İstanbul 14. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2017/70 K.2021/312

Mahkememizde görülen Menfi Tespit davasının yapılan yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ/

İDDİA

Davacı vekili, müvekkilİ ... firmasının İstanbul Bağcılar'da bulunan fabrikasında 06/05/2016 tarihinde silahlı bir yağma olayı yaşandığını ve takibe konu çekin de bulunduğu çok sayıda çeklerin fabrika kasasısından çalındığını, çalındığını, olaya ilişkin ... C. Başsavcılığı 2016 / ... sayılı, dosyasında soruşturmanın devam ettiğini, çekin arkasındaki lehtar ciranta imzasının müvekkili şirket yetkili temsilcisi ... 'nın eli ürünü olmadığını, diğer davacı ... (...

Tekstil) ise keşideci olup müvekkili şirketin müşterisi olduğunu, her iki davacının da davalılar ile herhangi bir ticari alışverişte bulunmadıklarını belirterek ... İcra Müdürlüğü'nün 2017/... esas sayılı icra takibine konu edilen ... Bankası A.Ş. ... Caddesi Şubesinden keşideli 12.000,00-TL bedelli, keşide yeri ... olan, 31/12/2016 keşide tarihli, keşidecisi ... (...

Tekstil)olan, ... seri numaralı çek nedeniyle davalılara borçlu olmadıklarının tespitini ve % 20 kötü niyet tazminatına hükmedilmesini talep ve dava etmiştir.

SAVUNMA

Davalı temlik eden ... vekili, müvekkilinin usulüne uygun bir şekilde alacağa karşılık çeki temlik aldığını ve iyi niyetli olduklarını, ayrıca ciro silsilesinde herhangi bir kopukluk olmadığını beyanla davanın reddini savunmuştur. Davalı ... vekili, çekteki ciro ve kaşenin kendilerine ait olmadığını, gerekirse müvekkili yönünden de imza incelemesi yapılabileceğini, kendileri aleyhine de başlatılan takip nedeniyle mağdur olduklarını belirterek davanın reddini dilemiştir. Diğer davalılar ise davaya yanıt vermemişlerdir.

İNCELEME VE GEREKÇE

Dava hukuksal niteliği itibariyle, kambiyo senedindeki imzada sahtecilik nedenine dayalı menfi tespit istemine ilişkindir. Dava esnasında davacı ... 'ın alacağını ... A.Ş.'ne temlik ettiği dosyaya sunulu evraklardan anlaşılmaktadır. Diğer davalı ... İnş. San. Tic. Ltd. Şti. ile davacı arasında düzenlenen protokole göre ...'nın da mağdur olduğu anlaşıldığından bu davalı yönünden davanın takip edilmeyeceği beyan edilmiştir. Nitekim bu davalı yönünden dava da takip edilmeyeceğine dair davacı vekilince 03/04/2017 günlü dilekçe ile beyanda bulunulmuştur.

Davacı şirketin çekin tanzim tarihi itibariyle yetkili temsilcilerinin mahkememizce ıslak imza örnekleri alındığı gibi, keşide tarihi öncesine ilişkin resmi kurumlar nezdinde atılı ıslak imza asılları da ilgili kurumlardan celp edilerek dosyaya kazandırılmıştır. Mukayese evrakları çek aslı ile birlikte imza incelemesi için Adli Tıp Kurumu'na gönderilmiştir. ATK'nın 21/01/2021 tarihli raporu uyarınca, inceleme konusu çekin arka yüzde "... SAN ve TİC. LTD.

ŞTİ" kaşe izi üzerinde atılı 1. ciro imzası ile ... ve ... 'nın mevcut mukayese imzaları arasında ilgi ve irtibat tespit edilemediği anlaşılmıştır. Sübut kesbetmiş olan sahte imza olgusu mutlak def'i olup herkese karşı ileri sürülebilecek savunmalardandır. Bir başka deyişle, sahte imza sabit olduğu takdirde davalıların iyi niyetli iktisap savunmaları dinlenmez Dolayısıyla davacının söz konusu çek nedeniyle davalılara borçlu olmadığı sabittir.

Asıl olan ciro işleminin her iki tarafın huzurunda yapılmış olmasıdır. Aksini iddia eden bunu ispat etmekle mükelleftir. Somut olayda davacı lehtar cirantadan sonra ciro silsilesinde davalılardan ... bulunmaktadır. İmzanın sahte olduğu da anlaşıldığına göre bu davalının sahteliği bilebilecek durumda olduğu anlaşıldığından kötü niyet tazminatına hükmedilmesi gerekmiştir. Diğer davalıların ise bu yönde kötü niyetli oldukları anlaşılamamıştır.

Kambiyo senetlerinde imzaların bağımsızlığı ilkesi geçerlidir. Kambiyo senetlerinin, borçlanma yeteneği olmayan kimselerin imzasını veya sahte imzaları veyahut da hayali kişilerin imzalarını ya da namlarına imzalanmış bulunan kimseleri herhangi bir şekilde bağlayan imzaları içermesi halinde, bu geçersizlik diğer imzaların geçerliliğine halel getirmez.

(TTK md. 677) Bir başka söyleyişle diğer imza sahipleri, kambiyo senedinin geçerli olmadığı yolunda bir itirazı ileri sürmek suretiyle, sorumluluktan ve borcu ödemekten kurtulamaz. Örneğin kambiyo senedini düzenleyen işlem ehliyetinden yoksun ise, bu durum onun için bir geçersizlik ve dolayısıyla mutlak def’i halini oluşturur ve ancak o kişi tarafından senet hamiline karşı ileri sürülebilir.

Buna mukabil, cirantaların, düzenleyenin ehliyetsiz olduğu yolundaki def’iden istifade etmesi, yani bu senedin geçersizliğinin kendileri için de etkili olduğunu ileri sürmeleri mümkün değildir. Bu nedenle, kambiyo senedine atılı her imza, kendisinden önce atılmış olan imzadan bağımsızdır. Önceki imza da, kendisinden sonra atılan imzadan etkilenmez. (Prof.

Dr. Hasan Pulaşlı, Kıymetli Evrak Hukukunun Esasları, Adalet Yayınevi, 8. Baskı, Ankara 2020, s. 119-120) Somut olayda, davacılardan ... keşideci olup imzasını inkâr etmediği gibi işbu davasının temelini lehtar ciranta olan diğer davacının imzasının sahte olduğuna ilişkin savunma argümanlarına dayandırmaktadır.

Buna göre, senet lehtarının ciro imzasının sahte olması halinde, diğer imza sahiplerinin ve özellikle senedin asıl borçlusu olan keşidecinin senetten kaynaklanan sorumluluğunun ortadan kalkmayacağı, geçerli imza sahiplerinin, başkasının imzasının geçersiz olduğunu ileri sürerek kambiyo sorumluluğundan kurtulamayacağı gerekçesiyle davacılardan keşideci ... yönünden davanın aktif husumet yokluğu nedeniyle reddine karar verilmiştir.