İstanbul 12. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2024/533 K.2025/18

Mahkememizde görülmekte olan Menfi Tespit (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dava dilekçesinde: davalı tarafından başlatılan ....İcra Dairesinin ... Esas sayılı dosya hukuka aykırı olduğunu, müvekkilinin davalı tarafa herhangi bir borcunun bulunmadığını, müvekkili firmaya daha önce gönderilen 27.10.2015 tarih MK.1591/2572 Sayılı yazı ile 15.10.2015 tarihi ve 115/14 sayılı yönetim kurulu kararı ile 2015 yılından itibaren ...

Borsasına müvekkil şirketin resen kaydının yapıldığı bir ay içinde kayıt ücretinin kayıt evrakının bir ay içerisinde davalı tarafından talep edildiğini, davalı tarafından yapılan işlemin 5174 sayılı Kanun ilgili yönetmeliğe aykırı olduğunu, resen kayıt işleminin silinmesi gerektiğine ilişkin itirazları davalı tarafa sunduğunu, müvekkili şirketin ... kotasyonuna dahil maddelerin alım ve satımı ile uğraşmadığını, müvekkili şirket ...

Avm de cafe restaurant tarzı küçük bir işletme olduğunu, borsa kotasyonuna dahil malların nihai tüketicisi konumda olduğunu, alım ve satımını yapan tacir olmadığını, davalı tarafından müvekkili şirketin 29.10.2015 tarih MK .../... sayılı yazı ile Kayıt işlemi işlemleri yazı ile kayıt işlemlerimiz varsa itirazlarımız bildirmemizi müvekkili şirketten talep edildiğini, sunulan yazılı dilekçe ile yazılı müracaat edilmiş söz konusu işlemin hatalı olduğuna ilişkin itirazlarımız davalı tarafa bildirildiğini,

davalı tarafından kanun ve Yönetmeliklere aykırı yapılan müvekkili şirkete ait üyelik kaydının ve varsa borç tahakkuklarının silinmesinin talep edildiğini, resen yapılan üyelik kaydı sebebiyle haksız şekilde borç tahakkuk ettirildiğini, ....

İcra Dairesinin ... esas sayılı dosyasında icra takibi başlatıldığını, davalı tarafından başlatılan icra takibinin hukuki dayanaktan yoksun olduğunu, müvekkil firmanın davalı tarafa herhangi bir borcunun bulunmadığının tespiti ile yargılama masrafları ve vekalet ücretininde davalı tarafa yükletilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili cevap dilekçesinde: Yasa hükmü gereği menfi tespit davası dava şartı olan zorunlu arabuluculuk görüşmeleri gerçekleştirilmediğini, davanın usulden reddedilmesini, ... Borsası 5174 sayılı ...

Birliği ile Odalar ve Borsalar Kanununun Ticaret borsaları başlıklı 28. maddesinin "Ticaret borsaları, bu Kanunda yazılı esaslar çerçevesinde borsaya dahil maddelerin alım satımı ve borsada oluşan fiyatlarının tespit, tescil ve ilanı işleriyle meşgul olmak üzere kurulan kamu tüzel kişiliğine sahip kurumlardır." hükmü çerçevesinde faaliyet gösterdiğini, 5174 sayılı kanunun 32. Maddesi: "….... kotasyonuna dahil maddelerin alım veya satımı ile uğraşanlar, bulundukları yerin borsasına kaydolmak zorundadırlar buna uymayanların kayıtları, borsaca re’sen yapılır ve kendilerine tebliğ edilir…..".

Anılan 5174s. Kanun'un 46. Maddesi "Borsaya tabi maddelerin en az miktarları üzerinde yapılan alım satım muamelelerinin borsalara tescili zorunludur" hükmünü amir olduğunu, alım satım yapanlarca yerine getirilmemesi halinde re'sen tescil işlemi yapıldığını, 5174s.

