İstanbul 15. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2021/684 K.2022/849

Mahkememizde görülmekte olan Alacak (Ticari Satımdan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda;

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili ... davalı ...adlı firmadan ... tarihinde ... nolu fatura ile ... kumaş satın aldığını, alınan kumaşla T.B.M.M.' de çalışan garson ve çaycılara yelek ve pantolon dikimi yapıldığını, ancak kullanım aşamasında sürtünmeden dolayı içine giydikleri beyaz gömleklerin kol manşetlerine, yelek ve pantolonlara renk vermesi şikayeti hasıl olduğunu, bu şikayetten dolayı, ürünlerin ödemesi yapılmadan müvekkili şirkete iadesi yapıldığını, bu durum sebebiyle davalı firmayla iletişime geçilerek durumun izah edildiğini,

davalı firmanın iade edilen kumaşı üretildiği fabrikaya gönderip test ettirmiş ve ürünlerin kuru sürtünme skala değerlerinin olumlu olduğunu söylemiş olduğunu ve fakat sürtünme ıslak skala değerleri ölçümünü yaptırmadığını, müvekkilinin incelemenin eksik yapılması sebebiyle rapora güvenmeyerek ODTÜ'den dava konusu kumaşların incelenmesini talep ettiğini, inceleme sonucu edinilen raporda kuru kumaştaki değerler olması gereken düzeyde çıkmış olsa da ıslak sürtünmeye karşı renk haslığı 1-2 ile 2 skala değerinde çıktığını, ilgili kumaşların teslimi anında gözle fark edilmeyen ve kullanımı sonucu ortaya çıkan bir gizli ayıp bulunduğunu,

12.11.2014 tarihli rapordan 2 gün sonra müvekkili tarafından şirket adına ihtarname keşide ederek gereken yasal bildirimin ...

31. Noter kanalıyla davalı firmaya tebliğ edildiğini, bahsi geçen ayıplı mallar nedeniyle davalıya ödenen 4.245,75 TL, dikim, işçilik ve malzeme gideri 4.501,50 TL, ihtarname için için ödenen 180,00 TL ve ODTÜ analiz raporu için ödenen 118,00 TL olmak üzere toplam 9.045,25 TL'nin dava tarihinden itibaren işleyecek avans faiziyle birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle. Müvekkilinin, davacı ...'ye 21/7/2014 tarihinde 314,5 m2 Aktek ... kumaş sattığını, davacının kumaşı teslim alıp, bu kumaştan pantolon ve yelek dikip ürünleri bir satım sözleşmesine konu etmiş ve ardından da kumaşın ayıplı olması nedeniyle pantolon ve yeleklerin beyaz gömleklere renk verdiği iddiasıyla ...

31. Noterliği'nin ... yevmiye ve... tarihli ihtarnamesiyle satış bedeli olan 11.234 TL'yi talep ettiğini, müvekkilinin cevabi ihtarnamede kumaşın ayıplı olmadığı ve bu nedenle davacı firmanın taleplerinin reddedildiğini belirtmesi üzerine de davacı kumaş bedeli, işçilik, ihtamame ve analiz raporu için ödemiş olduğu toplam 9.045,25 TL'nin müvekkilinden tahsili için işbu davayı açtığını, kumaşı üreten ...

A.Ş. ile müvekkili arasındaki kumaş satım anlaşmasında kumaşın yıkama haslığının min 3-4 seviyesinde olduğunun belirtildiğini, bu durumda müvekkilinin kumaşın durumuyla ilgili olarak bir sorumluluğu bulunmayıp, sorumlu üretici ...A.Ş. olmakla, davanın ...

A.Ş.'ye ihbar edilmesini, davacı alıcının tacir olmanın gerektirdiği özeni göstermeyip zamanında malın kontrollerini yaptırmamış ve ticaret hayatının beraberinde getirdiği tartışmasız hızı içinde çok uzun müddet sayılacak zaman sonra ayıp iddiasıyla haklı olmayan davayı açtığını, davacı şirketin yasal süreler içerisinde ayıp ihtarında bulunmadığını, iddia edilen ayıbın kullanıcı hatasından kaynaklanabileceğini, davacının çelişkili davranmama yükümlülüğüne aykırı davrandığını, satıcı konumunda olan davalı müvekkilinin ayıptan doğan herhangi bir sorumluluğu bulunmadığını beyanla davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

