İstanbul 16. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2022/547 K.2023/275

Mahkememizde görülmekte olan Kıymetli Evrak İptali (Çek İptali (Hasımsız)) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle.

Müvekkili Bankanın çeşitli şubelerine tahsil edilmek üzere teslim edilen kıymetli evrak niteliğini haiz olan çek ve senetlerin, kıymetli evrakın taşındığı aracın yanması neticesinde zayi olduğunu, Müvekkili Banka'nın çeşitli şubelerine teslim edilmek üzere kargo şirketine verilen ancak kargo şirketinin aracının yanması nedeniyle zayi/kayıp olan çek ve senetlerin detaylarına yer verildiğini, bu nedenlerle Dava konusu zayi olan çek ve senetlerle ilgili öncelikle teminatsız olarak çek ve senet bedellerinin üçüncü kişilere ödenmemesine yönelik olarak ödeme yasağı kararı verilmesine,

Mahkemece takdir edilecek teminat mukabilinde, çek ve senet bedellerinin üçüncü kişilere ödenmemesine yönelik olarak ödeme yasağı kararı verilmesine, TTK md. 762 gereğince gazete ilanlarının yapılmasına, Sonrasında, dava konusu senet ve çeklerin iptaline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Mahkememiz tarafından tarafların delil listesinde gösterdikleri tüm deliller celp ve incelenmiş, mahkemece değerlendirilmiştir.

Mahkememizde açılan işbu dava; Dava, TTK.nun 757-765.madde hükümlerine göre, Taşıma esnasında kargo aracında yandığından bahisle 5 adet Çek ve 22 adet Senet olmak üzere toplam 27 adet kıymetli evrakın zayi nedeniyle iptaline ilişkindir.

TTK.757-765 maddelerinde yer alan yasal düzenlemeye, yerleşik uygulamaya ve ilmi açıklamalara göre, zayi nedeniyle kıymetli evrakın iptalini isteme hakkı , çekin zayi olması halinde hak sahibine iptal kararı alarak, hakkını çeksiz olarak ileri sürme ya da yeni bir kıymetli evrak tanzimini isteme olanağı tanınmak istemiştir. (TTK.652 m.) Burada asıl amaç, lehtar veya hamilin rızası dışında zayi olan kambiyo senedinin teşhis fonksiyonunun, alınan mahkeme kararı ile, borçlu- muhatap ödemeyi yapacak banka şubesine, işbu kararı ibraz ile, alacaklıya karşı borcundan kurtulma , alacaklının alacağını tahsil imkanını sağlamak istenmesidir.

Mahkememizce TTK.762.maddesi gereğince Ticaret Sicili Gazetesinde birer hafta arayla 3 (üç) kez ilan yaptırılmış ve çek üzerinde ilk ilandan itibaren 3 aylık bekleme süresi içinde herhangi bir hak ileri süren ya da borçlu ve muhatap bankaya ibraz ederek davacının işbu iptal talebine itiraz eden olmadığı anlaşılmıştır.

Mahkememizce yapılan yargılama sonucu; davacının iddiası, yapılan tahkikat, tüm dosya içeriği birlikte değerlendirildiğinde;

"A) Dava konusu;

05.06.2022 vade tarihli, 11.12.2021 tanzim tarihli, tanzim yeri Reyhanlı olan, alacaklısı... İnşaat Tekstil Sanayi ve Ticaret Ltd. Şti. Borçlusu... Tarım Gıda Tekstil Ürün. Hayv. Oto Yedek Parça Alım Satım İth. İhr. Tur. San. Ve Tic. Ltd. Şti. Senet No: 1 (bir), 21.250 TL bedelli senet,

25/06/2022 vade tarihli, 11/12/2021 tanzim tarihli, tanzim yeri Reyhanlı olan, alacaklısı... İnşaat Tekstil Sanayi ve Ticaret Ltd. Şti., Borçlusu... Tarım Gıda Tekstil Ürün. Hayv. Oto Yedek Parça Alım Satım İth. İhr. Tur. San. Ve Tic. Ltd. Şti., senet no:2 (iki), 21.250 TL bedelli senet,

05.07.2022 vade tarihli, 10.01.2022 tanzim tarihli, tanzim yeri Hatay olan, alacaklısı... İnşaat Tekstil Sanayi ve Ticaret Ltd. Şti. borçlusu... Tarım Gıda Tekstil Ürün. Hayv. Oto Yedek Parça Alım Satım İth. İhr. Tur. San. Ve Tic. Ltd. Şti. 13.000 TL bedelli senet,

