İstanbul 16. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2021/706 K.2023/5

Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

TALEP

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davalının müvekkiline ait köprü ve otoyollardan muhtelif plakalı araçlar ile ihlalli geçişler yaptığını, söz konusu ihlaller nedeni ile ücretlerin ödenmemesinden dolayı alacağın tahsili için müvekkili tarafından .... İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı dosyasından icra takibi başlattığını, ancak takibe haksız olarak itiraz edildiğini ve takibin durduğunu beyanla itirazın iptali ile takibin devamına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; davaya konu olan ... plakalı araçların müvekkili firmanın bünyesinde bulunmadığını, bu nedenle plakalara yazılan cezalardan müvekkilinin sorumluluğu olmadığını, müvekkiline yapılan bir tebligatın bulunmadığını, bu nedenle faiz işletilemeyeceği ve ceza talep edilemeyeceğini, davacının kötüniyetli olduğunu beyanla işbu davanın reddini talep etmiştir.

DELİLLER VE GEREKÇE

Dava; geçiş ihlali sebebine dayalı geçiş bedeli ile yasadan kaynaklı para cezasının tahsili amacı ile başlatılan icra takibine itirazın iptali ve icra inkar tazminatı istemine ilişkindir.

Davacı vekili tarafından ihlalli geçiş tablosu, geçiş bildirim sureti, geçiş görüntülerini içerir belgelerin ibraz edildiği, Karayolları 1 ve 4. Bölge Müdürlüğü yazı cevapları, araç tescil kayıtlarının celp edildiği görülmüştür.

İtirazın iptali istemine konu .... İcra Dairesinin ... esas sayılı takip dosyası uyap üzerinden celp ve tetkik edilmiş olup davacı tarafından davalı aleyhine 1.735,00 TL üzerinden takip başlatıldığı, takibe vâki itiraz üzerine takibin durduğu anlaşılmıştır.

Mahkememizce dosya kapsamına alınan elektrik mühendisi bilirkişi ... tarafından hazırlanan raporda özetle; "...Geçişlere İlişkin; Araçta hem OGS hem de HGS bulunmasına rağmen OGS/HGS hesabı bulunan bankadan veya PTT 'den olumlu cevap gelmemesi (bakiye yetersizliğine bağlı provizyon alınamaması) halinde gişede bulunan görevliye nakit veya kredi sartı ile ödeme yapılabilmektedir.

...Otoyolunda gişelerinin tamamında bulunmasa da fotoğrafta görüleceği üzere, gişelerde bariyer ve gişe görevlisi konumlandırılmış olduğu, ödemenin alınamadığı hususunda araç sürücüsü bilgilendirilmeden ihlalli geçiş bildirim formu araç sürücüsüne tebliğ edilmeden bariyer açılamayacağı,

Bu tespitler doğrultusunda; bariyer bulunan gişe geçişleri esnasında davalı şirket araçlarına ait banka ve PTT hesaplarından ödemelerin alınamadığı hususunda araç sürücülerine davacı şirketçe gerekli ihlal bildirimlerinin yapılmış olduğuna kanaat getirilmiştir.

Faiz : Davacı şirket vekilinin takip öncesi faiz talebi bulunmamaktadır.

Takibe konu ihlalli geçişleri yapan araçların sahiplik durumu; Davalı vekilinin, ... plakalı araçların müvekkili firma bünyesinde bulunmadığına ilişkin beyanı bulunmaktadır. Sayın mahkemenizce Türkiye Noterler Birliği Başkanlığı'na yazılan müzekkere cevabı dosya kapsamında görülememiştir.

İhlalli Geçişlere Esas Plakalı Araçların HGS/OGS Bakiye Durumuna İlişkin: Yukarıda çizelge 1 içeriğinde her bir ihlalli geçiş esnasındaki davalı şirket aracının HGS ürün bakiyesine yer verilmiş olup HGS bakiye tutarının gişe geçiş bedelini karşılamadığı tespit edilmiştir.

Değerlendirmeler: Yavuz sultan selim köprüsü ve kuzey çevre otoyolu devamında ... otoyolu üzerinde yer alan anadolu otoyolu geçişlerinde dava konusu ihlalli geçişlere esas tem akyazı- kurnaköy gişelerinin Bariyerli gişe olduğu, gişelerde bariyer ve gişe görevlilerinin bulunduğu, bariyerin açılmaması nedeniyle araç sürücülerinin gişe görevlileri ile iletişim halinde alacakları ödemenin alınamadığı hususunda araç sürücüsü bilgilendirilmeden - ihlalli geçiş bildirim formu araç sürücüsüne tebliğ edilmeden bariyerin açılmayacağı kanaatine varılmıştır.

