İstanbul 17. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2018/497 K.2020/180

Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Gemi Ve Yük Alacaklılığından Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle. Dava dışı ... San. ve Tic. Ltd.

Ş.'ye ait emtianın Nakliyat Emtia Sigorta Poliçesi ve Abonman Sözleşmesi ile sigortalandığını, otomotiv yedek parça emtiasının ... numaralı konteynere yüklenerek 21.7.2017 tarih ve ... numaralı konişmento uyarınca ... gemisi ile Singapur'dan Türkiye'ye taşındığını, tahliye sırasında yapılan kontrollerde emtianın beş adedinin hasarlandığının tespit edildiğini ve eksper raporu düzenlendiğini, davalının navlun faturası düzenleyerek navlun ücreti tahsil ettiğini, akdi taşıyan olarak hareket ettiğini, sigortalının uğradığı zararın tazmin edildiğini ve sigortalının haklarına TTK m. 1472 uyarınca halef olduklarını iddia ederek ...

İcra Müdürlüğü'nün 2018/... E. sayılı dosyasına davalı tarafından yapılan itirazın iptali ile takibin devamını, davalı aleyhine %20'den aşağı olmamak üzere icra inkar tazminatına hükmedilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; davanın yetki yönünden reddi gerektiğini, hasara ilişkin ihbar yapılmadığını, hasarın olduğuna ilişkin tutanağın bulunmadığını, hasarın hangi aşamada meydana geldiğinin belli olmadığı belirterek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

Mahkememizce aldırılan bilirkişi raporunda özetle. Dava dışı sigortalı alıcı ...'in dava konusu yük üzerinde sigortalanabilir menfaati bulunduğu, davacı sigortacının, dava dışı sigortalısının haklarına TTK m. 1472 hükmü uyarınca kanunen halef olduğu, davalı ...'in dava konusu taşıma işini üstlendiği dolayısıyla akdi taşıyan sıfatını haiz olduğu,

dosya içeriğinde hasarın TTK m. 1185/1 'e uygun şekilde taşıyana ihbar edildiğine yahut TTK m. 1185/2'ye uygun olarak tarafların katılımıyla mahkemece inceleme yapıldığına dair bir belge ya da bilgi bulunmadığından TTK m. 1185/4 uyarınca taşıyanın eşyayı denizde taşıma senedinde yazılı olduğu gibi teslim ettiği ve eğer eşyada bir zıya veya hasarın meydana geldiği belirlenirse, bu zararın taşıyanın sorumlu olmadığı bir sebepten ileri geldiğinin kabul olunacağı, dosyaya sunulan ekspertiz raporunda hasarın oluş şekline ilişkin herhangi bir tespit yer almaması;

esasen emtianın "hasarlandığından" söz edilmekle beraber bu hasarın ne olduğunun dahi belirtilmemesi, dosyaya hasarın ne şekilde meydana geldiğini açıklamaya yarayacak başka bir belge de sunulmamış olması karşısında, TTK m. 1185/4 uyarınca taşıyan lehine oluşan karinenin dosyaya sunulan ekspertiz raporu ile çürütülmüş olduğunun kabul edilemeyeceği; dolayısıyla taşıyanın meydana gelen zarardan sorumlu tutulamayacağı mahkemenin aksi kanaatte olması durumunda zararın miktarının ve taşıyanın sorumluluğunun üst sınırının hesaplanmasının gerekeceği;

ekspertiz raporunda yapılan hesaplamanın esas alınıp alınmayacağı hususunda takdirin Sayın Mahkeme'ye ait olduğu; bu hesaplama esas alındığı takdirde, sovtaj ve %10 muafiyet tenzilli hasar bedelinin 565,13 USD olduğu, dava konusu olayda meydana gelen toplam zarar miktarı, taşıyanın sorumluluğunun üst sınırını aşmadığından zararın tümünün karşılanması gerekeceği kanaatine varıldığı belirtilmiştir.

