İstanbul 13. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2018/1109 K.2020/378

Mahkememizde görülmekte olan Kıymetli Evrak İptali (Çek İptali (Hasımsız)) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; .... Ltd. Şti. Tarafından keşide edilen ve lehdarı ... olan çekin, lehdar ... tarafından ciro edilerek müvekkili olan borcuna istinaden müvekkili verildiğini ancak dava konusu çekin müvekkilin işyerinde rızası hilafına elinden çıktığı zayi olduğu, zayi olan çekin çalınmış olmasının muhtemel olduğu, ...A.Ş. ...şubesinden alınma, keşide yeri ... 31/12/2018 vadeli ... çek nolu, 17.000,00 TL bedelli, keşidecisi .... Ltd. Şti.

Olan çekin zayi edilen çekin kötü niyetli üçüncü şahısların ellerine geçmesi halinde müvekkilin mağduriyetinin söz konusu olacağını, bu nedenle çek hakkında öncelikle ödeme yasağı kararı verilmesini ve neticede çekin iptalinin temini için iş bu davanın ikamesi zaruretinin hasıl olduğunu, söz konusu çeke ilişkin olarak ödeme yasağı kararı verilmesini, ödeme yasağı kararının çekin alındığı ...A.Ş. ...şubesine bildirmesine ve zayi olan çekin iptaline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Dava Türk Ticaret Kanununun 757 ve izleyen maddeleri hükümlerine istinaden açılan kıymetli evrakın zayii nedeniyle iptali istemine ilişkindir. Mahkememizce zayi edildiği bildirilen bono yönünden nitelikleri belirtilerek ... Ticaret Sicil Gazetesinde birer hafta ile üç defa ilan yaptırılmıştır.

Davacı tanığı ... duruşmadaki beyanında: "Davacı ... benim babam olur, ben babamla birlikte çalışıyorum bu nedenle yaptığı ticari işler hakkında bilgim vardır. Davaya konu çeki babam ... adlı kişiden almıştır. Babam cam ambalaj işiyle uğraşır, ...'la da vermiş olduğu mallar karşılığında dava konusu çeki almıştı. Çek ... tarafından ciro edilerek babama teslim edildi. Bu işlem yapıldığında ben de yanlarındaydım. Tarihi tam hatırlamıyorum ancak çekin bedeli 17.000,00 TLydi.

Çek ... adınaydı. ... da çeki ... almıştır. Çeki babam teslim aldığı gün kaybetti çünkü ödeme yapacaktı, büyük ihtimalle namaza gittiği sırada kaybetti. Çekle ilgili keşideci ... de aradık. Onlar da bize çekin tahsili için ibraz edilmediğini söyledi. bilgim bundan ibarettir, ekleyeceğim başka bir husus yoktur, tanıklık ücreti talebim yoktur" şeklinde beyanda bulundu. Bizde onların nezaretinde bu işi yapıp bitirdik, " şeklinde beyanda bulunmuşlardır.

Tüm dosya kapsamı birlikte incelendiğinde ve değerlendirildiğinde;

TTK' nın 757 vd. maddelerinde yer alan kambiyo senedinin zayi nedeni ile iptal davası, iradesi dışında kambiyo senedi elinden çıkan kişiye, hakkın senetsiz olarak ileri sürülmesi veya borçludan yeni bir senet düzenlenmesini isteyebilme imkanı verir (TTK m. 651-652)

TTK'nın 759. maddesi uyarınca, iptal isteminde bulunan kişi, çek elinde iken zayi olduğunu inandırıcı bir şekilde gösteren delilleri mahkemeye sağlamak, çekin bir suretini ibraz etmek yahut da çekin esas içeriği hakkında bilgi vermekle yükümlüdür.

İptal ve ödemeden men talebinde bulunan kişi, zayi olan çekin zilyedi olduğunu gösterir delillerini mahkemeye sunmalıdır. Örneğin çekin önü ve arkasının yer aldığı bir fotokopisi önemli bir ispat aracıdır. Çek fotokopisinin bulunmaması halinde ise çek bedeli, muhatap banka ticari ünvanı, ödeme yeri, keşide yeri, keşide tarihi ve keşidecinin adının iptal talepli dilekçede gösterilmesi gerekir.

Dava dilekçesi ve ekleri incelendiğinde, davacının çek fotokopisi sunmadığı ancak dava dilekçesinde çekin esas içeriği hakkında bilgi verdiği, çek bedeli, muhatap banka ticari ünvanı, keşide yeri, keşide tarihi ve keşidecinin adının gösterildiği, ayrıca davacı tanığının çekin davacının elinde iken zayi olduğu hususunda beyanının bulunduğu, iptali talep edilen çeke ilişkin ...

Ticaret Sicili Gazetesi'nde 3er gün arayla 3 kez ilan yapıldığı ancak ilanla verilen 3 aylık süre içerisinde çekin Mahkememize ibraz edilmediği ve Muhatap Banka'nın 09/04/2019 tarihli yazı cevabında, iptal talebine konu çekin ibraz edilmediğinin bildirildiği görülmekle, toplanan tüm delillerden iptal talebine konu çekin zayi olduğu kanaatine varılmış ve davanın kabulüne karar vermek gerekmiş, aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.

Katip ... · e-imzalıdır. Hakim ... · e-imzalıdır.