İstanbul 17. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2018/434 K.2022/667

Mahkememizde görülmekte olan Alacak (Gemi Ve Yük Alacaklılığından Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Davacının kuracağı iş ile ilgili olarak bir kısım üretim malzemesini Çin Halk Cumhuriyetinde bulunan bir firmadan satın alarak ithal etmek istediğini, Shangai – İskenderun arası nakliye ücreti davacının bebek bezi aldığı ... firmasına davacı tarafından ödendiğini, ithal mal olarak 11 konteyner ekipmanı taşıyan Shangai’den yola çıkan geminin 10.09.2016 tarihinde İskenderun

limanına geldiğini, konşimento numarasının ... ... olduğunu, davalının geminin geldiğini 16.09.2016 tarihinde davacıya bildirdiğini, davacıya ait gemi ile gelen 11 konteyner x 40’ HC hacimli malzeme toplamda yaklaşık 45 gün kadar beklemede kaldığını, bekleme süresinin bir kısmı ücretsiz olduğunu, kalan kısmının demuraj olarak ücretlendirildiğini, davalıyı davacının seçmediğini, Çin firmasının bu bağlantıyı kurduğunu, davacının davalı ile bir sözleşme ya da ücret anlaşmasının bulunmadığını, gemi indikten sonra davalının bir takım ödemeler talep ettiğini,

demuraj bedeli ve depozito ücreti çok fazla geldiğinden bu bedellerin indirilmesi için davalı ile yazışmalar yapıldığını, en son lokal masraf 5.290,44 USD depozito ücreti 12.100 USD, demuraj ücretinin 20.000,00 USD olarak davalı şirket yetkililerinden ... tarafından 18.10.2016 tarihinde mail ile bildirdiğini, davalının istediği 20.000 USD demuraj bedeli diğer kalemlerle birlikte emsallerine göre çok yüksek olmasına rağmen davacının malı çekmek zorunda kaldığından gabin halinde davalıya ödediğini, davalı ile uzlaşılamadığı her gün davacının aleyhine işlediğini, gümrükten çekilmeyen mallara devletin el koyma ihtimali gündeme geldiğini,

bir an önce anlaşmak zorunda kalındığını, davalının yazışmalarda davacı için free olan bekleme

süresinin 21 gün olduğunu defalarca maillerde yazmış olmasına rağmen sonradan görüşmelerde konteynırlerın free olarak beklediği gün hesabında değişiklik yaptıklarını, bu nedenle fiyatlandırmanın değiştiğini söyleyerek davacıya 31.10.2016 tarihli 275131 no.lu faturayı tanzim ederek yolladığını, fatura uyarınca 14 gün free kabul edildiğini, kalan 31 gün için KDV dahil 35.080 USD fatura edilerek davacıya gönderildiğini, daha önce 20.000 USD hesaplanan demuraj bedelinin 35.080 USD’ye çıkması ile davacıya iade edilmesi gereken 12.100 USD depozito ücretinin iade edilmeyeceğinin söylendiğini, faturanın mail yolu ile davacıya gönderildiğini,

fatura tarihinden 3 gün içerisinde davacı tarafından ... Noterliğinin 03.11.2016 tarih ve ... yevmiye no.lu ihtarnamesi ile faturaya itiraz edildiğini, depozito bedelinin iadesinin

istenildiğini, taraflar arasında yazılı bir anlaşmanın olmadığı göz önüne alınarak bu durumun davalı tarafça kötüye kullanılmak istenildiğini, depozito bedelini iade etmemek adına fiyatlandırma değiştirildiğini, bu kez ... Noterliğinden 18.01.2017 tarih ve ... yevmiye no.lu ihtarnamesinin keşide edildiğini, ihtarnamede depozito bedeli olarak bedelin, boş konteynerlerın iade edilmiş olmasına rağmen geri ödenmediğinin belirtilerek iadesinin talep edildiğini, davalı tarafından cevabi ihtarnamesinde, fatura bedelinin yüksek olduğu depozit bedelinin mahsubu durumunda dahi davacının 2.980 USD bakiye borcu kaldığını ve bu bedeli

