İstanbul 16. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2018/315 K.2023/445

Mahkememizde görülmekte olan 6361 Sayılı Finansal Kiralama, Faktöring Ve Finansman Şirketleri Kanunundan Kaynaklanan (Alacak) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle. 26/10/20216 tarihinde taraflar arasında sanayi tipi yuvarlak örgü makinası ile ilgili olarak finansal kiralama sözleşmesi yapıldığını, sözleşme kapsamında örgü makinasının ithal edilerek müvekkile leasing yolu ile teslimi konusunda mutabık kalındığını, ilgili makinelerin 19/12/2016 tarihinde ... Limanı'na geldiği, ancak taraflarına teslim edilmemesi sebebi ile ...

Noterliği'nin 30/12/2016 tarih ve ... yevmiye no.lu ihtarnamesi ile makinelerin taraflarına iadesini talep ettiklerini, davalı banka ihtarnameye cevap olarak ...

20.Noterliği'nin 19/01/2017 tarih ve ... yevmiye no.lu ihtarnamesi ile ihracatçı tarafından gönderilen vesaik için gerçek olmayan belgeler olduğu tespiti üzerine yeni belgelerin istenildiği, yeni gönderilen belgeler arasında declaration of conformity adlı belgenin de geçersiz olduğu tespit edildiğini, bundan dolayı makinenin ithal edilebilmesinin mümkün olmadığını taraflarına beyan ettiklerini, müvekkili ihtarnameye karşı ... .Noterliği'nin 19/01/2017 tarih ve ... yevmiye no.lu ihtarnamesi ile makinenin ithal edilebilinmesinin mümkün olduğunu, yakın zamanda aynı üründen 2 adet alındığını,

makinenin ithal edilebileceği yönünde TSE'den görüş alındığını ancak davalı yanca sözleşme yükümlülükleri yerine getirmediği, bu durum üzerine müvekkil kendi imkanları ile 10/05/2017 tarihinde hiçbir sorun yaşamadan ithal edebildiğini, belirtmekle fazlaya ilişkin haklarının saklı kalmak kaydı ile davanın kabulüne, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalı yana hükmedilmesini arz ve dava etmiştir.

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle. Müvekkili banka ile davacı arasında 01/11/2016 tarihinde finansal sözleşme imzalanması sebebi ile malın temini için ilgili FKS uyarınca üzerine düşen sorumlulukları yerine getirdiklerini ve ürünün ...

Limanına getirildiğini, malın limandan çekilebilmesi için gerekli evrak ve belgeler incelendiğini, incelenen vesaik evrakları arasında sahte belgeler olduğunun tespit edildiğini, ilgili evrakların gerçeklerinin müvekkil bankaya ibrazının gerektiği davacı tarafa iletildiğini, ancak davacının eksiklikleri tamamlayacağını belirtmesine rağmen eksiklikleri tamamlamadığını, "declaration of conformity " adlı belgenin gerçeği müvekkil bankaya sunulmadığını, buna ilişkin ...

Noterliği'nin ... yevmiye numaralı 30/12/2016 tarihli ihtar ile bildirildiğini, gerçek olmayan belgelere dayanak işlem tesisinin yapılmadığını beyan ederek davanın reddini, yargılama giderleri ve vekalet ücretlerinin davacı yana hükmedilmesini arz ve talep etmiştir.

TAHKİKAT, DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava, finansal kiralama sözleşmesi gereği ithal edilerek davacı yana teslimi gereken malların teslim edilmediğinden bahisle meydana gelen maddi zararın tazmini istemine ilişkindir. Mahkememizce delillerin ibrazını müteakip celbi gerekli delillerde celp edilerek dosyamız arasına katılmış ve bilirkişi raporu alınmıştır.

Bilirkişiler tarafından düzenlenen 03/09/2019 tarihli bilirkişi raporunda özetle ; taraflar arasında finansal kiralama sözleşmesi akdedildiği her iki tarafın da kabulünde olup finansal kiralama kapsamında davalı tarafın davacıya makine teslim etmesi gerektiği, finansal kiralama sözleşmesi kapsamında 19/12/2016 tarihinde ...

Limanı'na gelen makine evraklarının gerçeklik ve geçerliliğini teyit edemediği gerekçesiyle davalı tarafın makineyi ithal etmediğini, dava dosyasında yapılan incelemelerde davalı tarafça gerçek olmadığı iddia edilen evrakların doğruluğunun teyit edilemediğine yönelik olarak ayrıca bir belge dosyada bulunmamakla birlikte, davaya cevap dilekçesi ekinde dosyaya sunulan email yazışmaları İngilizce olduğundan ve yeminli Türkçe tercümeleri dosyada bulunmadığından evrakların sahte olup olmadığı ve doğruluğunun teyit edilemediğine yönelik olarak bu belgeler üzerinde bir inceleme ve değerlendirme yapılamadığı,

İngilizce yer alan ifadelerden bir kanaat edinmek için incelendiğinde ise her ne kadar "declaration of conformity " belgesinin İtalya'da yerleşik ... kurumundan ... isimli şahıs tarafından gönderilen İngilizce email yazışma örneğinde söz konusu belgenin geçersiz olduğu belirtilmiş olsa da , bu tür yazışmaların gerçek ve geçerli olarak doğrulanması yolu ile ancak mümkün olabileceği, ayrıca ithalat faturası dışında , 19/12/2016 tarihinde, T.C. Gümrük Bölgesi ...

