İstanbul 16. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2023/418 K.2023/736

Mahkememizin yukarıda esas numarası yazılı dosyasının mahkememizde yapılan yargılaması sonucunda;

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA

Davacı vekili dilekçesinde özetle; müvekkilinin ... Bankası ... ... Şubesine ait ... İban numaralı, ... seri numaralı, 5.457,50-TL bedelli, 08.05.2023 keşide tarihli, keşidecisi ... A.Ş., lehdarı (yeni ünvan: ... A.Ş.- eski ünvanı:... Ltd. Şti) olan çek, ... Bankası ... Şubesine ait, ... İban numaralı, ... seri numaralı 75.000,00-TL bedelli, 11.02.2023 keşide tarihli, keşidecisi ... ... San. Ve Tic. Ltd. Şti. olan çek ile ... ... Şubesine ait ... İban numaralı, E1-... seri numaralı, 389.000,00-TL bedelli, 28.02.2023 keşide tarihli, keşidecisi ... ... San. Ve Tic. Ltd. Şti. olan çekleri kaybettiğini beyanla çekler yönünden ödeme yasağı kararı verilmesini ve çeklerin iptaline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

DELİLLER VE GEREKCE

Dava zayii nedeniyle çek iptali davasıdır.

Mahkememizce ... Bankası ... Şubesine ait, ... İban numaralı, ... seri numaralı 75.000,00-TL bedelli, 11.02.2023 keşide tarihli, keşidecisi ... ... San. Ve Tic. Ltd. Şti. olan çek ile ... Şubesine ait ... İban numaralı, E1-... seri numaralı, 389.000,00-TL bedelli, 28.02.2023 keşide tarihli, keşidecisi ... ... San. Ve Tic. Ltd. Şti. olan çekler yönünden, talep edenin keşideci olduğu, bu talepte hukuki menfaati bulunmadığı anlaşıldığından ödeme yasağı kararı verilmesi yönündeki ihtiyati tedbir talebinin reddine karar verildiği anlaşıldı.

... Bankası ... ... Şubesine ait ... İban numaralı, ... seri numaralı, çek yönünden; 5.457,50-TL bedelli, 08.05.2023 keşide tarihli, keşidecisi ... Ticaret A.Ş., lehdarı (yeni ünvan: ...Ticaret A.Ş.- eski ünvanı:... ... San. Ve Tic. Ltd. Şti) olan çeke ait ilanlar yapılmış ve ilana ait gazeteler dosyaya ibraz edilmiştir. 3 aylık sürenin dolduğu ve bu süre içerisinde çekin ibraz edilmediği gibi itiraz edenin de bulunmadığı anlaşılmış olup işbu çek yönünden davanın kabulüne karar vermek gerekmiştir.

... Bankası ... Şubesine ait, ... seri numaralı 75.000,00-TL bedelli ve ... Şubesine ait ... seri numaralı, 389.000,00-TL bedelli çekler yönünden; kıymetli evrakta hakkın çeke bağlı olması nedeniyle, çekin zayi edildiği durumlarda, çeke bağlı hakkın çeksiz de ileri sürülebilmesi için TTK'nın 651. ve 652. maddelerinde hamile iptal davası açma hakkı getirilmiştir.

İptal kararı alan hamil, hakkını çek olmadan ileri sürebilecek ya da borçludan yeni bir senet tanzim edilmesini isteyebilecektir. Bu davayı açma hakkı hamile aittir. Çek keşidecisinin ve bu bağlamda çek hesabı sahibinin zayi nedeniyle iptal davası açma hakkı bulunmamaktadır. Bu nedenle, davacının eldeki davayı açmakta hukuki yararı yoktur.

Ayrıca, çek yapraklarının imzasız olarak kaybedilmesi nedeniyle de, çek yaprağının kıymetli evrak niteliğini kazanmamış olması nedeniyle de iptal talep etmekte hukuki yarar bulunmamaktadır. Davacı, ileride çeke dayalı alacak talep eden olursa, onlara karşı menfi tespit davası açma hakkına sahiptir.( İstanbul BAM 14. HD'nin 2023/1636 esas ve 2023/1374 karar sayılı ilamı)

Yukarıda yapılan açıklamalar ve yargılama kapsamında yapılan değerlendirme sonucunda.

TTK'nın 651. maddesindeki genel hüküm ve özel hüküm niteliğindeki TTK'nın 818/s maddesi yollamasıyla aynı Kanunun 757. maddesi uyarınca zayi nedeniyle çek iptal davası açma hakkının yalnızca hamile ait olup somut olayda olduğu üzere keşideci olan davacının dava açma (aktif husumet) ehliyetini haiz olmadığı, HMK'nın 114/e maddesi uyarınca davacının dava takip yetkisinin bulunmasının dava şartı olduğu, ancak işbu davada davacı keşidecinin (hesap sahibinin), hamil adına bu davayı açma yetkisinin, dolayısıyla dava takip yetkisinin bulunmadığı anlaşılmıştır.

Açıklanan nedenlerle bu iki adet çek yönünden davanın HMK'nın 114/e-h ve 115/2. maddeleri uyarınca usulden reddine, dair aşağıdaki şekilde karar vermek gerekmiştir.

Katip ... · e-imza Hakim ... · e-imza