ödenmesini ihtar edildiğini, bu nedenlerle demuraj ücretinin yeniden belirlenmesi, gabin halinde fazla ödenen demuraj ücretinin iadesi, aynı zamanda iade edilmeyen depozito alacağının iadesi için bu davanın açılma zorunluluğunun doğduğunu belirterek, fazlaya ilişkin talep ve dava hakları saklı kalmak kaydıyla, gabin halinde 20.000 USD olarak ödenen demuraj bedelinin yeninden belirlenmesini, fazla ödenen demuraj ücretinin iadesini, bu bedellere ödeme tarihinden itibaren reeskont faizi uygulanmasını, ücret-i vekalet ve yargılama giderlerinin davalı tahmiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; Davanın deniz taşımacılığından kaynaklı demuraj alacağına ilişkin olduğunu, görevli mahkeme İstanbul Denizcilik İhtisas Mahkemeleri olduğunu, görev ve yetki itirazlarını yinelediklerini, davacının Anonim Şirket unvanlı ticaret faaliyet gösteren bir şirket olduğunu, davalının yurtiçi ve bulunan ve bekleme süresinde çekilmeyen mallardan dolayı artı oluşan ve kısmen tahsili yapılan

demuraj alacağı olduğunu, yurt dışından getirmek istediği malların sevkiyatının yapıldığı konteyner’ın ordino evrak teslimini yapıp konteynerlerin boş dönüşünün takibini gerçekleştirmek isteyen davalının, davacının gümrüğe getirtilen malları serbest süre içinde 14 gün kendi kusur, hata ve sorumsuzlukları neticesinde gümrükten alınmasından dolayı fazladan bir demuraj alacağının çıktığını, alıcı firma gözüken davacı ... A.Ş.’nin yurt dışından getirttiği malları verilen serbest süre içinde gümrükten çekmemesi nedeniyle fazladan oluşan demuraj alacağı için davalı yetkilileri, davacının peşin ödenen demuraj depozitosundan alacağı bedeli

tahsil etmişlerse de, depozito bedelinin fazladan çıkan demuraj alacağını karşılamaya yeterli olmadığını, davacının bu tahsilata rağmen davalıya 2.980 USD borçlu kaldığını, davacı vekilinin

zorunda kalındığı için müvekkil şirket tarafından talep edilen ve dava konusu eidlen bedeli ödemek zorunda kaldığı beyanın samimi ve doğru olmadığını, tahsil edilen borç demuraj bedeli ve kalan bedeli ödememek için gabin halinde ödeme yapıldığı iddia ve tezinde bulunarak sorumluluktan kurtulmaya çalışıldığını belirterek, davanın reddini, ücret-i vekalet ve yargılama giderlerinin davacı tahmiline karar verilmesini talep etmiştir.

Mahkememizde açılan işbu davanın, ... Asliye Ticaret Mahkemesinin 20/03/2018 tarih, 2017/... esas ve 2018/... sayılı görevsizlik kararı ile geldiği anlaşılmıştır.

Davanın, Davacı tarafından davalıya ödenen 20.000 USD demuraj bedelinin emsallere, taraf iradelerine ve dosya kapsamına uygun olup olmadığı, iade edilmediği iddia olunan 12.100 USD depo ücretinin iadesini talep etmekte haklı olup olmadığı noktalarında toplandığı anlaşılmıştır.

Mahkememizce resen seçilen bilirkişiler ... tarafından tanzim edilen 09/04/2019 tarihli raporda, Davacı tarafından davalıya ödenen 20.000 USD ve 12.100 USD toplamı 32.100 USD'nin davalı tarafından 35.080,00 USD demuraj alacağına sayıldığı, ancak bu miktarın, taraf iradelerine ve dosya kapsamına uygım olmadığı,

