İstanbul 12. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2024/394 K.2024/989

Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Acentelik Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; ... ile müvekkili ... Sigorta A.Ş. Arasandı .... Noterliğnin 31.05.2001 tarih ve ... yevmiye sayılı sözleşme yapma ve prim tahsil etme yetkisine haiz acentelik sözleşmesi akdedildiğini, 19.12.2012 tarihi itibarı ile müvekkili şirkete 42.687,23 TL borcu bulunduğunu, .... Noterliğinin 19.12.2012 tarihli, ... yevmiye sayılı ihtarnamesi ile bu hususun taraflara bildirildiğini, borcun ödenmemesi üzerine .... İcra Müdürlüğünün ... Esas Sayılı dosyası ile icra takibi başlatıldığını, davalı borçlunun takibe itiraz etmesi sebebiyle takibin durduğunu beyanla, itirazın iptali ile takibin devamına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili 19/11/2013 havale tarihli cevap dilekçesi ile; dava dayanağı takibin ....İcra müdürlüğünün ... Esas sayılı takip dosyası ile mükerrer olduğunu aynı alacak talebinin işbu takip dosyası kapsamında da yapıldığını, aynı alacağa istinaden birden fazla takip yapılmasının usul ve yasaya aykırı olduğu bu nedenle takibin iptali ile haksız ve mesnetsiz davanın usul ve esas yönünden reddine karar verilmesini istemiştir.

CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; müvekkili hakkında mükerrer icra takibi başlatıldığını, davaya konu icra takibinin .... İcra Dairesinin ... Esas sayılı icra dosyası ile mükerrer olduğunu, davaya konu acentelik sözleşmesi nedeniyle müvekkilinin davacıya borcunun olmadığını, davacının taleplerinin haksız olduğunu ve davacı aleyhine kötü niyet tazminatına karar verilmesi gerektiğin belirterek davanın reddine, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

BİRLEŞEN .... ASLİYE TİCARET MAHKEMESİNİN ... SAYILI DOSYASI

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle. Davalılardan ... ile müvekkili ... Sigorta A.Ş. Arasandı ....

Noterliğnin 31.05.2001 tarih ve ... yevmiye sayılı sözleşme yapma ve prim tahsil etme yetkisine haiz acentelik sözleşmesi akdedildiğini, diğer davalı ...'in ise söz konusu acentelik sözleşmesinin teminatı olarak kendi adına kayıtlı bulunan ... numaralı bağımsız bölüm üzerinde müvekkili şirket lehine 1. Derecede 20.000,00 TL bedelle ipotek tesis edildiğini, davalı ...'in sözleşme gereği edimlerini ifa etmediğini.

19.12.2012 tarihi itibarı ile müvekkili şirkete 42.687,23 TL borcu bulunduğunu, .... Noterliğinin 19.12.2012 tarihli, ... yevmiye sayılı ihtarnamesi ile bu hususun taraflara bildirildiğini, borcun ödenmemesi halinde ipoteğin paraya çevrilmesi yolu ile takibe geçileceğinin ihtar edildiğini, borcun ödenmemesi üzerine ....İcra Müdürlüğünün ...

E. Sayılı dosyası ile icra takibi başlatıldığını, davalı borçlunun takibe itiraz etmesi sebebiyle takibin durduğunu beyanla, itirazın iptali ile takibin devamına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; dava dayanağı takibin ....İcra müdürlüğünün ... Esas sayılı takip dosyası ile mükerrer olduğunu aynı alacak talebinin işbu takip dosyası kapsamında da yapıldığını, aynı alacağa istinaden birden fazla takip yapılmasının usul ve yasaya aykırı olduğu bu nedenle takibin iptali ile haksız ve mesnetsiz davanın usul ve esas yönünden reddine karar verilmesini istemiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Asıl dava; acentelik sözleşmesi kapsamında alacağın tahsili için başlatılan takibe itirazın iptali istemine ilişkin olup, birleşen dava ise acentelik sözleşmesi kapsamında sözleşmenin teminatı olarak tesis edilen ipoteğin paraya çevrilmesi yoluyla başlatılan takibe takibe itirazın iptali istemine ilişkindir.