Limanı'na vardığı belirtilen eşyanın herhangi bir taşıma (konşimento, özet beyan vb) ve gümrük belgesine (... başvurusu , eğer beyan edildi ise TCGB Gümrük Beyannamesi vb) rastlanılmamakta olduğu , serbest dolaşıma giriş öncesi bir önşart olarak ... uygunluk denetiminde aranan "declaration of conformity " belgesinin de bulunmadığı, her ne kadar , ikinci yeni bir makinanın yükümlü - ithalatçı sıfatıyla bizzat davacı tarafından gerçekleştirilen ithalata ilişkin taşımacılık ve gümrük belge örnekleri (konşimento , TCGB Gümrük Beyannamesi,

ticari fatura, confirmity of declaration belgeleri vb) mali müşavir bilirkişisine hesap incelemesinde iletilip , dava dosyasında yer almış olsa da, bu belgelerin delil olarak kullanılabilmesi , takdiri Sayın Yüce Mahkemenize ait olmak üzere Gümrük İdaresi ve TSE gibi resmi makamlarca doğrulanmasına bağlı olduğu, keza yukarıda değinildiği üzere, dava konusu birinci ithalata ilişkin taşıma ve gümrük belgelerinin ve özellikle de "declaration of conformity " belgesinin dava dosyasında bulunmaması ise gümrük işlemleri açısından daha ileri bir değerlendirme yapılabilmesine bir engel oluşturduğu,

davacı tarafça incelemeye ibraz edilen 2016 ve 2017 yılı yasal defterlerinin tasdikle ilgili yükümlülüklerinin kanuni sürelerinde yaptırıldığı, davacı tarafın finansal kiralama konusu makineyi kendi imkanlarıyla 10/05/2017 tarihinde ithal ettiği, davacı tarafın yasal defterlerinde yapılan incelemeler sonucunda ikinci bir makine ithal edildikten sonra davacı şirketin üretim ve satış miktar ve tutarlarının arttığının tespit edildiği, davacının makineyi 19/12/2016 tarihinde teslim alamamasından kaynaklı 142 günlük sürede mahrum kaldığı kar tutarının 76.587,92-TL olarak hesaplandığı,

dava konusu makinenin FKS kapsamında ithalinde ödenmesi gereken gümrük vergi ve sair ithalat masraflarının her halükarda nihai olarak davacı tarafından ödenmesi gerektiğinden, takdiri Yüce Mahkemeye ait olmak üzere davacının gümrük vergi ve sair ithalat masraflarını talep edemeyeceği, sonuç ve kanaatine varıldığını arz ve beyan etmişlerdir.

Bilirkişiler tarafından düzenlenen 24/08/2020 tarihli bilirkişi ek raporunda özetle; ilk ithalata ilişkin bir serbest dolaşıma giriş beyanı olmadığı ve eşyanın Türkiye gümrük bölgesine ithali yapılmadığı gerekçesi ile Gümrük İdaresi'nce Mahkeme'nin talep ettiği bilgilere ulaşılamamış olduğunun ifade edildiği, heyetimizce gerçekleştirilen incelemede ... kod nolu ... belgesinin , İtalya'da mukim belgelendirme kuruluşu ... internet sitesinden sorgulanması sonucu, belge görüntüsünün dosyadaki örneği ile uyumlu olduğunun görüldüğü, bu durumun ise belgenin sahte olduğu iddiasına bir engel teşkil ettiği, davalı ...

Bankası'na gümrük müşavirlik hizmeti sunan ... ile ... işletmeleri arasında geçen email yazışmasında sahte olduğu belirtilen belge numarasının bir başka ... kod nolu belgeye ait olduğu, bu numaraya ait belgenin ise ... internet sitesinde sıralanan sahte / geçersiz belge numaralarının yayımlandığı liste içinde yer almış olduğunun görüldüğü ve bu durumun dava konusu sahte belge iddiasının hangi belgeye ait olduğu konusunda bir çelişki ortaya çıkardığı,

son olarak , davalı ... - Bankası'nın sahte olduğunu iddia ettiği ...belgesinin sahte olup olmadığına ilişkin sınamanın devletin serbest dolaşıma giriş öncesi dış ticarette risk esaslı kontrol ve denetim işlemlerini (... ) yapmakta görevlendirdiği bir kurum olan TSE tarafından gerçekleştirilecek nihai bir değerlendirmeye dayanmasının daha uygun olabileceği,