Davalının ancak ödediği veya sair şekilde katlandığını ispat etmesi koşulu ile piyasa rayiçleri ve taraflar arasında akdi İlişkide tanınan 21 günlük serbest süreye uygun olarak hesaplanan 28.500 USD ile sınırlı bir demuraj bedeli yansıtması yapabileceği, günlük demuraj hesabı bakımından taraflarca anlaşma ve ticari uygulama gözetildiğinde günlük miktarın teamüllere uygun olduğunun değerlendirildiği,

Davalının katlandığı sabit olmak koşulu ile 28.500 USD demuraj yansıtması halinde, bakiye 3.600 USD fazla ödemesini iade talep edebileceği, davalının katlandığı sabit olmadığı takdirde ise toplam 32.100 USD tahsilatının tamamını iade etmesi gerekliğinin değerlendirildiği, dava konusu iade bakımından 12.100 USD miktarında talep edildiği, Davacı tarafından yapıldığı iddia olunan 20.000 USD ve 12.100 USD tutarlı ödemelerin fiilen yapıldığının her iki yan ticari defterlerinde işlenmiş olduğuna ilişkin görüşlerini bildirmişlerdir.

Tarafların beyan ve itirazları üzerine dosya bilirkişi kuruluna yeniden tevdi edilmiştir. Bilirkişi kurulu tarafından tanzim edilen 08/08/2019 tarihli birinci ek raporda.

Daracı tarafından davalıya ödenen 20.000 USD ve 12.100 USD toplamı 32.JOO USD'nin davalı tarafından 35.080,00 USD demuraj alacağına sayıldığı, ancak bu miktarın, taraf iradelerine ve dosya kapsamına uygun olmadığı, Davalının ancak ödediği veya sair şekilde katlandığını ispat etmesi kofulu ile piyasa rayiçleri ve taraflar arasında akdi ilişkide tanınan 21 günlük serbest süreye uygun olarak hesaplanan 28.500 USD ile sınırlı bir demuraj bedeli yansıtması yapabileceği, günlük demuraj hesabı bakımından taraflarca anlaşma ve ticari uygulama gözetildiğinde günlük miktarın teamüllere uygun olduğunun değerlendirildiği,

Ne var ki davacının fiili taşıyan "... co" ya demuraj ödemesi yaptığını ispatlayamadığı, Davalının katlamldığı sabit olmak koşulu ile 28.500 USD demuraj yansıtması halinde, davacının bakiye 3.600 USD fazla ödemesini iade talep edebileceği, aksi takdirde 32.100 USD tahsilatının tamamım iade etmesi gerektiğinin değerlendirildiğine ilişkin görüşlerini bildirmişlerdir.

Tarafların beyan ve itirazları üzerine dosya bilirkişi kuruluna yeniden tevdi edilmiştir. Bilirkişi kurulu tarafından tanzim edilen 29/11/2019 tarihli ikinci ek raporda. Davacı tarımdan davalıya ödenen 20.000 USD ve 12.100 USD toplamı 32.100 USD'nin davalı tarafından 35.080,00 USD demuraj alacağına sayıldığı, ancak bu miktarın, taraf iradelerine ve dosya kapsamına uygun olmadığı,

davalının ancak Ödediği veya sair şekilde katlandığını ispat etmesi koşulu ile piyasa rayiçleri ve taraflar arasında akdi ilişkide tanınan 21 günlük serbest sureye uygun olarak davacı vekilinin günlük demuraj ücreti ile ilgili itirazı da sayrn mahkemece dikakate a1ınır ve davalının demuraj faturasındaki gibi günlük 102,87 usd demuraj ücreti gözetilerek hesaplama yapıur ise 19.545,3 USD ile sınırlı bir demuraj bedeli yansıtması yapabileceği, Ne var ki davacının fiili taşıyan " ... " va demuraj ödemesi yaptığını ispatlayamadığı,

Davalının katlanıldığı sabit olmak koşulu ile 19.545,3 USD demuraj yansıtması halinde, davacının bakiye 12.554,7USD fazla ödemesini iade talep edebileceği, aksi takdirde 32.100 USD tahsilatının tamamını iade etmesi gerektiğinin değerlendirildiğine ilişkin görüşlerini bildirmişlerdir.