24.06.2022 vade tarihli, 11.05.2022

tanzim tarihli, tanzim yeri Hatay olan, alacaklısı... İnşaat Tekstil Sanayi ve Ticaret Ltd. Şti.borçlusu ...Ltd. Şti., 7.250 TL bedelli senet,

20.06.2022 vade tarihli, 15.03.2022 tanzim tarihli, Tanzim Yeri : ... olan, alacaklısı ... Ltd. Şti. Borçlusu... Ltd. Şti., 8.960 TL bedelli senet,

22.04.2022 vade tarihli, 23.06.2022 tanzim tarihli, tanzim yeri ... olan, alacaklısı ... Malları Tic. Ltd. Şti., borçlusu ...(T.C. ...), 3.500 TL bedelli senet,

15.07.2022 vade tarihli, 02.07.2021 tanzim tarihli, tanzim yeri ... olan, alacaklısı...Ltd. Şti., Senet Düzenleyen ...Ltd. Şti., borçlusu ... ... Salonu) Senet No: 11, 2.250 TL bedelli senet,

06.08.2022 vade tarihli, 21.07.2022 tanzim tarihli, tanzim yeri ... olan, alacaklısı ... Ltd. Şti, borçlusu ... (...... Fabrikası) Senet No: 82, 16.160 TL bedelli senet,

13.08.2022 vade tarihli, 21.07.2022 tanzim tarihli, tanzim yeri ......olan, alacaklısı ... Ltd. Şti, borçlusu... (... ... ..), Senet No: 83, 16.160 TL bedelli senet,

20.08.2022 vade tarihli, 21.07.2022 tanzim tarihli, tanzim yeri ... olan, alacaklısı ... Ltd. Şti, borçlusu ... (... Ekmek Fabrikası), Senet No: 84, 16.160 TL bedelli senet,

27.08.2022 vade tarihli, tanzim yeri ... olan, alacaklısı ... Ltd. Şti, borçlusu ... (... Ekmek Fabrikası), Senet No: 85, 16.160 TL bedelli senet,

10.08.2022 vade tarihli, 30.07.2022 tanzim tarihli, tanzim yeri Seyhan olan, alacaklısı ..., borçlusu... (T.C....), 760.000 TL bedelli senet,

10.08.2022 vade tarihli, tanzim yeri Kahramanmaraş olan, alacaklısı ...Paz. İth. İhr. Tic. Ltd. Şti., borçlusu ... İşl. San. Tic. Ltd. Şti., 19.000 TL bedelli senet,

10.09.2022 vade tarihli, tanzim yeri Kahramanmaraş olan, alacaklısı ...Paz. İth. İhr. Tic. Ltd. Şti. borçlusu ... İşl. San. Tic.Ltd. Şti. 19.000 TL bedelli senet,

10.10.2022 vade tarihli, tanzim yeri Kahramanmaraş olan, alacaklısı ...Paz. İth. İhr. Tic. Ltd. Şti. Borçlusu ... İşl. San. Tic.Ltd. Şti., 19.000 TL bedelli senet,

10.11.2022 vade tarihli, tanzim yeri Kahramanmaraş olan, alacaklısı ...Paz. İth. İhr. Tic. Ltd. Şti., borçlusu ... İşl. San. Tic.Ltd. Şti. 19.000 TL bedeli senet,

10.12.2022 vade tarihli, tanzim yeri Kahramanmaraş, alacaklısı ...Paz. İth. İhr. Tic. Ltd. Şti., borçlusu ... İşl. San. Tic.Ltd. Şti. 19.000 TL bedelli senet,

10.01.2023 vade tarihli, tanzim yeri Kahramanmaraş olan, alacaklısı ...Paz. İth. İhr. Tic. Ltd. Şti., borçlusu ... İşl. San. Tic.Ltd. Şti. 19.000 TL bedelli senet,

10.02.2023 vade tarihli, tanzim yeri Kahramanmaraş, alacaklısı ...Paz. İth. İhr. Tic. Ltd. Şti., borçlusu ... İşl. San. Tic.Ltd. Şti. 19.000 TL bedelli senet,

10.03.2023 vade tarihli, tanzim yeri Kahramanmaraş olan, alacaklısı ...Paz. İth. İhr. Tic. Ltd. Şti., borçlusu ... İşl. San. Tic.Ltd. Şti. 19.000 TL bedelli senet,