Açıklanan gerekçelerle gişedeki görevlinin varlığı gözetilerek davalı şirket araç sürücüleri durumdan (ücreti ödenmeyen geçiş) haberdar edildiği, olay günü itibariyle araç sürücülerine ihlalli geçiş bildiriminin yapılmış olduğuna kanaat getirilmiştir. İhlalli geçiş bildirimlerinden davalının şoförlerce haberdar edilmesi gerekeceği,

HGS-OGS bakiye bilgilerinin hesabın açıldığı PTT AŞ veya ilgili bankanın internet sitesinden görülebildiği, araç sürücüsü veya davalı tarafça internet ortamı ve mobil uygulamalar ile ihlalli geçiş sorgulamaları yapılabilmekte, ihlal tarihinden 15 gün içerisinde ödeme yapılabilmektedir. Davacı kayıtlarında yer alan ödemeler haricinde ihlalli geçişi takip eden 15 gün içerisinde davalı tarafça sunulmuş ödeme yapıldığına ilişkin belge de görülememiştir.

Geçişler esnasında HGS/OGS hesaplarında yeter bakiye bulunmuş olsa Tem Akyazı - Kurnaköy gişelerindeki bariyerler açılacak geçişlerde cezalı duruma düşülmeyecekti.

Davalının cevap beyanlarında ihlal yapıldığı iddia edilen tarihlerde araçlarının ihlali geçiş bildiriminde yer alan gişelerde olmadıklarına ilişkin bir itirazının bulunmadığı, davacı tarafça sunulan fotoğraflar ile geçişler belgelenmiştir.

SONUÇ

Davacı şirketçe , ihlalli geçiş tarihleri itibariyle ... plakalı araçların 26.01.2021-06.03.2021 tarihleri arasında yukarıdaki çizelge ile ayrıntısına yer verilen ... otoyolu gişelerinden ihlalli geçişleri nedeniyle davalı şirket adına itiraza konu takip başlatılmıştır. İhlalli geçişlere sebep; davalı şirkete ait araçların HGS/OGS hesaplarındaki bakiyenin gişe geçişleri esnasında geçiş bedelini karşılamamasıdır. Talep edilen asıl alacak bedeli geçiş tarihi itibariyle araç sınıfı gözetilerek davacı otoyol işletme tarifesine uygundur.

İhlalli geçiş bildirim numaralarından davacı tarafça davalıya ait araçlara ait HGS/OGS hesaplarının geçişler esnasında sorgulanmış oldukları anlaşılmaktadır. Takibe esas ihlalli geçişler esnasında dava konusu plakalı araçların OGS/HGS hesaplarında yeter bakiye bulunduğu hususu davalı tarafça belgelenememiştir. Ödeme yapıldığına ilişkin makbuz vb.belge görülememiştir.

Her bir ihlalli geçiş esnasındaki davalı şirket aracının HGS ürün bakiyesine yer verilmiş olup HGS bakiye tutarının gişe geçiş bedelini karşılamadığı tespit edilmiştir.

Yapılan tespitler doğrultusunda;

347,00 TL geçiş bedeli, 1.388,00 TL ceza bedeli = 1.735,00 TL toplam tutar üzerinden takibin davalı ... İç ve Dış Ticaret Limited Şirketi adına devam edebileceği..." yönünde mütalaada bulunulduğu görülmüştür.

Huzurdaki davada itirazın iptali istemine konu olan icra takibine dayanak alacağın, davacı tarafından işletilen köprü/otoyoldan davalıya ait araçların (tescil kayıtlarının celbinde davaya konu geçiş tarihleri itibari ile davalı şirkete ait olduğu tespit edildiği üzere) ücret ödemeden geçiş yapması iddiasına dayalı olduğu saptanmış olup davalı şirketin takibe vâki itirazı üzerine huzurdaki davanın ikame edildiği anlaşılmıştır.

Somut olaya tatbiki gereken 6001 sayılı Karayolları Genel Müdürlüğünün Teşkilat ve Görevleri Hakkında Kanun'un 30. maddesinin 5. fıkrasına göre.