Tarafların beyan ve itirazları üzerine dosya bilirkişi kuruluna yeniden tevdi edilmiştir. Bilirkişi kurulu tarafından tanzim edilen 12/08/2021 tarihlin üçüncü ek raporda; Davacının toplam ödediği 32.100 USD bedelden 12.271 USD kısmını fazladan ödediği anlaşıldığı, Davalının esasında 16.680 USD demuraj ve 3.149,00 USD lokal masraf adı altında ödediği miktar olan 19 829,00 USD'den fazla talepte ve tahsilde haklı görülemeyeceği, Gelinen aşamada, davacının 12.100 USD iade talebinin yerinde olduğu, ayrıca 171,00 USD daha iade talep edebileceği fazla ödeme tespit edildiğine ilişkin görüşlerini bildirmişlerdir.

Mahkememizce resen seçilen bilirkişiler ... tarafından tanzim edilen 13/05/2022 tarihli raporda, İncelenen davacı şirkete ait 2016 yılı ticari defterlerinin açılış tasdiklerinin yasal süresinde TTK, Hükümlerine göre usulüne uygun tasdik edildiği, ancak yıl sonunda yaptırılması gereken kapanış tasdikinin yaptınlmamasından dolayı davacı şirketin 2016 yılı ticari defterlerinin sahibi lehine delil niteliği taşımadığı, İncelenen davalı şirkete ait 2016 ve 2017 yılı Ticari defterlerinin açılış tasdikleri ile yıl sonunda yaptırılması gereken kapaıuş tasdiklerinin yasal süresinde TTK.

Hükümlerine göre usulüne uygun yaptırılmış olduğu ve davah şirketin 2016 ve 2017 yılı ticari defterlerini TTK. hükümlerine göre usulüne uygun tutmasından dolayı davalı şirketin 2016 ve 2017 yılı ticari defterlerinin sahibi lehine delil niteliği taşıdığı, Davalının, davacıdan 32.100 Usd tahsil ettiği, ancak demuraj ve liman masraftan olarak 19.829,00 Usd tahsil edebileceği, fazladan tahsil edilen 12.271,00 Usd bedelin davacıya iade edilmesi gerektiğine ilişkin görüşlerini bildirmişlerdir.

Mahkememizce resen seçilen bilirkişiler ... tarafından tanzim edilen 10/10/2022 tarihli raporda, Davalının yükün varma limanında yükün teslim alınması çerçevesinde gönderilenle temas ettiği, temsilci sıfatına sahip olduğu, davacı ile sözleşme ilişkisinin bulunmadığı, dava dilekçesinde de bu hususa vurgu yapıldığı, Davalının konteyner iade süresi ve günlük ödenecek tutara ilişkin dava dışı ... ’ nun tarifesine ilişkin davacıyı yanlış bilgilendirdiği, Dosya içeriğinde yer alan yazışma örneklerinde dava dışı ...

Co. Ltd,. şirketi yetkilisi ... ile davalı ... yetkilisi ... arasında e-posta yazışmalarının bulunduğu, bu yazışmalarda davacıdan tahsil edilen tutar ve tarife ile ilgili sorunların yer aldığı,dava dışı ... ’ ın davalıdan davacıdan tahsil edilen tutarın ayrıntılarını istediği ve iade yapılması gerektiğine vurgu yaptığı, Davalı ...

Acenteliği’nin davacıya iade etmesi gereken toplam tutarın: Demuraj ücretinden iadesi gereken: 3980 usd Depozito ücreti: 12.100 usd Toplam:16.080 usd olarak hesaplandığına ilişkin görüşlerini bildirmişlerdir.

Arabuluculuk evrakı , dava dilekçesi ,cevap dilekçesi ,ihtarnameler ,bilirkişi raporları ile tüm dosya kapsamı bütün olarak değerlendirildiğinde ; taraflar arasındaki hukuki ihtilaf, davacı yanın gabin halinde ödediği 20.000,00 USD tutarındaki demuraj ücreti ile iade edilmeyen 12.100,00 USD tutarındaki depozito ücreti olmak üzere davalı yana yapmış olduğu toplam 32.100,00 USD tutarındaki alacağını ödeme tarihinden itibaren reeskont faizi ile birlikte davalı yandan isteminden ibarettir.

