İstanbul 17. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2020/380 K.2021/424

Mahkememizde görülmekte olan Alacak (Gemi Ve Yük Alacaklılığından Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili 22.10.2020 harcandırma tarihli dilekçesinde özetle. Müvekkilinin acenteliğini yaptığı ... Bayraklı, ... IMO nolu, ... grostonajlı "..." gemisinin 17.02.2020 tarihinde ... Limanından ...

Umanına gitmek gayesiyle İstanbul Boğazı'na güneyden giriş yaptığını, Boğaz seyrini Türk Boğazları Deniz Traffik DüzeniTüzüğü'nde öngörülen M kurallara uygun ve emniyetli bir şekilde sürdüren geminin, kılavuz kaptan tarafından geçerli bir sebep olmaksızın "geminin seyir sırasında ağır yola düştüğüne" ve "tam yola çıkamadığına" dair temelsiz iddialar ortaya konularak, gemiye çağrılan refakat römorkörü ile Büyükdere'ye demirletildiğini, hiçbir haklı sebebe dayanılmaksızın çağrılmış olan refakat römorkörü eşliğinde boğaz geçişini tamamlayabilecek olan ... gemisinin Büyükdere'ye demirletilmesi sonucunda maruz kaldığı refakat ücretine ek olarak,

yine haksız biçimde demir atış, demir alış ve ikinci defa İstanbul Uğraklı Geçiş Pilota] Ücreti ödemek zorunda kaldığını, tüm bu işlemlerden doğan ve Kıyı Emniyeti Genel Müdürlüğü tarafından hazırlanan belgelerde yer alan toplam ilave tutarın 15.999,00 TL olduğunu, bu haksız işlemlerden doğan tahakkukların herhangi bir hak kaybına uğramamak için süresi içinde geminin acentesiş olan müvekkili ... Ticaret Ltd.

Şti. tarafından ödendiğini, ... gemisi aleyhine Davalı tarafından tahakkuk ettirilmiş ilave ücretlerin, geçerli bir sebebe dayanmamasaı nedeniyle İade edilmesi gerektiğini, Davalının mezkur ücretleri tahsil etmeye İlişkin hizmet fişinde belirttiği dayanaklarının gerçekten uzak olmasının yanı sıra, ispatlı da olmadığını, davalının gemiye İlişkin iddiaları keyfi olarak tespit ettiğini ve bu hizmetleri gemi kaptanının kabulü olmaksızın ve hatta reddetmesine rağmen sağladığını,

Kıyı Emniyeti'nin uhdesinde bulunan gemi trafik kayıtlarının dosyaya sunulmasıyla ve ilgili seyir sırasında geminin konumu ve hızını gösteren ekran görüntülerinin incelenmesiyle, geminin yaklaşık 6 knot ile seyrettiğinin görüleceğini, geminin ağır yola düşmesi ve tam yol alamamasına ilişkin iddiaların asılsız olşduğunu, Kıyı Emniyeti tarafından verilen hizmetin gereksiz olduğunu ve gemi tarafından talep edilmediğini, gfeminin hızının azaldığı ve ağır yola düştüğü varsayılsa bile yeniden tam yol alabilecek yeterlilikte olduğunu, kılavuz kaptanın haksız şekilde ve hiçbir tespite dayanmaksızın refakat römorkörü çağırmasının ardından,

geminin Büyükdere'ye çekilmesinin hiçbir makul sebebe dayanmadığını belirterek, Kıyı Emniyeti Genel Müdürlüğü tarafından müvekkilinden haksız olarak tahsil edilmiş 15.999,00 TL'nin ödeme gününden itibaren işleyecek bankalarca mevduata uygulanan en yüksek faiz ile beraber tazminine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı Vekili 13.01.2021 tarihli cevap dilekçesinde özetle.

Dilekçeleri ekinde sunulan olaya ilişkin bilgi ve belgeler ile ses ve görüntü kayıtlarından, geminin söz konusu seferinde makine arızası yapmış olduğunun sabit bulunduğunu, ... adlı geminin TBGTH Merkezi Kandilli Sektör ile kurduğu telsiz bağlantısında, gemideki makine hararetlerinin yükseldiğini, hızını düşürdüğünü ve arttıramadiğini raporladığını/beyan ettiğini, makine arızası nedeniyle boğaz geçişini tamamlayabilmesini teminen römorkör talep ettiğini, gemiye mevzuat gereği derhal müvekkili kuruluşça Kurtarma 5 römorkörünün yönlendirildiğini,

Türk Boğazları Deniz Trafik Düzeni Yönetmeliği 6. Maddesinin Türk Boğazlarından geçecek gemilerin teknik durumlarınınıu belirlediğini, ilgili maddenin l/b/l alt bendinin "ana yürütme makine ve yardımcıları çalışır durumda olacak ve her an manevraya hazır bulundurulacaktır" hükmünü havi olup, davaya konu geminin Boğaz geçişi sırasında oluşan teknik kusurları sebebiyle, SPİ ve SP2 raporlarında beyan etmiş olduğu hızın çokj altında bir sürate düştüğünü ve makinesindeki hararet nedeniyle tam yol alamayacak hale geldiğinden, özellikle bu maddede geçen "...her an manevraya hazır" olma şartını yerine getiremeyerek,