"4046, 3465 ve 3996 sayılı Kanunlar çerçevesinde işletme hakkı verilen veya devredilen otoyollar veya erişme kontrolünün uygulandığı karayollarından geçiş ücretlerini ödemeden geçiş yapan araç sahiplerinden, işletici şirket tarafından geçiş ücreti ödemeden giriş çıkış yaptığı mesafeye ait geçiş ücreti ile birlikte, bu ücretin dört katı tutarında ceza, genel hükümlere göre tahsil edilir.

Ücretin dört katı fazlası olarak tahsil edilen ceza tutarının yüzde altmışı, tahsilini izleyen ayın yedinci günü mesai bitimine kadar, işletici şirket tarafından Hazine payı olarak, yıllık kurumlar vergisi yönünden bağlı olduğu vergi dairesine şekli ve içeriği Maliye Bakanlığınca belirlenen bir bildirimle ödenir.

İşletici şirket tarafından Hazine payının eksik bildirilmesi veya hiç bildirilmemesi ya da bildirildiği halde süresinde ödenmemesi halinde, Hazine payının ödenmesi gerektiği tarih ile tahsil edildiği tarih arasında geçen süreye 6183 sayılı Kanunun 51 inci maddesine göre uygulanacak gecikme zammı ile birlikte ilgili vergi dairesince 6183 sayılı Kanun hükümlerine göre takip ve tahsil edilir." 6. fıkrasına göre.

"4046, 3465 ve 3996 sayılı kanunlar çerçevesinde işletme hakkı verilen veya devredilen otoyollar veya erişme kontrolünün uygulandığı karayollarından ücretsiz geçiş yapan araçlar, işletici şirket tarafından bu maddenin yedinci fıkrasında öngörülen sürenin bitimini takip eden ilk iş gününde en yakın trafik kuruluşuna bildirilir." 7. fıkrasına göre.

"Geçiş ücretlerini ödemeden geçiş yapanlardan, ödemesiz geçiş tarihini izleyen on beş gün içinde yükümlü olduğu geçiş ücretini usulüne uygun olarak ödeyenlere, bu maddenin birinci fıkrası ile beşinci fıkrasında belirtilen cezalar uygulanmaz." düzenlemesi câri olup araç maliklerinden geçiş ücreti ve ceza tutarının tahsil edileceği öngörülmüştür.

Geçiş esnasında ödeme olmadığında veya HGS/ OGS sisteminden provizyon alınamadığı takdirde gişe çıkışlarındaki bariyerler açılmadığından, davalı ücret ödemeden geçiş yaptığını bilmekte olup OGS ve HGS kartlarından para çekilmemesi halinde davalı geçiş ücretini ödemek zorundadır. (Emsal ilam: İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 17. Hukuk Dairesinin 2019/105 esas, 2022/389 karar sayılı kararı.)

Dosyada mübrez kamera/fotoğraf kayıtları, bildirim evrakları, provizyon ve geçiş tablosu kapsamında huzurdaki davada, işletmesi davacıya ait köprü/otoyoldan davalının maliki olduğu araçların geçiş ihlali yaptığının sabit olduğu, aksinin tüm dosya kapsamında ispatlanamadığı, yukarıda anılan 6001 sayılı Kanun'un 30/5. fıkrasına göre araç maliklerinin geçiş ücretleri ve cezalardan sorumlu olduğu anlaşılmıştır. Tüm bu nedenlerle; davacı yanın davalı taraftan takip tarihi itibariyle 1.735-TL alacaklı olup bu tutar yönünden başlatılan icra takibine davalı takip borçlusunun vâki itirazının haksız olduğu sonucuna varılmıştır.

Son olarak icra inkar tazminatı yönünden inceleme yapılmış olup somut olayda takip konusu alacak miktarının tespiti yargılamayı gerektirmediğinden, bir başka ifade ile alacak, dava tarihi itibariyle likit ve muayyen olduğundan, davacının icra inkar tazminatı isteminin kabulüne karar verilmesi gerektiği (Emsal karar: İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 45. Hukuk Dairesinin 2020/1586 esas, 2020/80 karar sayılı kararı.) anlaşılmakla; davanın kabulüne dair aşağıdaki şekilde hüküm kurmak gerekmiştir.

Katip ... · e-imzalıdır Hakim ... · e-imzalıdır