Davacının Çin ülkesinden aldığı malları İskenderun Limanına taşındığı, taşıma giderlerinin davacının emtia aldığı Çin ülkesinde mukim ... firmasına ödendiği , fiili taşımanın ... numaralı konişmento tahtında davalı tarafından gerçekleştirildiği ,geminin 10.09.2016 tarihinde İskenderun Limanına geldiği, davaya konu 11 adet konteynerin giriştiği tarihlerin ... celp edilen yazılarda ayrı ayrı belirtildiği ,yine aynı listede 13.09.2016 tarihinde tüm konteynerlerin gemiden tahliye edildiğinin belirtildiği, varış ihbarlarının 16.09.2016 tarihinde yapıldığı anlaşılmıştır.

Dosyaya sunulan yazışmalarda "serbest süre olarak 21 günün kabul edildiği , buna göre bilirkişi raporunda 4 konteyner için; 16.09.2016-22,10.2016 arası: 37 gün - 21 gün serbest süre; 16 gün x 4 gün: 64 GÜN , 7 konteyner için: 16.09,2016-24.10.2016 arası: 39 gün - 21 gün serbest süre: 18 gün x 7 gün: 126 GÜN , 11 konteyner için Toplam Demuraj: 190 gün x 150 Usd = 28.500 USD demuraj bedeli hesaplandığı görülmüştür.

Davalının demuraj hesabında ... numaralı 31.10.2018 tarihli demuraj faturasına göre 14 gün serbest süre uygulayarak kalan 31 gün için 11 konteynere 35.080 USD demuraj ücretini yansıttığı , 35.080 Usd / 11 Konteyner / 31 GÜN =102,87 USD günlük demuraj bedeli yansıttığı, buna göre günlük 102,87 USD üzerinden 11 adet konteyner için toplam demuraj 190 gün x 102,87 USD ile = 19.545,30 USD demuraj bedelini davalının davacıya yansıtması gerektiği anlaşılmıştır.

Bu bedeli de davalının fiili taşıyana ödenmiş olması koşuluyla davacıya yansıtılabileceği, bunun yanı sıra davalının demuraj bedelleri ve liman ücretleri üzerinden komisyon alamayacağı, ... firması vekili tarafından sunulan 25.11.2016 tarihli 092143 sayılı fatura ile "demuraj ve konteyner işgaliye ücreti" konulu 16.680 USD bedelli faturanın davalı adına düzenlendiği , 21.10.2016 tarihli 092084 numaralı fatura ile de "liman masrafları '' konulu 3,149,00 USD bedelli faturanın davalı adına düzenlendiğinin görüldüğü, davalının, fiili taşıyan ...' ya.

16.680,00 USD + 3.149,00 USD = 19.829,00 USD toplam demuraj ve liman masrafı ödediği buna karşın davalının, davacıdan 32.100 USD tahsil ettiği, yukarıda yapılan değerlendirmeler uyarınca davalının ancak 19.829,00 Usd tahsil edebileceği, böylece davalının 12.271,00 USD bedeli fazladan tahsil ettiği davacının talebi ile bağlı kalınarak 12.100,00 USD üzerinden davanın kabulüne karar verilmiş,

davacı dava dilekçesinde her ne kadar reeskont faiz oranını talep etmiş ise de ıslah dilekçesiyle talep etmiş olduğu faizi 3095 sayılı yasanın 4/A maddesi uyarınca hesaplanmasını talep ettiği anlaşılmakla davalının 12.100,00 USD yi temerrüt tarihi olan 16.11.2016 tarihinden itibaren 3095 sayılı yasanın 4/A maddesi uyarınca işleyecek USD faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine dair aşağıdaki gibi hüküm kurulmuştur.

Katip-... Hakim-... · e-imzalıdır e-imzalıdır e-imzalıdır e-imzalıdır