İstanbul 15. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2018/407 K.2023/225

Mahkememizde görülen Menfi Tespit davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA /Davacı vekili dava dilekçesinde ve özetle;

Müvekkili ..., davalı ...'den 2015 yılı Ağustos ayı başında 100.000 Avro borç aldığını ve aylık %1 faizi ile birlikte geri ödemeyi vaat ettiğini, geri ödeme günü net olarak belli olmadığından işleyecek faizler de dikkate alınarak kendisinden 300.000 Avro bedelinde bir teminat senedi istendiğini, müvekkili de tereddütsüz olarak bu senedi düzenleyerek ...'e verdiğini,

Alınan borç miktarı ile faiz oram, senedin iadesinin şartlan senet arkasına aynen aşağıdaki şekilde müvekkilinin imzasıyla dercedildiğini,

"Bu senet ... den alınan 100.000 Euro nun Teminatı olup Alınan paranın aylık yüzde bir faiziyle geri ödendiğinde iade olunması şartıyla verilmiştir." Verilen 300.000 Avro tutarındaki teminat senedi'nin ,vade tarihi, düzenleme tarihi, adres bölümü boş bırakılarak davalıya teslim edildiğini,

Müvekkili 2016 yılı Temmuz ayı sonu Ağustos ayı başında, borcunu ödemek üzere davalı ...'i aradığını, davalı müvekkiline İstanbul dışında olduğunu ödemesini Avukatı ...'ya yapmasını, İstanbul'a dönünce ödemesi yapılan 300.000 Avroluk senedi kendisine iade edeceğini bildirdiğini, müvekkili Av....'yı ...'in avukatı olarak geçmişten beri tanımakta olduğundan ve zaman zaman onun adına tahsilatta bulunduğunu bildiği için, herhangi bir tereddüt etmeksizin elinde bulunan aşağıda dökümleri yazılı emre muharrer senetleri imza karşılığında davalıya teslim edilmek üzere Av....'ya teslim ettiğini,

... A.Ş. tarafından keşide edilmiş, her biri hamili emrine düzenlenmiş (TCMB gösterge niteliğindeki efektif satış kurları esas alınarak) fotokopileri çekilerek AV.... tarafından kaşe üzerine imza atılarak teslim alındığını ,

Bu senetler şeklinde olup,

06.08.2016 vade tarihli 50.000 TL (1 Avro=3.354 TL hesabıyla 14.907,57 AVRO)

27.08.2016 vade tarihli 47.500 TL (1 Avro=3.323 TL hesabıyla 14.294,31 AVRO)

03.09.2016 vade tarihli 50.000 TL (1 Avro=3.320 TL hesabıyla 15.060,24 AVRO)

08.10.2016 vade tarihli 50.000 TL (1 Avro=3.405 TL hesabıyla 14.684,28 AVRO)

22.10.2016 vade tarihli 47.500 TL( 1 Avro=3.358 TL hesabıyla 14.145,32 AVRO)

05.11.2016 vade tarihli 50.000 TL (1 Avro=3.490 TL hesabıyla 14.326,64 AVRO)

15.11.2016 vade tarihli 97.500 TL (1 Avro=3.537 TL hesabıyla 27.565.73 AVRO) olmak üzere Toplam 392.500 TL karşılığı 114.984.04 AVRO olduğunu , bu senetlerin vadelerinde borçlu ... A.Ş. tarafından davalıya ödendiğini, ... A.Ş. 'den tahsil edilir edilmez, davalı ... bedelini tahsil ettiği teminat senedini müvekkiline iade sözünü tutmadığını, borç ödemeye dair senetleri teslim alan Avukatı ... eliyle borçlu bulunmadıklarının tespiti ile iptalini istedikleri 300.000 Avro tutarındaki senet üzerindeki boşlukları doldurarak ... İcra Müdürlüğünün 2016/... Esas sayılı takibini ikame ettiğini ve mükerrer tahsilat yapmak üzere işlemlere giriştiklerini,

Müvekkilinin davalıdan almış olduğu 100.000 Avro borcu karşılığında 114.984,04 AVRO ödeme yaptığını belirterek ; ... İcra Müdürlüğünün 2016/... Esas sayılı takip dosyasına karşı borçlu bulunmadıklarının tespiti ile, takibin iptaline ve takip müstenidi 01.01.2015 vade ve tanzim tarihli keşidecisi ..., Lehdarı ... olan 300.000 Avro kıymetindeki senedin İptaline ,davalının 300.000 Avro üzerinden inkar tazminatına mahkumiyetine, yargılama giderlerinin davalıya tahmiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP /Davalı vekili cevap dilekçesinde ve özetle;

Davacı tarafın müvekkiline borçlu olduğunu ikrar ettiğini, fakat borcun miktarı ve sözde ödeme şekli konusunda borçtan kurtulmak için gerçek dışı beyanlarda bulunduğunu, davacı tarafından düzenlenerek müvekkiline teslim edilen ve icraya konulan 300.000 Euro değerindeki bono taraflar arasındaki gerçek borç ilişkisinin yegane belgesi mahiyetinde olup davacı tarafça iddia ve ifade edilen teslim, miktar, aylık faiz ve tefecilik iması gibi diğer tüm beyanlar kesinlikle kabul edilmediklerini,