Kanun'un 46.maddesi uyarınca borsalarca gösterilen yerlerde yapılan işlemler aynı gün, borsa dışında alınıp satılmasına müsaade edilen maddelere ait işlemler en geç otuz gün içinde tescil ettirildiğini, geçerli bir neden olmaksızın belirtilen sürelerde tescil zorunluluğunun yerine getirilmemesi durumunda, tescil ücreti %50 fazlasıyla tahsil olduğunu, yasanın “Tahsilat” başlıklı 77.maddesi “Süresinde ödenmeyen kayıt ücretleri, yıllık aidat, munzam aidat, navlun hâsılatından alınacak oda payları, borsa tescil ücreti ve Birlik aidatına 6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanun uyarınca günlük gecikme zammı tahakkuk ettirilir.

Kayıt ücretleri, yıllık aidat, munzam aidat, navlun hasılatından alınacak oda payları ve Birlik aidatı ile borsa tescil ücreti ve bunlara ait kesinleşen gecikme zamları ile para cezalarının tahsiline ilişkin olarak oda, borsa ve Birlik Yönetim Kurulunca verilen kararlar ilâm hükmünde olup, icra dairelerince yerine getirilir.” hükmü gereği müvekkili kurumun yönetim kurulu kararları ilam hükmündedir ve 6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanun uyarınca günlük gecikme zammı tahakkuk ettirildiğini,

icra takibine konu alacaklar hakkında pandemi döneminde çıkan kanun ve yönetmelikler ile 17.11.2020 ile 01.01.2024 tarihleri arasında icra takip ve işlemleri durdurulduğunu, alacaklara ilişkin olarak 7350 sayılı Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun 11.01.2022 tarih ve 31716 sayılı Resmi Gazetede yayımlanarak yürürlüğe girdiğini, bu düzenlemeye ilişkin olarak ...

Birliği'nin 12.01.2022 tarih ve 368 sayılı yazısı iletildiğini, ilgili kanun ve yönetmelikler doğrultusunda müvekkili ... Borsası 2015 ve sonrasına ait aidat alacakları için icra takiplerini 01.01.2024 ile 31.01.2024 tarihleri arasında gerçekleştirdiğini, itiraza konu .... İcra Dairesi ... Esas numaralı ilamlı icra takibi 31.01.2024 tarihinde başlatıldığını, zamanaşımına ilişkin kanuna aykırılık bulunmadığını, müvekkili kurum ...

Borsası kamu tüzel kişiliğine sahip bir kamu kurumu olduğunu, Ticaret Borsalarının bu niteliği 5174 Sayılı Kanun'un 28. maddesinde yer aldığını, davacının itirazlarının hiçbir hukuki dayanağı bulunmadığını, yetkisiz mahkemede açılmış bir davanın söz konusu olduğunu, davacının huzurdaki dava konusu edilen ilam niteliğindeki Yönetim Kurulu Kararı ile gerçekleştirilen re'sen tescil işlemine ait olan tescil ücretinin olmadığının tesbitini istemesi ise itirazı varsa süresi içinde söz konusu her bir idari işlem için tebliğden itibaren 60 gün içinde idare mahkemesinde idari işlemin iptali için dava açmasının gerektiğini,

kurumlarının ve dava konusu işlemin hukuki niteliği itibariyle dava idari yargının görev alanı kapsamında yer aldığını, dava açma süresinin geçirildiğini, fazlaya ilişkin her türlü hakları saklı kalmak üzere zorunlu Arabuluculuk dava şartı yerine getirilmediğinden davanın usulden reddini, esasa ilişkin açıklanan tüm bu sebepler ışığında davaya konu edilen zamanaşımına ve borcun olmadığına ilişkin iddiaları haksız ve mesnetsiz olduğunu, davanın reddine karar verilmesini, haksız itiraz neticesinde alacağın %20'sinden az olmamak üzere icra inkar tazminatına hükmedilmesini,

yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davacı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava, hukuki niteliği itibari ile menfi tespit talebine ilişkindir.

....Asliye Hukuk Mahkemesi ... Karar sayılı Görevsizlik Kararı ile mahkememize tevzi edilmiş, mahkememiz 2024/533 Esasına kaydı yapılmıştır.

Dava dilekçesi ve sair tüm evraklar hep birlikte incelenmiştir.