Dosyamıza getirtilen .... İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı takip dosyasının incelenmesinde; davacı tarafından davalı aleyhine toplam 42.687,23-TL üzerinden icra takibi yapıldığı, davalının itirazı üzerine takibin durduğu, itirazın süresinde ve usulüne uygun yapıldığı, buna göre davanın, İİK.67.maddesinde yazılı 1 yıllık hak düşürücü süre içerisinde açıldığı anlaşılmıştır.

Birleşen davaya konu olarak getirtilen .... İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı takip dosyasının incelenmesinde; davacı tarafından davalılar aleyhine toplam 43.165,56-TL üzerinden ipoteğin paraya çevrilmesi yoluyla icra takibi yapıldığı, davalının itirazı üzerine takibin durduğu, itirazın süresinde ve usulüne uygun yapıldığı, buna göre davanın, İİK.67.maddesinde yazılı 1 yıllık hak düşürücü süre içerisinde açıldığı anlaşılmıştır.

Mahkememizden verilen 02/07/2019 tarih ve ... sayılı kararı ile, asıl ve birleşen davanın kısmen kabulüne karar verilmiş, karara karşı davalılar vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulmuştur. Mahkememiz kararı İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 43. Hukuk Dairesi'nin 08/05/2024 tarih ve 2021/140 Esas, 2024/684 Karar sayılı ilamıyla;

"...Bu durumda davacı defterlerindeki kayıtların denetlenip, delil olma niteliğinin değerlendirilmesi yönünden davalı tarafa HMK 220/3 gereği ihtar yapılarak ticari defterlerin ibrazı istenilerek davalının defter ibraz edip etmemesine göre değerlendirme yapılmak, ayrıca HMK 31. maddesi kapsamında davacıya alacak iddiasını açıklatmak, alacak birden fazla nitelikte ise her bir alacak yönünden ayrı ayrı değerlendirme yapılarak sonucuna göre karar verilmesi gerekirken eksik inceleme ile karar verilmesi isabetli görülmemiştir." şeklindeki gerekçe ile kaldırılmış olmakla, dava mahkememizin yukarıdaki esasına kaydı yapılıp incelenmiştir.

Mahkememizce 05/07/2024 tarihli tensip zaptı ile;

"1-İstinaf Karar Kaldırma ilamı doğrultusunda davacı vekiline asıl ve birleşen dava yönünden ayrı ayrı olacak şekilde alacak talebinin dayanaklarının (takip dayaklarının açıklanmasını) takibe konu tüm kalemlerin ayrı ayrı açıklanması hususunda işbu tensip zaptının tebliğinden itibaren 2 haftalık kesin süre verilmesine, aksi halde dosyanın mevcut durumuna göre değerlendirme yapılarak karar verileceği hususunun davacı vekiline ihtarına,

2-1 nolu ara karar ikmalinin ardından İstinaf karar kaldırma ilamı doğrultusunda birleşen ve asıl dava yönünden tarafların ticari defter ve kayıtlarının incelenmesi için davacı tarafın tazminat kalem ve miktarlarının tespiti için dosyanın bir önceki bilirkişi heyetine tevdine, incelemenin mahkememiz duruşma salonunda 02/08/2024 tarihinde saat 14:00'de yapılmasına,

3-Bilirkişiler için 5.000,00-TL ücret takdirine, toplam 15.000,00-TL bilirkişi ücretinin davacı tarafça iki haftalık kesin süre içerisinde Mahkememiz veznesine yatırılmasına, verilen kesin süre içerisinde yatırılmadığı takdirde inceleme talebinden vazgeçilmiş sayılacağının davacı tarafa ihtarına(ihtarın işbu tensip zaptı ile yapılmış sayılmasına),

4-Taraflarca talep halinde HMK.218 md gereğince bilirkişilere yerinde inceleme yetkisi verilmesine,

5-HMK.'un 222 maddesi gereğince ticari defter ve kayıtların mahkememiz duruşma salonunda hazır edilmesine, inceleme günü ve saatinde defterlerin ibraz edilmemesi ya da yerinde inceleme talebinde bulunulmaması halinde defter inceleme talebinden vazgeçilmiş sayılacağının ve karşı tarafın usulüne uygun tutulmuş ticari defter ve kayıtlarının esas alınacağı hususunun taraf vekillerine ihtarına(ihtaratın işbu tensip zaptı ile yapılmış sayılmasına,)

