İstanbul 14. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2023/715 K.2026/352

Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Rücuen Tazminat) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekilinin Mahkemeye sunmuş olduğu dava dilekçesini özetle; Davalı şirketler ile davacı arasında yapılan sözleşmeyle son çalıştığı müteahhit şirket tarafından feshedilen dava dışı ... tarafından, ödenmeyen işçilik alacağının talebini, dava dışı ...'in diğer davalılarla geçmiş dönemde çalıştığını, yargılamanın .... İş Mahkemesi .... sayılı mahkeme ilamı ile davanın kısmen kabul ve kısmen reddine karar verildiğini, kararın istinaf edildiğini, İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 29. Hukuk Dairesi 2018/1213 Esas 2021/1127 Karar sayılı ve 18.05.2021 tarihli kararı ile istinaf başvurusunun reddedildiğini, .... İcra Müdürlüğünün 2018/... Esas dosyası ile icra takibine konu edildiğini, Talep edilen miktarın 138.678,00-TL olduğunu,

davalı şirketler arasında yapılan sözleşme gereğince işçilik alacaklarının nihai ve asli borçlusu ve sorumlusunun davalı şirketler olduğunu, davalı şirketlerden ticari avans faiziyle birlikte rücuen tahsilinin karar verilmesinin talep edildiğini, davacı idare ile davalı şirketler arasında yapılan sözleşme suretlerinin dosyaya eklenileceğini, dava açılmadan önce arabuluculuk başvurusu yapılmış olup görüşme sonunda anlaşmanın sağlanılmadığını, davaya konu bedelin sorumlusunun çalıştıran davalı şirketlerin olduğunu, işçilerin idarenin değil yüklenicinin işçisi olduğunu,

işçinin alacaklarının yüklenici ve alt yüklenicinin sorumluluğunda olduğunu, davalılar ile yapılan sözleşmelerde tüm işçilik borçlarından davalı müteahhit şirketlerin sorumlu olacağına ilişkin hükümlerin bulunduğunu, .... İcra Müdürlüğünün 2018/...

Esas sayılı dosyasına ödemiş olduğumuz 138.678,00 - TL’ nın ödeme tarihinden itibaren işleyecek ticari avans faiziyle birlikte sorumlulukları oranında davalılardan ayrı ayrı tahsilinin, mahkeme masrafları ve ücreeti vekaletin karşı tarafa yüklenmesine karar verilmesini arz ve talep etmiştir.

Davalı Tasfiye Halinde ... İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti vekilinin sunmuş olduğu cevap dilekçesinde; “Davacı taleplerine ilişkin olarak zamanaşımı def’inde bulunduklarını, haklarında TC .... Asliye Ticaret

Mahkemesinin ... sayılı dosyasında 30.12.2020 tarihinde iflas kararı

verildiğini, davanın 02.11.2023 tarihinde açıldığını, iflas açılmasından sonra masanın aktifini veya

pasifini etkileyecek şekilde gerek müflis gerekse masa aleyhine dava açılamayacağını, icra takibi başlatılamayacağını, huzurdaki davada müflis şirketin kusur ve sorumluluğunun olmadığını, haksız davanın reddedilmesi gerektiğini” belirtmiştir.

... Endüstri Tesisleri İmalat Ve ... Anonim Şirketi vekilinin mahkememize sunmuş olduğu cevap dilekçesinde; Davacı taleplerine ilişkin olarak

zaman aşımı def’inde bulunduklarını, en son alt işverenin dava dışı işçinin ihbar tazminatından ve kullandırılmayan yıllık izin bedelinden sorumlu olduğunu, bunun dışındaki kıdem tazminatından tüm davalı şirketlerin dava dışı işçiyi çalıştırdıkları süre ile sınırlı sorumlu olduğunu, 2 yıllık devir sorumluluğundan dolayı sorumluluğun devir tarihinden sonraki işverene ait olduğunu, haksız davanın reddedilmesi gerektiğini belirtmiştir.