GEREKÇE

Mahkememizce davanın reddine karar verilmiş verilen karar istinaf yoluna konu olmakla İstanbul BAM 43.H.D. DOSYA NO: 2020/366 , KARAR NO: 2021/1018 sayılı ilamı ile, " Davacı tarafın talebi ile ODTÜ Kimya Mühendisliği Laboratuvarında hazırlanan 12/11/2014 tarihinde kuru-yaş sürtünme haslığı test raporunda, dava konusu kumaşın yaş sürtünme haslığının 1-2 ile 2 arasında çıktığının belirtilmesinin ardından 14/11/2014 tarihinde ...

31. Noterliği aracılığıyla davalıya ihtamame göndermiş ve malların ayıplı olduğu iddiası ile zararın tazminini talep edilmiş olup bir laboratuvar incelemesi ile ortaya çıkan ayıbın davalıya süresinde ihbar edildiğinin kabulü gerekir. Bu halde mahkemece alanında uzman bir bilirkişi marifetiyle davacının zararı tespit edilerek hüküm altına alınması gerekir." şeklinde verilen kararın kaldırılmasına karar vermiştir.

İstinaf karar ilamı doğrultusunda alınan 02/08/2022 tarihli bilirkişi raporunda özetle, Faturalı kumaş bedeli, ürünlerin üretimi için yapılan masraf ve faturalı analiz giderlerinin dava tarihi itibari ile geçerli ve uygun bedeller olduğu, Toplam zararın dava tarihi itibari ile 8.865,25 TL olduğu, Uygulanacak avans faizi ile rapor tarihinde toplam zararın 17.960,94 TL olduğu hesaplanarak dava konusu 151 adet yelek ve pantolon takımın kullanılabilir durumda ve piyasada 2. kalite olarak satılabilecek durumda oldukları değerlendirilmiş ve Rapor tarihi itibari ile yelek pantolon 2. kalite takım için takım başına 150 TL olmak üzere 151 x 150 TL = 22.650,00 TL sovtaj bedeli değerlendirilmiştir.

Dava, ticari satım sözleşmesi kapsamında ayıplı olarak teslim edildiği iddia olunan emtia nedeniyle uğranılan zararın tazmini davasıdır.

Davacı şirket, davalıdan ... tarih ve ... nolu fatura ile 314,50 metre "..." ticari isimli siyah kumaş satın almıştır.

TBMM'ye dikilen ürünlerin kumaşın renk verdiğinden iade edildiğinden bahisle davacının müracaatı üzerine hazırlanan ODTÜ Kimya Mühendisliği Laboratuvarında 12/11/2014 tarihinde kuru-yaş sürtünme haslığı test raporunda, dava konusu kumaşın yaş sürtünme haslığının 1-2 ile 2 arasında çıktığı belirtilmiştir. Bunun üzerine davacı tarafından 14/11/2014 tarihinde ... 31. Noterliği aracılığıyla davalıya ihtamame göndermiş ve malların ayıplı olduğu iddiası ile zararın tazminini talep edilmiştir. Davalı tarafça ise ihtarnameye cevabında kumaşın Akın Tekstil tarafından üretildiği, ayıp varsa sorumluluğun üretici firmaya ait olduğu, kumaşın kuru haslık değerlerinin normal olduğu beyan edilmiştir.

Davacı taraf ayıplı ifa nedenine dayalı olarak eldeki davayı açmıştır.

Öğretide ayıp satılanda, hasarın geçtiği anda, vaad edilen nitelikleri bir diğer ifade ile bulunması gereken bir özelliğin bulunmaması ya da bulunmaması gereken bir kusurun ya da eksikliğin bulunması ya da dürüstlük kuralı gereğince ondan beklenen lüzumlu vasıfları taşımaması hali olarak tanımlanmakta ve maddi, hukuki ya da ekonomik ayıp şeklinde sınıflandırılmaktadır. Maddi ayıp bir malda madden hata bulunmasıdır (örneğin malın yırtık, kırık, bozuk, lekeli olması gibi). Hukuki ayıp malın kullanımının hukuken sınırlandırılmış olmasıdır (malın üzerinde rehin, haciz, intifa hakkı gibi kısıtlamalar bulunması gibi). Ekonomik ayıp ise malın iktisadi vasıflarında eksiklik olmasıdır(Yargıtay HGK'nın 24.05.2017 tarih, 2017/19-1633 E.- 2017/1013 K. Sayılı kararı).

