İstanbul 14. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2024/351 K.2025/741

Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı Vekilinin Mahkememize Tevzi Edilen Dava Dilekçesinde Özetle. Müvekkili ile davalı arasındaki satış işlemlerine istinaden davalı yana.

14/05/2024 tarih ve 2.700,00-TL, 30/04/2024 tarih 30.060,00-TL, 23/04/2024 tarih 10.442,00-TL, 04/04/2024 tarih 10.080,00-TL, 04/04/2024 tarih 19.039,20-TL, 25/03/2024 tarih 6.071,10-TL, 25/03/2024 tarih 18.262,93-TL, 14/03/2024 tarih 22.730,00-TL, 14/03/2024 tarih 15.000,00-TL, 14/03/2024 tarih 40.984,35-TL, 13/03/2024 tarih 28.468,00-TL, 04/03/2024 tarih 24.903,16-TL ve 29/02/2024 tarih 11.604,00-TL bedelli toplam 240.344,74-TL bedelli faturaların kesildiğini, davalının faturalara itiraz etmediğini ve ödeme yapmadığını, bu nedenle taraflarınca ....

İcra Müdürlüğü'nün 2024/... sayılı dosyası ile toplam 120.023,64-TL alacağın tahsili amacıyla takip başlattıklarını, bu dosyaya ait faturaların. 2.700,00-TL, 30.060,00-TL, 10.442,00-TL, 10.080,00-TL, 19.039,20-TL, 6.071,10-TL, 18.262,93-TL, 22.730,00-TL ve 15.000,00-TL bedelli faturanın 638,412-TL'si olduğunu, daha sonra yine müvekkilince ödenmeyen faturalar için ....

İcra Müdürlüğü'nün ... sayılı dosyası ile 147.196,48-TL bedelli fatura bedellerinin tahsili amacıyla takip başlattıklarını, bu dosyaya ait faturaların ise.

40.984,35-TL, 28.468,00-TL, 15.000,00-TL faturanın 14.361,59-TL'si, 24.903,16-TL ve 11604.00-TL bedelli faturanın 9.764,35-TL'si olduğunu, davalının her iki takibe de itiraz ederek takibin durdurulduğunu, davalı yanın mal kaçırma ihtimali olduğundan ihtiyati haciz kararı verilmesi gerektiğini iddia ederek; davanın ve ihtiyati haciz taleplerinin kabulü ile takibin aynen devamını, davalının %20'den aşağı olmamak üzere tazminata hükmedilmesini, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davalı yana bırakılmasını talep ve dava etmiştir.

Davalı Vekilinin Mahkememize Sunmuş Olduğu Cevap Dilekçesinde Özetle; Müvekkilinin davacı yanca iddia edilen fatura alacaklarına ilişkin borcunun bulunmadığını, iddia olunan alacak hesaplarının müvekkili hesapları ile uyuşmadığını, davacının sözleşmeye aykırı olarak fahiş faiz oranlarıyla fazla borç miktarı ortaya çıkardığını iddia ederek; davanın ve davacı yanca talep edilen faiz oranları ile ihtiyati haciz talebinin reddini, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davacı yana bırakılmasını talep etmiştir.

.... İcra Müdürlüğü'nün 2024/... Sayılı İcra Dosyasının İncelemesinde; davacı/alacaklı tarafından davalı/borçlu aleyhine 120.023,64-TL asıl alacak ve 20.017,44-TL işlemiş faiz olmak üzere toplam 140.041,08-TL borcun ödenmesi amacıyla 02/09/2024 tarihinde icra takibi başlatıldığı, borçluya çıkartılan ödeme emrinin 08/09/2024 tarihinde tebliğ edildiği, borçlunun 10/09/2024 havale tarihinde icra takibine itiraz ettiği, takibin durdurulmasına karar verildiği, davanın İcra İflas Kanunu'nun (İİK) 67. maddesinde düzenlenen bir yıllık hakdüşürücü süre içinde açıldığı görülmüştür.

.... İcra Müdürlüğü'nün ... Sayılı İcra Dosyasının İncelemesinde; davacı/alacaklı tarafından davalı/borçlu aleyhine 118.481,45-TL asıl alacak ve 28.715,03-TL işlemiş faiz olmak üzere toplam 147.196,48-TL borcun ödenmesi amacıyla 04/09/2024 tarihinde icra takibi başlatıldığı, borçluya çıkartılan ödeme emrinin 06/10/2024 tarihinde tebliğ edildiği, borçlunun 01/10/2024 tarihinde icra takibine itiraz ettiği, takibin durdurulmasına karar verildiği, davanın İcra İflas Kanunu'nun (İİK) 67. maddesinde düzenlenen bir yıllık hakdüşürücü süre içinde açıldığı görülmüştür.

