İstanbul 13. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2019/596 K.2022/255

Mahkememizde görülmekte olan Menfi Tespit (Taşınır Kira Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davalının sahibi bulunduğu, ... plakalı ... sprinter marka 6 adet aracı 2018-2019 eğitim ve öğretim döneminde servis taşımacılığı yapılması hususunda anlaşıldığını, tarihsiz imzalanan kira sözleşmesi 8.5 ay süreli olduğu,

kira sözleşmesindeki 6 adet arası teslim ettiğini, davacının kiraları aksatmadan araçların haksız alındığı ay hariç zamanında ödediğini, sözleşme gereği araçların bakımının davalı firma tarafından yapılması gerektiğini, davacının bu durum karşısında yeni kiralık araçlar aradığını, davalının Ocak 2019 ayında araçları geri istediğini, davacının bu talebe itiraz ettiğini, davalı aracın taşıt kartının olmadığını bu sebeple servis hizmeti veremeyeceğini, davalı taşıt kartı çıkaramayacağını belirterek talebinde ısrarcı olduğunu, servis sağlayıcıya şikâyetçi olduklarını, okul önüne gelerek tartışma çıkardıklarını,

araçlarla ilgili Emniyete çalıntı ihbarında bulunduklarını, savcılığa şikâyetçi olduklarını, araçların bağlanma tehdidi karşısında servis sağlayıcının, davacının önlem almasını isteyince davacı araçları teslim etmek zorunda kaldığını, sezon ortası olması sebebiyle çok zor şartlarda ve çok yüksek bedellerle ikame araç kiralamak zorunda kaldığını, davacının yüksek kredi maliyetleri ile araç almak zorunda kaldığını, taraflar sözleşme yapmadan önce Ocak -2019 tarihinde servis araçlarının L plaka alma zorunluluğunun olduğunu, sürenin Haziran 2019 tarihine kadar uzatıldığını,

bu gerekçe ile haksız ve kötü niyetli olarak davalı sözleşmeyi fesih ettiğini, davalı servis taşımacılığı alacağı olduğu bahisle ... 1. İcra müdürlüğü ... E. Sayılı dosyası ile davacı hakkında takip başlattığını, davacının borca ve yetkiye itirazı neticesinde .... İcra müdürlüğü ...

E. Sayılı dosyasına taşındığını, takibe yapılan itiraz üzerine davalının takibe devam ettiğini, menkul kira sözleşmesinden kaynaklı hukuki ilişkiden dolayı davacının borçlu olmadığının tespitini istediklerini, davalının araçları hukuka aykırı olarak geri alması üzerine, davacı kredi maliyetinin 2018 yılına göre 10.000,00 TL artış gösterdiğini, zararı sözleşmeyi haksız yere fesih eden davalı tarafından karşılanması gerektiğini, davacının davalıdan kiraladığı araç kira bedellerinin 2.850,00 TL olduğu,

yeniden kiralanan araçların aylık kira bedelinin 5.000,00 TL olarak ödediğinden 5 aylık kira maliyetinden 21.500,00 TL davacının zarar ettiğini, davalının araçları haksız ve hukuka aykırı olarak geri çekmesi üzerine 2 taşımacılık işini kaybettiğini, bu ilerden dolayı 30.000,00 TL kardan mahrum kaldığını, bu zararın davalıdan tahsil edilmesi gerektiğini, 2019/ 2020 yılı sözleşme yenileyemediğini, yaşanan süreçte davacının ticari olarak yıprandığını, bu sebeple 5.000,00 TL manevi tazminat taleplerinin olduğunu, araçların tesliminden sonra araç kiralaması için 3.127,00 TL ödediğini,

davalıdan kiralanan araçların masrafları için 10.000,00 TL civarı ödeme yaptığını, sözleşmede araçların geri alınması halinde 50.000,00 TL cezai şart olduğunu, davalı tarafından sözleşmenin haksız fesih ettiğinin tespiti ile sözleşmede kararlaştırılan cezai şartın ve cezai şartı zarar miktarının taksilini davacının .... İcra müdürlüğünü ...

E. Sayılı dosyada borcu olmadığını, sözleşmede kararlaştırılan 50.000,00 TL cezai şartın tahsilini, fazlaya ilişkin hakkımız saklı kalmak kaydıyla cezai şartı aşan zararın tazmini için 1.000,00 TL, hâksiz fesih neticesinde ticari itibarın zedelenmesi nedeniyle 5.000,00 TL manevi tazminata, alacaklara faiz uygulanmasını talep ve dava etmişlerdir.