6-Rapor geldiğinde davacı vekilince takip edilerek bir örneğinin davalıya tebliğinin sağlanmasına, HMK 281. maddesi uyarınca raporun tebliğinden itibaren iki haftalık kesin süre içerisinde taraflarca varsa itirazlarının bildirilmesine,

7-İşbu tensip zaptı ile istinaf karar kaldırma ilamının taraflara tebliğine," şeklinde ara kararlar kurulmuş defter ibrazı için gün ve saat tayin edilmiş ve defter ibraz etmemenin sonuçları ihtar edilmiş, tensip zaptının taraflara tebliğ edilmiştir.

Davacı vekili tarafından beyan dilekçesi sunulmuş ve mahkememizce İstinaf karar kaldırma ilamı doğrultusunda birleşen ve asıl dava yönünden tarafların ticari defter ve kayıtlarının incelenmesi için davacı tarafın tazminat kalem ve miktarlarının tespiti için dosyanın bir önceki bilirkişi heyetine tevdi edilmiş, bilirkişi heyeti tarafından sunulan 20/11/2024 tarihli ek raporda özetle;

"...Yukarıda belirtilen dilekçe kapsamında da tarafımıza herhangi ilave bir belge sunulmamıştır. Bu kapsamda; dosyadaki bilgi, belgeler üzerinden değerlendirme görüşümüzü değişmemiştir. Bununla

birlikte İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 43. Hukuk Dairesi’nin 2021/140 E-2024/684 K. sayılı bozma ilamı sonrası Sayın Mahkeme’nin 04.07.2024 tarihli tensip zaptı ile taraflara yönelik ihtaratlar

gerçekleştirmiş olup bu yöndeki ihtaratın yerine getirilmemesine bağlı her türlü değerlendirmeye ait hukuki taktir Sayın Mahkeme’ye aittir.

Usulüne uygun olarak tutulan defter, kayıt ve belgelerinden ve dava dosyasındaki evraklar üzerinden yapılan incelemede, davacı ... şirketinin davalı acenteden kök rapordaki görüşümüz kapsamında 42.472,47-TL (kök raporumuzun 6. Sayfasındaki görüşe üstünlük sağlanması halinde 30.856,93 TL) alacaklı olduğu (...’in 20.000,00 TL bedelli ipotek-teminatı/buna bağlı sorumluluğuna yönelik istem yönünden nihai hukuki taktirin Sayın Mahkeme’ye ait olduğu)

İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 43. Hukuk Dairesi’nin 2021/140 E-2024/684 K. sayılı bozma ilamı kapsamı ile Sayın Mahkeme’nin 04.07.2024 tarihli tensip zaptı kapsamında taraflara yönelik ihtaratların taraflar açısından hukuki yükümlülükleri hususunda nihai hukuki taktir ve değerlendirme ile davanın kabulü halinde davacının, davalılar aleyhine başlatmış olduğu icra dosyalarına yapılan itirazın iptali ile takibin devamı, % 20’den aşağı olmamak üzere icra ve inkar tazminatı, ücret-i vekalet ile yargılama ve icra giderlerinin de davalı taraflara tahmiline karar verilmesi hususlarında da hukuki takdir ve tasnifin Sayın Mahkeme’ye ait olduğu, işbu heyet ek raporumuz takdirlerinize arz olunur." şeklinde görüş bildirilmiştir.

Bu kapsamda somut olaya bakıldığında, Mahkememizce verilen 02/07/2019 tarih ve ... sayılı kararı İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 43. Hukuk Dairesi'nin 08/05/2024 tarih ve 2021/140 Esas, 2024/684 Karar sayılı ilamıyla kaldırılmış olup karar kaldırma üzerine düzenlenen tensip zaptı ile davacı vekilinin asıl ve birleşen dava yönünden alacak talep dayanaklarının açıklanması hususunda ihtaratlı kesin süre verildiği, ara karar uyarınca davacı vekili tarafından talebin açıklandığı beyan dilekçesi sunulduğu,