İstanbul Boğazında can, mal ve çevre emniyeti açısından tehlike yaratabilecek bir duruma geldiğini, aynı Yönetmeliğin 16 maddesindeki düzenleme ile bu gibi durumlarda TBGTH Merkezlerine, gemilerin ve çevrenin güvenliğini sağlayacak önlemler alınması yükümlülüğünü, geçiş yapan gemilere ise talimat isteme ve verilen talimatlara uyma yükümlülüğünü getirdiğini, ayrıca Türk Boğazları Deniz Trafik Düzeni Yönetmeliği Uygulama Talimatı'nın 17. Maddesinin a-2 alt maddesinde ve a-3 ait maddesinde de arıza durumunda kılavuz kaptan ve römorkör sevk edileceğinin yazılı olduğunu,

geminin römorkör eşliğinde demir yerine gitmesini müteakip makine arızası yaşamış olması sebebiyle, seferine ancak mer'i mevcuat gereği İstanbul Liman Başkanlığı Gemi örvey Kurulu tarafından hazırlanan rapor neticesinde devam edebildiğini, dava konusu olayda da gerçekleştiği şekilde, Boğaz geçişine başlamış bir geminin makine arızası yaşaması halinde gemi kaptanının kabulü gibi bir ön şartın öngörülmediğini, davaya konu olayda davacının iddiasının aksine gemi kaptanının talimatları ve alınan önlemleri reddetmesi gibi bir hususun sözkonusu olmadığını belirterek, haksız ve mesnetsiz davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

Dava; ... Bayraklı ... IMO nolu ... gemisinin İstanbul Boğazından geçişi sırasında Kıyı Emniyeti Genel Müdürlüğüne ait kurtarma römorkörü tarafından çekilerek Büyükdere'ye demirletilmesinden dolayı römorkaj ücretine ilave olarak ödenen demir atış, demir alış ve ikinci pilotaj ücreti bedellerinin iadesi istemine ilişkindir. Davacı taraf geçerli bir sebep olmaksızın römorkör çağrıldığı, römorkör eşliğinde boğaz geçişinin tamamlayabilecek olan geminin Büyükdere'ye demirletildiği, bu nedenle haksız şekilde demir atış, demir alış ve ikinci kez plotaj ücreti ödemek zorunda kalındığı belirterek, davalı tarafa ödenen bedelin iadesinin talep etmektedir.

Mahkememizce aldırılan bilirkişi raporunda özetle; "..." gemisinin İstanbul Boğaz'ndan geçişi ve verilen hizmetin mahiyeti itibariyle tarafların davada husumet ehliyetinin bulunduğu, seyir ve çevre güvenliği açısından önce römorkör yönlendirilerek eşlik etmesi ve sonrasında da devam eden ağır yolla seyir nedeniyle demire gönderilmesi ve arızanın giderilmesini müteakip Liman Başkanlığı'nca yapılacak denet sonrası seyrine izin verilmesinin ilgili tüzük ve yönetmelikler kapsamında doğru olarak değerlendirildiği,

verilen hizmetlere ilişkin talep edilen ücretlerin işin mahiyetine uygun ve Kıyı Emniyeti Genel Müdürlüğü Kılavuzluk, Römorkaj ve Diğer Hizmetler Tarifesi uyarınca makul olduğu belirtilmiş, taraf vekillerinin rapora karşı beyan ve itirazları sonucunda sonra aldırılan ek raporda kök raporda varılan sonuç ve kanaatlerde değişiklik bulunmadığı belirtilmiştir.

Dosyaya sunulan bilirkişi raporları, celp edilen gemi hareket dökümü, SP1 raporu, VTS kayıtları, arıza bildirim formu, İstanbul Liman Başkanlığı ve Kıyı Emniyeti Genel Müdürlüğünden gelen yazı cevapları birlikte değerlendirildiğinde.

Dava konusu ... adlı geminin hareket dökümüne göre 16.02.2020 saat 00:10 sularında boğaz geçişi için hareket ettiği, ancak akıntı şartları nedeniyle girişinin iptal edilerek saat 20:54 e kadar demirde kaldığı, saat 20:54 de hareket ederek boğaz girişi yaptığı, 14.02.2020 tarihli SPİ raporunda geminin manevra sürati 7,5 knots olarak belirtildiği,

vts kayıtlarına göre geminin 16.02.2020 saat 22:15 de boğaz girişi sonrası sürati 7,0 knots ile başlayıp, saat 22:33 de 4,9 knots'a düştüğü, saat 22:55 de 4,5 knots'a düştüğü, saat 23:07 ile 23:30 arasında süratinin 5,3 knots ile 4,5 knots arasında değiştiği, ses kayıtlarında da geminin makinesinin hararet yapması nedeniyle ağır yola düşülmek zorunda kalındığı, sonrasında makinelere tam yol verilememesi nedeniyle römorkör eşliğinde geçiş yapmasının istendiği,

durumun devam etmesi üzerine gemi kaptanının da onayıyla geminin Büyükdere'ye demirlemesinin talep edildiği tespit edilmekle, geminin Türk Boğazlar Deniz Trafik Düzen Yönetmeliği'nin 6. /l(b) maddesi uyarınca, Türk Boğazlarından geçecek gemilerin ana yürütme makine ve yardımcıları çalışır durumda olması ve her an manevraya hazır bulundurulması gerektiği yönündeki düzenlemenin aksine hızının düştüğü ve ağır yolla seyrettiği, süratinin düşmesi üzerine seyir ve çevre güvenliği açısından önce römorkör yönlendirilerek eşlik etmesi ve ağır yolla seyir nedeniyle demire gönderilmesi,

arızanın giderilmesini müteakip Liman Başkanlığı'nca yapılacak denet sonrası seyrine izin verilmesinin gerekli ve yerinde olduğu, bu nedenle römorkaj, demir atış, demir alış ve ikici pilotaj hizmetlerinden dolayı Kıyı Emniyeti Genel Müdürlüğü tarafından ücret tahakkuk ettirilmesinde mevzuata aykırı bir durum bulunmadığı kanaatine varılmakla davanın reddi yönünde aşağıdaki şekilde hüküm kurmak gerekmiştir.

Katip ... · e-imzalıdır Hakim ... · e-imzalıdır