İstanbul 13. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2018/1125 K.2021/827

Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Ticari Nitelikteki Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda;

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde. Dava dışı sigortalı ..., ... plakalı otobüsün zorunlu karayolu taşımacılık mali sorumluluk sigortasını vekil edeni ...

Sigorta'ya yaptırdığını, trafik kazası tutanağından görüleceği üzere 04.01.2012 tarihinde sigortalıya ait ... plakalı araç ...-Sarıyer karayolu üzerinde kaza yapmış ve bu kaza neticesinde araç içinde bulunan ... yaralanmış ve malul hale geldiğini, ...; ... plakalı aracın sahibi olan ..., olay esnasında aracın sürücüsü olan ... ve aracın ZMMS sigortacısı olan ... aleyhine ... Asliye Hukuk Mahkemesi'nin ...

E saıylı dosyasıyla tazminat davası açtığını, İş bu dava vekiledenine ihbar edildiğini, daha sonra, ... vekili Av. ... aracılığıyla vekiledeni şirkete başvurarak tazminat talebinde bulunduğunu ve taraflar arasında Sulh Protokolü ve İbranamedir başlıklı belge imzalanarak vekiledeni tarafından Av ...'a 21.12.2015 tarihinde 265.900,00-TL ödeme yapıldığını, fakat daha sonra yapılan bu ödemenin hataen yapıldığını vekiledeni tarafından fark edildiğini, zira, kazanın yaşandığı sırada sigortalı aracın işçi servisi olarak seferde olduğu ve mağdur ...'un da işçi servisi yolcusu olduğu,

yani biletli yolcu olmadığı anlaşıldığını, Zorunlu Karayolu Tşaımacılık Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartlarına göre taşımacılık sigortasından sadece biletli yolcuların yararlanabildiğini, vekiledeni tarafından ödenmiş olan tazminat, aynı aracın ZMMS sigortacısı olan ...'nın sorumluluğunda olduğunu, bu nedenle vekiledeni tarafından Tue May 30 10:29:51 zamanlı ve ... referans numaralı rücu yazısıyla ...'ya başvurulduğunu, ...'dan olumlu cevap alınamadığı ve alacağın tahsil edilemediği için ... aleyhine ...

İcra Müdürlüğü'nün ... E sayılı dosyası ile takibe girişildiğini, davalı ... iş bu takibe yasal süresi içinde itiraz ettiği için takibin durduğundan bahisle itirazın iptali ile takibin devamını talep ve dava ettikleri anlaşıldı.

CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde.

Karayolu Taşımacılık Mali Sorumluluk Sigortacısının poliçede belirtilen motorlu taşıtta seyahat eden yolcuların duraklamalar dahil olmak üzere kalkış noktasından varış noktasına kadar geçecek süre içinde meydana gelebilecek bir kaza sonucu bedeni zarara uğraması halinde sigortalının 10/07/2003 T.4925 sayılı Karayolu Taşıma Yasasından doğan sorumluluğunu, poliçede yazılı limitlere kadar sigorta kapsamına aldığını, yasanın 18.md.uyarınca taşıyıcıların aynı kanunun 17.md.de düzenlenen sorumluluklarını sigorta ettirmek zorunda olduğunu, meydana gelen zararın öncelikle karayolu taşımacılık mali sorumluluk sigortası teminatından,

daha sonra sırası ile ZMSS teminatından, İMSS teminatından karşılanması gerektiği, hali hazırda davacı tarafından karayolu taşımacılık mali sorumluluk sigortası teminatından ...'un cismani zararı karşılanmış olduğu, davada taraf olmamalarına rağmen sulhen ödeme yaptıklarını, davacı taraf hernekadar aracın servis aracı olduğu bu sebeple biletli yolcu taşınmaması nedeniyle poliçeden ödeme sorumluluğu olmayacağını iddia etmekte iseler de, araç için Taşımacılık Poliçesi düzenletilmesi sigortalının fiili olarak taşımacılık işi yaptığının göstergesi olduğunu, müvekkili aleyhine açılan davada henüz kendilerine karar tebliğ edilmediğini,

davacının poliçe limiti olan 225.000-TL ödemede bulunduğunu, bakiye zarar çıkması halinde karar gereği sorumlulukları olacağını, davacı tarafından %40 maluliyet oranı üzerinden hesaplama yapılarak ödeme yapılmasının, ödemenin doğru olduğu anlamına gelmeyeceğini, hastane raporunda %29 maluliyet oranının tespit edildiğini, itirazın iptali davasının 1 yıl içinde açılması gerektiğini bu sebeple hak düşürücü sürenin değerlendirilmesi gerektiğini belirterek davanın usul ve esastan reddine karar verilmesini talep ettikleri anlaşıldı.

