İstanbul 14. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2015/469 K.2020/178

Mahkememizde görülen Alacak davasının yapılan yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

İDDİA

Davacı vekili, müvekkili şirket ile davalı yan arasında 01/07/1998 tarihinde, ...Uygulama Sözleşmesi imzalandığını, sözleşmenin 8.maddesine göre taraflar arasında ihtilaf halinde İstanbul Mahkemelirinin yetkili olduğu, bu bağlamda müvekkilini şirketin sözleşme kapsamında yaptığı işlerden dolayı davalı yana, 21/08/1998 tarihinde 1 nolu hak edişi, 21/09/1998 tarihinde 2 nolu hak edişi, 11/02/1999 tarihinde 3 nolu hak edişi ve 15/04/1999 tarihinde de 4 nolu hak edişi ilettiğini, bu hak edişlerden dolaı davalı yana fatura tanzim edildiğini, tahakkuk eden toplam tutarın 151.085.289.6111 TL (eski TL) olduğu,

davalı yan tarafından müvekkili şirkete 5 kalemden toplam 98.500.000.000 TL (eski TL) ödeme yapıldığını, geri kalan 52.585.289.611 TL (eski TL)'nin ödenmediğini, bunun üzerine müvekkili şirket tarafından davalı yana ....Noterliği'nin 30/12/2003 tarihli ... yevmiye numaralı ihtarnamesinin keşide edildiğini, yapılan yazışmalara rağmen davalı yanın ödeme yapmadığını, davalı yanın ... noterliği'nin 14/02/2006 tarihli, ... yevmiye numaralı ihtarnamesini keşide ederek borcunun bulunmadığını bildirdiğini belirterek 52.585.00 TL ana para, 217.083,00 TL işlemiş faizi ile birlikte toplam 269.668,00 TL tahsili talep ve dava etmiştir.

Davacı vekili 04/06/2008 tarihli ıslah dilekçesiyle Vergi Dairesine ödenen stopaj bedeli olan 7.324,06 YTL'nin davalıdan tahsilini savunarak talebini arttırmıştır.

SAVUNMA

Davalı vekili, müvekkili şirketin taahhüdü altında bulunan ... işinin 1998-1999 yıllarında idare tarafından ödenek yetersizliği nedeni ile durdurulduğunu, 1998-1999 yılından sonra fiili imkansızlık nedeniyle ... ıslahı işi ile ilgili hiçbir çalışma yapılmadığını, davacı yan tarafından yapılan iş karşılığında müvekkili şirkete tebliğ edilen fatura bedellerinin tamamen ödendiğini, bu nedenle da vacı yana böyle bir borcun bulunmadığını, bununla birlikte işin yapılıp tarihinin 1998-1999 olduğunu, bu tarihten sonra iş yapılmadığını ve fatura kesilmediğini, bu nedenle davanın zamanaşımına uğradığını savunmuştur.

İNCELEME VE GEREKÇE

Dava hukuksal niteliği itibariyle, eser sözleşmesinden kaynaklı bakiye hakediş alacağı ve stopaj bedelinin tahsili istemine ilişkindir. Taraflar arasındaki ... İnşaatı ... Uygulama Sözleşmesi'nin 6. maddesinde ödeme koşulları kararlaştırılmış olup, bakiye miktarın davalı taşeron ...'in dava dışı idareye yapacağı hakedişin alınmasını müteakiben aynı miktarda ödemenin davacıya yapılacağı düzenlenmiştir. Davalı yan zaman aşımı def'inde bulunmuşsa da, hak ediş tarihi 15/04/1999 olup sözleşmenin anılan maddesi uyarınca muacceliyet olgusu nazara alınarak istemin zaman aşımına uğramadığı sonucuna varılmaktadır.

... ATM ... Esas, ... Karar sayılı dosyası ile davalı ve dava dışı idare arasındaki dava konusu hakedişe dair itirazın iptali davasında kısmen kabul kararı verildiği, ... Ağır Ceza Mahkemesi'nin ... Esas sayılı ceza davasında yapılan yargılama sonucunda idare memurlarının dava konusu hakedişleri de kapsayan faturalara ilişkin olarak sahtecilik yaptıklarından bahisle mahkum oldukları, bunun üzerine ...

ATM'den iadei muhakeme talebinde bulunulduğu, bunun üzerine mahkemesince yapılan yargılama neticesinde ... Esas, ... Karar sayılı dosyası üzerinden mahkemenin ... E, ... K sayılı 07/10/2003 tarihli kararının değiştirilerek davalı alacaklı şirketin 482.999,66 TL asıl alacak ve 119.817.00 TL işlemiş faiz olmak üzere toplam 602.816.67 TL alacağın tahsili için ...

İcra Müdürlüğünün ... sayılı takip dosyası ile başlattığı icra takibine davacı borçlu İdarenin yaptığı itirazın kısmen iptaline, 281.770,54 TL asıl alacağa takip tarihi olan 22/02/2000 tarihinden itibaren yıllık % 67 oranını geçmemek üzere değişen oranlarda reeskont faizi yürütülmek suretiyle takip talebindeki diğer koşullarla takibin devamına hükmedilmiştir.

Bu karar ise 19/03/2014 tarihinde kesinleşmiş olup, bunun üzerine ödemenin de ilgili idare tarafından 2015 yılında yapıldığı anlaşılmaktadır.

Her iki taraf defterlerinin SMM marifetiyle incelenmesinde dava konusu asıl alacak tutarı kadar davacının davalıdan alacaklı olduğu sabittir. Zira, her iki tarafın defterleri birbirlerini doğrulamaktadır. Dolayısıyla, artık hak edişe konu hizmetin davalı tarafından alındığı ve davacının ücrete hak kazandığı yönünden yasal karine mevcuttur. Ancak, taraflar arasındaki sözleşmenin 6. maddesi gereğince ödemelerin hak edişin idare tarafından davalı taşerona yapılmasına müteakiben yapılacağı kararlaştırılmışsa da, idare ile davalı taşeron arasında süregelen söz konusu alacağı da kapsayan alacak davaları uyarınca ödeme yapılmadığından temerrüdün de gerçekleştiğinden söz edilemez. Bu nedenle davadan evvel işlemiş faiz istemi kabule şayan görülmemiştir.

Davacı vekili kısmi ıslah suretiyle stopaj bedeli alacağını da istemişse de, kısmi ıslah yoluyla mevcut talebe yeni bir alacak kalem eklenemez. Usulüne uygun olarak müstakil dava açıp birleştirme istemine bulunulması gerekir. (Yargıtay 21. HD 2019/3910 E. , 2020/773 K. , 13/02/2020 T.) Diğer yandan esas yönünden de ıslah yoluyla talep edilen stopaj bedeli de davalıdan istenemez. Zira, maddi zararın tazmini için davalının kusurunun olması şarttır. Oysa ki, somut olayda idareden ödeme alınamadığı için sözleşmenin 6. maddesi de değerlendirilerek ödeme yapılmamıştır. Bu nedenle davalının kusuru sabit olmadığından, ıslah yoluyla istenen kalemin de reddi gerekmiştir.

Hal böyle iken taraf defterlerinden yapılan tespitlere nazaran asıl alacağın kabulüne, işlemiş faizin davadan evvel temerrüt olmaması nedeniyle reddine, ıslah ile istenen kısmın ise usulüne uygun dava olmadığından reddine karar verilerek aşağıdaki gibi davanın kısmen kabulü gerekmiştir.