İstanbul 14. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2020/729 K.2023/277

Mahkememizde görülmekte olan Menfi Tespit (Eser Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ/

İDDİA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle.

Müvekkil ile davalı arasında 27.08.2020 tarihinde tanzim edilen sözleşme gereğince davalı şirketin Bursa ili, ... ilçesi, ... köyünde devam etmekte olan ... ana yüklenici projesine ilişkin olarak kombi sevk ve montaj, mutfak ve banyo dolabı sevk ve montajı, kapı sevkiyatı, granit montajları, lamine parke montajı ve sevkiyatı ve merdiven giydirme işlerini 12.09.2020 tarihine kadar eksiksiz olarak bitirmeyi taahhüt ettiğini ve karşılığında da davalıya talep konusu çeklerin verildiğini,

davalı şirketin 27.08.2020 tarihinde teslimini yapmayı taahhüt ettiği işleri süresinde bitirmemesi nedeni ile yine taraflar arasında 06.10.2020 tarihinde protokol akdedildiğini, işbu protokole istinaden davalının yüklediği işleri eksiksiz olarak teslimini 22.10.2020 tarihinde yapacağını, aksi halde müvekkil şirketten almış olduğu ve menfi tespit talebine konu ön ödeme çeklerini müvekkile geri vereceğini taahhüt ettiğini, davalı tarafın 22.10.2020 tarihli protokole riayet etmediğini, işlerin eksiksiz teslimini sağlayamadığı gibi ön ödeme çekleri olan 10.01.2021 tarih 20.000,00 TL bedelli TC ...

Bankasına ait ... , 30.11.2020 tarih 45.000,00 TL bedelli TC ... Bankasına ait ... nolu çekleri de müvekkile teslim etmediğini, dava konusu çekler hakkında talep doğrultusunda .... Asliye Ticaret Mahkemesinin 2020/... D.İş ve 2020/... K. Sayılı ilamıyla İİK. 72/2 maddesi kapsamında ihtiyati tedbir konulduğunu, akabinde 27.11.2020 tarihinde mevcut uyuşmazlığın çözümü için arabuluculuk yoluna başvurulduğunu ancak davalı yanın toplantıya dahi katılım sağlamadığını, ...

Asliye Ticaret Mahkemesinin 2020/... D.İş ve 2020/... K. Sayılı ilamı ile hükmedilen ihtiyati tedbir kararının devamına, müvekkil şirketin davalıya borçlu olmadığının tespitine, ... Asliye Ticaret Mahkemesinin 2020/... D.İş ve 2020/... K. Sayılı 25.11.2020 tarihli ilamında yer alan yargılama gideri ve vekalet ücretinin davalıdan tahsiline, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin her halde davalı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalıya usulüne uygun tebligat yapıldığı ancak cevap dilekçesi sunmadığı görüldü.

DELİLLER

1-12.09.2020 tarihli iş emri. 2-06.10.2020 tarihli taahhütname. 3- 30.11.2020 tarih 45.000-TL bedelli TC ... Bankasına ait ..., 10.01.2021 tarih 20.000-TL bedelli ... Bankasına ait ... nolu çekler. 4- ... Asliye Ticaret Mahkemesinin 2020/... D. İş ve 2020/... K. Sayılı dosyası. 5-Arabuluculuk Anlaşamama Tutanağı, Keşif, Tanık, Bilirkişi vs. her türlü yasal delil.

Bilirkişi ... ... ve ... tarafından düzenlenen 07/06/2022 tarihli Nihai raporda özetle.

Dava konusunun taraflar arasında akdedilen 06.10.2020 tarihli protokole binaen 22/10/2020 tarihine vadenin ötelenmesine rağmen iş tesliminin yapılmaması iddiasına dayalı olarak takibe konu teminat amaçlı verildiği iddia edilen çeklerin iadesi şartlarının oluşup oluşmadığı ve davacının davalıya borçlu olmadığının tespiti talebinden ibaret olduğunu, davacı şirket ticari defterleri ile ilgili olarak davacı şirket faaliyet adresinin .../BURSA olduğundan ticari defter ve belgeleri üzerinde inceleme yapılamadığını,

davalı şirket ticari defterleri ile ilgili olarak davalı şirketin herhangi bir yerinde inceleme talebi bulunmadığından ticari defter ve belgeleri üzerinde inceleme yapılamadığını, dava konusu mezkur çekin cirantalarının sırasıyla ... ve ... olduğunu, taraf ticari defterleri üzerinde inceleme yapılamadığından mezkur çekin ticari defterlerde kayıtlı olup olmadığının tespit edilemediği tespit ve rapor edilmiştir.

... Asliye Ticaret Mahkemesi 2022/... Esas sayılı dosyasından alınan bilirkişi ... 'ın 19/10/2022 tarihli Nihai raporda özetle ; Davacı şirketin tek ortağı ve yetkilisi ... olduğunu, ... nolu cep telefonundan iki defa arandığını, uzun bir süre de beklendiğini, ... 'in şirket defterlerini hazır etmediğini, tarafıma ulaştırmadığını ve incelenecek yeri de bildirmediğini, dolayısıyla davacı şirketin dava konusu defter ve belgeleri incelemeye sunmadığı tespit ve rapor edilmiştir.