DELİLLER

Davacı vekili delil ve belgelerini ibraz etmiş, davada; .... İcra Müdürlüğü'nün ... E. sayılı takip dosyasına, Axa Sigortadan ... plakalı araç için düzenlenmiş olan ve olay tarihi 05/01/2012 tarihini kapsayan trafik poliçesine, ... Asliye Hukuk Mahkemesinin ... Esas sayılı dava dosyasına, müvekkil ... Sigortadan 315-2150673/1 hasar dosyasıyla ilgili olarak 265.900-TL ödeme üzerine alınmış olan Tazminat Makbuzu İbraname ve Temlikname isimli belgeye dayanmışlardır.

Davaya dayanak .... İcra Müdürlüğü'nün ... E.sayılı takip dosyasında; alacaklı ... Sigorta A.Ş. tarafından borçlu ... A.Ş. aleyhine 314.341,15-TL alacağın tahsili için 05/10/2017 tarihinde ilamsız genel haciz yoluyla takibe girişildiği, borçluya ödeme emrinin 10/10/2017 tarihinde tebliğ edildiği, 13/10/2017 tarihinde süresinde borca itiraz edildiği anlaşılmaktadır.

UYAP sistemi üzerinden getirtilip incelenen ... Asliye Hukuk Mahkemesinin ... Esas sayılı dava dosyasının incelenmesinde; davanın tazminat talepli açılmış bir dava olduğu, Mahkemece verilen 28/03/2019 tarihli gerekçeli karar ile asıl davanın konusuz kalması sebebiyle esas hakkında karar verilmesine yer olmadığına, birleşen davanın ise feragat nedeniyle reddine karar verildi, hükmün 10/09/2019 tarihinde kesinleştiği anlaşıldı.

Dava konusu kazaya karışan ... plakalı aracın servis aracı olarak kullanılmasına dair izin verilip verilmediği hakkında Ankara Valili'ğine yazılan teskereye cevap verildiği, verilen cevabi yazıda ilgili aracın servis aracı olarak kullanılması yönünde düzenlenen herhangibir izin belgesine rastlanılmadığının bildirildiği anlaşıldı.

Mahkememizce toplanan delillere, iddia ve savunmaya göre bilirkişiler heyetinden alınan 16/09/2020 havale tarihli raporlarında: ''...dava dışı sürücü ...'un idaresindeki ... plakalı otobüs ile seyrederken hızını aracının teknik özelliklerine, hava ve yol şartlarına göre ayarlamadığı, yoldan çıkarak devrildiği, yolcular ...'un, ...'nun, ...

Baba'nın, ...'ın, ...'in, ...'un, ...'in yaralanmasına neden olduğu için KTK'nın 52/a-b ve KTY'nin 101/a-b maddelerinde açıklanan kusurları işlediği, yaralanmalı, maddi hasarlı kazanın meydana gelmesinde asli ve %100 kusurlu olduğu, dava dışı ...'un, ...'nun, ...

Baba'nın, ...'ın, ...'in, ...'un, ... yolcu olarak bulundukları ... plakalı otobüsün idaresine herhangi bir müdahaleleri olmadığı için yaralanmalı, maddei hasarlı kazanın meydana gelmesinde kusurunun olmadığı, işbu rapordaki kusur değerlendirmesinin ... Asliye Hukuk Mahkemesinin ... - ... E.K.sayılı kesinleşmiş kararı ve kararın dayanağı bilirkişi raporları ile uyumlu olduğu, davacı ...

Sigorta A.Ş.nin kazaya karışan ... plakalı araç için Zorunlu Taşımacılık Mali Sorumlu Sigorta Poliçesini düzenlediği, poliçe limiti olan 225.000-TL, fer'ileri ile 265.900-TL olarak zarar gören 3.şahsa sulhen ödeme yapıldığı, ancak kazanın Zorunlu Taşımacılık Mali sorumluluk Sigorta Poliçesi kapsamında değerlendirilmeyeceği, aracın kaza sırasında uzun süreli olarak kiralandığı ve aracın kiralayan şirketin işçi servisi olarak çalıştığı, kiralayanın taşımacı sıfatının bulunmadığı, 4925 sayılı karayolu Taşıma Kanunu kapsamında taşımadan bahsedilemeyeceği, bu sebeple meydana gelen dava dışı 3.şahıs yolcu ...'un maluliyet zararının ...