CEVAP

Davalıya usulüne uygun tebligat yapılmasına rağmen cevap vermediği anlaşılmıştır.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Davanın; ... İcra Dairesinin ... takip sayılı dosyasında borçlu bulunmadığının tespiti, sözleşmenin haksız feshi sebebiyle cezai şart maddi manevi tazminat talebi olduğu, icra takibi incelendiğinde; servis taşımacılığından kaynaklı alacak istemi olduğu, dava dosyasında taraflar arasında akdedilen “Taahhütname” yer aldığı hukuki niteliği itibarıyla kira sözleşmesi niteliği taşımakta olduğu anlaşılmaktadır.

08/10/2021 tarihli SMM bilirkişi raporunda özetle; taraflar arasındaki ihtilafın, davacı yanın .... İcra Müdürlüğü'nün ... E. Sayılı İcra takibinin iptaline karar verilmesi gerektiği Sözleşmenin haksız feshi sebebiyle 50.000,00 TL cezai şart ile cezai şartın karşılığında manevi tazminat olarak 5.000,00 TL tahsili üzerine çıkmış bulunduğu, davacının 2018 yılı ticari defterlerinin açılış ve kapanış tasdiklerinin süresinde ve usulüne uygun tasdik ettirildiği, davacı ...

Ltd.Şti.'nin incelenen ticari defterinde davalı tarafından davacı adına düzenlenen 4 adet faturanın davacı kayıtlarında yer almadığı, davacının ticari defter kayıtlarına göre davacının davalıdan 05.03.2019 tarihi itibariyle borç ve alacağının bulunmadığı, taraflar arası imzalanan Taahhütnameye göre; araçların 2018-2019 eğitim öğretim sezon bitimi beklenmeden araçların geri alındığı, bu bağlamda taahhütnamede yazılı ödemelerin yapıldığı,

taahhütname gereği “Araçları geri alma durumunda 50.000,00 TL ödemeyi ... turizm kabul eder” maddesi gereği ... turizm 50.000,00 TL cezai şartı ödemekle yükümlü olabileceği, davacı yan tarafından talep edilen 5.000,00 TL manevi tazminatın mahkemenin takdirinde olduğu hususu, 23/12/2021 tarihli nitelikli hesap uzmanı raporunda özetle; kira sözleşmesinin süresi sona ermeden önce davalı tarafından araçların teslim alındığı,

davalı tarafından dosyaya cevap dilekçesi sunulmaması nedeniyle araçların sözleşme süresi sona ermeden önce teslim alınmasının karşılıklı anlaşmaya dayalı olduğunun kabul edilmesini gerektirecek bir bilgi veya belgeye dava dosyasında rastlanılamadığı; kira sözleşmesi sona ermeden kiralananın geri alınması durumunda davalı tarafın 50.000 TL tutarında cezai şart ödemeyi kabul ettiği, bu hükme dayanarak takdiri Sayın Mahkemeye ajt olmak üzere davacı tarafın 50.000 TL tutarında cezai şartı talep edebileceği.

TBK. m.180/f.2 uyarınca davacının uğramış olduğu zarar miktarı, cezai şart tutarı olan 50.000 TL'yi aşması halinde uğradığı zararlar bakımından ayrıca tazminat talebinde bulunabileceği: davacının sonradan yapılan iki kira sözleşmesi bakımından toplam 21.500 TL fazla kira ödemesi yaptığı, fazladan ödenen kira bedelleri ve masrafların toplam bedelinin cezal şart tutarı olan 50.000 TL'yi aşmadığı, cezai şart tutarı üzerinde zarara uğranılmadığı için cezai şart tutarı üzerinde tazminat talep edilemeyeceği tespit ve rapor edilmiştir.

01.10.2011 tarihinde yürürlüğe giren 6100 Sayılı HMK'nun 4/1-a maddesinde, Sulh Hukuk Mahkemeleri, dava konusunun değer veya tutarına bakılmaksızın; kiralanan taşınmazların, 9/6/1932 tarihli ve 2004 sayılı İcra ve İflas Kanun'una göre ilamsız icra yoluyla tahliyesine ilişkin hükümler ayrık olmak üzere, kira ilişkisinden doğan alacak davaları da dâhil olmak üzere tüm uyuşmazlıkları konu alan davalar ile bu davalara karşı açılan davaları görürler, hükmüne yer verilmiştir.

Somut olayımızda; uyuşmazlık araç kira sözleşmesinden kaynaklanmakta olup, HMK’nın 4/1-a maddesi gereğince dava değerine bakılmaksızın davaya bakma görevi Sulh Hukuk Mahkemesi'ne aittir.

Mahkememizce yapılan yargılama, tarafların beyanları ve tüm dosya kapsamına göre; ( İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 36. Hukuk Dairesinin 19/12/2019 tarih 2019/3077 Esas 2019/2362 Karar) görevsizlik kararı verilerek aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.

Katip ... · ¸e-imzalıdır Hakim ... · ¸e-imzalıdır