İstanbul 14. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2024/244 K.2024/497

Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Ticari Nitelikteki Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekilinin Mahkememize sunmuş olduğu 04/04/2024 tarihli dava dilekçesini özetle; Müvekkilinin işletmekte otoyoldan davalıya ait ... plakalı ticari araç ile ihlalli geçişler yaptığını, geçiş ücretinin süresi içerisinde ödenmemesi üzerine davalı aleyhine ... 5. İcra Müdürlüğünün ... E. sayılı dosyası ile geçiş ücretinin süresi içinde ödemediğinden 4 katı tutarındaki gecikme cezası alacağı ile birlikte takip başlattığını, davalının borca itiraz ettiğini, itirazın iptalini, takip konusu alacağın % 20 'sinden az olmamak üzere icra inkar tazminatına mahkum edilmesini, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davalıya yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalıya usulüne uygun dava dilekçesi tebliğe çıkarılmış, davalı davaya cevap vermeyerek HMK 128 uyarınca tüm iddiaları inkar etmiş sayılmıştır.

Dava, davalı tarafa ait olduğu iddia edilen aracın otoyoldan cezalı geçtiği, geçişler sonrası otoyol geçiş tutarı ve yasadan kaynaklı cezai şart alacağının ödenmemesine dayalı yapılan icra takibine davalının itirazı sonucu takibin durması ve mahkememize açılan itirazın iptali istemine ilişkindir.

Hak düşürücü süre yönünden; İcra İflas Kanunu'nun 67. maddesi ile ''Takip talebine itiraz edilen alacaklı, itirazın tebliği tarihinden itibaren bir sene içinde mahkemeye başvurarak, genel hükümler dairesinde alacağının varlığını ispat suretiyle itirazın iptalini dava edebilir.'' hükmü düzenlenmiştir.

Bilindiği üzere hak düşürücü süre olumsuz dava şartlarından olup, kamu düzeni ile ilgilidir. Mahkemece davanın her aşamasında re'sen gözetilmesi gerekir. İtirazın iptali davaların da bu süre İcra ve İflas Kanununun 67/1 maddesi uyarınca itirazın tebliğinden itibaren bir yıldır. Anılan yasa maddesinde de açıkça belirtildiği gibi; itirazın iptali davası açmak için öngörülen bir yıllık hak düşürücü süre borçlunun itirazının alacaklıya tebliğ tarihinden itibaren başlar. Bunun dışında bir yol (harici öğrenme vs.) öngörülmemiştir. Nitekim, aynı Kanun'un 62/2. madde ve fıkra hükmünde de, itirazın alacaklıya tebliği zorunluluğu getirilmiştir.

... 5. İcra Müdürlüğü'nün ... Esas (Eski ... 13. İcra Dairesi ...) sayılı takip dosyasının incelenmesinde, davacının davalı aleyhine 36.174,10-TL asıl alacak 1.623,54-TL faiz, 292,24-TL KDV olmak üzere toplam 38.089,88-TL ilamsız icra takibi başlatıldığı, ödeme emrinin borçluya 21/12/2017 tarihinde tebliğ edildiği, borçlunun 25/12/2017 tarihinde itiraz ettiği, davalının itirazı üzerine davacının zorunlu dava şartı olan arabuluculuğa 02/12/2022 tarihinde başvurduğu, davanın 04/04/2024 tarihinde açıldığı görülmüştür.

Yasal dayanakları ortaya konularak yapılan bu açıklamalardan sonra somut olaya gelindiğinde, davalı tarafa ait olduğu iddia edilen araçların otoyoldan cezalı geçtiği, geçişler sonrası otoyol geçiş tutarı ve yasadan kaynaklı cezai şart alacağının ödenmemesine dayalı yapılan icra takibine davalının itirazı sonucu takibin durması ve mahkememize açılan itirazın iptali isteminden kaynaklandığı anlaşılmıştır.

... 5. İcra Müdürlüğü'nün ... Esas (... 13. İcra Dairesi ...sayılı dosyasının yenilenmesi ile) sayılı takip dosyasının incelenmesinde,davacının davalı aleyhine 36.174,10-TL asıl alacak 1.623,54-TL faiz, 292,24-TL KDV olmak üzere toplam 38.089,88-TL ilamsız icra takibi başlatıldığı, ödeme emrinin borçluya tebliğ edildiği, borçlunun süresi içerisinde borca itiraz ettiği, davalının itirazı üzerine davacının zorunlu dava şartı olan arabuluculuğa 15/11/2022 tarihinde başvurduğu, arabuluculuk sürecinin 02/12/2022 tarihinde anlaşamama ile sonuçlandığı, davacı tarafından 17.313,93 TL asıl alacak, 737,99 TL faiz ve 132,84 TL KDV olmak üzere toplam 18.184,76 TL yönünden itirazın iptali davasının 04/04/2024 tarihinde açıldığı görülmüştür.