Dava; davacı ... şirketine nakliyat sigorta poliçesi ile sigortalı emtianın davalının sorumluluğunda taşınması sırasında oluştuğu iddia edilen emtiadaki sigortalısına ödediği hasar bedelinin davalıdan TTK nun 1472.maddesi gereğince rücuen tahsili amacıyla yapılan icra takibine itirazın İİK nun 67.maddesi gereğince iptaline ilişkindir. Her ne kadar davalı vekilince milletlerarası yetki itirazında bulunulmuş ise de; Türk firması olan davalının kendisi daha rahat savunacağı mahkemede milletlerarası yetki itirazında bulunması MK md 2'ye aykırı görüldüğünden yapılan itirazın reddine karra verilmiştir.

Mahkememizce yapılan yargılama ve toplanan tüm deliller ile dosya kapsamı deliller ile uyumlu olması nedeniyle içeriğine itibar edilen bilirkişi raporu birlikte incelendiğinde, dava konusu otomotiv yedek parça emtiasının 12.196,78 USD bedel üzerinden, FOB tipi teslim şekli ve peşin ödeme ("TT") kaydı ile, dava dışı satıcı ... tarafından, dava dışı alıcı ...'e satıldığı, mal faturasında "FOB" ve "TT" kayıtlarının yer alması nedeniyle ve aksinin iddia ve ispat edilmemesi karşısında, dava konusu yükün mülkiyetinin ve yüke ilişkin yarar ve hasarın dava dışı sigortalı alıcıya geçmiş olduğu,

dava dışı sigortalı alıcının dava konusu yük üzerinde sigortalanabilir menfaati bulunduğu ve bu çerçevede geçerli sigorta sözleşmesi uyarınca ödeme yapan davacı ... şirketinin aktif husumet ehliyeti bulunduğu sonucuna varılmıştır.

Davalının pasif husumet ehliyeti bulunup bulunmadığı hususunda yapılan değerlendirmede, davalı ... tarafından dava dışı sigortalı alıcı ... adına düzenlenmiş olan 400 USD bedelli navlun faturasından davalı ...'in dava konusu taşıma işini üstlendiği dolayısıyla akdi taşıyan sıfatını haiz olduğu sonucuna varılmıştır.

Dosya içeriğinde hasarın TTK m. 1185/1 'e uygun şekilde taşıyana ihbar edildiğine yahut TTK m. 1185/2'ye uygun olarak tarafların katılımıyla mahkemece inceleme yapıldığına dair bir belge ya da bilgi bulunmamaktadır. Ekspertiz incelemesi, 25.9.2017'de, evrak üzerinden yapılmıştır. Ekspertiz raporunda hasar tarihi 20.9.2017 olarak gösterilmiştir.

Gerek incelemenin hasarın tespitinden 5 gün sonra yapılmış olması; gerekse incelemenin evrak üzerinden yapılmış olması karşısında, bu incelemenin TTK m. 1184/1 'e uygun bir inceleme olarak kabulünün mümkün olmayacağı, ekspertiz incelemesinin, yine aynı sebeplerle ve ayrıca taşıyanın yahut bir temsilcisinin katılmamış olması nedeniyle, TTK m. 1185/2'de sözü edilen, zarar ihbarının yerini tutacak bir inceleme olarak da değerlendirilemeyeceği, zira incelemenin zarar ihbarının yerini tutabilmesi için taşıyanın katılımının şart olduğu, dosyaya sunulan ekspertiz raporunun evrak üzerinden yapılan inceleme neticesinde düzenlendiği,

esasen emtianın hasarlandığından söz edilmekle beraber bu hasarın ne olduğunun da (ıslanma, ezilme, kırılma, paslanma vs.) raporda belirtilmediği, TTK m. 1185/4 uyarınca taşıyan lehine oluşan karinenin dosyaya sunulan ekspertiz raporu ile çürütülmüş olduğunun kabulünün mümkün görünmediği, dosyaya hasarın ne şekilde meydana geldiğini açıklamaya yarayacak başka bir belge sunulmamış olması karşısında taşıyanın meydana gelen zarardan sorumlu tutulamayacağı anlaşılmakla davacının davasının reddine dair aşağıdaki şekilde karar vermek gerekmiştir.

Katip ... · e-imzalıdır Hakim ... · e-imzalıdır