6100 sayılı HMK 114.maddesinde dava şartları sayılmış, yine HMK 115.maddesinde ise dava şartlarının incelemesinin nasıl gerçekleştirileceği düzenlenmiştir. Buna göre "Mahkeme, dava şartı noksanlığını tespit ederse davanın usulden reddine karar verir. Ancak, dava şartı noksanlığının giderilmesi mümkün ise bunun tamamlanması için kesin süre verir. Bu süre içinde dava şartı noksanlığı giderilmemişse davayı dava şartı yokluğu sebebiyle usulden reddeder."

6102 sayılı kanun 5/A.maddesinde 28/03/2023 tarihli ve 7445 sayılı Kanunun 31 inci maddesiyle bu fıkrada yer alan “paranın ödenmesi olan alacak ve tazminat talepleri hakkında” ibaresi “para olan alacak, tazminat, itirazın iptali, menfi tespit ve istirdat davalarında,” şeklinde değiştirilmiş olup, menfi tespit davaları da dava açılmadan önce zorunlu arabuluculuk başvurusu yapılması gereken davalardan olmuştur.

HMK 118/1 madde gereğince "Davanın dava dilekçesinin kaydedildiği tarihte açılmış " sayılacağının belirtildiği, 7445 sayılı kanunun 31. maddesi ile 6102 sayılı TTK.5/A maddesinde yapılan düzenleme ile "Bu kanunun 4.maddesinde ve diğer kanunlarda belirtilen ticari davalarada, konusu bir miktar para olan alacak, tazminat, itirazın iptali, menfi tespit ve istirdat davalarında, hakkında dava açılmadan önce arabulucuya başvurulmuş olması dava şartıdır" hükmünün getirildiği ve yine 7445 sayılı kanun ilgili maddesinin 01/09/2023 tarihinde yürürlüğe girer hükmü yer bulunduğu, söz konusu yasa değişikliği ile arabuluculuk dava şartının tamamlanabilir nitelikte bir dava şartı olmadığı anlaşılmıştır.

Yukarıda açıklanan yasa hükümleri kapsamında davanın menfi tespit istemine ilişkin olduğu ve Yasanın yürürlük tarihi olan 01/09/2023 tarihinden sonra 14/06/2024 tarihinde Asliye hukuk Mahkemesinde açıldığı, mahkemece 26/06/2024 tarihinde görevsizlik karar verdiği ve 10/09/2024 tarihinde kararın kesinleştiği anlaşılmış olup, dosya mahkememize gönderilmeden evvel arabuluculuk işlemlerinin tamamlanmış olması gerektiği, bu dava şartının tamamlanabilir nitelikte bir dava şartı olmadığı gözetilerek, davanın HMK 114/2 maddesi yollamasıyla 6102 sayılı 5/A maddesindeki zorunlu arabuluculuk dava şartı yokluğundan HMK 115/2 maddesi gereğince usulden reddine karar verilmiştir.

HÜKÜ M

Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;

1-Davanın arabuluculuk dava şartı yokluğundan reddine,

2-Alınması gerekli 615,40 TL'den davacı tarafça peşin olarak yatırılan 427,60 TL harcın mahsubu ile eksik 187,80 TL harcın davacıdan tahsili ile hazine adına irat kaydına,

3-Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin üzerinde bırakılmasına,

4-Davalı tarafından yapılan bir yargılama gideri olmadığından bu konuda karar verilmesine yer olmadığına,

5-Davalı taraf kendisini vekille temsil ettirdiğinden karar tarihinde geçerli A.A.Ü.T'deki esaslara göre belirlenen ve dava miktarını geçmemek üzere 3.618,28 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,

6-Karar kesinleşene kadar yapılacak yargılama giderlerinin davacı gider avansından karşılanmasına, karar kesinleştikten sonra bakiye gider avansının istek halinde davacıya iadesine,

Dair, miktar itibariyle yasa yolu kapalı kesin olarak davacı vekili ile davalı vekilinin yüzüne karşı verilen karar açıkça okunup anlatıldı. 14/01/2025

Katip ... · e-imzalıdır Hakim ... · e-imzalıdır