ayrıca yine tensip zaptı ile tarafların ticari defter ve kayıtlarının istinaf karar kaldırma ilamı da gözetilerek ek rapor tanzimi için bilirkişi inceleme ara kararı kurulduğu, ara karar gereğince dosyanın bilirkişi heyetine tevdi edildiği, bilirkişi raporunun sunulduğu, taraflarca yeni belge ve kayıt sunulmadığı, defter ibraz etmemenin yasal sonuçlarının davalı tarafa ihtar edilmiş olmasına rağmen ticari defter ve kayıtların sunulmamış olduğu,

taraflarca rapora karşı beyanda bulunulmadığı dolayısı ile mahkememizce karar kaldırma ilamı öncesindeki karara dayanak yapılan hususların dışına çıkılması olanağı bulunmadığı anlaşılmakla önceki kararda olduğu gibi asıl davanın kısmen kabulüne, birleşen davanın kabulüne dair aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

HÜKÜ M

Gerekçesi yukarıda ayrıntılı olarak izah edildiği üzere;

1-Asıl davanın KISMEN KABULÜ ile davalının .... İcra Dairesinin ... Esas sayılı icra dosyasına yapmış olduğu İTİRAZIN KISMEN İPTALİNE, takibin .... İcra Dairesinin ... Esas sayılı icra dosyasındaki tashilatlarda tekerrür olmamak kaydıyla 30.856,93-TL üzerinden devamına, takip tarihinden itibaren avans faizi uygulanmasına, fazlaya ilişkin istemin REDDİNE,

2-Birleşen .... Asliye Ticaret mahkemesinin 2013/282 Esas sayılı dosyası ile açılan davanın KABULÜ ile davalıların .... İcra Dairesinin ... Esas sayılı icra dosyasına yapmış oldukları İTİRAZIN İPTALİNE, .... İcra Dairesinin ... Esas sayılı icra dosyasındaki tahsilatlarda tekerrür olmamak kaydıyla takibin 20.000,00-TL üzerinden devamına,

3-Alacak tutarı olan 30.856,93-TL'nin %20'si oranında hesap edilen 6.171,38-TL inkar tazminatının davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine, (Davalı ...'in bu miktarın 4.000,00-TL'si ile sorumlu olması kaydıyla)

A) ASIL DAVADA

4-Alınması gerekli 2.107,83-TL karar ve ilam harcından peşin alınan 515,60-TL harcın mahsubu ile geriye kalan 1.592,23-TL eksik harcın davalı ...'den tahsili ile hazineye irad kaydına,

5-Davacı tarafça başlangıçta yapılan 28,05-TL gider ile yargılama aşamasında yapılan 20.175,00-TL olmak üzere toplam 20.203,05-TL yargılama giderinden davanın kabul ve ret oranına göre hesaplanan 14.602,76-TL yargılama giderinin asıl ve birleşen dosya davalılarından müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine, geriye kalan kısmın davacı üzerinde bırakılmasına, peşin yatan harç gideri 515,60-TL'nin yalnızca davalı ...'in tahsil edilerek davacıya verilmesine,

6-Davacı taraf vekille temsil olunduğundan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca hesap ve taktir olunan 30.000,00-TL vekalet ücretinin davalı ...'den alınıp davacıya verilmesine,

7-Davalı taraf vekille temsil olunduğundan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca hesap ve taktir olunan 11.830,30-TL vekalet ücretinin davacıdan alınıp davalıya verilmesine,

B) BİRLEŞEN DAVADA

8-Alınması gerekli 1.366,20-TL karar ve ilam harcından peşin alınan 241,55-TL harcın mahsubu ile geriye kalan 1.124,65-TL eksik harcın davalılardan tahsili ile hazineye irad kaydına,

9-Davacı tarafça başlangıçta yapılan 269,60-TL yargılama gideri ile yargılama aşamasında yapılan 46,00-TL masraf olmak üzere toplam 315,60-TL yargılama giderinin davalılardan alınıp davacıya verilmesine,

10-Davacı taraf vekille temsil olunduğundan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca hesap ve taktir olunan 20.000,00-TL vekalet ücretinin davalılardan alınıp davacıya verilmesine,

11-Gider avansının kullanılmayan kısmının karar kesinleştiğinde ilgili tarafa iadesine,

Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı, davalı tarafın yokluğunda, kararın tebliğinden itibaren iki haftalık kesin süre içerisinde İstanbul Bölge Adliye Mahkemesine istinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 11/12/2024

Katip ... Hakim ...