A.Ş.tarafından düzenlenen trafik sigorta poliçesi teminatından karşılanması gereceği, trafik poliçesinin, işletenin KTK 85/1 md.düzenlenen tehlike sorumluluğunu teminat altına alması ve gerçek zararı gidermesi esas olmakla, ... Asliye Hukuk Mahkemesinin ... - ...

E.K.sayılı kesinleşmiş kararı ile tespit edilen bakiye talep edilebilecek 3.şahıs zararının 27.735,14-TL olduğu, bu miktarın zarar görenin de kabulünde olduğu, davacının yaptığı ödemenin gerçek zararın çok üzerinde olduğu, trafik poliçesinden ancak gerçek zarar miktarı ile fer'ilerini talep edebileceği, davacının .... İcra Müdürlüğünün ...

Esas sayılı dosyasında talep edebileceği asıl alacak miktarının 38.956,10-TL olduğu, (bu miktarın hesaplanmasında 27.735,14-TL bakiye alacak, işlemiş faiz ve yarg.gideri dikkate alınmıştır) davacının .... İcra Müd. ... Esas sayılı dosyasında asıl alacak haline gelen 38.956,10-TL için talep edebileceği değişen oranlarda işlemiş avans faizinin 7.043,31-TL olacağı, davacının .... İcra Müd. ...

Esas sayılı dosyasında talep edebileceği toplan alacak miktarının 45.999,41-TL olduğu" tespit ve rapor edilmiştir.

Davacı vekilinin 21/09/2020 tarihli dilekçesi ile 16/09/2020 tarihli bilirkişi raporuna karşı beyan ve kısmi itirazlarını bildirir dilekçesini sunduğu, 19/11/2020 tarihli duruşmada davacı vekilinin itirazlarının kabulü ile aktüerya hesabının yeniden hesaplanması için dosyanın ek rapor tanzimi için bilirkişiye verilmesine karar verildiği anlaşıldı.

Bilirkişi ...'tan alınan 09/04/2021 havale tarihli ek raporda; "....Trafik poliçesinin, işletenin KTK 85/1 Md.düzenlenen tehlike sorumluluğunu teminat altına alması ve gerçek zararı gidermesi esas olmakla, ... Asliye Hukuk Mahkemesinin ... - ...

E.K.sayılı kesinleşmiş kararı ile tespit edilen bakiye talep edilebilecek 3.şahıs zararının 11.861,36-TL olduğu, bu miktarın zarar görenin de kabulünde olduğu, davacının yaptığı ödemenin gerçek zararın çok üzerinde olduğu, trafik poliçesinden ancak gerçek zarar miktarı ile fer'ilerini talep edebileceği, davacının .... İcra Müd. ...

Esas sayılı dosyasında talep edebileceği asıl alacak miktarının 16.960,96-TL oldu (bu miktarın hesaplanmasında 11.861,36-TL bakiye alacak, vekalet ücreti, işlemiş faiz ve yargılama gideri dikkate alınmıştır.), davacının .... İcra Müd. ... Esas sayılı dosyasında asıl alacak haline gelen 16.960,96-TL için talep edebileceği değişen oranlarda işlemiş avans faizinin 3.085,04-TL olacağı, .... İcra Müd. ...

Esas sayılı dosyasında talep edilebilecek toplam alacak miktarının 20.046,00-TL olduğu.." tespit ve rapor edilmiştir.

Davacı vekilinin 20/04/2021 tarihli dilekçesi ile 09/04/2021 tarihli bilirkişi ek raporuna karşı beyan ve itirazları bildirdiği, Mahkememizin 01/06/2021 tarihli duruşmasında bilirkişi raporları arasında çelişki olduğu anlaşıldığından aktüerya hesabı yönünden itirazları karşılayacak yeni bir rapor alınması için dosyanın bilirkişi ...'e tevdiine karar verilmiş olup,

Bilirkişi ...'den alınan 02/08/2021 havale tarihli raporda; "...Dava dışı ...'un kusurunun olmadığı ve 9613 kısmi sürekli zararının 108.396,37-TL olduğu, geçici iş göremezlik süresinde %100 malul olduğu için 16.382,00-TL GİG zararı olmak üzere toplam zararın 124.778,37-TL olacağı ve davalı ... AŞ tarafından dava öncesinde 30.12.2012 tarihinde yapılan 55.458,41-TL maluliyet tazminatı ödemesi yaptığı tespit edilmiştir.

30.12.2012 -02.08.2021 dönemleri arasında 3138 gün yasal faiz ile birlikte 55.458,41-TL x 3138 gün x %9 /365 = 42.911,13-TL olmak üzere toplam ödemenin 98.369,54 TL olacağı ve efor tazminatından tenzili ile 124.778,37-TL - 98.369,54 TL = 25.999,99-TL mahsup edildikten sonra, bakiye 25.999,99 TL maluliyet tazminatı ödeyeceği, ...