Davalı ... İnş. ve Tic. AŞ vekilinin mahkememize sunmuş olduğu cevap dilekçesinde; Davacı taleplerine ilişkin olarak zaman aşımı def’inde bulunduklarını, en son alt işverenin dava dışı işçinin ihbar tazminatından ve kullandırılmayan yıllık izin bedelinden sorumlu olduğunu, bunun dışındaki kıdem tazminatından tüm davalı şirketlerin dava dışı işçiyi çalıştırdıkları süre ile sınırlı sorumlu olduğunu, 2 yıllık devir sorumluluğundan dolayı sorumluluğun devir tarihinden sonraki işverene ait olduğunu, haksız davanın reddedilmesi gerektiğini belirtmiştir.

... ... İnş. Müh. Müt vekilinin mahkememize sunmuş olduğu cevap dilekçesinde; “Davacı taleplerine ilişkin olarak

zaman aşımı def’inde bulunduklarını, dava dışı işçinin müvekkil şirket çalışanı olmadığını, çalışmış

olsaydı bile kıdem ve ihbar tazminatından sorumlu tutulamayacağını, devirden itibaren 2 yıl geçmekle sorumluluğun kalmadığını, haksız davanın reddedilmesi gerektiğini” belirtmiştir.

Dava, alt işveren ilişkisi kapsamında dava dışı işçiye Mahkeme ilamı ve takip üzerine ödenen işçilik alacağı ve yargılama giderlerinin davalıdan rücuen tahsili istemine ilişkin olduğu anlaşıldı.

Bilirkişinin düzenlediği 01/08/2024 tarihli 8 sayfadan ibaret raporunda özetle; Davacı Kurum tarafından dava dışı işçiler sebebiyle yapılan ödemelerin alt işverenlerden

sözleşme hükümleri çerçevesinde tahsili talebine ilişkin olarak; Dava dışı işçinin davacı İdarenin davasını yönelttiği Tasfiye Halinde ... İnş. San.

ve Tic. Ltd. Şti işyerinde çalıştığına ilişkin bir tespitte bulunulamadığından bu davalı yönüyle sorumluluğun tespit edilemediği, Davacının davasını yöneltmediği dava dışı alt işverenler yönüyle sorumluluk;

¸

Davacının davasını yönelttiği davalılar yönüyle sorumluluk;

¸ olduğu sonuç ve kanaatine varılmıştır. Bilirkişinin düzenlediği 30/10/2024 tarihli 10 sayfadan ibaret ek raporunda özetle; Dava dışı işçinin davacı İdarenin davasını yönelttiği Tasfiye Halinde ... İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti işyerinde çalıştığına ilişkin bir tespitte bulunulamadığından bu davalı yönüyle sorumluluğun tespit edilemediği, Davacının davasını yöneltmediği dava dışı alt işverenler yönüyle sorumluluk; ¸

Davacının davasının yönelttiği davalılar yönüyle sorumluluk;

¸ olduğu sonuç ve kanaatine varılmıştır.

Bilirkişinin düzenlediği 17/03/2025 tarihli 8 sayfadan ibaret raporunda özetle; Dava dışı işçinin davacı İdarenin davasını yönelttiği Tasfiye Halinde ... İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti işyerinde çalıştığına ilişkin bir tespitte bulunulamadığından bu davalı yönüyle sorumluluğun tespit edilemediği, Davacının davasını yöneltmediği dava dışı alt işverenler yönüyle sorumluluk; ¸ Davacının davasını yönelttiği davalılar yönüyle sorumluluk ve her davalı yönüyle icraya yapılan ödemeden sorumlu olunan tutarların;¸

olduğu sonuç ve kanaatine varılmıştır. Bilirkişinin düzenlediği 10/07/2025 tarihli 8 sayfadan ibaret ek raporunda özetle; Dava dışı işçinin davacı İdarenin davasını yönelttiği Tasfiye Halinde ... İnş. San ve Tic. Ltd. Şti işyerinde çalıştığına ilişkin bir tespitte bulunulamadığından bu davalı yönüyle sorumluluğun tespit edilemediği, Davacının davasını yöneltmediği dava dışı alt işverenler yönüyle sorumluluk;

Davacının davasını yönelttiği davalılar yönüyle sorumluluk ve her davalı yönüyle icraya yapılan ödemeden sorumlu olunan tutarlar (davalı ... İnş. İhr. Tic. AŞ’nin

sorumlu olduğu tutar 101.639,18 TL olup, bu tutardan İcra Dairesine 26.10.2021 tarihinde yapmış olduğu 2.778,00 TL mahsubu ile bakiye 98.861,18 TL üzerinden sorumluluk tespiti yapılacaktır) aşağıdaki gibidir;

¸

olduğu sonuç ve kanaatine varılmıştır.