Davacı taraf borcun varlığını kabul etmekte fakat bağlantılı bileşik ikrar mahiyetinde beyanla 100.000 Euro'luk borcun dava dışı 3.kişi ... A.Ş. tarafından düzenlenen 7 adet senetle ödendiğini beyan ve iddia ettiğini, öncelikle teslim ve tahsil edildiği iddia olunan bonolar üzerindeki kendilerine ait olduğu ifade edilen hiç bir yazı ve kayıtı kabul etmediklerini, imza ve yazı incelemesi yapılmasını talep etiklerini,

Kabul anlamına gelmemek kaydıyla 100.000 Euro'luk borcun karşılığı ödeme yapıldığı iddia olunan 7 adet bono'nun hukuken geçerliliği bulunmadığını, bonolar, lehdar kısmında görüleceği üzere hamiline düzenlendiğini, ... havale düzenlenmesi hukuken geçerlilik şartı olan bonoların hâmiline düzenlenmesinin mümkün olmadığını, öte yandan dava dışı 3.kişi ...

A.Ş. tarafından davacı ... lehine düzenlenmiş bonolar olması gerekirken dava dilekçesi ekinde ödeme belgesi olarak sunulan bono suretleri delil olarak kabul edilemeyeceğini, dava dışı 3.kişi ...

A.Ş. ticari defter ve kayıtlarında dava dilekçesinde zikredilen sözde ödeme belgesi mâhiyetindeki bonoların işlenip işlenmediği araştırıldığında iddia edilen bono kayıtlarının olmadığı görüleceğini, 3.kişi şirket iîe başkaca borç ilişkisi için düzenlenme ihtimali olan bonoların varlığı doğrudan davacının borcu ödendiğine delalet etmeyeceğini,

Kambiyo senedi vasfını haiz bonolar düzenlenerek lehdarına verildiğinde tahsili cihetine giden alacaklının alacağın kaynağı ve sıhhati hakkında açıklama yapması gerektiğini, sebepten mücerretlik ilkesi gereği alacaklı alacağını ispat etmek zorunda olmayıp bono borçlusu usulüne uygun belgelerle borçlu olmadığını ve varsa ödemelerini uygun illiyet bağı ile ispat etmek zorunda olduğunu, Kambiyo senetleri kayıtsız ve şartsız para borcu ikrarını içeren kesin borç belgeleri olup teminat amaçlı olarak da verilebildiğini, davanın reddi ile borç miktarı olan 300.000 Euro'nun % 20'si tazminata hükmedilmesine ve yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davacıya yükletilmesini talep etmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava, İİK 72 gereğince menfi tespit istemine ilişkindir.

Mahkememizce 13/12/2018 tarihli ön inceleme duruşmasında taraflar arasındaki uyuşmazlık; ... İcra Müdürlüğü 2016/... Esas sayılı dosyaında takibe konan bono nedeniyle davacı ...'ın bononun teminat olarak verildiği gerekçesi ile menfi tespit istemi olarak tespit edilmiştir.

Dosya içine alınan ... icra Müdürlüğü'nün 2016/... E. sayılı dosyasınının incelenmesinde; davacı ... aleyhine 09.06.2016 tarihinde davalı ... tarafından Kambiyo Senetlerine Özgü Haciz Yoluyla icra takibi başlatıldığı, alacağın dayanağı olarak 300.000,00 Euro bedelli bononun gösterildiği (Vade Tarihi: 01.01.2015 Keşide Tarihi: 01.01.2015)

300.000,00 Euro Senet Alacağı 16.693,15 Euro TL İşlemiş Faiz 316.693,15 Euro tutarındaki alacağın icra gideri, vekalet ücreti ve asıl alacağa işleyecek yıllık % 3 (3095 sayılı yasanın 4/a maddesi gereğince Devlet Bankalarının Euro ile açmış olduğu bir yıl vadeli mevduat hesabına ödediği faiz) faizi ile birlikte TBK. 100. madde gereğince tahsilinin talep edildiği, icra takip dosyasında ödeme yapılmadığı anlaşılmıştır.

Taraflarca bildirilen deliller toplanmış , dosya içine alınmıştır.

İİK 72 gereğince açılan menfi tespit davasında ispat yükü alacaklı olduğunu iddia eden alacaklıya aittir.Davalı alacaklı alacağın dayanağı olarak borçlu tarafından imzası ikrar edilmiş/inkar edilmemiş yazılı belgeye alacağını dayandırmış ise ispat külfeti davacı borçlu üzerindedir.