10.04.2023 vade tarihli, tanzim yeri Kahramanmaraş olan, alacaklısı ...Paz. İth. İhr. Tic. Ltd. Şti., borçlusu ... İşl. San. Tic.Ltd. Şti. 19.000 TL bedelli senet,

10.05.2022 vade tarihli, Kahramanmaraş olan, alacaklısı ...Paz. İth. İhr. Tic. Ltd. Şti., borçlusu ... İşl. San. Tic.Ltd. Şti., 19.000 TL bedelli toplam 22 adet senetin zayi edildiği anlaşılmakla, 6102 sayılı TTK'nun 757,760, 762 ve 764 mad. gereğince İPTALİNE,

B)Davaya konu;

Alacaklı...Ltd.Şti. Olan, ... A.Ş.'ye ait, ...çek numaralı, keşidecisi ... Ltd. Şti. Olan, 25/11/2022 keşide tarihli, 6332 Euro bedelli,... çek hesap numaralı 1 adet çek,

Alacaklı ... Ltd. Şti. olan, ...Bankası A.Ş.'ye ait, ... çek numaralı, Keşidecisi...Ltd. Şti. olan, 25.12.2022 keşide tarihli, 6.000 Euro bedelli, ... çek numaralı 1 adet çek,

Alacaklı... Ltd. Şti. olan, ...Bankası A.Ş.'ye ait, ... çek numaralı, keşidecisi ... Tic. Ltd. Şti. olan, 26.08.2022 keşide tarihli, 6250 Euro bedelli, ... çek numaralı 1 adet çek,

Alacaklı... Ltd. Şti.olan,... A.Ş.'ye ait, ... çek numaralı, keşidecisi ... Tic. Ltd. Şti. olan, 20.08.2022 keşide tarihli, 6.250 Euro bedelli, ... çek numaralı 1 adet çek,

Alacaklı .... Ltd. Şti. olan, ... A.Ş.'ye ait, ... çek numaralı, keşidecisi ...Ltd. Şti. olan, 10.08.2022 keşide tarihli, 29.270,88 Dolar bedelli, ... çek numaralı 1 adet çek olmak üzere toplam 5 adet çekin zayi edildiği anlaşılmakla, 6102 sayılı TTK'nun 757,760, 762 ve 764 mad. gereğince İPTALİNE,

C)Davaya konu. Alacaklı .... Ltd. Şti. olan, ... A.Ş.'ye ait, ... çek numaralı, keşidecisi ...Ltd. Şti. olan, 10.08.2022 keşide tarihli, 29.270,88 Dolar bedelli, ... çek numaralı 1 adet ÇEKTEN ÖTÜRÜ İŞBU KARARA DAYANARAK ÇEKİN TEŞHİS FONKSİYONU ASLİ MÜDAHİL .... LTD.

ŞTİ KULLANARAK KEŞİDECİYE MÜRACAAT HAKKININ KULLANABİLECEĞİNİN TESPİTİNE, " ilişkin çek ve senetlerin iptal şartlarının ve A ve B bendinde bahsi geçen bono ve çekler yönünden oluştuğu, çek ve senetlerin kargoda kaybolduğu, davacı bankanın çek ve senetleri tahsil amacı ile müşterisinin hesabına tahsil için aldığı bu nedenle çek ve senetlere tahsil amacıyla zilyetliği olduğu, yine dava konusu C bendinde belirtilen çek yönünden zayi nedeniyle iptal koşulları oluştuğu ancak çekin gerçek hamilinin asli müdahil...

LTD ŞTİ olup iş bu bendindeki çek yönünden borçlu ve muhatap bankaya müracaat etme hakkının işbu asli müdahile ait olduğu mahkememizce benimsenerek, dava konusu çek ve senetlerin davacı banka zilyetliğinde iken kargo yolu ile tahsili için ilgili davacı banka şubelerine gönderilirken zayi edilmiş olduğu sonucuna varılarak, bankanın işbu çeklerin zilyetliğinden kaynaklanan hakka dayanarak işbu davayı açmada hukuki menfaati bulunduğu benimsenerek,

Türk Ticaret Kanununun 778/1-ı maddesinin yollamasıyla, TTK.'nun 757,759,762,764 ve devamı maddeleri uyarınca davacı tarafından zayi edilen dava konusu çekin iptaline dair aşağıdaki şekilde hüküm kurmak gerekmiştir.

Başkan · e-imzalıdır · Üye · e-imzalıdır · Üye · e-imzalıdır · Katip · e-imzalıdır