi istenildiği, dolayısıyla emsal niteliğinin bulunmadığı anlaşıldığından,

davanın reddine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

Katip ... · e-imza Hakim ... · e-imza