Somut olayda; davalı alacaklı 300.000,00 Euro bedelli ,01.01.2015 Vade Tarihli, 01.01.2015 Keşide Tarihli,ödeyecek/ borçlusu ...,lehdar/ alacaklısı ... olan bonoya dayanarak alacak talebinde bulunmuştur. Bu nedenle ispat külfeti davacı borçlu üzerindedir.

Davacı borçlu senedi talil ederek senedin teminat için verildiğini, teminat için verilen borcunda 7 adet senet ile ödendiğini bildirmiştir.

Davaya konu senedin incelenmesinde arka yüzünde; " Bu senet ... den alınan 100.000 EURO nun teminatı olup alınan paranın aylık yüzde bir faiziyle geri ödendiğinde iade olunması şartıyla verilmiştir" yazısı bulunduğu

Davalı tarafın bu yazının bono icraya konulduğu sırada senet arkasında bulunmadığı gerekçesiyle ... Cumhuriyet Başsavcılığı Bürosu na şikayette bulunduğu, açılan 2018/... numaralı CBS soruşturma sayılı dosyasında takipsizlik kararı verildiği ve kararın dayanağı olarak ... tarihli Adli Tıp Raporu alındığı görülmüştür. ATK raporunda senedin ön ve arka yüzündeki yazıların ve ... ismi altındaki imzaların davacı borçluya ait olduğu tespit edilmiştir.

Mahkememiz 2018/... numaralı CBS soruşturma sayılı dosyasındaki maddi vakıaların tespiti ile bağlı olup icra takibinin dayanağı olan bononun arkasındaki " Bu senet ... den alınan 100.000 EURO nun teminatı olup alınan paranın aylık yüzde bir faiziyle geri ödendiğinde iade olunması şartıyla verilmiştir" yazısının varlığı, yine senetteki borçlu imzalarının davacı ... a ait olduğu sabit bulunmuştur.

Davacı bu teminat senedinin ödendiğini beyan ettiğinden ödeme iddiası araştırılmıştır.

Ödeme aracı senet fotokopileri ve üzerinde bulunan "teslim alınmıştır" yazısı ile altındaki Av .....kaşesinin, kaşe üzerinde imzanın davalının avukatı ... tarafından yazılması konusunda bilirkişi ... nın 13/05/2021 tarihli raporu alınmış, bu rapora itiraz üzerine ATK nun 08/06/2022 tarihli raporu alınmış, kaşe ibraz edilmediğinden inceleme yapılamadığı, yazıların ve kaşe üzerinde imzaların Av ... ya ait olmadığı belirlenmiştir.

Ödeme aracı olan ;

06.08.2016 vade tarihli 50.000 TL (1 Avro=3.354 TL hesabıyla 14.907,57 AVRO)

27.08.2016 vade tarihli 47.500 TL (1 Avro=3.323 TL hesabıyla 14.294,31 AVRO)

03.09.2016 vade tarihli 50.000 TL (1 Avro=3.320 TL hesabıyla 15.060,24 AVRO)

08.10.2016 vade tarihli 50.000 TL (1 Avro=3.405 TL hesabıyla 14.684,28 AVRO)

22.10.2016 vade tarihli 47.500 TL( 1 Avro=3.358 TL hesabıyla 14.145,32 AVRO)

05.11.2016 vade tarihli 50.000 TL (1 Avro=3.490 TL hesabıyla 14.326,64 AVRO)

15.11.2016 vade tarihli 97.500 TL bedelli bonoların keşidecisinin ... AŞ olduğu sabittir. ... AŞ nin alınan İTO kaydına göre davacı ... ın şirketin eski yönetim kurulu üyesi olduğu ancak münferiden temsil yetkisi bulunmadığı anlaşılmıştır.

Ödeme bonolarının varlığı yönünden bonoların keşidecisi olan ... AŞ nin ticari defter ve kayıtları incelenmiş, alınan SMM bilirkişi ... ün 14/01/2022 tarihli raporunda 7 adet senedin davacıya verildiği ve senetlerin ödendiğine ilişkin hiçbir muhasebe kaydı bulunmadığı bildirilmiştir.

Yapılan bu tespitler sonucu davacı ... ın ödeme savunması sabit bulunmamıştır.

İcra takip tarihi 09/06/2016 itibariyle senedin vadesinin dolduğu, bu nedenle davalının muaccel olan borcun ödenmesi için icra takibi başlattığı, davacı senet borçlusu ... ın senedin arkasında yazılan ... den alınan 100.000 EURO borcu ödediğini ve borçlu olmadığı iddasını ispat edemediği sabit olmuş, davanın reddine karar vermek gerekmiştir.

Davalı taraf kötü niyet tazminatı talebinde bulunmuş ise de; mahkememiz dosyasında ihtiyati tedbir uygulanmadığı, yasal şartlar oluşmadığından davalının kötü niyet tazminatı talebinin reddine karar verilmiştir.

Yukarıda açıklanan nedenlerle;

Başkan ... · ¸e-imzalıdır · Üye ... · ¸e-imzalıdır · Üye ... · ¸e-imzalıdır · Katip ... · ¸e-imzalıdır