Sigorta AŞ'ın kazaya karışan ... plakalı araç için Zorunlu Taşımacılık Mali sorumluluk Sigorta Poliçesini düzenlediği, poliçe limiti olan 225.000-TL, ferileri ile 265,900-TL olarak zarar gören 3,Şahsa sulhen ödeme yapıldığı, ancak kazanın Zorunlu Taşımacılık Mali sorumluluk Sigorta Poliçesi kapsamında değerlendirilemeyeceği ve aracın kaza sırasında uzun süreli olarak kiralandığı ve aracın kiralayan şirketin işçi servisi olarak çalıştığı, kiralayanın taşımacı sıfatının bulunmadığı, 4925 sayılı karayolu Taşıma Kanunu kapsamında taşımadan bahsedilmeyeceği, bu sebeple meydana gelen dava dışı 3. Şahıs yolcu ...'un maluliyet zararının ...

AŞ tarafından düzenlenen trafik sigorta poliçesi teminatından karşılanması gerekeceği değerlendirilmiştir. Trafik poliçesinin, işletenin KTK 85/1. Md düzenlenen tehlike sorumluluğunu teminat altına alması ve gerçek zararı gidermesi esas olmakla, ... Asliye Hukuk Mahkemesi'nin ...

E. sayılı ve2019/130 K. sayılı kesinleşmiş kararı ile tespit edilen bakiye talep edilebilecek 3. Şahıs zararının 25.999,99 TL olduğu, davacının 21.12.2015 tarihli ...'a ait dekont İle dava dışı zarar gören ... vekili Av....'a ödenmiş olduğu 265.900,00-TL olduğu ve davacının ....İcra Müd. ...

E sayılı dosyasında talep edebileceği asıl alacak miktarının 265.900,00-TL olduğu ve 17.12.2015 tarihli olarak düzenlenen Sulh Protokolü ve ibraname ile 225,000-TL asıl alacak, 18.900,00-TL mahkeme vekalet ücreti, 21.500,00-TL işlemiş faiz ve 500,00-TL yargılama gideri olmak üzere 265.900,00-TL ödeme 21.12.2015 tarihinde yapıldığı ve icra dairesi avans faizinin takip tarihine kadar 48.441,15-TL olmak üzere toplam alacağın 314.341,15-TL alacağın takip tarihinden itibaren avans faizi ile davalı borçlu ...

AŞ'den tahsili 05.10.2017 tarihinde istenmiş ve takip dosyasından ödeme emri davalıya 10.10.2017 tarihinde tebliğ edilmiş, 13.10.2017 tarihinde borca itiraz edilmiş ve İtiraz dilekçesi davacı alacaklı vekilinin icra müdürlüğüne başvurusu sonucu elden 19.11 2018 tarihinde tebliğ edilmiş olup açılan dava 26.11.2018 tarihli olduğu, Sulh Protokolü ve ibraname ile 225,000-TL asıl alacak, 18.900,00-TL mahkeme vekalet ücreti,21.500,00-TL işlemiş faiz ve 500,00-TL yargılama gideri olmak üzere 265.900,00-TL ödeme 21.12.2015 tarihinde yapıldığı ve ödemenin sorumlusunun davalı borçlu ...

AŞ olduğu ve yapılan ödemenin yasal faizi ile güncellenmesi sonucunda 98.369,54 TL olduğu ve davalı borçlunun 3. Şahsa olan bakiye borcunun 167.530,46 TL olacağı, davacının ....İcra Müd. ...

E sayılı dosyasında talep edebileceği asıl alacak miktarının 265.900,00-TL olduğu ve 17.12.2015 tarihli olarak düzenlenen Sulh Protokolü ve ibraname ile 225,000-TL asıl alacak, 18.900,00-TL mahkeme vekalet ücreti, 21.500,00-TL işlemiş faiz ve 500,00 TL yargılama gideri olmak üzere 265.900,00-TL ödeme 21.12.2015 tarihinde yapıldığı ve icra dairesi avans faizinin takip tarihine kadar 48.441,15-TL olmak üzere toplam alacağın 314.341,15-TL alacağın takip tarihinden itibaren isteyebileceği.." tespit ve rapor edilmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava; sigorta rücu talebiyle başlatılan takibe vaki itirazın iptali davasıdır.