... Asliye Ticaret Mahkemesi 2022/... Esas sayılı dosyasından alınan bilirkişi ...'ın 19/10/2022 tarihli Nihai raporda özetle ; Davacı tarafından davalı şirkete verilen ve dava konusu olan çeklerin davacı şirketin defterlerinde davalı şirkete verildiğine dair (30.07.2020 kayıt 45.000 TL çek) (01.10.2020 kayıt 20.000 TL çek) kayıt olduğunu, davacı şirketin resmi defterlerine göre dava tarihinde davacı şirketin, davalı şirketten 132.122,62 TL alacaklı gözüktüğü tespit ve rapor edilmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Mahkememize açılan iş bu dava Eser Sözleşmesinden Kaynaklanan Menfi Tespit davasından ibarettir.

Uyuşmazlığın, taraflar arasındaki 27/08/2020 tarihli eser sözleşmesi mahiyetindeki işlere ilişkin edimlerin 12/09/2020 tarihine kadar bitirilmemesi nedeniyle taraflar arasındaki düzenlenen 06/10/2020 tarihli protokole binaen 22/10/2020 tarihine vadenin ötelenmesine rağmen işin eksiksiz olarak tesliminin yapılmadığı iddiasına dayalı olarak takibe konu olan teminat amaçlı verildiği iddia olunan çeklerin iadesinin şartlarının oluşup oluşmadığı konularında toplandığı anlaşıldı.

Somut olayda, taraflar arsında eser sözleşmesi kurulduğunu gösteren davalı tarafından verilmiş taahhüt ile davacının verdiği iş emirlerinin, çek fotokopilerinin, davalının yüklenmiş olduğu işlerin dava dışı üçüncü kişilere yaptırıldığına dair faturaların dosyaya sunulduğu davacının delillerinden olan dava konusu edilen çeklere ilişkin tedbir kararı verilen ... Asliye Ticaret Mahkemesince 2020/... D.İş dosyası ve üçüncü kişinin dava konusu çeklerle ilgili taraflar aleyhine başlattığı ... İcra Müdürlüğünün 2021/... Esas saylı icra dosyası ile BA/BS formlarının dosyaya celp edildiği görülmüştür.

Taraflar arasında kurulan eser sözleşmesi gereğince davalı yüklenicinin taahhüt ettiği işin karşılığı olarak verildiği iddia edilen çeklerin karşılığı olan işin yapılıp yapılmadığının ve davalının davacı tarafa fatura düzenleyip düzenlemediğinin ve davaya konu edilen çeklerin davacı defterlerinde bulunup bulunmadığının tespiti için dosya SMMM bilirkişiye tevdi edilmiş talimat mahkemesinin görevlendirdiği bilirkişinin sunmuş olduğu 21/02/2023 tarihli raporun denetime elverişli ve hükme esas alınabilecek nitelikte olduğu görülmüştür.

Bilindiği gibi eser sözleşmesinde yüklenici üslendiği işi sözleşmede belirtilen şekilde ve benzer alandaki işleri üstlenen basiretli bir yüklenicinin göstermesi gereken meslekî ve teknik kurallara uygun şekilde ve belirlenen zamanda yerine getirmek zorunda olup, iş sahibi de meydana getirilen işin bedelini ödemeyi üstlenmektedir. Dosyadaki taahhütname belgesi ile iş emirlerinden taraflar arasında eser sözleşmesi kurululuğu anlaşılmaktadır.

Tüm dosya kapsamı ile davalı şirketin davacı tarafa vermiş olduğu taahhüt evrakı, çek fotokopileri, davalının üstlendiği işlerin üçüncü kişilere yaptırıldığını gösteren faturalar BA/BS formları ile mahkemece alınmış olan bilirkişi ruporu doğrultusunda somut olay incelendiğinde;

taraflar arasındaki eser sözleşmesi gereğince davalının belli bir sürede imal edip teslim edeceği işlerin karşılığı olarak dava konusu edilen çeklerin verildiği ancak davalı yüklenicinin üstlenmiş olduğu işi belirlenen sürede imal ederek teslim etmediği ve temerrüte düştüğü, davacının davalıya ihale ettiği işleri üçüncü kişilere yaptırdığı dolayısı ile davalının ediminin yerine getirmesi imkanı kalmadığından dava konusu edilen çeklerden dolayı ...

Bankası .../BURSA şubesine ait 30/11/2020 tarihli ... seri numaralı 45.000,00 TL ve yine ... Bankası ... /BURSA şubesine ait 10/01/2021 tarihli ... seri numaralı 20.000,00 TL bedelli 2 adet çekten dolayı davacının davalıya borçlu olmadığının tespitine karar verilerek, aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.