-Yerleşik yargı uygulamasında itirazın alacaklıya tebliğ edilmediği durumlarda, davacının davaya konu icra takibi ile ilgili ilk itirazın iptali davasını açtığı (veya itirazın kaldırılması talebinde bulunduğu) tarih itibariyle, itirazın iptali davasının açılması için bir yıllık hak düşürücü sürenin başlayacağı kabul edilmektedir (Yargıtay 11. HD'nin ...E., ... K. sayılı ve 07/03/2022. Yargıtay 19. HD'nin ... E., ... K. sayılı ve 15/04/2019; ... E., ... K. sayılı ve ...; ...

E., 2010/10219 K. sayılı ve 23/09/2010 tarihli ilamları). Zira davacı, ilk itirazın iptali davasını açtığı tarih itibariyle itirazın tebliğiyle aranan öğrenme ve belgelendirme unsurları aynı anda tümüyle gerçekleşmiştir (İSTANBUL BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ 12. HUKUK DAİRESİ...Esas, ... Karar). Somut olayda anılan kararda icra takibi ve dava açılması hususlarının kıyasen arabuluculuk görüşmelerine de uyarlanabileceği kanaatine varılmıştır.

-İtirazın alacaklıya tebliğine ilişkin bir belge olmamakla birlikte davacıya itirazın en geç arabulucuya başvuru tarihi itibariyle tebliğ edilmiş sayılması gerekmektedir.

Nasıl ki itiraz tebliğ edilmeden İcra Hukuk Mahkemesinde itirazın kaldırılmasını isteyen alacaklının talebinin reddi halinde, itirazın kaldırılmasını talep ettiği tarihten itibaren bir yıllık hak düşürücü süre içinde genel mahkemede itirazın iptalini talep etme hakkı bulunduğu göz önüne alındığında tebliğ ile aranan öğrenme ve belgelendirme unsurları aynı anda tümüyle gerçekleşmesi sebebiyle işbu davanın anlaşamama tutanağının imzası tarihinden itibaren bir yıllık hak düşürücü süre içinde açılması gerekir.

30/06/2022 tarihli arabuluculuk anlaşamama tutanağında tarafların "İstanbul 29.İcra Müdürlüğünün 2022/13799 esas sayılı dosyasına yapılan itirazın iptalini ve %20 oranda icra inkar tazminatı" talebini müzakere ettikleri yazılıdır. Davanın açılış tarihi 27.11.2023 tarihi olup anlaşamama tutanağının düzenlenmesinden itibaren 1 yıllık hak düşürücü geçmiştir. (İSTANBUL BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ 12. HUKUK DAİRESİ ... Esas, ...Karar)

-Borçlu davalının takibe itiraz dilekçesi davacı alacaklıya tebliğ edilmemiş ise de davacı alacaklının itirazın iptali davası açmadan önce arabuluculuk başvurusunda bulunduğu ve söz konusu takibe konu alacak nedeniyle tarafların anlaşamadıklarının 16.07.2020 tarihli arabuluculuk son tutanağı ile belirlenmekle davacı alacaklının davalının takibe itirazından arabuluculuk son tutanak imza tarihi itibarıyla haberdar olduğu kabul edilmeli ve itirazın iptali davasının 1 yıllık hak düşürücü süresinin de bu tarihten itibaren başlaması gerektiği kabul edilmelidir. (İSTANBUL BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ 3. HUKUK DAİRESİ ... Esas, ...Karar)

Yukarıda anılan yüksek yargı kararlar da dikkate alındığında itirazın iptali davalarında, İİK 67. maddesi uyarınca itirazın alacaklıya tebliğinden itibaren 1 yıllık hak düşürücü süre içinde açılması gerekmekte olup, itiraz alacaklıya tebliğ edilmedikçe süre başlamayacağı biliniyor ise de, somut olayda alacaklının arabuluculuk görüşmelerine başlandığı ve 02/12/2022 tarihinde anlaşmazlıkla sonuçlandığı,

davacının ihlalli geçişten kaynaklanan alacak talebine ilişkin 04/04/2024 tarihinde dava ikame ettiği göz önüne alındığında alacaklının ödeme emrine itirazın tüm hukuki anlam ve sonuçlarına vakıf olduğu ve hükümden düşürülmesi gerektiğini arabuluculuğa verdiği dilekçesiyle bildirdiği, tebliğ ile aranan öğrenme ve belgelendirme unsurları aynı anda tümüyle gerçekleşmiş olduğundan Mahkememizce hak düşürücü sürenin de bu tarihten itibaren işleyeceği kanaatine varılmıştır.

Davanın İcra İflas Kanunu'nun 67. maddesinde düzenlenen bir yıllık hak düşürücü süre geçtikten sonra açıldığı tespit edildiğinden, açılan davanın hak düşürücü süre nedeniyle usulden reddine karar verilerek aşağıdaki hüküm tesis edilmiştir.

Katip · e-imzalıdır Hakim · e-imzalıdır