İstanbul 16. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2022/689 K.2024/635

Mahkememizde görülmekte olan İstirdat (Ticari Satımdan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA

Davacı Vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkiline ...Ltd. Şti.'ye keşide edilen ...Göztepe Şubesine ait ...nolu 16/04/2022 tarihli 53.000,00 TL bedelli çek 25/11/2021 tarihinde ... Adakent Şubesine ... takip no ile teslim alındığını, ancak...Kargo Adakent Şubesi tarafından ilgili kargo kaybedildiğini, bununla ilgili tutanak tanzim edildiğini, çekin kötü kişilerin eline geçmesini engellemek amacıyla İstanbul Anadolu ...

Asliye Ticaret Mahkemesi'nden ... numarası ile çek zayi davası açıldığını, ödeme yasağı konulduğunu, ancak 53.000,00 TL çekin ...Faktoring A.ş tarafından 18/04/2022 tarihinde takasa konulduğunu, anılan çek müvekkilinin rızası dışında elinden çıktığını, çeki elinde bulunduran kişilerin bu çeki ağır kusurlu olarak iktisap ettiklerini, çekin arkasında müvekkilinin kaşesinin sahte ve gerçek dışı olduğunu, davanın kabulü davalı tarafından bankaya ibraz edilen ...Göztepe/İstanbul şubesine ait ... nolu çekin istirdatına karar verilmesini, yargılama giderlerinin ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine, karar verilmesini talep etmiştir.

CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; müvekkili ile dava dışı faktoring müşterisi arasında imzalanan genel faktoring sözleşmesi çerçevesinde dava konusu ...seri nolu 16/04/2022 keşide tarihli 53.000,00 TL tutarlı çek 30/12/2021 tarihli alacak bildirim formu ve çek senet tevdii bordrosu ile 28/12/2021 tarihli ... nolu 165.473,26 TL ve 27/12/2021 tarihli ...nolu 147.207,36 TL ve 29/12/2021 tarihli ... nolu 89.243,40 TL tutarındaki dayanak faturalara istinaden ciro yoluyla müvekkil şirkete intikal ettiğini, dava konusu çekteki ciro silsilesinde,

çeki veren kişinin devralınan faturada alacaklı gözüken kişi ve bu kişiden bir önceki cirantanın da faturalardaki borçlu ile aynı olduğunu fatura ile kambiyo senedi arasındaki tutarların uyumlu olduğunu, bu nedenle çeki iktisap ettiğini, müvekkili şirketin faktoring işlemlerinde uygulanacak usul ve esaslar hakkındaki yönetmeliğe uygun olarak alacağı tasdik eden belgelere binaen usulüne uygun olarak faktoring işlemi yapıldığını, dava konusu çek üzerinde müvekkilinin cirosu bulunduğunu müvekkilinin çekin yetkili hamili olduğunu, haksız ve kötü niyetli davanın reddini, yargılama giderleri ve ücreti vekaletin reddine,

karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Mahkememiz tarafından tarafların delil listesinde gösterdikleri tüm deliller celp ve incelenmiş, mahkemece değerlendirilmiştir. Dava; Vakıfbank, Göztepe/İstanbul şubesine ait 16/04/2022 tarihli, 0006451 seri numaralı, 53.000-TL bedelli 1 adet çekin TTK'nın 792. maddesi kapsamında davalıdan istirdadına karar verilip verilemeyeceğine ilişkindir.

Hâkimler ve Savcılar Kurulu Başkanlığının 25/11/2021 tarihli ve 1232 sayılı kararı ile.

"26/09/2004 tarihli ve 5235 sayılı Adlî Yargı İlk Derece Mahkemeleri ile Bölge Adliye Mahkemelerinin Kuruluş, Görev ve Yetkileri Hakkında Kanun’un 5. maddesinin beşinci fıkrasında, özel kanunlarda başkaca hüküm bulunmadığı takdirde ihtisaslaşmanın sağlanması amacıyla, gelen işlerin yoğunluğu ve niteliği dikkate alınarak daireler arasındaki iş dağılımının Hâkimler ve Savcılar Kurulu tarafından belirlenebileceği düzenlenmiştir.

Asliye ticaret mahkemelerine gelen işlerin vasıf ve mahiyeti itibarıyla çeşitli olması, bu çerçevede finans davalarının yoğunluğu ve niteliklerinin farklı olması göz önünde bulundurularak, gerek uygulama birliğinin sağlanması, gerekse etkinlik ve verimliliğin artırılması ile ihtisaslaşmanın önemi nazara alınarak, finans davalarında iş dağılımı bakımından iki veya daha fazla dairesi bulunan mahallerde ihtisaslaşmaya gidilmesinde fayda olacağı değerlendirilmiştir.