Davacı yan, ... plakalı otobüsün zorunlu karayolu taşımacılık mali sorumluluk sigortacısı olduğunu, anılan aracın karıştığı trafik kazası sebebiyle ... Asliye Hukuk Mahkemesinin ... Esas sayılı dava dosyasında, kazada yaralanan dava dışı ...'a ödeme yaptığını, ancak kazanın yaşandığı sırada sigortalı aracın işçi servisi olarak seferde olduğu ve mağdur ...'un da işçi servisi yolcusu olduğu, yani biletli yolcu olmadığı,

Zorunlu Karayolu Tşaımacılık Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartlarına göre taşımacılık sigortasından sadece biletli yolcuların yararlanabildiğini ileri sürerek yapılan ödemenin hataen olduğu iddiasıyla bu tutarı davalıdan talep etmiş, davalı yan ise, araç için Taşımacılık Poliçesi düzenletilmesi sigortalının fiili olarak taşımacılık işi yaptığının göstergesi olduğunu savunarak davanın reddini talep etmiştir.

Somut olayda uyuşmazlık; dava dışı ...'a cismani zarar nedeniyle ödenen tazminatın Zorunlu Karayolu Taşımacılık Mali Sorumluluk Sigortasından mı, Zorunlu Mali Mesuliyet Sigortasından mı yapılması gerektiği ile yapılan ödeme tutarının yerinde olup olmadığına ilişkindir.

Mahkememizce yapılan yargılama, toplanan taraf delilleri ve hükme elverişli olduğu değerlendirilen 16.09.2020 tarihli bilirkişi heyeti raporuna göre; davacı ...

Sigorta AŞ'nin kazaya karışan ... plakalı aracın Zorunlu Taşımacılık Mali Sorumluluk Sigortacısı olduğu, poliçe limiti olan 225.000 TL, fer'ileri ile 265.900 TL olarak zarar gören 3. Şahsa sulhen ödeme yapıldığı, ancak kazanın Zorunlu Taşımacılık Mali sorumluluk Sigorta Poliçesi kapsamında değerlendirilemeyeceği, aracın kaza sırasında uzun süreli olarak kiralandığı ve aracın kiralayan şirketin işçi servisi olarak çalıştığı, kiralayanın taşımacı sıfatının bulunmadığı, 4925 sayılı karayolu Taşıma Kanunu kapsamında taşımadan bahsedilemeyeceği, bu sebeple meydana gelen dava dışı yolcu ...'un maluliyet zararının ...

AŞ tarafından düzenlenen trafik sigorta poliçesi teminatından karşılanması gerekeceği, trafik poliçesinin, işletenin KTK 85/1. Md. düzenlenen tehlike sorumluluğunu teminat altına alması ve gerçek zararı gidermesi esas olmakla, ... Asliye Hukuk Mahkemesi'nin ... Esas, ...

Karar sayılı kesinleşmiş kararı ile tespit edilen bakiye talep edilebilecek 3. Şahıs zararının 27.735.14 TL olduğu, bu miktarın zarar görenin de kabulünde olduğu, davacının yaptığı ödemenin gerçek zararın çok üzerinde olduğu, trafik poliçesinden ancak gerçek zarar miktarı ile fer'ilerinin talep edebileceği, davacının hem poliçe, hem de tutar yönünden yanlış ödeme yaptığı, ancak fazladan yaptığı ödemeyi ZMMS Poliçesini düzenleyen davalıdan talep edemeyeceği, bu talebin ancak sebepsiz zenginleşme hükümlerine göre ödemeyi alan dava dışı kişiye yöneltilebileceği, davalının temerrüdünden söz edilemeyeceği için işlemiş faizin söz konusu olmadığı,

her ne kadar 02.08.2021 tarihli bilirkişi raporunda davacının yaptığı ödemenin tamamen davalıdan isteyebileceği mütalaa edilmiş ise de, yukarıdaki gerekçeye göre anılan bilirkişi görüşüne itibar edilmemesi gerektiği anlaşıldığından davanın kısmen kabulüne, davalının .... İcra Müdürlüğünün ...

Esas sayılı dosyasına yaptığı itirazın kısmen iptali ile takibin 27.735,14-TL asıl alacağa takip tarihinden itibaren avans faizi işletilmek suretiyle devamına, Fazlaya ilişkin istemin reddine, hüküm altına alınan asıl alacak likit olduğundan 27.735,14-TL üzerinden hesaplanacak %20 oranındaki icra inkar tazminatının davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine karar verilmesi gerektiği sonuç ve kanaatine varılmakla;

Başkan ... · e-imzalıdır · Üye ... · e-imzalıdır · Üye ... · e-imzalıdır · Katip ... · e-imzalıdır