İşveren ile yüklenicinin İş Kanunu’na göre işçiye karşı müteselsilen sorumlu olmasına rağmen rücu ilişkisinde taraflar arasında imzalanan sözleşmenin uygulanması sözleşme hukukunun en temel ilkelerindendir.

İşçilik alacakları işveren tarafından ödenen işçinin; yüklenici işçisi olması, sözleşme ücretine işçinin ücret ve sosyal haklarının dahil olması, işverenin işçilik alacaklarından sorumlu olacağına dair sözleşmede bir hüküm bulunmaması hususları nazara alındığında davacı işverenin işçiyi çalıştıran yüklenicilerden ödediği bedeli ve ferilerinin tamamını talep etme hakkı bulunduğunun kabulü gerekir.

Hizmet alım ihaleleri aynı yüklenici tarafından alındığı gibi, değişik yükleniciler tarafından da alınabilmektedir. Bu halde işyeri devri suretiyle işçiler yeni yükleniciye devredildiği için hizmet akitleri kesintiye uğramadan devam etmekte ve işçilik alacakları da bu doğrultuda hesaplanmaktadır.

İşçiye ödenen kıdem tazminatı iş sözleşmesinin feshedildiği tarihteki giydirilmiş ücret üzerinden hesaplanmakta olup, bu kıdem tazminatının tamamından işçiyi çalıştırdıkları dönemle orantılı olarak yükleniciler işverene karşı sorumludurlar. Yıllık izinler kullanılmadığı takdirde iş sözleşmesinin feshi ile ücrete dönüşmektedir.

Sözleşmeyi feshedenin son yüklenici olduğu ve yıllık izinlerinde bu fesih ile ücrete dönüştüğü gözönüne alındığında yıllık izin ücretinden son yüklenici sorumlu olacaktır. İhbar tazminatından son işveren sorumludur. Bunların dışında hafta tatil ücreti, ücret alacağı, fazla mesai ücreti gibi işçiye ödenen tazminatlardan yükleniciler işverene karşı işçiyi çalıştırdıkları dönemle sınırlı olarak sorumlu olacaklardır.

İşveren tarafından bu ödemelerin feri mahiyetinde yapılan ödemeler de aynı esasla yüklenicilerden tahsil edilebilecektir. (Yargıtay 6. Hukuk Dairesi 23.12.2021 tarih 2021/1394 E., 2021/2540 K.)

Yargıtay kararıyla istikrar kazanan uygulama ve taraflar arasındaki sözleşmenin 19. maddesi uyarınca alt işverenin çalıştırdığı işçinin kendi çalıştırdığı dönem itibariyle işçilik haklarından kaynaklı hakların ödenmesinin tamamından sorumlu olduğu belirlenmiştir.

Dosyaya kazandırılan bilirkişi raporu ile çalışma süresi, ücret, ilam ve takip dosyası gözetilerek tüm alt işverenler nezdinde geçen süreler gözetilerek ilam ile hükmedilen alacağın niteliğine göre sorumluluk sınırları hükme ve denetime elverişli şekilde belirlenmiştir. Buna göre davanın ödeme tarihinden itibaren avans faiziyle birlikte tahsiline dair aşağıdaki şekilde karar vermek gerekmiştir.

Bilirkişi raporu ile Davalı Tasfiye Halinde ... ....şirketinin sorumluluğunun bulunmadığı tespit edildiğinden anılan davalı yönünden davanın pasif husumet nedeniyle reddine karar verilmiştir.

Katip ... Hakim ... · e-imzalıdır e-imzalıdır