6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu(TTK)'nun 23/1-c maddesi; "Malın ayıplı olduğu teslim sırasında açıkça belli ise alıcı iki gün içinde durumu satıcıya ihbar etmelidir. Açıkça belli değilse alıcı malı teslim aldıktan sonra sekiz gün içinde incelemek veya incelettirmekle ve bu inceleme sonucunda malın ayıplı olduğu ortaya çıkarsa, haklarını korumak için durumu bu süre içinde satıcıya ihbarla yükümlüdür. Diğer durumlarda, Türk Borçlar Kanununun 223 üncü maddesinin ikinci fıkrası uygulanır." şeklinde düzenlenmiştir.

6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu(TBK)'nun 223/2. Maddesine göre ise, alıcı gözden geçirmeyi ve bildirimde bulunmayı ihmal ederse, satılanı kabul etmiş sayılır. Ancak, satılanda olağan bir gözden geçirmeyle ortaya çıkarılamayacak bir ayıp bulunması hâlinde, bu hüküm uygulanmaz. Bu tür bir ayıbın bulunduğu sonradan anlaşılırsa, hemen satıcıya bildirilmelidir; bildirilmezse satılan bu ayıpla birlikte kabul edilmiş sayılır.

Davanın ihbar edildiği üretici firmanın ihbara cevabı ve ekinde sunulan protokol ile bilirkişi raporundaki tespitlere göre, kumaşın kullanım alanlarına göre farklı kuru-yaş haslığına sahip kumaşların üretildiği anlaşılmaktadır. Buna göre, davaya konu kumaşın yaş haslığının 1-2 ile 2 arasında olmasının ayıp olarak kabul edilebilmesi için, bunun alıcının satıcıya bildirdiği vasıflardan farklı olmasına ya da satıcının vaadettiği nitelikte olmamasına bağlıdır.

Ancak taraflar arasında satım sözleşmesine konu kumaşın niteliklerine ilişkin yazılı bir sözleşme bulunmamakla birlikte davalı taraf cevap dilekçesinde, kumaşı üreten ... A.Ş. ile aralarındaki anlaşmada kumaşın yıkama haslığının min 3-4 seviyesinde olduğunun belirtildiği ve bu durumda kendilerinin kumaşın durumuyla ilgili olarak sorumluluğu bulunmayıp, sorumlu üreticinin ... A.Ş.

Olduğunu beyan etmiş olmaları karşısında davaya konu kumaşların yıkama haslığının min 3-4 seviyesinde olması gerektiği anlaşılmaktadır. Bilirkişi incelemesinde kumaşların yaş sürtme haslığının 1-2 ile 2 civarında olduğu tespit edilmiştir.

Tüm dosya kapsamı ve toplanan deliller birlikte değerlendirildiğinde, Davacı tarafın talebi ile ... Kimya Mühendisliği Laboratuvarında hazırlanan 12/11/2014 tarihinde kuru-yaş sürtünme haslığı test raporunda, dava konusu kumaşın yaş sürtünme haslığının 1-2 ile 2 arasında çıktığının belirtilmesinin ardından 14/11/2014 tarihinde ...

31. Noterliği aracılığıyla davalıya ihtamame göndermiş ve malların ayıplı olduğu iddiası ile zararın tazminini talep edilmiş olup bir laboratuvar incelemesi ile ortaya çıkan ayıbın davalıya süresinde ihbar edildiğinin kabulü gerekmekle istinaf karar ilamı doğrultusunda alanında uzman bir bilirkişi marifetiyle davacının zararı tespit edilmesi gerektiğinden buna göre alınan 02/08/2022 tarihli bilirkişi raporu uyarınca Faturalı kumaş bedeli,

ürünlerin üretimi için yapılan masraf ve faturalı analiz giderlerinin dava tarihi itibari ile geçerli ve uygun bedeller olduğu anlaşılarak Toplam zararın dava tarihi itibari ile 8.865,25 TL olduğu tespiti ile bu bedele noter ve analiz rapor giderlerinin de eklenmesi suretiyle davacının iddiasını ispatladığı kanaatine varılarak davanın kabulüne dair aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.