Netice itibariyle bilirkişi heyet görüşümüz sayın mahkemenin takdirine göre aşağıdaki şekilde seçenekli olarak hesaplandığı, -1.Seçenek; eğer sayın mahkeme davalı tarafça evrakların doğruluğunun ispatlanamadığı iddiasının kanıtlandığı kanaatindeyse bu durumda davacının huzurdaki davada talep edebileceği herhangi bir alacağın bulunmadığı kanaatine varılacağı , -2.Seçenek ; davacının makineyi 19/12/2016 tarihinde teslim alamamasından kaynaklı 142 günlük sürede mahrum kaldığı kar tutarının 76.597,92-TL olarak hesaplandığı sonuç ve kanaatine varıldığını arz ve beyan etmişlerdir.

Bilirkişiler tarafından düzenlenen 06/01/2023 tarihli bilirkişi 2.ek raporunda özetle ; davalının itirazında beyan ettiği üzere ilk belgenin ibrazından 15 gün sonra (... ) nolu belgenin iletilmesine karşın , bu belgenin geçerli olup olmadığı konusunda neden ilgili Kurum (Sertifikasyon Kuruluşu) ile daha önce yapıldığı gibi iletişime geçilmediği, belge davalıya iletildikten sonra belgenin niçin araştırılmadığı ve kullanılmadığı konusunda gerekli ve yeterli açıklamanın davalı beyanlarında yer almadığı,

bu nedenle takdiri Sayın Mahkeme'ye ait olmakla birlikte kiralayanın, finansal kiralama sözleşmesinden doğan asli edimi olan malı gümrükten çekerek teslim etme borcunu yerine getirmek konusunda gerekli özeni göstermiş olduğunu , kusuru bulunmadığını TBK m.112 gereğince ispat edememiş olduğu, davacının makineyi 19/12/2016 tarihinde teslim alamamasından kaynaklı 142 günlük sürede mahrum kaldığı kar tutarının 76.587,92-TL olarak hesaplandığı,

diğer yandan davacının ilk ibrazda sahte belge sunmasının süreci aksatmasına etki etmesine bağlı olarak belirlenen tazminat miktarından %5 oranında indirim yapılabileceği, indirim yapıldığı takdirde tazminat miktarının 72.758,52-TL olarak belirleneceği , sonuç ve kanaatine varıldığını arz ve beyan etmişlerdir.

Mahkememizce yapılan yargılama sonucunda; taraflar arasında finansal kiralama sözleşmesi bulunduğu ve bu kapsamda sözleşmeye konu örgü makinesinin ithal edilerek davacıya teslim edileceği ve bu teslimin gerçekleşmediği hususlarında bir ihtilaf bulunmadığı, davalı tarafın davacı tarafça sunulan "declaration of conformity " adlı belgenin sahteliği söz konusu olduğundan bahisle işlemlere devam edilemediğini savunduğu, Ticaret Bakanlığınca gönderilen cevabi yazıda davacının işlem yaptığı dosyada serbest dolaşıma giriş beyannamesi kullandığı ve "declaration of conformity " adlı bir belgenin bulunmadığının bildirildiği,

davalı tarafça sahte olduğu iddia edilen belgenin sahteliği sabit olmadığı gibi davacı tarafla yapılan görüşmede davacı tarafın anılan belgenin kendilerine ait olmadığını beyan ederek yeni bir belge sunduğu ancak davalı tarafın anılan belge uyarınca yaptığı bir işleme rastlanmadığı ve bu nedenle kusurlu olduğu, mahkememizce alınan ve tüm itirazlar ile kurumlardan gelen yazılan cevabi yazıların da incelendiği son bilirkişi raporu uyarınca davacının malı teslim alamamasından kaynaklı mahrum kaldığı kar tutarının 76.587,92 TL hesaplandığı,

yine aynı raporda davacı tarafın yeniden belge ibrazı aşamasında aksayan süre bakımından davalı aleyhine hükmedilecek tazminat tutarında % 5 oranında indirim yapılmasının makul olacağı değerlendirilerek davacı zararının 72.758,52 TL olarak belirtildiği, davacı tarafın indirim hususunda bir itirazı olmadığı ve talebini 72.758,52 TL olarak ıslah ettiği anlaşılmakla davanın ıslah edilen bu tutar üzerinden kabulüne, dava kısmi dava olarak açılmış olmakla ıslah edilen tutar yönünden ıslah tarihinden itibaren faiz işletilmesine dair aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

Katip ... · ¸e-imzalıdır Hakim ... · ¸e-imzalıdır