Mali Müşavir Bilirkişinin 22/07/2025 Tarihli Raporunda Özetle; "Davacı tarafça incelemeye ibraz edilen 2023-2024 yılı yasal defterlerinin tasdikle ilgili yükümlülüklerinin yasal sürelerinde yerine getirildiği, kendi lehine delil olma özelliğine sahip olduğu, davalı tarafça incelemeye ibraz edilen 2023-2024 yılı yasal defterlerinin tasdikle ilgili yükümlülüklerinin yasal sürelerinde yerine getirildiği, kendi lehine delil olma özelliğine sahip olduğu, davacı yasal defterlerinde davacı taraf davalıdan 238.505,09-TL tutarında

alacaklı olarak görünmekteyken davalı yasal defterlerinde davalı tarafın davacıya 238.505,09-TL borçlu olarak göründüğü, taraf defterlerinin faturalar ve bakiye bakımından birbirini doğruladığı,

davacı tarafından kesilen faturaların davacı ve davalı ticari defterlerinde kayıtlı

olduğu, davacı tarafından kesilen faturalara ve faturanın muhteviyatını oluşturan

ürünlere davalı tarafından itiraz edildiğine ilişkin dosyada mevcut herhangi bir

belgeye rastlanılmadığı, davalı şirketin davacı tarafından düzenlenen faturaları, kayıtlarına işlemekle ve

aradaki ticari ilişkiyi ve fatura içeriklerini kabul etmiş durumda olduğu kanaatine varıldığını, davacı firmanın davalı firmadan 238.505,09-TL alacaklı olduğu bu alacağın tahsili için 03.09.2024 Tarihli .... İcra Müdürlüğü'nün 2024/... sayılı

dosyası ile; 120.023,64-TL ve 05.09.2024 Tarihli .... İcra Müdürlüğü'nün

... sayılı dosyası ile; 118.481,45-TL olmak üzere takip başlatıldığı, davacı tarafın 03.09.2024 Tarihli .... İcra Müdürlüğü'nün 2024/... sayılı dosyası ile; 20.017,44-TL ve 05.09.2024 Tarihli .... İcra

Müdürlüğü'nün ... sayılı dosyası ile; 28.715,03-TL tutarında işlemiş

faiz talep ettiği ancak davalının her iki takip için de takip tarihine kadar temerrüde düşürüldüğü hususunun ispata muhtaç kaldığı" görüş ve kanaatine varılmıştır.

DELİLLER

-.... İcra Müdürlüğü'nün 2024/... Sayılı İcra Dosyası -.... İcra Müdürlüğü'nün ... Sayılı İcra Dosyası -Davacı vekili tarafından sunulan; takip konusu icra dosyalarında takip dayanağı belge olan fatura suretleri, faturalara ilişkin tebliğ mallara ilişkin teslim bilgileri -...Dairesi Müdürlüğü'nden gelen davacı yana ait BA/BS formlarını içerir müzekkere cevabı -...Dairesi Müdürlüğü'nden gelen davalı yana ait BA/BS formlarını içerir müzekkere cevabı -Tarafların ticari defter ve kayıtları -Bilirkişi raporu -Tarafların beyan ve dilekçeleri -Arabuluculuk son tutanağı -Tüm dosya kapsamı

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava, satım sebebi ile tanzim edilen faturalardan doğan alacak için başlatılan takiplerde itirazın iptali istemine ilişkindir. Taraflar arasındaki uyuşmazlık, satım sözleşmesi kapsamında faturaya dayalı bakiye alacak için ayrı ayrı başlatılan iki adet ilamsız takipte itirazın iptali istemine ilişkindir. Davalı yan ödenmemiş fatura alacağı bulunmadığını, mutabakata varılmış bir borç olmadığını savunarak davanın reddini dilemiştir.

Vergi Usul Kanunu hükümlerine göre fatura emtia veya yapılan iş karşılığında müşterinin borçlandığı meblağı göstermek üzere emtiayı satan veya işi yapan tüccar tarafından müşteriye verilen ticari vesikadır (229. md.). Fatura malın teslimi veya hizmetin yapıldığı tarihten itibaren azami "yedi gün" içinde düzenlenir. Bu süre içerisinde düzenlenmeyen faturalar hiç düzenlenmemiş sayılır (231/5. Md.). 6102 sayılı TTK'da da fatura konusunda hükümler vardır.

Ticari işletmesi bağlamında bir mal satmış, üretmiş, bir iş görmüş veya bir menfaat sağlamış olan tacirden, diğer taraf, kendisine bir fatura verilmesini ve bedeli ödenmiş ise bunun da faturada gösterilmesini isteyebilir.” (6102 Sayılı TTK 21/1) Bir fatura alan kişi aldığı tarihten itibaren sekiz gün içinde, faturanın içeriği hakkında bir itirazda bulunmamışsa bu içeriği kabul etmiş sayılır (6102 Sayılı TTK 21/2).