Kanuni düzenlemelerden ya da Hâkimler ve Savcılar Kurulunun kararlarından kaynaklı olarak, asliye ticaret mahkemesinin hangi dairelerinin iflâs ve konkordato, deniz ticareti ve deniz sigortaları gibi davalar dolayısıyla gelecek işlere ilişkin ihtisas mahkemesi sıfatıyla bakacağı gözetilerek, aynı dairelerde iş yoğunluğu oluşmaması bakımından finans davaları olabildiğince farklı dairelerde bakılmak üzere ihtisas mahkemeleri belirlenmiştir. Bu itibarla;

1) 13.01.2011 tarihli ve 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu’nun 4. maddesinin birinci fıkrasının (f) bendinden,

2) 22.11.2001 tarihli ve 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu’nun, rehin karşılığında ödünç verme işi ile uğraşanlar hakkındaki 962 ilâ 969. maddelerinden,

3) 19.10.2005 tarihli ve 5411 sayılı Bankacılık Kanunu’ndan (142. Maddesinde düzenlenenler hariç),

4) 23.02.2006 tarihli ve 5464 sayılı Banka Kartları ve Kredi Kartları Kanunu’ndan,

5) 21.11.2012 tarihli ve 6361 sayılı Finansal Kiralama, Faktoring, Finansman ve Tasarruf Finansman Şirketleri Kanunu’ndan,

6) 06.12.2012 tarihli ve 6362 sayılı Sermaye Piyasası Kanunu’ndan,

7)20.06.2013 tarihli ve 6493 sayılı Ödeme ve Menkul Kıymet Mutabakat Sistemleri, Ödeme Hizmetleri ve Elektronik Para Kuruluşları Hakkında Kanun’dan, Kaynaklanan ve asliye ticaret mahkemesinin görev alanına giren ticari davalara ve ticari nitelikteki çekişmesiz yargı kapsamında gelecek işlere;

İstanbul’da yirmi bir asliye ticaret mahkemesi bulunması nedeniyle 6, 7, 8 ve 9 numaralı asliye ticaret mahkemelerinin bakmasına),

Bu kapsamda görülmekte olan dava ve işlerin iş bölümüne dayanılarak mezkûr mahkemelere gönderilmemesine, 15.12.2021 tarihinden itibaren gelecek yeni dava ve işlerin ise anılan ihtisas mahkemelerine tevzi edilmesine ve dosya sayısına göre genel tevziden de iş verilmeye devam edilmesine" karar verilmiş ve verilen karar 30/11/2021 tarihli Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe girmiştir.

İstanbul Bölge Adliye Hukuk Mahkemesi 12. Hukuk Dairesi 2023/301 Esas 2023/1320 Karar Sayılı Kararında "....

Davalı şirket faktoring şirketi olup dava konusu çek de faktoring işlemine konu edilmiş olup, HMK'nın 266.maddesinde, çözümü hukuk dışında özel veya teknik bilgi gerektiren hallerde hakimin bilirkişi oy görüşünün alınmasına karar verceği hüküm altına alınmıştır bu durumda TTK'nın kambiyo senetlerine ilişkin genel hükümlerine nazanmasına karar verceği hüküm altına alınmıştır bu durumda TTK'nın kambiyo senetlerine ilişkin genel hükümlerine nazaran faktoring işlemleri bakımından özel bir hüküm niteliğinde olan ve uyuşmazlığın çözümünde öncelikle uygulanması gereken gerek 6361 sayılı finansal kiralama,

faktoring ve finansman şirketleri kanunu ile buna ilişkin yönetmelik ile BDDK genelgeleri çerçevesinde bir değerlendirme yapılıp faktoring şirketlerinin sorumluluğunda bulunduğu gözetilerek, bir tacir olarak basiretli davranması gereken davalının dava konusu çeki iktisabında ağır kusurlu olup olmadığı, çek bedelinin istirdadı koşullarının oluşup oluşmadığı hususunda tarafların ticari defter kayıtları da incelenerek alanında uzman bilirkişi veya bilirkişiler aracığıyla biirkişi inccelemesi yaptırılarak sonucuna göre karar verilmesi gerekirken eksik incelemeye dayalı yazılı şekilde kara verilmesi doğru olmamıştır...." yönünde karar vermiştir.

(İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 12. Hukuk Dairesi'nin 2023/301 Esas, 2023/130 Karar sayılı ilamı)

Eldeki davada; dava konusu çekin faktoring ilişkisi kapsamında alındığına dair itirazların göz önünde bulundurulması gerektiği, çekin faktoring işlemine konu edilmesi nedeniyle uyuşmazlığın çözümünde 6361 sayılı yasa hükümleri çerçevesinde değerlendirme yapılması gerektiği, yukarıda ifade edilen içtihat ile HSK 25/11/2021 tarihli ve 1232 sayılı Kararı gereğince davaya bakmala görevli olan İstanbul 6., 7., 8. veya 9. Asliye Ticaret mahkemelerine dosya gönderilerek, görevli mahkemece karar verilmesi gerektiği anlaşılmakla, mahkememize tevzi olan işbu davanın esasının kapatılmasına, dosyanın İstanbul 6,7,8 ve 9. Asliye Ticaret Mahkemelerine tevzi edilmek üzere İstanbul Hukuk Mahkemeleri Tevzi Bürosuna gönderilmesine karar vermek gerekmiştir.

Katip · e-imzalıdır Hakim · e-imzalıdır