Faturanın onu teslim alan kişiyi borç altına sokabilmesi için taraflar arasında borç doğurucu bir ilişkinin varlığı ve faturanın da bu ilişki nedeniyle düzenlenmiş olması gerekir. Borç münasebeti olmaksızın düzenlenen ve muhatap tarafından her nasılsa teslim alınan faturaya sekiz günde itiraz edilmemiş olması onu borç altına sokmaz. Ancak TTK 21/2 maddesi uyarınca, faturalara 8 gün içerisinde itiraz edilmediği takdirde faturadaki gösterilen bu bedeli kabul edilmiş sayılır.

Faturanın tebliği şekle bağlı değildir, yazılı veya sözlü herhangi bir şekilde yapılabilir. Muhatap hazır ise kendisine elden verilmesi, değil ise herhangi bir şekilde gönderilmesi mümkündür. Ancak, uyuşmazlık halinde ispat kolaylığı açısından, fatura tebliğinin noter aracılığıyla ya da imza karşılığı elden tebliğ yolu ile ya da telgraf, teleks yolu ile veya PTT aracılığıyla ya da faks çekilmesi yahut güvenli elektronik imza ile elektronik posta gönderilmesi şeklinde yapılması uygundur.

Faturaların borçluya tebliğ edilip edilmediği, itiraza uğrayıp uğramadığı belirlenmeli, faturaların tebliğ edilmiş ve 8 günlük itiraz süresi içerisinde itiraz edilmemiş olduğunun tespiti halinde faturaların içeriğinin sözleşmeye uygun olduğunun alacaklı tarafça kanıtlanmış olduğu ve sadece fatura içeriğinin kesinleştiği,bunun aksinin yani faturaların içeriğinin sözleşmeye uygun olmadığının ve kesinleşmediğinin kanıt yükünün bu kez borçluya geçtiği kabul edilmelidir.

Faturanın delil olması ile ticari defterlerin delil olması birbirinden farklıdır. 6102 sayılı TTK'nın 21/2. maddeye göre faturaya itiraz edilmemiş ise içeriği kesinleşir ise de akdî ilişkinin yazılı delillerle ispatı gerekir. Fatura ticari defterlere kayıt edilmiş ise artık faturanın delil olmasıyla ilgili bu maddeye değil ticari defterlerin delil olmasıyla ilgili TTK'nın 222. maddeye bakmak gerekir.

Bu nedenle ticari defterlere kaydedilmiş fatura akdi ilişkinin varlığını da kanıtlar. Faturayı teslim aldıktan sonra süresi içinde itiraz ve iade etmeyerek ticari defterlerine kaydeden kimse, bu faturanın mal veya hizmet aldığı için geçerli bir sözleşme ilişkisine göre düzenlendiğini kabul etmiş sayılır ve fatura nedeniyle mal veya hizmet almadığını, bu faturadan dolayı borçlu olmadığını yazılı veya kesin delillerle ispatlaması gerekir.

Taraflar arasında satıma dayalı açık cari hesap ilişkisi kabul edilmekte ancak alacak borç durumu üzerinde mutabakat bulunmamaktadır. Bu kapsamda tarafların ticari defterleri bilirkişi marifetiyle incelenmiş ve faturaların asıl alacak itibariyle uyuştuğu, defter kayıtlarının birbirini doğruladığı ve davacının iddia ettiği 120.023,64 TL ve 118.481,45 TL'lik (toplam 238.505,09 TL) bakiye alacağın davalı defterlerinden de aynen okunduğu anlaşılmıştır.

Bu aşamadan sonra davalının, defterine kaydettiği faturaların içeriği ve miktarına veya malların teslim almadığına dair iddiasının ancak yazılı ve kesin delillerle ispat edilmesi gerekecektir. Ancak davalı bu yönde delil getiremediğinden defter kayıtları itibariyle uyuşan her iki takipteki toplam 238.505,09 TL'lik asıl alacak yönünden itirazın iptaline, davanın kısmen kabulüne karar vermek gerekmiştir.

Davacı her iki takipte işlemiş faiz talebinde bulunmuş ise de sözleşme ilişkisinde ihtar gerektirmeyen belirli vadeye veya davalının takipten önce temerrüde düşürüldüğüne dair bilgi, belge bulunmadığından işlemiş faiz taleplerine dair itirazların yerinde olduğu, iptaline yer olmadığı anlaşılmıştır. Her iki takipteki işleyecek faiz talebi yönünden ise her iki taraf için ticari iş niteliğinde olan alacak ve borç durumuna göre avans faizi talebinin yerinde olduğu anlaşılmıştır.

İcra İnkar Tazminatı Yönünden; hükmedilen asıl alacağın önceden belirlenebilirlik, bilinebilirlik, hesap edilebilirlik vasfı bulunduğu, davalı defterlerinden de okunduğu ve dolayısıyla likit alacak niteliği taşıdığı, bu haliyle İİK'nın 67. maddesindeki koşullar gerçekleştiği görülmekle, davacının icra inkar tazminatı kabulü ile, alacağın %20'si oranında icra inkar tazminatın davalıdan alınarak davacıya verilmesine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.

Katip ... Hakim ... · e-imza e-imza